Linoleik asit'in sıçanlarda metotreksat kaynaklı testis hasarına karşı antioksidan ve antiapoptotik etkileri

Bu çalışma Metotreksat (MTX)'ın indüklediği sıçan testisinde Linoleik asit (LA)'in etkilerini araştırmak amacıyla yapıldı. Araştırmada ağırlıkları 250-300 g arasında değişen 12 haftalık 24 adet Sprague Dawley cinsi erkek sıçan kullanıldı. Yirmi dört adet erkek sıçan kontrol, MTX, MTX + LA ve LA olarak dört gruba ayrıldı. Deneyin ilk günü MTX ve MTX+LA gruplarına tek doz MTX (30 mg/kg, ip) verildi. 7 gün boyunca MTX+LA ve LA gruplarına gavaj yoluyla LA (100 mg/kg) verildi. 7. gün sonunda deneklerin karın boşluğu anestezi altında açıldı; her iki testis ve epididimisleri çıkarıldı, kan alındı ve kansızlaştırma yöntemiyle ötanazi yapıldı. Alınan sağ testisler histolojik incelemeler için kullanıldı, sol testisler ve alınan kan örnekleri biyokimyasal incelemeler için kullanıldı. Çıkarılan epididimisteki spermlerin motilite ve vitalite değerlendirmeleri yapıldı; semene dökülen epitel hücre sayıları belirlendi. MTX grubunda kontrol grubuna göre seminifer tubül çapı, epitel kalınlığı, Johnsen skoru, sperm motilitesi ve sperm vitalitesinin düştüğü, fakat germ hücrelerinde apoptotik indeks (AI)'in arttığı belirlendi. MTX+LA grubunda MTX grubuna göre tubül çapı, epitel kalınlığı, Johnsen skorunda artış ve AI'te düşüş belirlendi. LA grubunda kontrol grubuna göre epitel kalınlığı ve Johnsen skorunun düştüğü tespit edildi. LA grubunda diğer gruplara göre seminifer tubül lümenine dökülen immatür germ hücre sayısının düştüğü görüldü. Bu çalışma, MTX'in testis üzerinde hasara yol açtığını, LA'nın bu dejeneratif etkileri belli ölçüde düzelttiğini göstermiştir. Anahtar Sözcükler: İmmünohistokimya, linoleik asit, mikroskopi, seminifer tubül, vitalite