Yaratıcı drama
Bu konu başlığı altında 122 tez
Okul tiyatrosu ve yaratıcı drama ilişkisi
Vygotsky'nin söylediği gibi, gerçek hayatta çocuk tarafından fark edilmeyen şeyler, oyunda bir davranış kuralı haline gelir ve oyun bilişsel yetenekleri, motivasyonu, istekleri, sosyal ilişkileri, duyguları, zevki ve estetik deneyimi, kişisel alanlarda gelişmeyi ve en önemlisi iletişimi güçlendirmeyi sağlar. Oyunun bu özelliği, oyunun konusunu ve onunla ilgili olan her şeyi kişisel bir nesne haline getirir. Vygotsky'nin bu teorisi ise akıllara, içinde oyunu en çok barındıran ve çocukların eğitimi için kullanılan Okullarda Tiyatro'yu ve Yaratıcı Drama'yı getirir. Bu çalışmada, içinde oyunu ortak bir bileşen olarak barındıran Okul Tiyatrosu ve Yaratıcı Drama disiplinlerinin ortak özellikleri, farklılıkları ve eğitim-öğrenime olan katkıları araştırılmıştır. Oyunun çocukların eğitimi üzerindeki etkisinden yola çıkılarak Okul Tiyatrosu ve Yaratıcı Drama'nın ilişkisine, tarihsel gelişimine ve özellikleri bakımından eğitim ortamlarında öğrencilere olan katkılarına odaklanılmıştır. Çalışmanın amacı ise; Okul Tiyatrosu'nun ve Yaratıcı Drama bileşenlerinin eğitsel olarak önemini sorgulayarak, günümüzde sadece yıl sonu gösterilerinden ibaret olan Okul Tiyatro'sunun varlığını tekrar gündeme getirmek ve Yaratıcı Drama ile olan farkını ortaya çıkartmaktır. Anahtar Kelimeler: Okul Tiyatrosu, Yaratıcı Drama, Eğitim, Oyun
Yaratıcı drama çalışmalarında Jacques Lecoq pedagojisinden yararlanılması
Bu araştırmada, Jacques Lecoq Pedagojisi'nde yer alan clown tekniğinden yaratıcı drama çalışmalarında faydalanabilmek için her iki disiplinin karşılaştırılması, ortaklaştıkları noktaların belirlenmesi amaçlanmıştır. Pandemi döneminin yaratmış olduğu koşullar ve zorunlulukların etkisi neticesinde araştırmanın sağlıklı bir şekilde yürütülmesi için veri toplama araçlarından biri olan uygulama ayağı terk edilmiştir. Bu doğrultuda araştırma, nitel araştırma desenlerinden temel yorumlayıcı nitel araştırma olarak yapılandırılmış ve veri toplama aracı olarak doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Dolayısıyla araştırmada kullanılan tek veri setini, ilgili dokümanlardan toplanan veriler oluşturmaktadır. Bu bağlamda araştırma kapsamında: Yaratıcı dramaya ilişkin 15 Lecoq Pedagojisi'ne ilişkin ise 13 adet doküman incelenmiştir. Dokümanlardan elde edilen verilerin çözümlenmesinde yorumlayıcı betimsel analiz kullanılmıştır. Öncelikle ilgili dokümanlardan elde edilen verilerin analizi için araştırma sorularından yola çıkılarak bir çerçeve oluşturulmuş ve araştırma sorularının ortaya koyduğu temalar belirlenmiştir. Temalar, iki disiplin arasında kurulacak ilişkinin niteliğine göre oluşturulmuştur. Elde edilen veriler, belirlenen bu temalara göre düzenlenerek betimlenmeye çalışılmış, temalar arasında ilişki kurularak yorumlanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular: Lecoq Pedagojisi'nde yer alan clown tekniğinin, bireyin gelişimini amaçlayan yaklaşımlar noktasında gülmenin çeşitli halleri arasında yapılan clownatif egzersizlerin; utangaçlığı aşma, özgüven, kendine gülebilme, kendilik sınırını bilme/aşma, çok yönlü iletişim, kendiliğindenlik gibi kazanımları ile yaratıcı drama çalışmalarında teknikler kavramı içinde tıpkı doğaçlama, canlandırma, pantomim gibi tekniklerle birlikte yararlanılan bir bileşim olarak alana katkı sunması düşünülmektedir.
Yaratıcı drama etkinliklerinin 7.sınıf öğrencilerinin sesli okumalarına etkisi
Bu araştırmanın amacı, yaratıcı drama etkinliklerinin 7.sınıf öğrencilerinin sesli okumalarına etkisini ortaya koymaktır. Çalışmada karma yöntem araştırma deseni çerçevesinde nicel ve nitel araştırma yönteminin veri toplama araçları ve veri analizi teknikleri kullanılmıştır. Yaratıcı drama uygulamalarının öğrencilerin sesli okumalarına etkisini incelemek amacıyla ön test-son test kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Deneysel çalışma sonucunda öğrencilerde meydana gelen değişimler istatistiksel birtakım işlemlerle ortaya konulduktan sonra öğrencilerin kendi gelişimleri ile ilgili değerlendirmeleri araştırılmak istenmiş ve nitel araştırma yöntemi veri toplama tekniklerinden görüşme aracılığıyla öğrencilerden yaratıcı drama etkinliklerinin gelişimlerine etkisine yönelik görüşleri alınmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2019–2020 eğitim-öğretim yılı Van'ın İpekyolu ilçesinde bir okuldaki 42 (21 deney grubu, 21 kontrol grubu) 7. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada nicel verilerin analizi t- testi ile, nitel verilerin analizi ise içerik analizi ile yapılmıştır. Veri analizinde kodlayıcı güvenirliğine bakılmıştır. Araştırma sonucunda yapılan son test analizlerine göre deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir fark olduğu ve bu farkın deney grubu lehine olduğu görülmüştür. Yaratıcı drama etkinlikleri tamamlandıktan sonra deney grubundaki öğrencilerle yapılan görüşme sonuçlarına göre 7 tema elde edilmiştir. Bu temalar; yaratıcı drama kavramı, yaratıcı drama uygulamalarının öğrencilere katkısı, gerçeğe yakın canlandırma, gelişim, sesli okuma, ilgi ve okuma metinlerinde karakteri yansıtmadır. Yapılan deneysel çalışma sonucu ve öğrenci görüşleri yaratıcı drama etkinliklerinin öğrencilerin sesli okumalarını olumlu yönde geliştirdiğini göstermektedir. Bu sonuç yaratıcı drama etkinliklerinin özelde okuma becerisine genelde de Türkçe öğretim sürecinde katkısını ortaya koyması açısından önemlidir.
