B1-B2 düzeyindeki Türkçe öğrencilerinin okuduğunu anlama ve metinleştirme başarıları arasındaki ilişki

Hem anadilinde hem de yabancı dil öğreniminde yazma becerisi, geç gelişen ve çoğu bakımdan sorunlu bir beceri alanıdır. Okuduğunu anlama ise bireyin evrensel varoluşu için temel becerilerdendir. Bu iki temel beceri çerçevesinde, bu çalışmada Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen B1-B2 düzeyi öğrencilerin yazılı metin üretme ve okuduğunu anlama performanslarını belirlemek; metinleştirme ve okuduğunu anlama arasında bir ilişkinin olup olmadığını, varsa bu ilişkinin derecesini belirlemek amaçlanmıştır. Ayrıca öğrencilerin metinleştirme başarımları ile okuduğunu anlama başarımlarının Türkçe dil düzeyine, cinsiyete, anadiline, varsa bildikleri başka dillere göre değişip değişmediğini görmek hedeflenmiştir. İlişkisel araştırma yaklaşımının benimsendiği bu çalışma, Sakarya Üniversitesi TÖMER'de Türkçe öğrenen 200 öğrenci ile yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde öğrencilerin seçilen bir konuda yazılı metin üretmeleri isteniş; ayrıca okuduğunu anlama testini yanıtlamaları sağlanmıştır. Ölçme araçları, alanyazınından seçilmiş bir okuduğunu anlama testi ile bilgilendirici metin yazma başarımı derecelendirme ölçeğidir. Elde edilen bulgulara göre, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen B1 ve B2 düzeyi öğrencilerin yazılı metin oluşturma ve okuduğunu anlama başarımlarının ilişkili olduğu; öğrencilerin okuduğunu anlama başarımının Türkçe dil düzeyine ve başka bir yabancı dil bilip bilmeme durumuna göre değiştiği, ancak cinsiyete ve anadiline göre değişmediği; yazılı metin üretiminin ise Türkçe dil düzeyine, cinsiyetine, anadiline ve Türkçe dışında dil bilme değişkenlerine göre değiştiği ortaya çıkmıştır.