İnsülin ve oral antidiyabetik kullanan diyabetli yaşlılarda hastalığa ilişkin tutum ve problem alanlarının karşılaştırılması

Araştırmada oral antidiyabetik ve insülin kullanan diyabetli yaşlı hastaların hastalığa karşı tutumları ile problem alanlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Arşatırmanın evrenini Bolu Abant İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Endokrinoloji polikliniğine başvuran ve İç Hastalıkları servisinde yatarak tedavi görmekte olan, eğitimliler için olan Mini Mental Durum Testinden 24 ve üzeri puan alan 65 yaş ve üstü, en az bir yıl önce Tip 2 diyabet tanısı konmuş, psikiyatrik rahatsızlığı olmayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden hastalar oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini 110 kişilik çalışma evreninden dahil edilme kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 50 oral antidiyabetik ve 50 insülin kullanan olmak üzere toplam 100 hastaya ulaşılmıştır. Verilerin toplanmasında Eğitimliler için olan Mini Mental Test, Kişisel Bilgi Formu, Diyabette Problem Alanları Ölçeği ve Diyabet Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, ortalama, standart sapma, frekans, Student t test, Mann Whitney U test, Pearson korelasyon, Ki Kare testi, Fisher's Exact test, Fisher Freeman Halton test kullanılmıştır. Araştırma kapsamına alınan bireylerin diyabete yönelik pozitif tutuma sahip oldukları belirlenmiş, diyabet tutum ölçeği toplam puan ortalaması 76.11±5.6 olarak saptanmıştır. Oral antidiyabetik kullanan hastalarda en güçlü pozitif tutum gösteren alt boyut "Hasta Uyumuna Karşı Tutum" alt grubuyken insülin kullan hastalarda ise "Özel Eğitim Gereksinimi" alt grubu olarak saptanmıştır. Her iki grupta da en düşük puana sahip alt boyut ise "Tip 2 Diyabetin Ciddiyeti" alt grubudur. Oral antidiyabetik ve insülin kullanan her iki gruptaki hastaların diyabette ciddi problem yaşamadıkları tespit edilmiştir. Oral antidiyabetik kullanan hastaların DPAÖ puanı 29.6±10.69, insülin kullanan hastaların DPAÖ puanı ise 33.73±10.47 olarak belirlenmiştir. Hastaların diyabete yönelik pozitif tutuma sahip olmalarının sonucu bu yönde etkilenmiş olabileceği düşünülmüştür. Özellikle yaşlılarda olmak üzere diyabette hasta otonomisi önemli bir faktördür. Bundan dolayı öz bakımlarının planlanmasında tutumlarının pozitife çevrilmesi çok önemlidir. Hemşireler diyabetli yaşlı bireylere verecekleri dinamik eğitim desteği ile hastalık yönetimini daha iyi seviyelere çıkarabilirler. Anahtar kelimeler: Tip 2 Diyabet, Diyabetli Yaşlı Birey, Diyabette Tutum, Diyabette Problem Alanları, Hemşirelik