Yaratıcı drama yöntemleriyle oluşturulmuş yazma çalışmalarının öğrencilerin yazma kaygısı, yazmaya yönelik tutumu ve yazma öz yeterliğine etkisi
Bu araştırma, yaratıcı drama teknikleriyle oluşturulan yazma çalışmalarının ilkokul öğrencilerinin yazma kaygısı, yazma öz yeterliği ve yazmaya yönelik tutumlarına etkisini ve öğrenciler ile öğretmenlerin bu sürece yönelik görüşlerini ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Araştırmada karma yöntem kullanılmıştır. Karma yöntemin ilk aşamasında tek gruplu ön test-son test modeli türünde deneysel bir çalışma yapılmıştır. İkinci aşamasında ise uygulama yapılan gruptan ve öğretmenden açık uçlu form aracılığıyla sürece yönelik görüşleri alınmıştır. Araştırma örneklemi gelişigüzel örnekleme türünde olup, Manisa ili Salihli ilçesinde bulunan bir ilkokulun 4. Sınıf öğrencileridir. Çalışma grubundaki öğrenci mevcudu 15'i kız 7'si erkek toplam 22'dir. Araştırmada, araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, Güneş, Kuşdemir ve Bulut (2017) tarafından geliştirilen yazma öz yeterlik ölçeği, Daly ve Miller (1975) tarafından geliştirilen Özbay ve Zorbaz (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan yazma kaygısı ölçeği, Susar (2009) tarafından geliştirilen yazmaya yönelik tutum ölçeği ve açık uçlu form kullanılmıştır. Toplanan veriler bilgisayar ortamına aktarılmış, yazma öz yeterlik, yazma kaygısı, yazmaya yönelik tutum ortalamaları ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Öğrencilerin ön test puanları ile bağımsız değişkenlerin karşılaştırılması için bağımsız gruplar için t testi kullanılmış ancak verilerin normal dağılım göstermemesinden dolayı non-parametrik test olan Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Öğrencilerin okunan kitap sayısı ile bağımsız değişkenlerin ilişkisi için ise Spearman Brown korelasyon katsayısı tekniği kullanılmıştır. Öğrencilerin denel işlemler öncesi ön test puanları ile denel işlemler sonrası son test puanları arasında fark olup olmadığının test edilmesi amacıyla non parametrik test olan Wilcoxon testi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verilerinin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda yaratıcı drama teknikleriyle oluşturulan yazma çalışmalarıyla öğrencilerin yazma kaygısı, yazma öz yeterliği ve yazmaya yönelik tutum ön test-son test ortalamaları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Ayrıca okunan kitap sayısı ile yazma kaygısı, yazma öz yeterliği ve yazmaya yönelik tutum arasında orta düzeyde bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın nitel bölümünde ise öğrencilerin sürece yönelik görüşleri, keyif alma durumları, değişim ve öneri temaları altında toplanmıştır.
Sekizinci sınıf matematik dersi EBOB-EKOK konusunun yaratıcı drama ile öğretiminin başarı ve kalıcılığa etkisi
Bu çalışma ile 8.sınıf Matematik dersi sayılar alt öğrenme alanında yer alan en büyük ortak bölen (EBOB) ve en küçük ortak kat (EKOK) konularının öğretiminde uygulanan yaratıcı drama yönteminin öğrencilerin akademik başarılarına ve bilgilerinin kalıcılığa etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırma yarı deneysel desen ön test-son test kontrol grubu ile yapılandırılmıştır. Çalışma grubunu, 2021-2022 Eğitim Öğretim yılında Sakarya ilinde bulunan bir ortaokulda deney grubu ve kontrol grubu olarak rasgele seçilen 8. sınıfların ikişer şubesinden toplam 29 öğrenci oluşturmaktadır. Deney grubunda EBOB-EKOK konusu yaratıcı drama liderlik eğitimi almış matematik öğretmeni tarafından yaratıcı drama yöntemiyle, kontrol grubuna ise yine aynı matematik öğretmeni tarafından mevcut öğretim programı uygulanarak ele alınmıştır. Araştırmanın uygulaması toplamda 15 ders saati olacak şekilde 3 hafta sürmüştür. EBOB EKOK Başarı Testi veri toplama aracı olarak uygulamalardan önce ve sonra uygulanmıştır. Ayrıca, yaratıcı drama yönteminin bilgilerin kalıcılık düzeyine etkisini araştırmak için deney grubuna başarı testi 8 hafta sonra tekrar uygulanmıştır. Veriler bir istatistik paket programı ile uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, son test başarı ve kalıcılık testi puanları için deney ve kontrol grupları arasında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Sekizinci sınıf düzeyinde EBOB-EKOK konusunun yaratıcı drama yöntemiyle öğretilmesinin öğrencilerin akademik başarılarını ve bilgilerinin kalıcılık düzeyini arttırdığı görülmüştür. Bulgulardan hareketle, yaratıcı dramanın, EBOB ve EKOK öğretiminde alternatif bir yöntem olarak kullanılması önerilmektedir.
Yaratıcı drama ile problem kurma etkinliklerinde problem kurma becerileri ve üst biliş farkındalıklarının incelenmesi
Araştırmada, matematik dersinde yaratıcı drama yöntemi ile problem kurma öğretiminin öğrencilerin problem kurma becerilerine ve üst biliş farkındalıklarına olan etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, araştırma yöntemlerinden karma araştırma yöntemi benimsenmiştir. Yaratıcı drama yönteminin etkisini incelemek amacıyla, yirmi ders saati yaratıcı drama ile problem kurma öğretimi gerçekleştirilmiştir. Nicel araştırma yöntemlerinde deney ve kontrol gruplu deneysel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, İstanbul ilinde yer alan 46 ilkokul dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Öğrencilerin problem kurma becerilerini incelemek amacıyla Divrik (2019) tarafından geliştirilmiş olan "Problem Kurma Becerileri Testi" kullanılmıştır. Öğrencilerin üst bilişsel farkındalıklarını incelemek amacıyla ise Sperling, Howad ve Murphy (2002) tarafından geliştirilen ve Karakelle ve Saraç (2007) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Üst Bilişsel Farkındalık Ölçeği" kullanılmıştır. "Problem Kurma Becerileri Testi" ve "Üst Biliş Farkındalık Ölçeği"nin analizinde Mann-Whitney U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Yaratıcı drama dersleri sürecinde kullanılan "Değerlendirme Kağıtların"nda yer alan nitel soruların analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Ayrıca yaratıcı drama dersleri sürecinde öğrencilerin oluşturdukları problemleri incelemek amacıyla Güvenli (2015) tarafından geliştirilmiş olan "Problem Veri Ölçeği"nden yararlanılmıştır. Elde edilen sonuca göre, matematik dersinde yaratıcı drama yöntemi ile problem kurma kullanılmasının öğrencilerin problem kurma becerilerini olumlu yönde etkilediği söylenebilir. Denel işlem sonunda öğrencilerin üst bilişsel farkındalıkları incelendiğinde ise iki grup arasında anlamlı bir fark olmadığına ulaşılmıştır. Denel işlem sürecinde öğrenciler toplama çıkarma işlemi gerektiren problem kurmada diğer işlemlere göre daha başarılı olmuşlardır ve problem kurma becerileri gelişim göstermiştir.
