2007-2009 Yılları arasında Dicle Üniversitesi Hastanesinde indirekt hiperbilirubinemi tanısıyla izlenen yenidoğan hastaların değerlendirilmesi

Amaç: Yenidoğan sarılığı, yenidoğan doneminin sık karşılaşılan sağlık sorunlarından biridir. Genellikle bilirubin eliminasyon ve üretimindeki dengenin geçici olarak bozulması sonucu ortaya çıkar. Erken tanı konulup tedavi yapılmadığı zaman, bilirubinin nörotoksik etkisi nedeniyle bazen istenmeyen ölümlere ve nörolojik sekellere yol açabilen bir durumdur. Bu çalışmada, yenidoğan sarılığı ile izlenen olgularda etiyolojiyi belirlemek, sarılığın oluşumuna katkıda bulunan risk faktörlerini ve tedaviyi değerlendirmeyi amaçladık.Yöntem: Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı Ve Hastalıkları Anabilim Dalı kliniğinde 2007 - 2009 yıllarında yatarak tedavi ve takip edilen 405 yenidoğan sarılığı olgusu retrospektif olarak değerlendirildi.Bulgular: Araştırmaya alınan 405 olgunun 283'ü (%69,8) indirekt hiperbilirubinemi tanısı ile, 122'si (%30,2) başka bir tanıyla kliniğimizde yatmış ve yatışı esnasında sarılık tespit edilmiş olgulardı. Olguların 214'i (%52,8) erkek, 191'i (%47,2) kızdı. Gebelik yaşı ortalaması 36,49 ± 3,21 hafta idi. Vakaların 165'i (%40,7) preterm, 240'ı (%59,2) term bebeklerdi. Beslenme şekillerine bakıldığında %67,4'ü sadece anne sütü, %18,2'si anne sütü ile mama, %14,5'i ise sadece mama ile beslenmekteydi. Olguların 138'i (%34) ilk 6 saatte, 228'i (%56,2) 6-24 saatte, 39'u (%9,6) 24-48 saattte ilk mekonyumlarını çıkarmışlardır. Bebeklerin beslenmeye başlama zamanları 213'ünün (%52,2) 0-6 saat, 155'nin (%38,5) 6-12 saat, 37'sinin (%8,8) 12-24 saat olduğu saptanmışdı. Doğum şekillerine göre incelendiğinde 236'sı (%58,2)normal spontan vajinal doğum ile, 169'u (%41,7) sezaryen ile doğmuştur. Annelerin 367'sinde (%90,6) hastalık yoktu, 38'inde (%9,3) preeklampsi ve eklampsi mevcuttu. Hastaneye başvuru esnasında hastaların %64,1'inde sarılık topuk bölgesinde idi. Sarılık etiyolojik açıdan değerlendirildiğinde 405 olgunun 151'inde (%37,3) sarılık etiyolojisi nedeni belirlenememiş, 65'i (%16,0) prematürite, 51'i (%12,6) ABO uyuşmazlığı, 12'si (%3,0) erken anne sütü sarılığı, 35'i (%8,6) sepsis, 2'si (%0,5) idrar yolu enfeksiyonu, 18'i (%4,4) geç anne sütü sarılığı, 5'i (%1,2) G6PD, 54'ü (%13,3) Rh uyuşmazlığı, 6'sı (%1,5) subgrup uyuşmazlığı tanısı aldı.Sonuç: Yenidoğan döneminde olumsuz sonuçlara yol açabilecek olan sarılıkların önlenmesi için öncelikle iyi bir antenatal bakım yapılmalı, sarılığın artmasına katkıda bulunabilecek risk faktörlerin varlığının belirlenmesi, anneye iyi bir emzirme eğitimi verilmesi, emzirmenin öneminin ısrarla vurgulanması, doğumdan sonra yakın takiplerin yapılması ve ailelerin eğitilmesi ile kernikterus gibi istenmeyen komplikasyonların önüne geçilebilir. Doğumdan önce anne ve babanın kan grubunun tespit edilmesi, ailelerin doğumdan önce yenidoğan sarılığı konusunda bilgilendirilmesi ve bebeklerin kontrol amaçlı takibe çağırılması basit, maliyeti düşük ancak etkili tedbirlerdir. Yenidoğan sarılıklarının etiyolojisi araştırılırken hemolitik hastalıklar, erken anne sütü sarılığı, prematürite, enfeksiyon gibi sık rastlanan nedenler dışında G6PD eksikliği, herediter sferesitoz ve hipotroidi' de sebep olabileceği sonuçlar açısından mutlaka akılda bulundurulmalıdır.Anahtar kelimeler: G6PD, hiperbilirubinemi, kan değişimi, risk faktörleri, yenidoğan sarılığı.