Tedarik zinciri bütünleşmesinin firma performansına etkisi: Türkiye'deki gıda perakendecilik endüstrisinde

Tedarik zinciri bütünleşmesi kavramı ve firma performansı üzerindeki etkileri bir süredir araştırmacıların dikkatini çekmekte. Daha önce yapılan araştırmalarda tedarik zinciri bütünleşmesi ve firma performansı arasında pozitif bir ilişki bulunmasına rağmen, araştırmacılar gerçek etkiler üzerinde daha derin araştırmalar yapılması konusunda hemfikirler. Daha önce yapılan çalışmalarda, tedarik zinciri yönetiminin diğer taraflarına ve perakendecilere odaklanılmamıştır. Bu nedenle bu çalışmada, tedarik zinciri bütünleşmesinin firma performasına etkisi ve Türkiye'de gıda perakendecileri üzerine etkisi araştırılmıştır. Bu araştırma için, Türkiye'deki iki büyük şehir ve bu şehirlerdeki büyük gıda perakendecileri seçilmiştir. Tedarik zinciri bütünleşmesi içsel ve dışsal bütünleşme olarak sınıflandırılmış ve firma performansı da operasyonel ve işletme performansı olarak ikiye ayrılmıştır. Katılımcıları seçmek için tabakalı örnekleme yönetimi kullanılmıştır. Toplam 216 firma seçilmiş olup bunlardan sadece 208 firma dağıtılan ankete cevap vermiştir. Verileri analiz etmek için bağımsız değişkenlerin birden fazla olması nedeniyle yapısal eşitlik modeli, özellikle Amos kullanılmıştır. Bu çalışma neticesinde içsel ve dışsal bütünleşme arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur; bu içsel bütünleşmesinin dış bütünleşmeyi tetiklediği anlamına gelmektedir. İçsel bütünleşme ile işletmelerin operasyonel ve işletme performansı arasında anlamlı ve olumlu bir ilişki bulunmaktadır. Aynı şekilde dışsal bütünleşme ile işletmelerin operasyonel ve işletme performansı arasında olumlu ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Sonuç olarak, perakendecilerin ve firmaların, önce içsel işbirliklerini yönetmeleri, müşteriler ve tedarikçiler olmak üzere dış ortakları ile güçlü işbirliği faaliyetleri yürütmeleri tavsiye edilmektedir. Anahtar Kelimeler: Tedarik Zinciri Yönetimi, Tedarik Zinciri Bütünleşmesi, Gıda Perakendecilik, Operasyonel Performansı ve İşletme Performansı