Stratejik planlama
Bu konu başlığı altında 109 tez
Development & strategic planning; a comparative study of Kenya, South Korea and Turkey
This research seeks to examine a problematic yet critical question that continues to fascinate researchers in social science. Why are some countries rich while some are poor yet structurally, politically, demographically and geographically they have immense similarities? By looking at the historical and contemporary political, economic and planning experiences of three case study samples namely Kenya, Turkey and South Korea; the author attempts to answer the question why some countries have benefited from planning by looking at the similarities and differences in formulation, implementation and the structural environment in which the plans are implemented. This is done through empirical methods and rigorous review of government planning documents as well as academic materials related to the subject matter. In the process, the author also looks at the historical evolution of strategic and development planning in these countries, challenges faced and success achieved. SWOT concept is also examined as a key component of planning. The results show that beyond having well-documented strategies and development plans, a country needs to establish not only efficient and responsive human-made political and economic institutions that are able to formulate and implement these plans with precise accuracy.
İlköğretim okullarının stratejik planlarında belirttikleri zayıf yönler ve bunların giderilmesine ilişkin yönetici ve öğretmen görüşleri
Bu araştırmanın iki amacı vardır. Araştırmanın birinci amacı, ilköğretim okullarının stratejik planlarında belirttikleri zayıf yönleri ortaya çıkarmak; ikinci amacı, bu zayıf yönlerin giderilebilmesi için ilköğretim okullarında görevli yönetici ve öğretmenlerin çözüm önerilerini almaktır. Araştırmanın birinci aşamasında, Malatya Merkeze bağlı 39 ilköğretim okulunun stratejik planlarının GZFT(Güçlü, Zayıf, Fırsat, Tehdit) analizlerinde belirtilen zayıf yönler incelenmiştir. Bu okullar Malatya kent merkezindeki okulların %43?ünü oluşturmaktadır. Okulların stratejik planlarının incelenmesinde tarama yöntemi ve belge döküman inceleme tekniği kullanılmıştır. Hazırlanan tarama listelerinde tekrar edilen maddeler ve bunların sıklığı tespit edilmiştir. Araştırmanın birinci aşamasının bulgularına göre; okul fiziki yapısının eski olması ve bakıma ihtiyaç duyması, okul fiziki yapısının ve bahçesinin yetersizliği, çok amaçlı salonun bulunmaması, okul kütüphanesinin yetersizliği, ders araç-gereç ve teknolojik cihazların yetersizliği, sosyal, kültürel, eğitsel ve sportif faaliyetlerin istenen seviyede olmaması, okul hizmetlisinin nicelik ve nitelik açısından yetersizliği, okul veli işbirliğinin istenen düzeyde olmaması en çok vurgulanan zayıf yönler olarak saptanmıştır.Araştırmanın ikinci aşamasında, alan yazın incelenerek ve uzman görüşleri alınarak tespit edilen zayıf yönler beş temaya ayrılmıştır. İlköğretim okullarının fiziki yapıları(1), ilköğretim okullarında kullanılan ders araç ve gereçleri(2), ilköğretim okullarında düzenlenen sosyal, kültürel, eğitsel ve sportif faaliyetler(3), ilköğretim okullarının insan kaynakları(4) ve ilköğretim okullarının okul çevre ilişkileri(5), başlıklı temalardan oluşan zayıf yönler soru haline getirilerek, yönetici ve öğretmenlere bu zayıf yönlerin, zayıf yönler olup olmadığı sorulmuş ve bu zayıf yönlerin giderilebilmesi için çözüm önerisi istenmiştir. 70 yönetici, 240 öğretmen olmak üzere, toplam 310 kişi açık uçlu anket sorularına çözüm önerilerini yazmıştır. Katılımcıların belirtmiş oldukları çözüm önerilerinde tekrar edilen maddeler ve bunların sıklığı tespit edilmiştir.Araştırmanın ikinci aşamasının bulgularına göre; ilköğretim okullarında görevli yönetici ve öğretmenlerin büyük bir çoğunluğu, stratejik planlarda belirtilen zayıf yönlerin, ilköğretim okullarının zayıf yönleri olduğunu doğrulamış ve bu zayıf yönlerin giderilmesi için çözüm önerisi belirtmiştir. Buna göre en çok tekrarlanan çözüm önerileri şöyledir; okul fiziki yapısının yeterli ve etkili olması için; okula ayrılan alan daha büyük olmalı, kapalı spor salonu yapılmalı, yeni bina ? ek bina yapılmalı, ders araç ve gereçlerinin yeterli ve etkili olması için; ders araç ve gereci ilgili kurumlar tarafından temin edilmeli - yeterli olmalı, okullara bütçe ayrılmalı, sosyal kültürel, eğitsel ve sportif faaliyetler için; fiziki alanlar uygun hale getirilmeli, velilere yönelik bilinçlendirme faaliyetleri düzenlenerek veli desteği sağlanmalı, öğrenciler motive edilerek başarılı öğrenciler ödüllendirilmeli, öğretmenler istekli, duyarlı olmalı ve faaliyetin önemine inanmalı, insan kaynağının yeterli ve etkili olması için; personel arasında işbirliği ve dayanışma olmalı, insan kaynağı ihtiyacı hizmet alımı yoluyla giderilmeli, ihtiyaç tespiti ve gerekli atamalar yapılmalı, görev dağılımı eşit ve adil yapılmalı, hizmet içi eğitimlerin sayısı ve niteliği artırılmalı, yönetici ve öğretmen atamalarında ölçme yöntemi etkili hale getirilmeli, amaca dönük ve donanımlı personel istihdam edilmeli, okul personeli işini sevmeli, özverili, sorumluluk sahibi, kendini geliştirme isteği ve fedakâr olmalı, okul çevre ilişkilerinin yeterli ve etkili olabilmesi için; velilere ve çevreye yönelik kurs, seminer vb. etkinlikler düzenlenmeli, çeşitli kurum ve kuruluşlar ziyaret edilmeli, ilişkiler güçlendirilmeli, okul veli işbirliği artırılmalı, ilişkiler planlı ve devamlı olmalıdır. Ülkemizde ve tüm dünyada ilköğretim okullarında ve eğitimin her kademesinde her zaman bir takım sorunlar ve eksiklikler olmuştur ve olmaya da devam edecektir. Burada önemli olan bu sorunları veya eksiklikleri nasıl algıladığımız ve bunların giderilebilmesi için yapabileceklerimizdir. Bu sorunların veya zayıf yönlerin farkında olmamız, bunların giderilebilmesi adına sahip olabileceğimiz en önemli güçtür. Böyle bir farkındalığın olması ve bu amaçla stratejiler geliştirilmesi zayıf yönlerin ileride örgütün güçlü yönleri olarak ortaya çıkmasını sağlayabilir. Bu sorunları veya zayıf yönleri algılayış biçimlerimiz ve bu nedenle çözüm önerilerimiz farklı olabilir. Birimizin ak dediğine bir diğeri kara diyebilir. Sorunların veya zayıf yönlerin giderilebilmesi adına aynı şeyleri söylememiz mümkün değildir. Ancak eğitim alanında çalışan yönetici ve öğretmenlerin çoğunluğun bu konularda neler söylediğine ve yapılan bilimsel çalışmaların önerilerine kulak vermek gerekmektedir. Anahtar Kelimler: Okulların stratejik planları, GZFT(SWOT) analizi, okulların zayıf yönleri, yöneticilerin ve öğretmenlerinin çözüm önerileri.