Yaratıcı drama programının iletişim, kendine güven ve takım birlikteliği üzerine etkisi: Elit kadın voleybolcular örneği
Bu araştırmada, yaratıcı drama programının elit kadın voleybolcuların uyum, iletişim ve güven düzeylerine etkisinin belirlenmesi amacıyla öntest-sontest kontrol gruplu deneysel araştırma modeli uygulanmıştır. Araştırmada 3 farklı ölçek kullanılmıştır. Bunlar ; İletişim Yeterlilik Ölçeği (Wiemann, 1977; Koca ve Erigüç 2017), Sporda Kendine Güven Kaynakları Ölçeği (Walley vd., 1988; Miçoğulları ve Kirazcı, 2010), Takım Birlikteliği Envanteri (Carron vd., 1985 ; Unutmaz , Kiremitçi ve Gencer, 2011) . Sporda Kendine Güven Kaynakları ölçeğininin Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı, birinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,864, ikinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,955, üçüncü takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,939'dur. Takım bireyleri kaynaklarına ilişkin ölçeğin Cronbach Alfa katsayısı değeri, ölçme aracının homojenliğinin bir göstergesi olup, birinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,713, ikinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,616, üçüncü takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,731'dir. İletişim düzeyi kaynaklarına ilişkin ölçeğin Cronbach Alfa katsayısı değeri, birinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,793, ikinci takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,858, üçüncü takımda hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı değeri 0,685'dur. Verilerin analizi SPSS 26,0 isimli paket programda gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde, grup içi ve gruplar arası tanımlayıcı istatistik yapılmıştır. Bu bulgulara bakıldığında grupların parametrik olarak dağıldığı gözlemlenmiştir. Kulanmış olduğumuz ölçekler ile deney ön test & son test ile kontrol grubu ön & son test arasında karşılaştırmalı analiz yapılmıştır, bu analizde ANOVA' dan faydalanılmıştır. Bu analiz sonucunda aralarında anlamlı sonuç çıkması halinde Post Hoc Tukey testinden yararlanılmıştır. Araştırmada fonksiyonel ilişki düzeyini görebilmek için çoklu Regresyon analizinden faydalanılmıştır. Bu değişkenler arasında doğrusal ilişkiler tespit edilmiştir. Her bir değişken arasında ilişki katsayısını görebilmek için Pearson Corelation testinden yararlanılmıştır. Bu araştırma 2020-2021 Türkiye voleybol profesyonel 2.ligi, Küçükçekmece voleybol kulübünden, 30 elit kadın voleybolcuyla yapılmıştır. Deney grubunun tamamı ortaöğretim mezunudur. Kontrol grubunun, %13,3'ü ise lisans mezunudur. 30 kişilik sporcu grubunda ortalama yaşlar 15 olup, deney grubu en az 13 , en fazla 17, kontrol grubu en az 13 en çok 26 yaşındadır. Gruplarda sporculuk deneyimi ortalaması deney grubunda 4 yıl, kontrol grubunda 7 yıl, yarışma deneyimleri ortalaması ise deney grubu 4 yıl kontrol grubu da 5 yıldır. Bulgulara göre, 8 oturumluk yaratıcı drama programının sporcularda uyum, kendine güven ve iletişim düzeyine etkisi, yaratıcı drama eğitimi alan voleybolcular (deney grubu) ile yaratıcı drama eğitimi almayan voleybolcular (kontrol grubu) arasında istatiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda yapılan alan yazın incelemesinde, sporcularda yaratıcı drama programının iletişim, kendine güven ve takım birlikteliği üzerinde ki etkisinin ölçümlendiği bir çalışmaya rastlanmamış olması bu çalışmanın özgünlüğünü ortaya koymaktadır. Bilimsel bilginin kademe kademe yükselebileceği gereğinden hareketle tasarlanan bu çalışmanın bilim insanlarına, psikolojik performans danışmanlarına, sporun yöneticilerine, antrenörlere, sporculara ve yeni araştırmacılara ışık tutacağı ve alan yazında önemli bir boşluğu doldurarak literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Annelere verilen problem çözme eğitiminin anneler ile çocukların problem çözme becerileri ve çocukların aile içi ilişkileri algılarına etkisi
Öztaş, D., Annelere Verilen Problem Çözme Eğitiminin Anneler ile Çocukların Problem Çözme Becerileri ve Çocukların Aile İçi İlişkileri Algılarına Etkisi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Halk Sağlığı Hemşireliği Programı Doktora Tezi, Ankara, 2020. Günlük yaşam, içerisinde pek çok problemi barındırmakta, bu problemler bireylerin yaşamları üzerinde belirleyici olmaktadır. Bu nedenle bireylere problem çözme becerisinin kazandırılması önemle ele alınması gereken konular arasındadır. Bireylerin ilk eğitim ve öğretim yeri olan ailede, ebeveynlerin özellikle de çocukların primer bakımından sorumlu olan annenin iyi bir problem çözme becerisine ve iletişim becerisine sahip olması çocukları açısından da önemlidir. Annelere yaratıcı drama yöntemi ile verilen problem çözme eğitiminin, annelerin ve çocukların problem çözme becerileri ile çocukların aile içi ilişkileri algılarına olan etkisini değerlendirmek amacıyla yapılan araştırmada; yarı- deneysel araştırma desenlerinden "benzer olmayan kontrol gruplu ön test-son test düzeni" kullanılmıştır. Ankara İli Pursaklar İlçesi'ne bağlı Saray İlkokulu'nda 2018-2019 Bahar Yarıyılında öğrenim gören ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin annelerine uygulanan eğitimler yaratıcı drama yöntemi ile verilmiştir. Araştırmanın ön test ve son test değerlendirmelerinde annelere "Kişilerarası Problem Çözme Envanteri", çocuklara "İlköğretim Düzeyindeki Çocuklar İçin Problem Çözme Envanteri" ve "Çocuklar İçin Aile İlişkileri Ölçeği" uygulanmıştır. Araştırma verileri tanımlayıcı istatistikler, "Mann Whitney U" testi, Spearman's Rho korelasyon katsayısı ve Friedman's Analizi ile kontrol edilmiştir. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Araştırmada, annelere yaratıcı drama yöntemi ile verilen problem çözme eğitiminin annelerin problem çözme becerilerini arttırdığı (p<0,05), çocukların problem çözme becerileri üzerinde etkili olmadığı (p>0,05) belirlenmiştir. Annelere yaratıcı drama yöntemi ile verilen problem çözme eğitiminin çocukların aile içi ilişkileri, engelleyici olarak algılamasında etkili olduğu (p<0,05) saptanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre annelere yaratıcı drama yöntemi ile verilen problem çözme eğitiminin, okul sağlığı hemşireliğinde sağlığı koruma ve geliştirme müdahale programları kapsamında kullanılabilir bir yöntem olduğu söylenebilir. Okul sağlığı hemşireliği uygulamaları kapsamında sağlığın korunması, geliştirilmesi ve sürdürülmesi amacıyla yaratıcı drama yöntemi ile verilen problem çözme becerisi eğitimlerinin çocuklara da verilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Problem çözme, çocuk, anne, eğitim, yaratıcı drama, aile ilişkileri, okul sağlığı, hemşirelik
Yaratıcı drama eğitim programının çocukların sosyal davranış ve sosyal problem çözme becerilerine etkisi
Bu araştırma yaratıcı drama eğitim programının çocukların sosyal davranış ve sosyal problem çözme becerileri üzerine olan etkisini incelemek için yapılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ön-test/ son-test ve kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Niğde ili Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı bağımsız bir anaokulunda öğrenim gören 60-66 aylık 20'si deney, 20'si kontrol grubu olmak üzere toplam 40 çocuk oluşturmuştur. Deney grubundaki çocuklara erken çocukluk eğitim programına ek olarak araştırmacı tarafından geliştirilen Yaratıcı Drama Eğitim Programı uygulanmıştır. Araştırmada veriler, Anaokulu ve Ana Sınıfı Davranış Ölçeği (Preschool and Kindergarden Behaviour Scales (PKBS_2)) ve Wally Sosyal Problem Çözme Testi (Wally Social Problem Solving Test) ile toplanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Değişkenler arası farklılıkları analiz etmek için gruplar arası karşılaştırmalarda Mann Whitney U Testi, gruplar içindeki karşılaştırmalar için Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Ayrıca yaratıcı drama uygulamalarının sosyal davranış ve sosyal problem çözme becerilerini geliştirmedeki etkisini belirlemek için eta-kare (ƞ2) değeri hesaplanmıştır. Deney grubu çocukların "Yaratıcı Drama Eğitim Programı" sonrası sosyal beceri ve sosyal problem çözme becerileri arasında bir ilişki olup olmadığı Spearman Korelasyon Analizi ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda, yaratıcı drama eğitim programının deney grubunda yer alan çocukların sosyal beceri ve sosyal problem çözme becerileri toplam puanlarının artmasında anlamlı düzeyde etkiye sahip olduğu görülmüştür. Sonuçlar, çocukların sosyal beceri ve sosyal problem çözme becerileri üzerinde yaratıcı drama eğitim programının etkisi açısından değerlendirilmiş, araştırmacı ve uygulamacılara öneriler sunulmuştur.
