Öğrenme akış modeli destekli okul dışı fen öğretiminin farklı değişkenler açısından incelenmesi

Bu araştırma öğrenme akış modeli destekli okul dışı fen öğretiminin, 3. sınıf öğrencilerinin akademik başarı, fen dersine yönelik tutum, motivasyon ve sorumluluk düzeylerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, yakınsayan paralel karma yöntem kullanılarak yürütülmüştür. Nicel veriler denkleştirilmemiş kontrol gruplu ön test/son test deseni, nitel veriler ise durum çalışması modeli doğrultusunda toplanmıştır. Araştırmanın örneklemi uygun örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olup, araştırma sürecinde 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Samsun ili Canik ilçesindeki bir devlet ilkokulunda öğrenim gören 63 üçüncü sınıf öğrencisiyle çalışılmıştır. Araştırmada bir deney ve bir kontrol grubu yer almaktadır. Kontrol grubunda dersler, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'na uygun biçimde ve haftada üç saat olmak üzere altı hafta boyunca, toplam 18 saat süreyle sınıf ortamında yürütülmüştür. Deney grubunda ise dersler yine aynı öğretim programındaki kazanımlar doğrultusunda Joseph Cornell'in Öğrenme Akış Modeli temel alınarak, uzman görüşleri sonucunda araştırmacı tarafından hazırlanan okul dışı öğrenme etkinlikleri ile yürütülmüştür. Etkinlik uygulamaları Canik Namiye-Mümin Erol Doğa ve Fen Okulu'nda gerçekleştirilmiştir. Uygulamalar, haftada bir gün üç saat olmak üzere toplam altı hafta ve 18 saat süreyle yürütülmüştür. Araştırmanın nicel verileri; "Canlılar Dünyasına Yolculuk Ünitesi Başarı Testi", "Fen Bilimleri Dersi Odaklı Sorumluluk Ölçeği", "Fen Bilimleri Dersi Tutum Ölçeği" ve "Fen Bilimleri Dersi Motivasyon Ölçeği" aracılığıyla toplanmıştır. Nitel veriler ise, deney grubundaki öğrencilerin her hafta etkinlik sonrasında yazdığı gün sonu yansıtma yazıları aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırma sonuçları, öğrenme akış modeliyle desteklenen okul dışı fen öğretimi uygulamalarının, deney grubundaki öğrencilerin akademik başarıları, fen dersine yönelik tutum, motivasyon ve sorumluluk düzeylerinde, sınıf ortamında geleneksel yöntemlerle öğrenim gören kontrol grubuna kıyasla anlamlı bir fark yarattığını ortaya koymuştur. Gün sonu yansıtma yazılarından elde edilen bulgulara göre, öğrencilerin işlenen kazanımlara ilişkin soruları doğru yanıtladıkları, kendilerini mutlu ve iyi hissettikleri, uygulamalardan keyif aldıkları ve zorlanmadan eğlenceli bir öğrenme süreci yaşadıkları sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen nitel verilerin nicel verileri destekler nitelikte olduğu görülmüştür.