Peripartum kadınlarda kognitif fonksiyonların, anksiyete ve postpartum depresyonun değerlendirilmesi ve emzirme üzerine etkisi

Amaç: Bu çalışmanın amacı, peripartum dönemdeki kadınları, entelektüel fonksiyonlar (bilişsel işlev, öğrenme, bellek), sosyodemografik özellikler, anksiyete ve postpartum depresyon açısından değerlendirilerek bunların emzirme başarısındaki etkisinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya AYBÜ Yenimahalle Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Doğum Kliğine Şubat 2018 – Ağustos 2018 tarihleri arasında başvuran 158 gebe alınmıştır. Üreme döneminde olan ancak 2 yaş altında çocuğu bulunmayan sağlıklı 96 kadın kontrol grubu olarak çalışmaya dâhil edilmiştir. Son trimesterdeki gebelere doğum öncesinde sosyodemografik veri anketi, mini mental test, durumluluk-sürekli kaygı ölçeği (STAİ 1,2) uygulanmıştır. Doğum sonrası ilk 24 – 48 saatte mini mental test, STAİ 1 ve STAİ 2 tekrar edilmiş ve kadınlara emzirme öz yeterlilik testi uygulanmıştır. Postpartum 10-15.günlerde annelere Edinburgh postpartum depresyon ölçeği ile depresyon taraması yapılmıştır ve emzirmeleri Latch skorlama sistemi ile değerlendirilmiştir. Postpartum 10.günde sadece anne sütü ile beslenen bebeklerin anneleri başarılı, ilk 10 gün içerisinde mama kullanan anneler başarısız kabul edilmiştir. Kontrol grubuna ise mini mental test, STAİ 1 ve STAİ 2 uygulanmıştır. Veriler SPSS 15 istatistik programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışma grubunda postpartum MMSE skorlarında doğum öncesi skorlara göre anlamlı derecede artma, STAİ 2 test skorlarında ise anlamlı derecede azalma tesbit edildi (p<0.05). Emzirmede başarılı ve başarısız olan gruplar arasında doğum öncesi ve sonrası değerlendirilen STAİ 1,2 ve mini mental test skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu (p>0.05). Doğum sonrasında değerlendirilen Edinburgh postpartum depresyon tarama ölçeği puanları açısından da iki grup arasında fark saptanmadı (p>0.05). LATCH emzirme skorları ise başarılı olan grupta başarısız gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0.05). Sonuç: Doğum sonrasında kognitif fonksiyonlarda artma, sürekli kaygı durumu skorlarında azalma saptanmasına karşın emzirme başarısında MMSE, STAİ 1 ve 2'nin bir etkisi yoktur. Çalışmamızın verileri doğum sonrasında annenin bilişsel işlevlerinde azalma olduğuna dair sağlık çalışanlarında ve toplumda olan genel yargının yanlış olduğunu göstermektedir. Emzirmeye başlama ve emzirmenin sürdürülmesi açısından istenen başarı oranlarını yakalayabilmek için bu konuda uzun süreli takip içeren, ilişkili olabilecek birçok faktörü değerlendiren daha fazla sayıda çalışmaya ihtiyaç vardır.