Gaziantep'te yöresel mutfak yemekleri tüketen bireylerin sağlık durumunun değerlendirilmesi

Gaziantep en eski yerleşim yerlerinden olup, bununla beraber tarımın da yapıldığı yerlerdendir. Birçok ticaret yolunun geçtiği ve birçok medeniyetin denize ilerlediği bir coğrafyanın üzerindedir. Bu konum, Gaziantep'in yemek kültüründeki farklılığının ve çeşitliliğinin artmasına katkı sağlamıştır. Bu yemek çeşitliliği beslenme durumunda da farklılıklar oluşturmuştur ve bu çalışmanın amacı Gaziantep'te yöresel mutfak yemekleri tüketen bireylerin sağlık durumlarının değerlendirilmesi olarak belirlenmiştir. Çalışmamız 400 (E: %26,7 K: %73,3) bireyin katılımıyla gerçekleşmiştir. Bireylerin %55,8'inin kronik hastalığı mevcuttur. Bireylerin tümü yöresel mutfak yemekleriyle beslenmektedir; fakat %73,2 oranında birey öğünlerinde en çok yöresel mutfak yemeklerini tercih ederken %26,8 oranında birey daha fazla fast food yemekleri tercih ettiğini belirtmiştir. Öğün tercihleri genelde fast food yemeklerden yana olan bireylerin beden kütle indeksi (BKİ), bel çevresi, kalça çevresi, boyun çevresi değerleri yöresel mutfak yemeklerinden yana olanlara göre daha fazladır. Bu değerlerin tümü istatistiksel olarak anlam taşımaktadır (p<0,05). Vücut kompozisyonu incelendiğinde ise; yağ kütlesi, yağ yüzdesi ve metabolik yaşı fast food yemekleri tercih edenlerde daha fazla iken kas kütlesi ve kas yüzdesi yöresel mutfak yemekleri tercih edenlerde daha fazladır. Yöresel mutfak yemekleri tercih eden bireylerin çoğunluğu normal BKİ aralığındadır. Obez olma oranı ise fast food yemekleri tercih edenlerde daha fazladır (p<0,05). Fast food yemekleri tercih eden bireylerin bel çevresi ve boyun çevresine göre normalin üzerinde olma durumları yöresel mutfak yemekleri tercih edenlere göre fazladır ve bu sonuçlar istatistiksel anlam içermektedir (p<0,05). Sonuç olarak, Gaziantep mutfağı ağırlıklı yemeklerle beslenen bireylerin beslenme durumları fast food temelli beslenen bireylere göre daha iyi durumdadır; ancak obezite her iki grupta da yaygındır. Bu durumla ilgili halk bilinçlendirilmeli ve yerel politikalar geliştirilmelidir. Anahtar kelimeler: Antropometri, Beslenme, Obezite, Gaziantep, Mutfak