Fransa'nın güvenlik algısı ve post kolonyal dönemde Afrika ülkelerine askeri müdahaleleri: Eleştirel bir değerlendirme

Fransa'nın Güvenlik Algısı ve Post Kolonyal Dönemde Afrika Ülkelerine Askeri Müdahaleleri: Eleştirel Bir Değerlendirme Tezin asıl amacı, Fransa'nın post-kolonyal dönemde, Afrika kıtasında yaptığı, bazen sonuçları soykırım boyutuna varan askeri müdahaleleri inceleyerek, müdahalelerin görünen ve görünmeyen nedenlerini, karanlıkta kalmış bölümlerini incelemek ve varsa post- modern sömürgecilik diye adlandırılabilecek sömürü sisteminin esaslarını ve uygulamasını ortaya koymaktır. Bu maksatla öncelikle günümüzde Fransa'nın güvenlik algısı ve bunun Afrika'ya yansıması incelenmiştir. Buradan yola çıkılarak "Beyaz Kitap-Livre Blanc" diye adlandırılan Fransa'nın yazılı dört güvenlik strateji belgesinde, Fransa'nın güvenlik stratejisinin amaç, araç ve yöntem açısından Afrika ağırlıklı incelemesi yapılmıştır. Yöntem açısından inceleme yapıldığında, Fransa'nın Post-modern Sömürgecilik (Françafrique) diye tanımlanabilecek bir yöntemi tatbik ettiği değerlendirilmiştir. Bu sömürgecilik modeline nasıl gelindiği ve nasıl uygulandığı, askeri müdahalelerin bu uygulamadaki yeri ve ne tür aşamalardan geçtiği irdelenmiş, örnek olarak alınan Ruanda ve Mali müdahaleleri ayrıntılı incelenmiştir. Yapılan incelemede Fransa'nın, dekolonizasyon döneminden itibaren Afrika'da kurmuş olduğu askeri, politik, sosyo-kültürel teşkilat ve kurumlar sayesinde sürdürdüğü faaliyetlerle, Afrika'daki askeri gücünün dışında, Afrika ülkelerinin ordularını teşkil ederek lojistik ve eğitim bağımlılığı yaratmış, istikrarsızlık yaratarak darbe yaptırabilecek veya darbeleri önleyecek bir kadro, ekonomik alanda özellikle finansal bağımlılık yaratarak Fransa'nın yörüngesinde hareket edecek ve Afrika'daki askeri gücüne destek olabilecek ordu, komuta ve yönetim kadrosu ve sistemi oluşturduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, tezde faaliyet sahaları açıklanan ve post-modern sömürgecilik (Françafrique) diye tabir edilebilecek bir sömürü sistemini tatbik ettiği ve askeri müdahalelerin bu sistemin en önemli vasıtası olduğu ve post-modern sömürgecilik sistemini yeni bir politika ile değişik bir algı yaratıp yöneterek ve ilave tedbirlerle sürdüreceği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Askeri müdahale, Françafrique, Güvenlik Stratejisi, Post-modern, Sömürgecilik. ABSTRACT