Teacher to researcher: Reflections on drama as extracurricular activity and speaking anxiety
Foreign language speaking anxiety has been a major obstacle influencing EFL learners' oral communication performance negatively. It is therefore significant to alter the perceived mindset of learners regarding fear of making mistakes that inhibits spoken interactions. Despite proven effectiveness of drama within in-class practices, the effects of language-related drama as extracurricular activity on speaking anxiety remains relatively unmapped territory in Turkey. Taking this into focus, drama converting students' role from passive recipients to active participants as learner-centered approach is the primary use of the current research to shed light on the impact of drama as extracurricular activity on speaking anxiety. Action research is undertaken to develop critical attitude towards use of drama and pinpoint practical drawbacks faced by the researcher in drama sessions. In accordance with shortcomings of drama identified, it offers recommendations to improve the conditions of drama practices with self-critical enquiry. The study adopts a mixed method design including qualitative and quantitative data. The quantitative data results are drawn from validated measure Foreign Language Classroom Anxiety Scale responded by 60 participants while the qualitative data is gathered from analytic memos, one-to-one student interviews and student mini-reports. The study is conducted with control-group (n=30) and experiment-group (n=30) whose participants are in elective English preparatory program at Hacettepe University School of Foreign languages during the 2018-2019 educational year. Results demonstrated prominent position of language-related drama as extracurricular activity in lowering communication apprehension and enhancing confidence to produce and understand authentic language in unpredicted variety of contexts. Keywords: Speaking anxiety, drama, extracurricular activity, preparatory student, action research, active participants
Yaratıcı drama yöntemiyle zenginleştirilmiş matematik öğretiminin öğrencilerin öğrenme düzeylerine ve akademik özgüvenlerine etkisi
Bu araştırmanın amacı, 6. sınıf matematik dersi "Sayılar ve İşlemler" öğrenme alanı "Doğal Sayılarla İşlemler, Çarpanlar ve Katlar, Kümeler ve Tam Sayılar" konularında uygulanan yaratıcı drama yöntemiyle zenginleştirilmiş öğretimin öğrencilerin öğrenme düzeylerine ve akademik özgüvenlerine etkisini ortaya koymaktır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2018–2019 eğitim öğretim yılı İstanbul ili Beykoz ilçe merkezinde bulunan bir devlet okulunda öğrenim gören 79 altıncı sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışma ön test son test kontrol gruplu deneysel modelde tasarlanmıştır. Veri toplama aracı olarak öğrencilerin öğrenme düzeylerini belirlemek için araştırmacı tarafından hazırlanan konuyla ilgili sorulardan oluşan düzey belirleme testi (DBT), duyuşsal özelliklerini ölçmek için Brookover tarafından geliştirilen Senemoğlu (1989) tarafından Türkçe'ye uyarlanan akademik özgüven ölçeği (AÖÖ) kullanılmış ve deney grubu öğrencileriyle görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler, SPSS istatistik programı ile analiz edilmiş, düzey belirleme testi ve akademik özgüven ölçeğinin ön testlerinin ortak değişken son testlerinin ise bağımlı değişken olarak kullanıldığı KOVARYANS analizi (ANCOVA) ile incelenmiştir. Ayrıca düzey belirleme testi ve matematiğe yönelik akademik özgüven ölçeği ön test son test fark puanları üzerinde bağımsız örneklem t testi uygulanmıştır. Öğrencilerle yapılan görüşmelerden elde edilen veriler MaxQda programı ile analiz edilmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre deney ve kontrol grubu arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.
Türkiye'de 2003-2021 yılları arasında fen bilimleri alanında yaratıcı drama yöntemi kullanılarak yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de 2003-2021 yılları arasında fen bilimleri alanında yaratıcı drama yöntemi kullanılarak yapılan lisansüstü tezlerin çeşitli değişkenler açısından dağılımını incelemektir. Araştırmada betimsel analiz yoluyla çalışmaların; yapıldıkları yıllar, lisansüstü düzeyler, yapıldıkları üniversiteler, araştırma yöntemleri, örneklem büyüklükleri, çalışma grupları, veri toplama araçları, içerisinde kullanılan fen konu alanları, araştırmacı cinsiyetleri, yaratıcı drama yöntemiyle birlikte tez başlığında ifade edilen ve edilmeyen diğer model, strateji, yöntem ve tekniklerin dağılımı incelenmiştir. Bu araştırma, Fen Bilimlerinde Yaratıcı Drama yöntemi kullanılarak yapılan lisansüstü çalışmaları tek bir çatı altında toplaması ve araştırmanın çeşitli değişkenler açısından bulgular ortaya koymasıyla birlikte, gelecekte yapılacak olan çalışmalara katkı sağlayacak olması açısından önemlidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden ve araştırmanın doğasına uygun olan "doküman analizi" tekniği kullanılmıştır. Doküman analizi tekniğine uygun olarak, verilerin çözümlenme aşamasında betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, YÖK Ulusal Tez Merkezinde 2003 ve 2021 yılları arasında " Yaratıcı drama", " Yaratıcı drama and Fen", "Fen and Yaratıcı drama", "Drama and Fen", "Fen and Drama", "Drama and Çevre", "Çevre and Drama" anahtar sözcüklü izinli lisansüstü tezler oluşturmuştur. Bunlardan, 2003-2021 yıllarında yapılanlar, problemin konusuna ve dahil etme kriterlerine uygun olanlar seçilmiştir. Araştırmanın örneklemini, yüksek lisans ve doktora olmak üzere 62 lisansüstü izinli tez oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak, dokümanlardan yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, lisansüstü tezlerin en fazla 2019 yılında yapıldığı, en çok yüksek lisans düzeyinde çalışma yayımlandığı, en fazla tezin Gazi Üniversitesinde yazıldığı, en çok nicel araştırma yöntemi kullanılarak yapıldığı, en fazla çalışmanın yapıldığı örneklem büyüklüğü ise 21-40 arasında olduğu, çalışma grubu olarak ortaokul öğrencileriyle daha fazla çalışma yapıldığı, veri toplama aracı olarak en çok nicel veri toplama aracı olan testlerin seçildiği, "Canlılar ve Yaşam" fen konu alanının araştırmalarda en çok işlenen konu alanı olduğu, kadın araştırmacıların en fazla çalışma ürettiği, yaratıcı drama yöntemiyle birlikte en çok 5-E modelinin kullanıldığına yönelik bulgulara ulaşılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda önerilere yer verilmiştir. Araştırmanın önerilerinde ise; yaratıcı drama yönteminin "Canlılar ve Yaşam" konu alanı dışında diğer konu alanlarında da uygulanması, konu ile ilgili yapılacak olan çalışmalarda nicel yöntemden farklı nitel ve karma yöntem de kullanılarak çalışmalar yapılması, üniversitelerde lisansüstü düzeydeki araştırmacılara karma yöntem konusunda verilen derslerin artırılması, geniş aralıktaki örneklem büyüklüğüne sahip örneklem gruplarıyla ve ortaokul düzeyi dışında çalışma gruplarıyla çalışılarak etki boyutunun ortaya çıkarılması, test dışında diğer veri toplama araçlarının kullanımına da ağırlık verilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Fen bilimleri, Yaratıcı drama, Doküman inceleme, Betimsel analiz, Lisansüstü tez.
