Çocukların ameliyat sürecinde sanal gerçeklik uygulamasının anksiyete, ağrı ve aile memnuniyeti üzerine etkisi

Bu çalışma, ülkemizde ilk defa ameliyat olacak çocuklarda sanal gerçeklik gözlüğü kullanılarak gerçekleştirilen ameliyat öncesi hazırlığın ve ameliyat sonrası izletilen videonun, ameliyat öncesi anksiyete, ameliyat sonrası anksiyete ve ağrı ile ebeveyn memnuniyetine etkisini incelemek amacı ile gerçekleştirildi. Çalışmanın evrenini, Bolu ili, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesine yatan ve ilk defa ameliyat olacak 4-10 yaş arası çocuklar ve ebeveynleri oluşturdu. Randomize olarak 35'er kişilik iki grup hasta oluşturuldu. Kontrol grubu (K) standart bakım alırken, sanal gerçeklik (SG) grubuna ameliyat öncesinde sanal gerçeklik gözlükleri ile ameliyathane turu videosu, ameliyat sonrası hemşirelik girişimleri sırasında ise çizgi film izlettirildi. Veriler yüz yüze görüşme tekniği ve hasta izlemi ile araştırmacı tarafından toplandı. Verilerin analizi bir istatistik programından yararlanılarak yapıldı. Veriler, yüzde, ortalama ± standart sapma olarak ifade edildi. Verilerin analizinde Independent-Samples T Test, Mann–Whitney U Test, chi square testleri ile korelasyon katsayısı hesaplama kullanıldı. Ameliyat öncesi anksiyete puanları karşılaştırıldığında, SG grubunun ortalama anksiyete puanının (4,57±1,54), kontrol grubuna (6,43±1,58) oranla çok daha düşük olduğu ve aralarındaki bu farkın istatistiksel olarak anlamlı (p<0.001) olduğu sonucuna varıldı. Ameliyat sonrası anksiyete puanlarının karşılaştırılmasında, SG grubunun puanının (3,23±1,80) ve kontrol grubunun puanının (4,34±1,73) olduğu tespit edildi ve aralarındaki bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu (p=0.010) bulundu. Ağrı puanları karşılaştırıldığında, SG grubunun ortalama ağrı puanının (3,20±0,99), kontrol grubuna oranla daha düşük olduğu fakat farkın istatistiksel açıdan anlamlı olmadığı tespit edildi (p>0,05). Ebeveyn memnuniyet puanlarının karşılaştırılmasında, SG grubunun puanlarının daha yüksek olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı (p≤0,001) olduğu tespit edildi. Sonuç olarak; çocukların ameliyat öncesi eğitimlerinde SG gözlüklerinin kullanımının ameliyat öncesi ve sonrasında anksiyeteyi düşürmede ve ameliyat sonrası izletilen çizgi filmin ağrıyı azaltmada etkili olduğu, tüm bu sürecin de ebeveyn memnuniyetini artırmada faydalı bir yöntem olduğu saptandı.