Kamu yönetiminde etkinlik sağlama aracı olarak stratejik yönetim: Eskişehir Tepebaşı Belediyesi örneği
Dünyamız hızlı yaşanan bir değişim sürecine tanık olmaktadır. Küreselleşme, bilişim, iletişim, teknoloji alanlarındaki gelişmeler, ulus ? devletin gücünü yitirmeye başlaması, ulusal sınırları tanımayan bilgi akışı, serbest piyasa ekonomisi, rekabet ortamı, insanların talep ve beklentilerinin farklılaşması gibi nedenlerle örgütler yaşamlarını devam ettirebilmek için değişime ayak uydurmak zorunda kalmaktadırlar. Değişen koşullar ile örgütler geleceğe yönelik amaç ve hedeflerin tespit edilmesine, bu amaç ve hedeflere ulaşılabilmek için uygulanması gerekli işlemlerin belirlenmesine imkân sağlayan stratejik yönetim tekniğine yönelmişlerdir.Özel sektörde yaygın bir şekilde uygulama alanı bulan stratejik yönetim, kamu sektöründe de önem kazanmaya ve uygulanmaya başlamıştır. Dünyadaki geniş kapsamlı ve hızlı değişimden payını alan kamu yönetimi de değişim sürecinde mevcut yapısından kaynaklanan sorunları gidermek, işleyişini etkin ve verimli bir hale getirebilmek için stratejik yönetim tekniğine yönelmiştir. Değişim süreci tüm dünyadaki kamu yönetimlerini etkilediği gibi Türk kamu yönetimi de etkilemiştir. Türk kamu yönetiminde yeniden yapılandırma çalışmaları devam etmekte ve kamu hizmetlerinin etkin ve verimli sunulabilmesi için stratejik yönetim tekniğinin uygulanması öne çıkmaktadır. Kamu kuruluşlarının sürekli değişim içinde olan çevreyi kontrol edip, değişime uyum sağlamak ve uyumu sürdürülebilir duruma getirmek için stratejik yönetim tekniğine yönelmeleri ve stratejik yönetimin kamu sektörünün etkinleştirilmesi için kullanılan önemli bir araç olduğu iddiası çalışmaya konu olmuştur.Çalışmanın birinci bölümünde, kamu yönetiminde nasıl bir paradigma değişimi yaşandığı, ikinci bölümde; stratejik yönetimin gelişimi, özellikleri ve süreçleri incelenmiş, kamu yönetiminde stratejik yönetimin yeri, gerekliliği, yararları ve uygulama güçlükleri ele alınmıştır. Üçüncü bölümde; Türk kamu yönetimindeki değişim çalışmaları incelenmiş, Türk kamu yönetimindeki stratejik yönetim anlayışı ve stratejik yönetimin gelişimi ele alınmıştır. Dördüncü bölümde; kamu kuruluşlarında stratejik yönetim uygulanmasına örnek bir kuruluş olarak bir kamu kuruluşu olan Tepebaşı Belediyesi incelenmiştir.
Stratejik yönetimin bir aracı olarak Balanced Scorecard'ın bir üretim işletmesinde EFQM mükemmellik modeliyle uygulanması ve bu iki modelin karşılaştırılması
Gelişen teknolojiye bağlı olarak değişen üretim yöntemleri, ürün veya hizmetleri daha işlevsel halde, daha kısa sürelerde gerçekleştirerek, müşteri beklentilerini yükseltmiştir. Gelişimin hızlı yaşandığı günümüzde, işletmelerin yaşamlarını devam ettirebilmeleri ve rekabet avantajını sağlayabilmeleri için, yükselen müşteri beklentilerini en iyi şekilde karşılamaları ve gelecek yönelimli davranmaları gerekmektedir.İşletmelere, gelecek yönelimli davranmalarını sağlayan stratejik yönetiminin konu alındığı bu çalışma da; stratejik yönetim anlayışı dahilinde, performans ölçüm tekniklerinden Balanced Scorecard yöntemi ile kalite geliştirme ölçütü olarak kullanılan EFQM Mükemmellik Modelinin bir arada kullanılabilirliği sınanarak, bu iki model arasındaki benzer ve farklı yanlar tespit edilmeye çalışılmıştır.Orta ölçekli bir üretim işletmesinin, çalışanları ve müşterileri ile anket çalışmaları yapılmış, elde edilen veriler istatistik programı kullanılarak değerlemeye alınmıştır. Uygulama yapılan bu işletme için Balanced Scorecard yöntemi ve EFQM Mükemmellik Modelinin, stratejik yönetim anlayışında bir arada kullanılabilirliği kanıtlanmıştır.Çalışma; üç bölümden oluşmakta, birinci bölümde; stratejik yönetim, Balanced Scorecard ve EFQM MM açıklanmakta, ikinci bölümde; stratejik yönetim sürecinde bu iki modelin birlikte nasıl kullanıldığı tanıtılmakta, üçüncü ve son bölümünde ise Balanced Scorecard sisteminin EFQM Mükemmellik Modeliyle üretim işletmesinde uygulanmasıyla benzer ve farklılıkları anlatılmaktadır.Anahtar Kelimeler: Balanced Scorecard, EFQM M. Modeli, Stratejik Yönetim,
Stratejik planlamanın kurumsal performansa etkisi: Esenler Belediyesi örneği
Kamu kurum ve kuruluşlarının daha etkili, toplumsal talepleri karşılayabilen kaliteli ve hızlı hizmetleri üretmesine olan ihtiyaç, kamu yönetim sistemlerini reformlar yapmaya yönlendirmiştir. Yapılan bu reformlarla, kamu yönetimi, yönetişim, verimlilik, hesap verebilirlik, saydamlık, vatandaş memnuniyeti gibi kavramları esas alan yeni kamu yönetimi anlayışı kavramına evrilmiştir. Ancak geleneksel kamu yönetimi yaklaşımının belirlediği kavramların yenilenmesi ve kurumsallaştırdığı statülerin değiştirilmesi yalnızca yasal düzenlemelerle sağlanamayacağından, kamu yönetiminin taraflarında bir zihniyet dönüşümü çerçevesinde, stratejik yönetimin tüm unsurlarıyla öğrenilmesi, anlaşılması ve içselleştirilmesi kaçınılmaz olmuştur. Özellikle uygulamacılar ve en başta kurumların üst yönetimleri bu değişime öncelikle direnmiş, yasal zorunluluk olarak başlatılan bu çalışmalar kısa zamanda olumlu yönde algı değişikliği oluşturarak; değişimin iyi niyetle tartışılmasını ve benimsenmesini sağlamıştır. Stratejik planların uygulanmasında, kurumların belirlenen amaç ve hedeflere ulaşabilmeleri için en önemli unsur "Stratejik Planların İzlenmesi ve Değerlendirilmesi" süreci olmuştur. Kamu kurumlarının yıllık olarak hazırladıkları eylem planları ile performans programları da, stratejik planların izlenmesi ve değerlendirilmesine esas oluşturmaktadır. Bu çalışmamızda, kamu kurumlarında görev yapan yöneticilerin, stratejik planlamanın kurumsal performansı olumlu yönde etkilediğine ilişkin yaklaşımları mukayeseli olarak Esenler Belediyesi örneğinde incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Yeni Kamu Yönetimi, Stratejik Yönetim, Kurumsal Performans.
