Kadınların işe bağımlılık düzeyi ile iş-yaşam dengesi ve iş-aile yaşam dengesi arasındaki ilişki: Vakıf üniversitesi örneği

Bu araştırma, vakıf üniversitelerinde görev yapan kadın akademisyenlerin işe bağımlılık seviyeleri ile iş-yaşam ve iş-aile yaşam dengesi arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Literatürde işe bağımlılık, bireyin çalışmayı kontrolsüz ve sürekli bir ihtiyaç haline getirmesi olarak tanımlanmaktadır. İşe bağımlı bireylerin iş dışı yaşam alanlarını ihmal etmesi, hem bireysel refahı hem de aile içi ilişkileri olumsuz etkileyebilmektedir. Özellikle kadın çalışanlar açısından, toplumsal cinsiyet rolleri nedeniyle iş-aile dengesini kurmak daha karmaşık bir hal almaktadır. Yürütülen bu çalışma, nicel araştırma yöntemleri kapsamında ilişkisel tarama modeli esas alınarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 akademik takvimi bahar yarıyılında vakıf üniversitelerinde aktif görevde bulunan kadın akademisyenler meydana getirmektedir. Verilerin toplanması süreci, çevrim içi platformlar üzerinden iletilen anket formları vasıtasıyla sağlanmıştır. Veri toplama aracı olarak çalışmada üç temel ölçekten yararlanılmıştır: İşe Bağımlılık Ölçeği, Yeni İş-Yaşam Dengesi Ölçeği ve İş-Aile Yaşam Dengesi Ölçeği. Elde edilen verilerin istatistiksel çözümlemeleri SPSS 25.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda elde edilen bulgular ışığında, kadın akademisyenlerin işe bağımlılık düzeyleri ile iş-yaşam dengesi arasında pozitif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Benzer bir biçimde, işe bağımlılık düzeyi ile iş-aile yaşam dengesi arasında da pozitif yönlü anlamlı bir korelasyon tespit edilmiştir. Ulaşılan bulgular, kadın akademisyenlerde işe bağımlılık durumunun, iş dışı yaşam dengesi üzerinde olumlu yansımalar oluşturabileceğine işaret etmektedir. Araştırma sonuçlarının, kadın akademisyenlerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve iş dışı yaşam alanlarının desteklenmesine yönelik politika geliştirilmesine katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Anahtar Kelimeler: İşe bağımlılık, iş-yaşam dengesi, iş-aile yaşam dengesi, kadın akademisyenler, vakıf üniversitesi.