Sonradan fiziksel engeli olan bireylerde travma sonrası büyümenin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı sonradan fiziksel engeli olan bireylerde sosyodemografik özellikler, engelle ilgili özellikler, kişilik özellikleri, algılanan sosyal destek, sosyal görünüş kaygısı ve umudun travma sonrası büyüme ile arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Toplam 121 katılımcıdan veri toplanmıştır. Katılımcılara kişisel ve engelle ilgili bilgi formu, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği ve Sürekli Umut Ölçeği uygulanmıştır. SPSS 21. Paket programı kullanılarak korelasyon analizi, ANOVA ve regresyon analizi yürütülmüştür. Analiz sonuçlarına göre, yaş travma sonrası büyümenin manevi değişim alt boyutuyla bireyin engelli olduğu yaş ise travma sonrası büyümenin başkalarıyla ilişkiler ve manevi değişim alt boyutuyla pozitif yönlü ilişkilidir. Yaş ve engelli olunan yaş travma sonrası büyümenin yeni fırsatlar alt boyutuyla negatif yönlü ilişkili bulunmuştur. Eğitim durumu ve çalışma durumunun yeni fırsatlar alt boyutu üzerinde, medeni durumun ise manevi değişim alt boyutu üzerinde etkisi olduğu görülmektedir. Dindarlık kişilik özelliği travma sonrası büyümenin manevi değişim alt boyutunu yordamaktadır. Sosyal destek toplam puanı ile travma sonrası büyüme, başkalarıyla ilişkiler ve yaşamı takdir alt boyutları arasında; arkadaşlardan algılanan sosyal destekle travma sonrası büyüme, başkalarıyla ilişkiler, yeni fırsatlar ve kişisel güçlülük alt boyutları arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Umudun ise travma sonrası büyüme, yeni fırsatlar, kişisel güçlülük ve yaşamı takdir alt boyutlarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. Görünüş kaygısı ile travma sonrası büyüme arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Anahtar Kelimeler: fiziksel engel, travma sonrası büyüme, sosyal destek, umut, görünüş kaygısı