Belediyelerde stratejik planlamanın toplam kalite yönetimine etkisi: Tavşanlı Belediyesi örneği
Günümüzün hem kamu hem de özel sektör açısından kilit kavramları arasında yer alan Stratejik Planlama ve Toplam Kalite Yönetimi uygulamaları örgütler açısından bir turnusol kağıdı vazifesi görmektedir. Bu çalışmamızda stratejik planların örgütten hizmet alan vatandaşlara kalite aktarımı yönündeki etkileri uygulamalı olarak analiz edilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde; literatür taraması yapılarak strateji, planlama, stratejik planlama, stratejik yönetim gibi kavramlar açıklanmış, özel ve kamu sektöründe yerel yönetimlerde kurumsal düzeyde stratejik planlamanın ortaya çıkışı ve süreci, stratejik planlama anlayışına geçiş süreci anlatılmıştır. Stratejik yönetim ve stratejik planlama uygulaması açısından özel sektör ve kamu sektörü arasındaki farklılıklara değinilmiş yararlarından ve güçlüklerinden bahsedilerek stratejik yönetim ve stratejik planlama arasındaki ilişki irdelenmiştir. İkinci bölümde; kalite ve toplam kalite yönetimi kavramları açıklanmıştır. TKY'nin ilkeleri, tarihsel gelişimi, amacı, özellikleri, yararları anlatılmıştır. TKY sektörlere göre incelemiş, özel kamu ve yerel yönetimlerdeki kalite anlayışları, önemi ve uygulamasındaki güçlükler detaylı olarak ele alınmıştır. Türkiye'deki kamu sektöründe toplam kalite yönetimi uygulamaları incelenmiştir. Bu kapsamda; TKY uygulamaları arasında önemli yere sahip olan ISO 9000-9001-9002 Kalite Yönetim Sistemleri, ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemleri ve ISO 9001:2000 Revizyonu Yönetim Sistemlerine de değinilmiştir. Yerel Yönetimlerde TKY uygulamasının faydaları, Türkiye'deki mevcut şartlardaki uygulama uygunluğu ve uygulama zorluklarına değinilerek başarılı uygulamalarından dolayı bu yönetim anlayışının gerekliliği anlatılmıştır. TKY yönelik olumlu ve olumsuz eleştiriler anlatılmıştır. İnsan Kaynakları Yönetimi ve Toplam Kalite yönetimi arasındaki ilişki ele alınarak yönetim felsefesinin temelinin insan olduğu, insan faktörü olmadan bu yönetim anlayışının başarılı olamayacağı iki ayrı yönetim tarzı olarak görmenin imkansızlığı ve insan kaynakları yönetiminin toplam kaliteyi tamamlayıcı bir unsur olduğu anlatılmaya çalışılmıştır. Son bölüm olan üçüncü bölümde ise; yerel yönetimlerden bir örnek olarak Kütahya'nın en gelişmiş ilçesi olan Tavşanlı Belediye Başkanlığının stratejik planı uygulaması incelenmiştir. Bu kapsamda; Tavşanlı Belediyesi hizmetlerinden yararlanan 250 kişiye memnuniyet anketi uygulanmış anket sonuçları değerlendirilerek yorumlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Stratejik Yönetim, Stratejik Planlama, Toplam Kalite Yönetimi, Tavşanlı Belediyesi, İnsan Kaynakları Yönetimi.
Proje yönetiminde stratejik planlama ve olgunluk modeli kapsamında yapılan bir uygulama
Proje Yönetiminde mükemmellik, uygun bir zaman çerçevesi ve proje yönetiminde gerekli olan planlama yapılmadan gerçeklesemez. Her ne kadar stratejik planlama ilkeleri yıllardır biliniyor olsa da, bu kavramların anlasılması ve islevlestirilmesi oldukça yenidir. Günümüzde, pek çok organizasyon stratejik planlamanın kurumlarına getirecegi kazanımları fark etmesi sebebiyle, proje yönetiminde stratejik planlama ihtiyacına öncelik vermeye baslamıstır. Bu çalısma üç ana bölüme ayrılmıstır. Birinci bölüm, Proje Yönetiminin lkeleri ve Proje Yönetimi çin Stratejik Planlama konularını; ikinci bölüm ise organizasyonların Proje Yönetiminde Stratejik Planlama kavramının nasıl kullanılacagı hakkındaki genel bilgileri verecek olan Proje Yönetimi Olgunluk Modelini-PYOM- ve proje yönetiminde kullanılan klasik ve modern gelismeleri içermektedir. Çalısmanın uygulama bölümünde verilen Olgunluk Degerlendirme Modülünü ise, herhangi bir organizasyondaki proje yöneticileri ve üst yöneticilerinin uygun zaman dilimlerinde uygulayarak raporlandırabilecegi bilgisayar destekli bir uygulamadır. Bu çalısmada belirtilen, Proje Yönetimi Olgunlugunu kazanma sürecindeki çesitli gelisme asamaları, organizasyonların kendilerini, Proje Yönetiminde ne kadar ilerleme gösterdigini belirlemesinde kullanılabilir. Proje Yönetimi Olgunluk Modelinin en büyük avantajı, olgunlugun her asamasının herhangi bir isletmeye göre ayarlanabilir olmasıdır. Bu ayarlama imkânı, Proje Yönetiminde Stratejik Planlama ve Olgunluk Modelini tüm organizasyonlar için çekici bir referans haline getirmektedir.
