Güncellenen 5. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Erzurum ili örneği)

Bu çalışmada güncellenen 5. sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı(SBDÖP)'na ilişkin öğretmen görüşlerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışmanın örneklem grubunu 2017-2018 eğitim öğretim yılında Erzurum ilinin metropol ilçelerinde (Aziziye, Palandöken, Yakutiye) görev yapan 62'si kadın ve 106'sı erkek olmak üzere toplam 168 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Bu araştırmanın modeli, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı karma modeldir. Nicel araştırma verilerin analizi SPSS 22.00 istatistik paket programıyla yapılmıştır. Cinsiyet ve hizmet içi kurs veya seminere katılma durumunun tespiti değişkenleri için T testi, mesleki kıdem ve öğrenim durumu değişkenleri için Kruskal Wallis H testi uygulanmıştır. Nitel araştırma verileri ise içerik analizi yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Öğretmenlerin ankete verdikleri yanıtlara göre; 5. SBDÖP'nin genel amaçları, vizyonu, içeriği, öğrenme ve öğretme süreçleri, ölçme ve değerlendirme ile uygulama boyutları öğretmenlerin beklentilerini karşıladığı görülmektedir. Sosyal bilgiler öğretmenleri arasında cinsiyet, kıdem, eğitim durumu, hizmet içi eğitim kursu ya da seminerlere katılım faktörleri değişkenlerine göre anlamlı fark görülmemiştir. Öğretmenlerin görüşme formuna verdikleri yanıtlara göre; öğretmenler, 5.sınıf SBDÖP'nin amaçlarının gerçekleşmesi için öğretmenlerin; rehber, birikimli, tecrübeli ve davranışları ile örnek olması, sınıf içerisinde olumlu eğitim öğretim ortamı oluşturması ve programı benimsemesi gerektiği vurgulamışlardır. Ayrıca, öğrencilerin öğrenmeye, derse ilgi duymaya, doğrudan etkinliklere katılmaya, kabullerini ve yeteneklerini sosyal ortamda davranışa dönüştürmeye gönüllü olmaları gerektiğini ifade etmişlerdir. Ailelerin öğretmenle işbirliği içinde olması ve eğitim öğretim sürecinin her safhasında desteklerinin alınması programın amacına ulaşmasında büyük katkı sağlayacağını belirtmişlerdir. Buna ek olarak okul ortamı ve imkanları iyi olması gerektiğini vurgulamışlardır. Kazanım sayısının azaltılmasını ve bazı kazanımların birleştirilmesini faydalı bulmuşlardır. Kazanımların sınıf düzeyine (öğrenci seviyesine ) uygun, sade ve anlaşılır olduğunu ifade etmişlerdir. Kazanımlar ile içeriğin örtüşmekte olduğunu, içeriğin sade ve öğrencilerin seviyesine uygun olduğunu fakat bazı konuların öğrencilerin öğrenme düzeyinin üzerinde olduğunu vurgulamışlardır. Çeşitli ölçme ve değerlendirme yöntemlerinin kullanılmasına olanak tanıdığını fakat ölçme ve değerlendirme çalışmalarının yetersiz olduğunu belirtmişlerdir. Öğretmenler programı uygulanabilir olduğunu fakat kalabalık sınıflarda kazanımların öğrencilere kazandıramadıklarını ifade etmişlerdir. Ayrıca ders saatinin yetersizliğini ve ders saatinin artırılması gerektiğini vurgulamışlardır.