Ratlarda 2100 MHXZ'lik elektromanyetik alanın testis dokusu üzerine etkisinin biyokimyasal, immünohistokimyasal ve immünohistopatolojik düzeyde incelenmesi

Teknolojinin gelişimiyle birlikte mobil cep telefonlarının özellikleri arttırılmış, buna bağlı olarak da kullanım oranı ve sürelerinde artış meydana gelmiştir. Cep telefonlarının özellikleri arttırılırken kullanılan elektromanyetik spektrum (EMS) radyo frekansı da artmaktadır. Üçüncü nesil (3G) cep telefonlarının üretilmesiyle birlikte EMS radyofrekansı 2100 MHz kullanılmaya başlanmıştır. Özellikle erkekler tarafından elektromanyetik alan (EMA) oluşturan cep telefonlarının cepte taşınması testis dokusunu olumsuz yönde etkileyebileceği, EMS radyofrekansının arttırılmasıyla birlikte bu etkinin artabileceği ön görülmektedir. Bu çalışmanın amacı 2100 MHz EMA'ya maruz bırakılan sıçanların testis dokularında EMA aracılı oksidatif stres etkisinin araştırılmasıdır. Bu amaçla 3 ayrı gruptan (EMA uygulanmayan kontrol grubu, günde 6 saat ve 12 saat 60 gün EMA uygulanan) oluşan toplamda 24 adet Sprague Dawley cinsi erkek sıçan kullanıldı. Daha sonra sıçanlara EMA uygulanmadan 30 gün daha beklendi. Bu süre sonunda biyokimyasal, histopatolojik ve immünohistokimyasal parametrelerin değerlendirilmesi için anestezi uygulanmış sıçanlardan testis dokusu ve kan örnekleri alındı. Tiyobarbitürik asitle reaksiyona giren maddelerin (TBARS) testis düzeyleri Ohkawa ve ark.'nın metoduna göre bakılırken, testis dokusundaki toplam tiyol (TT) grup miktarı ise Ellman metoduna göre analiz edildi. Serum örneklerinde ise testosteron düzeyleri otoanalizörde belirlendi. Gerekli boyamalar yapılarak bloklanan doku numunelerinin histopatolojik ve immünohistokimyasal değerlendirilmeleri için fotoğraflandı. Biyokimyasal bulgularda; kontrol grubuna göre EMA 6 ve 12 saat grupları arasında TBARS düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış görülmüştür (p<0.01). Kontrol grubuna göre EMA 12 saat grubunda TT ve testosteron düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış tespit edilmiştir (p<0.01). Histolojik bulgularda ise kontrol grubu ile EMA 12 saat grubu arasında Johnsen skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma görülmüştür (p= 0.002). Sonuç olarak 2100 MHz EMA'nın testis dokusu üzerinde olumsuz etkiler meydana getirdiği düşünülmektedir.