Türk inşaat sektöründeki kobi'lerde stratejik planlama
Bu çalışmada Türk inşaat sektöründe yer almakta olan küçük ve orta büyüklükteki işletmelerde (KOBİ) stratejik planlamanın ne ölçüde uygulandığı araştırılmıştır. Araştırmanın amacı, stratejik planlama uygulamasındaki eksiklerin ortaya çıkartılmasıdır.Çalışmanın ilk bölümünde stratejik planlama ile ilgili bir literatür taraması yapılmıştır. İkinci bölümde Türk inşaat sektöründeki KOBİ'ler tanıtılmış ve bu işletmeler için uygun olabilecek stratejik planlama yaklaşımları tartışılmıştır. Sektördeki KOBİ'lerin stratejik planlamayı ne ölçüde kullandığını araştırmaya yönelik bir anket çalışması geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Elde edilen verilerin tartışılması sonuç bölümünde gerçekleştirilmiştir.
Kamu sektöründe stratejik planlama: Türkiye'deki il özel idarelerinde bir araştırma
Bu çalmada, stratejik planlamann kamu sektöründe ve Türkiye'deki yerel yönetim birimlerinden biri olan il özel idarelerinde uygulanabilirliini aratrmak amacyla, hem Türkiye'deki durum ve hem de gelişmiş ülkelerdeki kamu sektörlerinde stratejik planlamanın yeri incelenmiş, daha sonra Türkiye'deki il özel idarelerinde geni kapsaml ankete dayalı alan çalışması sonucunda elde edilen bulgular deerlendirilerek yorumlanmaktadır. Araştırma sonuçları, araştırma kapsamına giren 66 il Özel idaresinin tümünde, stratejik planlama yaklaşımının uygulanmaya başlandn göstermektedir. Aratrma sonucunda, birincisi, il özel idarelerinde stratejik yönetim uygulamalarna geçiin en önemli aaması olan stratejik planlama ile ilgili kapsaml veriler elde edilmitir. kincisi, özel idarelerin stratejik planlama uygulamalarnda yakn çevre, genel çevre ve iç çevre analizleri yapılarak bu kuruluşlar için hangi faktörlerin imkan ve frsat hangi faktörlerin tehdit ve tehlike unsuru oldukları belirlenmitir. Üçüncüsü de, aratrma sonuçlarnn genel olarak yerel yönetimlerde ve özelde de il özel idarelerinde kullanmna yönelik öneriler yeralmaktadır. Anahtar Kelimeler: Kamu sektörü, yerel yönetimler, il özel idareleri, stratejik planlama.
Stratejik planlama ve uygulanabilirliği: Milli Eğitim Bakanlığı örneği
Stratejik planlama, kuruluşun bulunduğu nokta ile ulaşmayı arzu ettiği durum arasındaki yolu tarif eder. Kuruluşun ortak amaç ve hedefleri ile bunlara ulaşmayı mümkün kılacak yöntemleri ifade eder. Stratejik planlama sayesinde yönetimin edineceği ?stratejik düşünme ve davranma? özelliği, kamu yönetimine etkinlik kazandıracaktır. Girdiler ve çıktılar yerine sonuçlara ve performansa odaklanma, hesap verme sorumluluğu ve katılımcılık, ihtiyaçlara cevap veren bir araç olarak stratejik planlama, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile kamu idareleri için zorunlu hâle getirilmiştir. Bu tezin amacı; Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 2010 ? 2014 yılları arasında uygulanmakta olan stratejik planlamanın değerlendirmesi yapılarak, yöneticilerin stratejik planlama sürecindeki tutum ve davranışları, çalışan personelin süreçteki yeri ve yeterliliği, sürecin uygulanması sırasında karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları ortaya konulmaya çalışılmıştır.Bu çalışma hazırlanırken; literatür araştırması yapılmış, uygulama uzmanlarından bilgi alınmış, yerinde uygulama yöntemleri incelenmiş, Milli Eğitim Bakanlığı?nda rastgele yöntemle seçilen personellere anket uygulanmış ve kişisel değerlendirmeler yapılmıştır.Sonuç olarak stratejik planlamanın belirlenen hedef ve amaçlar doğrultusunda uygulanabilmesi için, uygulayıcıların yeterli düzeyde eğitim alması ve planlamanın tüm aşamalarında yöneticilerin tam desteğinin sağlanması gerektiği ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler : Stratejik Planlama, Stratejik Planlama Yöntemleri, Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 2010 – 2014 MEB Stratejik Planı
Üretim verimliliğinin artırılmasında stratejik planlamanın rolü: Sanayi sektöründe bir uygulama
Teknolojik gelişmeler, müşteri beklentilerinin niteliklerini değiştirmiştir. Bu ise küreselleşme sürecini hızlandırmış ve üreticilerin verimlilik iyileştirme konusunda ihtiyaçlarını artırmıştır. Geçmiş yıllara göre üretimdeki verimlilik, bir firmanın kullandığı emek, malzeme, makine ve sermaye gibi mal ve hizmetlere veya son çıktıya ne kadar fazla olduğunu ifade etmiştir. Ancak bugün artık girdi ve çıktı oranlarının ölçülmesiyle verimliliği artırma konusu tartışmalı olmuştur. Aynı zamanda stratejik planlama da üretim verimliği üzerindeki rolüne odaklanmıştır. Üretim stratejisi ile ilgili taranmış literatür, rekabetin avantajlı ortamını yaratmak ve sürdürmek için güçlü bir çerçeve sunmuştur. İmalat, izole bir işlev olarak görülmek yerine iş ihtiyaçları ile iç içe değerlendirmiş ve işletme politikaları üzerine rekabet etkisine önem verilmiştir. Bu yaklaşımla, uzun dönemli planlamanın sağlanması oldukça önemlidir, ancak günlük karar vermede daha az yardımcı olabileceği gibi, kısa vadeli iyileştirme yöntemleri bazen net yönlerden yoksundur. Çünkü, böyle uygulamalar arasında seçim yapabilmek için çok az kriter mevcut olabilmektedir. Bu araştırmanın amacı, üretim verimliliği üzerinde stratejik planlamanın rolüne odaklamaktır. Söz konusu stratejik planlamanın üretim verimliliğine ne kadar yansıdığını anlamak için ilgili üretici firmalara anket uygulanmıştır. Bursa'daki tekstil ve otomotiv firmaları kapsayan bu araştırmada toplam 201 tane anket toplanmıştır. SPSS 22 paketi ile analizi yapılmış olan bu çalışma sonuçlarına göre, Üretim Verimliliği ile 6 tane faktörle ilişki olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, Üretim Verimliliği ile Üretim Lojistiği, Stratejik Planlamayla Tutarlılık, Tedarikçilerle İletişim Politikası, Üstünlük Yaklaşımı, Pazarlama Yaklaşımı ve Stratejik ürün arasında ilişki bulunmaktadır. Bu ilişkinin yönü istatistiksel anlamda pozitiftir. Yani, söz konusu faktörlere ne kadar odaklanırsa, üretim verimliliği o kadar iyileşecektir. Diğer yandan, Üretim Verimliliği ile Tedarikçilerle İşbirliği ve Müşteri Beklentisi arasında ilişki olmadığına karar verilmiştir.