6.sınıf sosyal bilgiler dersinde drama yöntemi kullanılmasının öğrenci başarısına etkisi
Bu araştırmanın temel amacı, 6.Sınıf Sosyal bilgiler dersinde drama yöntemi kullanılmasının başarıya etkisini öğrenci tutum ve davranışlarıyla birlikte değerlendirmektir. Araştırma, başarı testi ve tutum ölçeğiyle elde edilen verilerin toplanarak analiz edilmesiyle oluşan nicel bir araştırmadır. Bu çalışmada ön test ve son test kontrol gruplu yarı deneysel desen yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu altıncı sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmaya 42 öğrenci katılmaktadır. Araştırmanın uygulaması 2021-2022 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Pendik ilçesinde bulunan özel bir okulun ortaöğretim 6. Sınıf kademesinde yapılmaktadır. Araştırmada, Millî Eğitim Bakanlığı Sosyal Bilgiler dersi öğretim planı kapsamında, deney ve kontrol gruplu ön-test son-test modeli kullanılmıştır. İlk grup geleneksel öğretim yöntemleri ile öğretim uygulanan kontrol grubu, ikinci grup ise drama yöntemi kullanılarak uygulanan öğretim yöntemlerinin yer verilerek öğretimin yapıldığı deney grubudur. Kontrol grubunda geleneksel yöntemle, deney grubunda da drama yöntemiyle, 6. Sınıf etkin Vatandaşlık Ünitesinde yer alan; "Geçmişten günümüze yönetim biçimleri", "Demokratik Devlet ve organları", "Karar alma sürecinde ben de varım", "Demokrasi her yerde", "Haklarımız ve Sorumluluklarımız güvencede", "Dünden bugüne Türk kadını" konuları işlenmiştir (MEB, 2018). Öğrencilerin Sosyal bilgiler dersine yönelik tutumlarını incelemek için Sosyal bilgiler dersi tutum ölçeği (Aksüt,2016) ve akademik başarı ölçümü için Millî Eğitim Bakanlığı kazanım testleri (Etkin vatandaşlık ünitesi Test-13, Test-14, MEB, 2018) kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır. Analiz yorumlarında t-testinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda geleneksel yöntem uygulanan kontrol grubu ile drama yöntemi uygulanan deney grubunun Sosyal bilgiler dersi başarı düzeyleri ve Sosyal bilgiler dersine yönelik tutumlarında anlamlı bir fark olduğu ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Sosyal bilgiler, geleneksel yöntem, drama, yaratıcı drama, Sosyal bilgiler öğretiminde drama.
Bir yöntem olarak yaratıcı dramanın oyunculuk çalışmalarında kullanılması ve Nora bir bebek evi oyunu üzerinden incelenmesi
Bu tez çalışmasında yaratıcı dramanın bir yöntem olarak oyunculuk çalışmalarında kullanılması Henrik Ibsen'nin "Nora Bir Bebek Evi" adlı eseri üzerinden ele alınmıştır. Öncelikle, tiyatro çalışmalarında yer alan öncü oyunculuk yaklaşımlarından bahsedilmiş, takibinde yaratıcı drama ve yaratıcı drama ile ilgili kavramlar açıklanarak yaratıcı dramanın oyunculuk çalışmalarında bir yöntem olarak ne şekilde kullanılabileceğine, tiyatro ile yaratıcı drama ilişkisine değinilmiş ve son olarak oyunculuk çalışmalarında yaratıcı dramanın kullanımını örneklendirmek amacıyla Nora Bir Bebek Evi oyunu üzerinden kurgulanmış atölye çalışmaları hazırlanarak uygulanmıştır.
İtme ve momentum konusunun öğretiminde yaratıcı drama yönteminin öğrencilerin kavramsal anlama, motivasyon ve tutumlarına etkisi
Bu çalışmanın amacı 2021-2022 eğitim öğretim yılında itme ve momentum konusunun öğretiminde yaratıcı drama yönteminin 11. sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamalarına, tutumlarına ve motivasyonlarına etkisini araştırmaktır. Bu araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerini içeren karma yöntem kullanılmıştır. Araştırma öntest-sontest kontrol gruplu modele dayanan yarı deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın katılımcılarını 2021-2022 eğitim öğretim yılında Bursa ili Osmangazi ilçesindeki bir Anadolu Lisesinde öğrenim gören 11. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. İtme ve momentum konusu deney grubunda yaratıcı drama yöntemi ile öğretilirken, kontrol grubunda ders kitabına bağlı kalınarak yürütülen öğretmen merkezli bir yöntem ile öğretilmiştir. Bu çalışmada Fizik Dersi Tutum Ölçeği, Fizik Dersi Motivasyon Ölçeği, çoktan seçmeli İtme ve Momentum Kavramsal Anlama Testi ile nicel veriler, Açık Uçlu İtme ve Momentum Soruları Testi ile nitel veriler toplanmıştır. Nicel veriler SPSS 24 paket programı kullanılarak, nitel veriler ise içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel verilerinin sonucunda itme ve momentum konusunun yaratıcı drama yöntemi ile öğretildiği deney grubu öğrencilerinde kavramsal anlamalarında artış olduğu, ancak deney grubu öğrencileri ile kontrol grubu öğrencileri arasında kavramsal anlamada herhangi bir fark olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yaratıcı drama yöntemi deney grubu öğrencilerinin tutumlarında artış sağlamış, ancak istatistiksel olarak anlamlı bir artış olmadığı görülmüştür. Her iki grup arasında tutum puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık belirlenmemiştir. Öğrencilerin motivasyonlarına bakıldığında yaratıcı drama yönteminin öğrencilerin motivasyonlarını artırdığı belirlenmiştir. Nitel verilerin analizi sonucunda deney grubu öğrencilerinin kavramsal anlama düzeyleri kontrol grubu öğrencilerinden daha yüksek olduğu görülmüştür.