Türkiye'de üniversitelerin stratejik planlarındaki misyon, vizyon ve stratejik amaçların içerik analizi
5018 sayılı kamu mali yönetimi ve kontrol kanunu bütün kamusal kurumlaryanında üniversitelerin de stratejik planlama süreci çerçevesinde kaynak kullanmasınıve yönetilmesini zorunlu hale getirmiştir. Bu çalışmada Türk üniversitelerinin misyon,vizyon ve stratejik amaçları incelenmiş ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Çalışmanınamacı misyon, vizyon ve stratejik amaçların üniversiteden üniversiteye farklılık gösteripgöstermediğini incelemektir. Farklı bir ifadeyle, çalışma üniversitelerin temelgörevlerinin, uzun dönemde ulaşmak istedikleri sonuçların ve mevcut kaynaklarınıkullanma amaçlarındaki farklılıkları incelemeyi amaçlamaktadır.Çalışmanın verileri http://www.sp.gov.tr sitesinde yer alan devletüniversitelerinin stratejik planlarından elde edilmiştir. Vakıf üniversitelerinin verileri iseher üniversitenin kendi web sitesindeki stratejik planların incelenmesi ile sağlanmıştır.Üniversitelerin stratejik planlarında beyan ettikleri misyon, vizyon ve stratejikamaçları içerik analizi yöntemi ile incelemeye tabi tutulmuştur. Verilerin analizindeyönetim alanında pek kullanılmayan fakat sosyal bilimler alanında sıklıkla başvurulaniçerik analizi, bir çözümleme yöntemi olmasının ötesinde bireyleri sorgulamak yerineyazılı dokümanları inceleme imkânı sağladığından bu çalışmada tercih edilmiştir.Üniversitelerin misyon, vizyon ve stratejik amaçları ifade ediliş biçimi ve içeriğiaçısından farklılıklar göstermektedir. Örneğin bazı üniversiteler misyon, vizyon vestratejik amaçlarını kısa ifadelerle tanımlamışken, bazı üniversiteler uzun ve kapsamlıaçıklamaları tercih etmişlerdir. Her üniversitenin stratejik planında yer alan misyon,vizyon ve stratejik amaç açıklamaları incelenerek, ifadenin vurguladığı ilk beş sözcükivve kavram içerik analizinde kullanılacak veri olarak belirlenmiştir. Daha sonra busözcük veya kavramlar sıklıklarına göre sayılmış ve sıralanmıştır.Analiz sonucunda Türk üniversitelerinin misyon açıklamalarında ?toplumsallık?vurgusunun sıklıkla yapıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca vizyon açıklamalarında da?evrensellik? kavramından sıklıkla bahsedildiği tespit edilmiştir. Türk üniversitelerininamaçlarında bilimsel faaliyetlere daha çok kaynak ayırma kaygısı da bu çalışmanınbulguları arasındadır.
Büyükşehir belediyelerinin stratejik planlarındaki misyon, vizyon ve stratejik amaçların içerik analizi
Bugün tüm dünyayı etkisi altına almış küreselleşme, ülkemizde de uzun bir süredir etkisini göstermekte ve bu yeni gelişmeler de yeni yaklaşımlara uyum sürecini gerekli kılmaktadır. Değişen müşteri beklentileri, rekabet baskısı, sanayileşme ve kentleşme gibi sosyo-ekonomik gelişmeler özel sektörün yanı sıra kamu kuruluşlarının da yeni bir yeni bir yönetim anlayışının benimsenmesi konusunda hızlandırıcı bir etki yaratmıştır. Özellikle son yıllarda bir çok mali ve idari sorunlarla yüz yüze gelen kamu kurumları benimsedikleri yeni yönetim anlayışıyla daha iyi hizmet verme yolunda önemli adımlar atmışlardır. Bu önemli adımlardan bir tanesi 2003 yılında kabul edilen 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile gerçekleşmiştir. Bu kanun ile nüfusu 50.000'i aşan belediyelerde stratejik planlama ve uygulamaları zorunlu hale getirilmiştir. İhtiyaç ve beklentileri artan vatandaşlarına en iyi hizmeti vermek isteyen belediyeler, böylelikle yeni bir reform sürecine dahil olmuş ve stratejik plan yapmaya başlamıştır. Bu yönetim tekniği ile kamunun hantal ve bürokratik yapısı kaynaklarını daha etkin ve verimli kullanan bir yapıya dönüştürülmeye çalışılmıştır. Uzun ve orta vadeli planlar yaparak amaçlarına ulaşmada önemli oranda fayda sağlayan bu yönetim anlayışıyla belediyeler; etkinlik, verimlilik, hesap verilebilirlik, saydamlık gibi bir çok faydaya sahip olmaktadır.Bu çalışmanın temel amacı Büyükşehir Belediyelerinin stratejik planlarındaki misyon, vizyon ve stratejik amaçlarının; içerik analizi dahilinde eğilimlerini, stratejik planlarının belirlenen kriterler çerçevesinde birbirlerine ne ölçüde benzediğini ve hangi noktada ayrıldıklarını saptamaktır. Çalışma Türkiye'deki 16 Büyükşehir Belediyesi'nin misyon, vizyon ve stratejik planlarına odaklanmıştır.Anahtar Kelimeler: Büyükşehir Belediyesi, Misyon, Vizyon, Stratejik Amaçlar, İçerik Analizi
Anaokullarındaki stratejik planlama uygulamalarının okul müdürlerinin stratejik liderliği bağlamında incelenmesi
Bu araştırmanın amacı; anaokulu öğretmenlerinin okul müdürlerinin stratejik liderlik özelliklerine ve okullarındaki stratejik planlama uygulamalarına yönelik görüşlerinin ve okul müdürlerinin stratejik liderlik özellikleri ile okullarındaki stratejik planlama uygulamaları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemi Gaziantep ilinin merkez ilçelerinde görev yapan 318 anaokulu öğretmeninden oluşturmaktadır. Araştırma verileri; stratejik liderlik ve okullardaki stratejik planlama uygulamalarına ilişkin ölçekler aracılığıyla toplanmıştır. Anaokulu öğretmenlerinin okul müdürlerinin stratejik liderlik özelliklerine ve okullarındaki stratejik planlama uygulamalarına ilişkin görüşlerinin kıdem ve okul müdürüyle çalışma süresi değişkenlerine göre incelenmesinde; tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Tukey HSD çoklu karşılaştırma testi ve Tamhane T2 testi uygulanmıştır. Stratejik liderlik ile stratejik planlama uygulamaları arasındaki ilişkilerin incelenmesinde Pearson Korelasyon Analizi ve stratejik liderliğin stratejik planlama uygulamalarını yordama gücünün belirlenebilmesi amacıyla ise, doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda; anaokulu öğretmenlerinin stratejik liderlik ve stratejik planlama uygulamalarına ilişkin görüşlerinin kıdem ve okul müdürüyle çalışma süresi değişkenlerine göre farklılaştığı belirlenmiştir. Stratejik liderlik ile stratejik planlama uygulamaları arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır ve stratejik liderlik, stratejik planlama uygulamalarının anlamlı bir yordayıcısıdır. Araştırmada stratejik liderliğin stratejik planlama uygulamalarının başarısı açısından önemli bir faktör olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın bulgularına dayalı olarak; anaokullarındaki stratejik planlama sürecinde okulun ve okulun çevresel özelliklerinin dikkate alınması ve okul müdürlerinin stratejik liderlikleri kapsamında sosyal ağ oluşturmaya daha fazla önem vermeleri önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Stratejik Liderlik, Stratejik Planlama, Anaokulları
Impact of strategic planning on the application of principles of total quality management: A case study of Salahaddin University, Erbil
This study aims to determine the impact of strategic planning on the application of principles of total quality management (TQM) by studying administrative leaders in some colleges of Salahaddin University, Erbil. For this purpose, a questionaire was distributed to the 150 administrators from different departments of Salahaddin University. The collected data were analyzed by using SPSS, Microsoft Excel, and SmartPLS. As a result of the analyses, it was found that strategic planning has positive effects on the principles of TQM, namely administrative leadership, focus on customers, decisions based on facts, continuous improvement, training and education, and employee involvement.
Eğitimde stratejik plan SWOT analizi: Türkiye'deki devlet üniversitelerinin SWOT analizlerinin değerlendirilmesi
Küresel rekabetin hüküm sürdüğü dünyada işletmeler, kurum ve kuruluşlar kendilerine oluşturdukları stratejik planlar ile geleceği netleştirmek isterler. Geleceği netleştirmek isterken kuruluş iç ve dış çevresine hâkim olup onları da yönetmek ister. Stratejik planlar bu amaca fayda sağlamaktadır. Her kuruluş küresel bir evrende yaşamaktadır ve geleceği öngöremeyen stratejik planlar işletmelerin geleceğini aynı zamanda ömrünü de etkiler. Bu noktada da her kuruluşun amaçlarından birinin sürekliliği sağlamak olduğu hatırlanmalıdır. Stratejik planların oluşturulma aşamasında alınan kararlar gerçekçi ve ulaşılabilir olduğu sürece örgütlerin geleceğini aydınlatır. Ayrıca kararlar alınırken kuruluşun canlı olduğu unutulmamalıdır. Canlılar çevresel dinamiklerden etkilenip etkilendikleri ölçüde tedbir alırlar. Kuruluşlar da bu yönde hareket etmelidir. Özel sektörde olduğu gibi kamu sektöründe de alınan kararların ne derece uygulamaya geçtiği ve planların öngörülü olması verimliliği etkiler. Fakat özel sektörde uygulanan stratejik planlar ile kamu sektöründe uygulanan stratejik planlar arasında farklılıklar bulunmaktadır. Fakat stratejik planları başarılı kılmak için tüm paydaşları her iki sektörde de stratejik planlama sürecine dahil etmek gerekmektedir. Çalışmada stratejik planın önemi, amacı ve stratejik planlama ile ilgili terimler açıklanmıştır. Daha sonra stratejik planın uygulandığı alanları açıklarken dünyada ve Türkiye'deki uygulamalar açıklanmıştır. Türkiye'deki uygulamaları açıklarken özel ve kamu sektörü ayrı ayrı değerlendirilip kamu sektörü içerisinde üniversitelere dikkat çekmek amaçlanmıştır. Çünkü üniversiteler dinamizmin en yüksek olduğu yerlerdir. Stratejik planlar ile de bu dinamik yapıdan fayda umulmaktadır. Çalışmada Türkiye'deki devlet üniversitelerinin stratejik planlarında bulunan SWOT analizindeki zayıf yönleri ve tehditleri tespit edilerek planlar arasındaki temel benzerlikler ve farklılıklar saptanıp analiz edilmiştir.
Ege bölgesindeki üniversitelerin uluslararasılaşma stratejisi: Uluslararası ilişkiler ofislerinin rolü
Bu çalışmada, Ege bölgesindeki üniversitelerin uluslararası ilişkiler ofislerinin 'uluslararasılaşma' sürecinde oynadığı rol süreç yaklaşımı çerçevesinde ele alınmıştır. Olgubilimsel bir nitel araştırma desenini benimseyen bu çalışmada amaca yönelik örneklem yöntemiyle seçilen, çalışma grubundaki üniversitelerin uluslararasılaşma süreçlerini yürüten, 7 uluslararası ilişkiler ofis yöneticisiyle uluslararasılaşma hakkındaki deneyimleri üzerine derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen bulgular, uluslararasılaşma sürecinde uluslararası ilişkiler ofislerinin önemli bir rolü olduğunu göstermektedir. Ancak etkin bir faaliyet yürütebilmek adına, ofislere yönetim desteğinin sağlanması ve birimler arası koordinasyonun gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Diğer yandan, çalışmada, uluslararasılaşma sürecinde karşılaşılan yabancı dil, politik nedenler ve fiziki koşullar gibi sorunlara dikkat çekilmiş ve bu sorunlara yönelik de çeşitli çözüm önerileri geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Uluslararasılaşma, Süreç Yaklaşımı, Uluslararası İlişkiler Ofisi
Türkiye'deki üniversitelerin web sayfalarında yer alan vizyon ve misyon ifadelerinin uluslararası karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Bu çalışmada Türkiye ile dünyadaki bazı üniversitelerin web sayfalarında yer alan vizyon ve misyon ifadelerinin içerik analizi yapılmış, ilk aşamada konuyla ilgili kütüphane, yazılı ve elektronik kaynaklardan faydalanılmış ve bu çerçevede kitap, makale ve internet kaynaklı dokümanlar incelenmiştir. Stratejik plan, vizyon ve misyon kavramları alan yazınından incelenerek oluşturulmuştur. İkinci bölümde üniversite ve yükseköğretim kavramları bağlamında Türkiye ve dünyadaki üniversitelerin gelişimi incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise Türkiye'deki tüm üniversitelerin resmi internet sayfalarındaki vizyon ve misyon ifadeleri ile seçilmiş ülkelerde bulunan üniversitelerin web sayfalarında yer alan vizyon ve misyon ifadelerinin Maxqda 11 programı ile analize tabi tutulmasıyla elde edilen analiz sonuçları yer almaktadır. Dördüncü bölümde ise çalışma sonucunda elde edilen bilgiler yer almaktadır. Buna göre yapılan bu çalışmada araştırmaya konu olan yeryüzündeki üniversitelerin hiçbirinin misyon beyanında "Engelsiz Bir Üniversite" kavramının yer almadığı görülmüştür. Yine göze çarpan başka bir husus ise "Etik – Değer" kavramına karşılaştırması yapılan üniversite grupları içerisinde sadece Türkiye'deki devlet üniversitelerinin yoğunlukla değindiği gözlenmiştir. Ayrıca Türkiye'deki Devlet Üniversiteleri ile dünyadaki en iyi 20 üniversite ve G-20 ülkelerindeki üniversitelerin vizyon açıklamalarında "Sinerji" kavramına hiç değinilmediği görülmüştür. Yapılan bu çalışmadan elde edilen bir başka sonuç ise ülkemiz üniversitelerinin vizyon ve misyon beyanlarının diğer ülke üniversitelerinin vizyon ve misyon beyanlarına göre daha geniş ve kapsamlı olduğudur.