Yaratıcı drama ve argümantasyon etkinliklerinin öğrencilerin bilinçli tüketici başarılarılarına ve sürdürülebilir tüketim davranışlarına etkisi
Bu çalışmada amaç ''Bilinçli Tüketici'' konusunun yaratıcı drama ve argümantasyon etkinlikleri ile öğretiminin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilinçli tüketici konusundaki akademik başarısı, sürdürülebilir tüketim davranışına etkisini belirlemektir. Araştırmada nicel desenlerden öntest sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırma 2022-2023 eğitim öğretim yılının ikinci yarısında Muğla ili Milas ilçesindeki bir ilkokulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 23 deney, 23 kontrol grubu olmak üzere toplamda 46 ilkokul dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Çalışmada deney grubunda yaratıcı drama ve argümantasyon etkinlikleri uygulanmış, kontrol grubunda öğretim programında yer alan etkinliklere uygun öğretim yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen ''Bilinçli Tüketici Başarı Testi (BTB), İlkokul Sürdürülebilir Tüketim Davranışı Ölçeği (İSTDÖ) ve Argümantasyon Etkinlik Kağıtları uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 21.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde t testi ve ANCOVA testinden yararlanılmış, argümantasyon etkinlik kağıtları ''Türkçe Argümantasyon Değerlendirme Ölçeği'' ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda argümantasyon ve yaratıcı drama yönteminin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin akademik başarısını artırdığı, sürdürülebilir tüketim davranışlarını yükselttiği ve argümantasyon etkinliklerinin öğrencilerin ''Bilinçli Tüketici'' konusundaki başarılarını olumlu desteklediği görülmüştür. Araştırmada ortaya konan sonuçlara göre araştırmacılar ve öğretmenler için bulguları destekleyen önerilerde bulunulmuştur.
İlkokul sosyal bilgiler dersinde yaratıcı drama yöntemi ile çevre okuryazarlığı becerisinin kazandırılması: bir karma yöntem araştırması
Günümüzde çevre sorunları, geçmişe kıyasla giderek artarak karşımıza çıkmaktadır. İnsanoğlu, bilinçli veya bilinçsiz olarak yaşadığı çevreye zarar vermekte, bu da çevresel problemlerin her geçen gün daha da büyümesine neden olmaktadır. Çevre bilincinin küçük yaşlardan itibaren kazandırılması amacıyla, birçok ülkenin müfredatında çevre eğitimi yer almaktadır. Ülkemizde de Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı'nda, öğrencilerin çevreye yönelik farkındalık kazanmasını amaçlayan 27 beceri arasında "çevre okuryazarlığı becerisi" de bulunmaktadır. Bu becerinin kazandırılmasında, öğrenilen bilgilerin davranışa dönüşmesi beklenmektedir. Çevre okuryazarlığı becerisinin geliştirilmesinde yaratıcı drama yöntemi, öğrencilerin aktif katılımını teşvik ederek, bilgiyi deneyim yoluyla kalıcı hale getirmekte etkili bir araçtır. Bu yöntem, öğrenci merkezli bir öğrenme ortamı sunarak, konunun kalıcı olarak öğrenilmesini sağlar. Bu araştırmada, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı kapsamında yer alan çevre okuryazarlığı becerisini kazanmalarında yaratıcı drama yönteminin etkisi incelenmektedir. Amaç, öğrencilerin bu beceriyi ne derece benimsediklerini ve uygulamaya dönüştürdüklerini belirlemektir. Bu amaca ulaşabilmek adına araştırmanın yöntemi karma yöntem araştırma desenlerinden yakınsayan paralel desen olarak tasarlanmıştır. Araştırma nicel boyutta yarı deneysel desen; nitel boyutta ise durum çalışması deseni ile tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2023-2024 eğitim öğretim yılı Muğla ili Menteşe ilçesinde bulunan bir devlet okulundaki ilkokul dördüncü sınıfta öğrenim gören toplam 49 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde öğrencilerin "Çevre okuryazarlığı" becerilerini belirlemek amacıyla nicel veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "İlkokul Çevre Okuryazarlığı Ölçeği" ve "Çevre Okuryazarlığı Başarı Testi" nitel veri toplama araçları olarak da öğrenci görüşme formları, uygulama sürecinde tutulan gözlem notları ve uygulamadaki süreç çıktıları kullanılmıştır. Toplanan nicel verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılarak bağımlı gruplar t-testi, ancova ve bağımsız gruplar t-testi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizi tekniğiyle tümevarım yaklaşımı ile analiz edilmiştir. Gruplardaki öğrencilerin ilkokul çevre okuryazarlığı ölçeğinden ve çevre okuryazarlığı başarı testinden elde edilen verilerin analizi sonucunda, deney ve kontrol grupları arasında anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonuçlarına göre, yaratıcı drama yönteminin kullanıldığı deney grubundaki öğrencilerin çevreye yönelik bilgi düzeylerinde ve davranışlarında olumlu değişiklikler meydana gelmiştir. Bu değişiklikler istatistiksel olarak anlamlı düzeydedir. Deney grubu ile yapılan görüşmeler, gözlem ve süreç çıktılarındaki sonuçlarda araştırmanın nicel boyutunda elde edilen sonuçları destekler niteliktedir. Başka bir deyişle, yaratıcı drama yöntemiyle eğitim gören öğrencilerin, geleneksel öğretim yöntemleriyle eğitim alan kontrol grubu öğrencilerinden daha başarılı oldukları tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Beceri öğretimi, Çevre Okuryazarlığı, Yaratıcı drama.
Yaratıcı dramanın 6. sınıf öğrencilerinin konuşma bilişsel farkındalığına, konuşma kaygısına ve Türkçe dersine yönelik tutumuna etkisi
Yaratıcı drama yönteminin 6.sınıf öğrencilerinin hazırlıklı konuşma ile ilgili konuşma stratejileri bilişsel farkındalığına, konuşma kaygısına ve Türkçe dersine yönelik tutumuna etkisini belirlemeyi amaçlayan bu çalışmada, nitel ve nicel yöntemlerinin birlikte yer aldığı karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda yarı deneysel model, nitel boyutunda ise görüşme tekniği uygulanmıştır. Araştırmada veriler "Konuşma Stratejileri Bilişsel Farkındalık Ölçeği, Konuşma Kaygısı Ölçeği, Türkçe Dersine Yönelik Tutum Ölçeği ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ile elde edilmiştir. Elde edilen verilerin analizi sonucunda: •Kontrol grubunda alışılmış yöntemin öğrencilerin hazırlıklı konuşma ile ilgili konuşma stratejileri bilişsel farkındalık düzeyi ve konuşma kaygısı üzerinde bir etkisi olmadığı ancak öğrencilerin Türkçe dersine yönelik tutumunda olumsuz yönde bir etkisi olduğu belirlenmiştir. •Deney grubunda yaratıcı dramanın öğrencilerin konuşma kaygısının düşürülmesinde ve Türkçe dersine yönelik tutumun yükseltilmesinde olumlu yönde bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Bu olumlu etkinin kalıcılık testi sonuçlarında da devam ettiği görülmüştür. Hazırlıklı konuşma ile ilgili konuşma stratejileri bilişsel farkındalık düzeyinde ise yaratıcı dramanın bir etkisi olmadığı belirlenmiştir. •Görüşme verilerine göre yaratıcı drama, Türkçe dersinin eğlenceli olmasını sağlamıştır. Konuşma kaygısı ve heyecanın giderilmesinde de etkili olmuştur. Öğrenciler yaratıcı drama etkinlikleri içinde en çok Türkçe Ders Kitabı'ndaki metinleri canlandırmayı beğendiklerini belirtmiştir. Anahtar Sözcükler: Türkçe dersi, yaratıcı drama, konuşma kaygısı, bilişsel farkındalık, tutum.