Kamu ve vakıf üniversitelerindeki akademik personelin stratejik planlama tutumlarının sosyo-demografik değişkenlere göre değerlendirilmesi: bir alan çalışması
Stratejik planlama kavramı ile günümüzde özellikle kamu kurum ve kuruluşları için önemli hale gelen uzun vadeli düşünme eylemi; örgütlerin güçlü ve zayıf yönlerini, fırsat ve tehditleri göz önünde bulundurarak yöneticileri, örgütün tüm kaynaklarından etkin biçimde faydalanmaya, esnek ve şeffaf bir örgüt yapısı oluşturmaya ve alınan kararlarda gerek örgütün kendi dinamiklerini gerekse çevresel dinamiklerini hesaba katmaya mecbur bırakmaktadır. Bu araştırmada, akademisyenlerin stratejik planlama tutumlarının sosyo-demografik değişkenlere göre nasıl farklılaştığının tespiti amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre akademisyenlerin stratejik planlamaya yönelik tutumları; medeni durumları, yaşları, akademik pozisyonları ve görevli olunan üniversite türüne göre kısmen farklılık gösterirken, stratejik planlama hakkında bilgi sahibi olma ve stratejik planlama sürecine katılma durumu stratejik planlamaya yönelik tutumlarda anlamlı farklılık yaratmaktadır.
Belediyelerde stratejik planlama: Manisa Belediyesi örneği
Amacı kamu hizmeti üretmek olan kamu kurumlarının, vatandaşlarını memnun etmek amacıyla sürekli değişim ve gelişim içinde bulunmaları gerekmektedir. Özellikle halka en yakın kamu kuruluşları olan belediyeler, 1960'lı yıllardan itibaren yaşanan hızlı kentleşme, siyasal, kültürel, ekonomik ve teknolojik alanda yaşanan büyük değişimlerle beraber yönetim anlayışını değiştirmek durumunda kalmışlardır. Etkinlik ve verimlilik esasına dayanan özel sektör yönetim biçimleri belediyelerde uygulamaya konulmuştur. Bu amaçla 5018 ve 5393 sayılı kanunlar uygulamaya konulmuş stratejik planlama kavramı belediyelerde yerini almıştır. Bu çalışmada, kamu yönetiminde halka en yakın kamu kurumu olan belediyelerin, bir özel sektör yönetim biçimi olan stratejik planlama yapmasındaki faydaları, engelleri ve bu planlama sürecini ne şekilde yapmaları gerektiği üzerinde durulmuştur. Bu anlamda ilk iki bölümde strateji, plan, stratejik planlama, stratejik yönetim kavramları açıklanmış olup stratejik yönetimin kamu yönetiminde ortaya çıkışı ve Türkiye'de belediyelerin yapısı anlatılmıştır. Son bölümde ise, Manisa Belediyesinin, 2006-2010 yılları arasında hazırlamış olduğu stratejik plan ile 2010-2014 yılları arasında hazırlamış olduğu stratejik plan karşılaştırılarak uygulamadaki yeri analiz edilmiştir. Aynı zamanda bu bölümde Devlet Planlama Teşkilatının stratejik planlama süreci ile ilgili önerileri kapsamında, Manisa Belediyesinin her iki stratejik planı ile ilgili önerilere ve eleştirilere yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Strateji, Planlama, Stratejik Yönetim, Stratejik Planlama, Belediyelerde Stratejik Planlama
Belediyelerde stratejik plana dayalı performans bütçe: Manisa Belediyesi örneği
Dünya da son yirmi beş yıldır, kamu harcamalarında mali disiplin ve etkinlik arayışları, performans esaslı bütçe sistemini gündeme taşımıştır. Bu yeni bütçe yaklaşımıyla; girdilere ve mevzuata uygunluk temelinde bütçeleme ve denetim anlayışından, sonuçlara göre bütçelemenin yapıldığı; kuruluşların etkinlik, verimlilik, kalite ve mali performans ölçülerine göre değerlendirildiği bir bütçe yönetimi ve denetimi anlayışı benimsenerek; mali disiplin, stratejik önceliklere göre kaynakların dağıtımı ve kamu hizmetlerinin sunumunda etkinlik ve verimliliğin sağlanması hedeflenmektedir.Dünyadaki gelişmelere paralel olarak ülkemizde de 1990'ların ortasında başlayan kamu mali yönetiminde reform çalışmaları sonucunda 2003 yılında 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile, tüm kamu kurumları ile birlikte belediyelere de stratejik plana dayalı performans bütçe sistemi getirilmiştir.Stratejik plana dayalı performans bütçe sisteminin, belediyelerde kendisinden beklenen sonuçları üreterek işleyebilmesi, üç unsura bağlıdır: Birincisi; katılımcı bir anlayışla stratejik planın hazırlanmasıdır. İkincisi, çok yıllı bütçe çerçevesinde, gelir bütçesi tahminlerinin dikkate alınarak stratejik önceliklerin saptanması ve mali kaynakların bu önceliklere göre yukarıdan aşağıya dağıtılarak, tahsis etkinliği ile birlikte mali disiplinin sağlanmasıdır. Üçüncü unsur ise, önceliklendirilen stratejik hedeflerlerin, etkinlik ve verimlilik düzeyini ölçen göstergelerle, yıllık performans hedeflerinin oluşturulması ve bu hedefleri içeren belediye performans programı üzerinden performans denetimi yapılarak teknik etkinliğin sağlanmasıdır.Performans bütçe sisteminin kendisinden beklenen işlevleri gerçekleştirip uygulamada başarılı olabilmesi için, vatandaş odaklı bir performans geliştirme kültürünün belediyelerimize kazandırılması ve performans denetiminin standartlarını oluşturarak, performans denetimi gerçekleştirmek üzere 5018 sayılı kanunda öngörülen kurumsal düzenlemelerin tamamlanması gerekmektedir.