Yaratıcı drama alanında Peter Slade'in drama anlayışının incelenmesi
Bu çalışma yaratıcı drama alanında Peter Slade'in drama anlayışını incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Verilerin toplanması doküman incelemesi tekniğiyle, verilerin çözümlenmesi betimsel analizle yapılmıştır. Araştırmada Slade'in yaşam öyküsü, drama anlayışı; ilkeleri, amaçları, oyun ve özellikleri, katılımcı özellikleri, öğretmen özellikleri, mekan ve kullanılan materyaller ve dramayı ele alış biçimi temaları incelenmiştir. Bu araştırmada elde edilen bulgular, Peter Slade'in, bireyin mutlu ve dengeli olmasını amaçlayan bir drama anlayışı modeli ortaya koyduğu, bu modelde dramanın temelini oyun olarak belirlediği ve bireyin ancak oyun oynayarak mutlu ve dengeli olabileceğini göstermiştir. Anahtar Sözcükler: Çocuklarla drama, Peter Slade, yaratıcı drama
İlkokul 3. sınıf hayat bilgisi dersinde yaratıcı drama yoluyla hayır diyebilme becerisinin geliştirilmesi
Araştırmada amaç ilkokul üçüncü sınıf Hayat Bilgisi dersinde yaratıcı drama uygulamalarıyla öğrencilerin hayır diyebilme becerilerinin gelişimini incelemektir. Uygulama 2021-2022 öğretim yılında özel bir kolejin 3-A sınıfında gerçekleştirilmiştir. Araştırmada karma yöntem çeşitlerinden gömülü desen kullanılmıştır. Nicel verilerin oluşturulmasında Ferat Yılmaz ve M. Akif Sözer tarafından geliştirmiş olan "Hayır Diyebilme Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçek kontrol grupsuz olarak çalışma grubuna öntest-sontest olarak uygulanmıştır. Nicel verilerin istatistiksel çözümlemelerinde SPSS paket programından yararlanılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir. Nitel veriler yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile toplanmıştır. Ayrıca öğretmen ve öğrenciler tarafından tutulan günlükler destekleyici veri olarak değerlendirmeye katılmıştır. Nitel verilerinin çözümlenmesinde tümevarım tekniğinden faydalanılmış ve içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin araştırma sürecinden önce hayır diyebilme becerisine sahip oldukları kanaatini taşıdıkları belirlenmiştir. Yapılan etkinliklerden sonra sahip olunan becerinin daha da arttığı görülmüştür. Beceri düzeyinin cinsiyet, baba eğitim durumu, anne eğitim durumu ve ebeveynlerin birliktelik durumuna göre değişmediği tespit edilmiştir. Öğrencilerin özellikle aile ve okul ortamında hayır demekte zorlandıkları, hayır denmesi gereken kişiler listesinin başına yabancılar ve niyeti belli olmayanları yerleştirdikleri, hayır denmemesi durumunda ise fiziksel ve psikolojik zarar görmekten kaygı duydukları belirlenmiştir. Araştırmanın yaratıcı drama boyutunda ise öğrencilerin yaratıcı drama yöntemi ile ders işlenmesinden memnun kaldıkları, yaratıcı dramanın oyun endeksli olmasının dersleri zevkli ve kalıcı kıldığı tespit edilmiştir.
Okul Öncesi Eğitim Kurumları Yöneticilerinin Eğitimde Yaratıcı Drama Etkinliklerine İlişkin Tutumlarının İncelenmesi
Araştırma, ilköğretim okulu yöneticilerinin, yönetici yardımcılarının ve anaokulu yöneticilerinin, yönetici yardımcılarının eğitimde yaratıcı drama etkinliklerine yönelik tutumlarını belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada, okul öncesi kurum yöneticilerinin, eğitimde yaratıcı drama etkinliklerine ilişkin tutumlarını çeşitli demografik değişkenler açısından incelemeyi amaçlayan tarama modelinde bir araştırmadır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2012-2013 eğitim-öğretim yılında İstanbul sınırları içinde bulunan, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi-özel anaokulunda ve ilköğretim okullarında görev yapmakta olan okul yöneticileri ve yönetici yardımcıları oluşturmuştur. Araştırmada, Çöme ve Otrar (2011) tarafından geliştirilmiş "Eğitimde Yaratıcı Drama Etkinliklerine Yönelik Tutum Ölçeği" (EYDEYTÖ) kullanılmıştır. Ölçek uygulamasından sonra, elde edilen veriler SPSS 15.0 programında çözümlenmiş, çözümleme sonucunda sonuçlar arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
Yaratıcı drama temelli akran zorbalığını önleme programının okul öncesi öğrencilerin zorbalık davranışlarına etkisi
Bu araştırmanın amacı yaratıcı drama temelli akran zorbalığını önleme programının (YDTAZÖP) okul öncesi öğrencilerin zorbalık davranışlarına etkisini incelemektir. Araştırma, nicel ve nitel araştırma verilerinin bir araya getirilip incelendiği açımlayıcı karma araştırma deseni ile yürütülmüştür. Araştırmanın nicel boyutunda genel tarama ve ön test – son test kontrol gruplu yarı deneysel desenlerinden yararlanılmıştır. Araştırmanın evreni 2021-2022 öğretim yılında Diyarbakır merkez ilçelerinde bulunan bağımsız anaokullarında öğrenim gören 60-72 aylık okul öncesi öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise Diyarbakır'da merkez ilçelerde bulunan 9 bağımsız anaokulunda öğrenim gören okul öncesi öğrencileridir (n=930). Bu örneklem içerisinden zorbalık puan ortalamaları yüksek ve birbirine denk olan iki grup (n1=23, n2=23) deneysel çalışma için seçilmiştir. Ön test ve son testlerde okul öncesi akran zorbalığı ölçeği öğretmen formu ile zorba ve kurban çocuk davranışlarını değerlendirme formu kullanılmıştır. Araştırmanın deneysel işlem süreçlerinde sınıf içi akran zorbalığı davranışları gözlem formu ve YDTAZÖP haftalık etkinlik değerlendirme formundan yararlanılmıştır. Deneysel işlem sonrasında yapılandırılmış YDTAZÖP değerlendirme görüşme formu da veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Araştırmada deney ve kontrol gruplarının ön test ve son test ölçümlerinin ortak etkisinin değerlendirilmesi için deney ve kontrol gruplarının ön test ve son test puanları arasındaki farka dayalı bir karşılaştırma çözümlemesine gidilmiştir. Fark değişkeni gruplara göre parametrik olmayan test tekniklerinden Mann-Whitney U testi ile çözümlenmiş ve .05 önem düzeyinde istatistiksel anlamlılık yorumlanmıştır. Bu araştırmada YDTAZÖP haftalık etkinlik değerlendirme formu ve yapılandırılmış YDTAZÖP değerlendirme görüşme formundan elde edilen veriler, içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucuna göre her beş sınıftan yaklaşık birinde çeşitli türde (fiziksel, ilişkisel ya da sözel) zorbalığın olduğu görülmüştür. Bu araştırmada YDTAZÖP deney grubunun zorba-kurban çocuk davranış genel puanına istatistiksel olarak anlamlı ölçüde olumlu etki etmiştir. Bunun yanı sıra pasif-zorba çocuk davranışları alt boyutunda etkili olmuştur ve tüm ölçme araçlarında deney grubunun okul öncesi akran zorbalığı seviyesinin azaldığı görülmüştür. Araştırmanın nitel sonuçlarına göre programın; iletişim, empati, kendini ifade, sosyal beceriler, beden farkındalığı, başkasına saygı duyma ve duygu farkındalığı becerilerinin gelişimini desteklediği görülmüştür. YDTAZÖP'ün zorba, mağdur ve izleyici öğrencileri olumlu etkilediği, sınıf içinde her üç zorbalık türünün de azaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Deney grubu öğretmenine göre YDTAZÖP öğrencilerde zorbalık davranışlarını azaltmıştır.