İl özel idarelerinde stratejik planlamada performans göstergeleri- bütçe ilişkisi: İzmir örneği
İl Özel idareleri yerel yönetimler arasında en az gelismis ve en çok tartısma konusu olan yerel yönetim türüdür. Halka yakın birimler olması, hizmetleri etkin ve verimli olarak sunabilme imkânına sahip olmaları il Özel idarelerini demokrasi açısından vazgeçilmez bir kurum haline getirmistir. il Özel idareleri'nin artan görevlerine ragmen bununla orantılı kaynak tahsis edilememesi ve merkezi idareye baglı olmaları onların özerkliklerini yitirmelerine ve kendilerinden beklenen derecede etkin hizmet sunamama sonucunu dogurmustur. Bunların sonucunda kamu yönetiminin iyilestirilmesine yönelik reform çalısmalarına gidilmistir. Bu reform çalısmaları ile kamu yönetimine performans yönetimi, saydamlık, hesap verilebilirlik, performans denetimi, stratejik planlama, çok yıllı bütçeleme, performans esaslı bütçeleme sistemi getirilmistir. Çalısmanın kapsamı içerisinde birinci bölümünde stratejik planlama ele alınmıs; ikinci bölümde performans esaslı bütçeleme, performans ölçümü ve performans göstergeleri, performans degerlendirilmesi ele alınmıstır. Üçüncü bölümde ise yerel yönetimlere yönelik reform çalısmaları kapsamında 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 5032 sayılı il Özel idaresi Kanunu ile getirilen stratejik planlama kavramına; İzmir il Özel idaresi'nin stratejik plan, performans bütçesine yer verilerek bunlardan elde edilen bulgular degerlendirilmistir.
Okullarda risk analizinin iç kontrol modeli çerçevesinde incelenmesi
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda ileriye yönelik hedeflere ulaşabilmek için yaklaşık on yıldır stratejik planlama yapılmaktadır. Okullarda yapılan stratejik planlamaların etkili olabilmesi için belirlenen stratejilerin dayanak noktalarının gerçekçi ve güvenilir olması gerekmektedir. Kurumun stratejik hedeflerinin gerçekleşmesini engelleyebilecek tehditler ve olumsuzluklar şeklinde tanımlanan her türlü riskin tespit edilerek kontrol altına alınması kurumun daha etkili yönetilmesi açısından önemlidir. Bu çalışmada, ortaöğretim okullarında meydana gelebilecek risklerin iç kontrol modeline göre tespit edilmesi, sınıflandırılması, değerlendirilmesi ve alınacak kontroller sayesinde belirlenen hedeflere daha kolay ulaşılabilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma nicel ve nitel yöntemlerin birlikte kullanıldığı karma yöntem deseninde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi 2017-2018 öğretim yılında Niğde ilindeki liselerde görev yapan okul yöneticisi ve öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırmada nicel verileri toplamak için Okul İç Risklerini Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Nicel analiz aşamasında ölçekteki her risk için risk puanı, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Nitel araştırma safhasında katılımcılarla yapılan görüşmeler içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre okulun yönetim, eğitim-öğretim ve diğer alanlarını kapsayan bir risk havuzu oluşturulmuştur. Risk havuzundaki riskler iç ve dış riskler şeklinde sınıflandırılmış ve iç riskler için geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılarak Okul İç Risklerini Değerlendirme Ölçeği oluşturulmuştur. Bu ölçeğin uygulanması neticesinde, öğretmenlerin mesleki gelişim ve etik alanında ve okulların güvenlik ve sağlık alanında meydana gelebilecek riskler diğer alanlara oranla daha riskli değerlendirilmiştir. Katılımcılar tarafından güvenlik ve sağlık alanındaki risklerin oluşma olasılığı görece olarak düşük görülse de oluştuğu takdirde etkisinin yüksek olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Puanı yüksek olan risklere karşı alınabilecek önlemler arasında; okullarda düzenli risk analizleri yapılması, liyakat esasına göre atanan yöneticilerin iletişime açık, adaletli, yetkin ve tarafsız olması, okul çalışanlarının sevgi, saygı ve karşılıklı güvene dayalı bir kurum kültürü oluşturması şeklindeki öneriler ön plana çıkmaktadır.
Balanced Scorecard'ın okullarda stratejik performans yönetim aracı olarak kullanılması
Bu araştırmanın amacı, dünyada birçok eğitim kurumunda kullanılan Balanced Scorecard (BSC)'ın Türkiye'de bir okulda stratejik performans yönetimi aracı olarak kullanılması için yapılması gerekenleri belirlemek ve gerçek bir okul ortamında yapılan bu ilk uygulamanın sonuçları ile uyulması gereken ilkeleri ortaya koymaktır. Araştırma nitel bir çalışma olup, özellikle eğitim alanında karşılaşılan sorunların çözümünde kullanılmak üzere geliştirilen ?Tasarıma Dayalı Araştırma? (TDA) yöntemi kullanılarak tamamlanmıştır. Araştırmada (1) ?Türkiye'de bir okulda BSC geliştirme sürecinde takip edilmesi gereken aşamalar nelerdir?? (2) ?BSC geliştirme aşamasında uyulması gereken ilkeler nelerdir?? (3) ?BSC'ın okulda uygulanmasıyla elde edilen sonuçlar nelerdir?? sorularına cevap aranmıştır. BSC, Gaziantep ilinde bir özel okulda oluşturulmuş ve 2009-2010 eğitim öğretim yılında aynı okulda BSC uygulaması yapılmıştır. Araştırmanın BSC geliştirme süreci, planlama ve oluşturma olarak iki aşama ve on altı basamaktan oluşmaktadır. Bu basamakların bir okulda başarı ile tamamlanması ve BSC'ın geliştirilmesi için göz önünde bulundurulması gereken on iki ilke belirlenmiştir. Araştırma sonucunda okulun stratejik planı, strateji haritası, kişisel ve kurumsal BSC'ı oluşturulmuştur. Strateji haritaları kullanılarak okulun stratejisi bir sayfalık görsel bir şekil hale getirilmiş ve sebep sonuç ilişkileri net bir şekilde ortaya konmuştur. Kurumsal ve kişisel BSC'ın 2009-2010 eğitim öğretim yılında okulda uygulanmasının ardından okulda görevli 161 çalışanın, akademik ve akademik olmayan bölümlerin ve okulun genel performans değerlendirme çalışmaları yapılmıştır. Değerlendirme sonuçları çalışanların ödüllendirilmesinde, kariyer yönetimlerinde, personel planlamada, işten çıkarma kararlarında, eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesinde ve veri bankası oluşturulmasında kullanılmıştır. Okulun genel performans değerlendirmesinde hedeflerine % 77,5 oranında ulaştığı görülmüştür.