İlköğretim 4. ve 5. sınıf Türkçe programlarında edebi türlerden öykünün öğretiminde yaratıcı drama yönteminin etkililiği
ÖZET Bu çalışma, ilköğretim 4. ve 5. sınıf Türkçe programında yar alan edebî türlerden öykünün öğretiminde drama yönteminin etkililiğini sınamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, drama yönteminin öğrenci başarısına etkisini belirlemek amacıyla, deneme modellerinden öntest ve sontest kontrol gruplu modele göre desenlenmiştir. Araştırmanın örneklemini, evreni temsilen, Çanakkale Özel İlköğretim Okulu'nun 2002-2003 eğitim-öğretim yılında 4. ve 5. sınıflarında öğrenim gören 48 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma, iki deney iki kontrol grubu ile öntest sontest kontrol gruplu desen kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada deney ve kontrol gruplarına öntest uygulandıktan sonra, deney grupları ile dört hafta yaşantı düzeyinde temel drama çalışmaları yapılmış, daha sonra iki haftalık uygulama aşamasına geçilmiştir. Uygulama aşamasında kontrol grubunda edebî türlerden öykünün öğretiminde geleneksel yöntem uygulanırken, deney grubunda araştırmacının kendisi tarafından yaratıcı drama yöntemi uygulanmıştır. Uygulamanın bitiminde ise her iki gruba son test uygulanmıştır. Araştırma, deney grupları ile kontrol grupları arasında bilişsel ve duyuşsal alandaki farklılıkları ortaya koymayı amaçladığı için bilişsel alana yönelik değerlendirme kriterleri, duyuşsal alan için ise gözlem formu geliştirilmiştir. Ön test ve son testen elde edilen veriler üzerinde Mann- Whitney U testi analizi yapılmıştır. Araştırma sonunda elde edilen bulgulara göre şu sonuçlara ulaşılmıştır 1. Çağdaş bir öğretim yöntemi olan drama yöntemi; öğrenen ve Öğretenin öğretim sürecindeki yeri ve öğrenci başarısı açısından geleneksel yöntemden farklı ve etkilidir.2. İlköğretim 4. ve 5. sınıf Türkçe programındaki edebî türlerden öykünün öğretiminde "yaratıcı drama" yöntemi deney grubu ile geleneksel yöntemin uygulandığı kontrol grubu arasında bilişsel alanda yer alan amaç ve davranışlara ulaşmadaki basan düzeyleri arasında p<.05 düzeyinde deney grubu lehine anlamlı bir fark vardır. 3. İlköğretim 4. ve 5. sınıf Türkçe programındaki edebî türlerden öykünün öğretiminde "yaratıcı drama" yöntemi, deney grubu ile geleneksel yöntemin uygulandığı kontrol grubu arasında duyuşsal alanda yer alan amaç ve davranışlara ulaşmadaki basan düzeyleri arasında p<05 düzeyinde deney grubu lehine anlamlı bir fark vardır. Anahtar Sözcükler: İlköğretim, Yaratıcı Drama, Türkçe'nin Öğretimi, u
Anasınıfına devam eden çocuklara zihinsel düşünme becerilerinin kazandırılmasında yaratıcı drama çalışmalarının etkisinin incelenmesi
Okul öncesi dönemde gelişim alanlarının birbiriyle ilişkisi oldukça fazladır ve çocuğun gelişiminin desteklenmesi büyük önem arz etmektedir. Diğer gelişim alanlarıyla yakından ilişkili olan bilişsel gelişimde yaşanan bir sorun normal gelişim sürecini, sosyal ve duygusal gelişimi olumsuz etkilemektedir. Bilişsel beceriler olumlu sosyal davranışların görülmesinde büyük katkıda bulunmaktadır. Zihin kuramının gelişimi bireyin sosyal ve bilişsel gelişiminin bir dönüm noktası olarak kabul edilmektedir. Zihin kuramı becerilerini edinmiş olmak, kişinin, kendisinin ve ötekilerin istek, niyet, kanı gibi zihinsel durumlarını anlayabilme; zihinsel olarak bunları temsil edebilme ve diğer kişilerin kendisinden farklı bir zihne sahip olduğunu fark edebilme yetilerine sahip olmasını ifade eder. Zihin kuramı becerilerine ilişkin alan yazında bulunan çalışmaların oldukça sınırlı olduğu görülmektedir. Drama eğitimi ile zihin kuramı becerilerinin birlikte ele alındığı çalışmalar literatürde yok denecek kadar azdır. Bu nedenle araştırmada çocukların farklı bilgi ve beceriler edinmesine önemli katkıları bulunan drama eğitiminin çocuklara zihinsel düşünme becerilerinin kazandırılmasına etkisini incelemek amaçlanmaktadır. Bu amacı gerçekleştirmek için deneysel yöntem kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" ile anasınıfı çocuklarının zihinsel düşünme becerilerini ölçmek için Zihin Kuramı Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek uygulayıcı tarafından çocuk ile yüz yüze uygulanarak ön test- son test- izleme testi olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara ili Çankaya ilçesinde okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 15 deney, 15 kontrol grubuna dahil olan toplam 30 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucunda drama eğitimi alan çocuklarda zihin kuramı becerilerini ölçen beş alt boyutta anlamlı farklılaşma belirlenmiştir. Bu durum verilen drama eğitiminin anasınıfına devam eden çocukların zihinsel becerileri üzerinde olumlu etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Çocuk, drama, yaratıcı, zihinsel beceri, zihin kuramı.