Sosyal bilgiler öğretiminde portfolyoların kullanımına yönelik öğretmen görüşlerinin değerlendirilmesi

Bu araştırma, sınıf öğretmenleri ile sosyal bilgiler öğretmenlerinin, sosyal bilgiler dersinde kullanılan portfolyo değerlendirmeye yönelik görüşlerini tespit etmek amacı ile tarama modelinde yapılmış betimsel bir araştırmadır. Araştırma hem nitel hem de nicel yöntemler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Nicel kısmında betimsel araştırma modellerinden genel tarama yöntemi, nitel kısmında ise görüşme tekniği kullanılmıştır.2009?2010 yılında yapılan araştırmada toplam 358 öğretmene ulaşılmıştır. 334 öğretmenden anket yoluyla, 24 öğretmenden de görüşme yoluyla bilgi toplanmıştır. Elde edilen verilerin yüzde ve frekansları verilerek betimsel analizleri yapılmıştır. Ayrıca görüşler arasındaki anlamlı farklılıkların tespiti için bağımsız gruplar t-testi ve Kruskal Wallis H- testi analizleri yapılmıştır.Araştırma sonucunda;1- Öğretmenlerin; portfolyoları, sosyal bilgiler dersi için uygun bir ölçme ve değerlendirme aracı olarak gördükleri, portfolyolarla ilgili hizmet içi eğitim aldıkları ancak aldıkları bu eğitimi yetersiz gördükleri tespit edilmiştir. Okullarda portfolyo değerlendirme yönteminin uygulandığı fakat bu yöntemin etkili biçimde kullanılmadığı, öğretmenlerin, portfolyo çalışmalarının önümüzdeki yıllarda daha verimli olacağına inandıkları belirlenmiştir.2- Branşlarına, cinsiyetlerine ve mesleki kıdemlerine göre öğretmenlerin, sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan portfolyo değerlendirmeye yönelik görüşleri arasında anlamlı düzeyde farklılık olmadığı görülmüştür.3- Öğretmenler, sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan portfolyo değerlendirmenin; öğrencilerin, sosyalleşmesine katkı sağladığı, araştırma, sorgulama, eleştirel ve yaratıcı düşünme becerilerini geliştirdiği görüşündedir. Öğretmenlerin; portfolyo değerlendirmenin, öğrencilerin gelişimlerini nesnel ve somut bir şekilde gözlemleyerek, onların bireysel ihtiyaçlarını ve ilgi alanlarını daha sağlıklı bir şekilde belirlemelerine imkan sağladığını düşünmektedirler. Ayrıca öğretmenler portfolyoların, öğretmenler arasında bilgi, deneyim ve farklı çalışmaların paylaşımını arttırdığı, öğretmen, öğrenci ve veli arasındaki iletişimi olumlu yönde etkilediği görüşündedirler.4- Öğretmenler, sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan portfolyo değerlendirmenin; fazla zaman, emek ve maddiyat gerektirdiği, öğrencilerin, portfolyo dosyalarını; taşıma, saklama ve korumada zorlandığını, kalabalık sınıfların portfolyo değerlendirmeyi olumsuz yönde etkilediği görüşündedirler. Öğretmenler, portfolyo çalışmaları için gerekli rubrik ve değerlendirme formlarını oluşturmada ve portfolyolarla öğrencileri güvenilir bir şekilde değerlendirmede zorlandıklarını ifade etmişlerdir.Araştırmada elde edilen sonuçlar paralelinde; sosyal bilgiler dersinde kullanılan portfolyo değerlendirmeyle ilgili; öğretmen, öğrenci ve velilere uzman kişiler tarafından detaylı ve uygulamalı hizmet içi eğitim seminerlerinin verilmesi, elektronik portfolyolar için gerekli alt yapı oluşturularak kullanımlarının yaygınlaştırılması, sosyal bilgiler dersine uygun araç-gereç ve teknolojiyle donatılmış sınıf ortamlarının hazırlanması, okullardaki derslik sayısının arttırılması, portfolyoların öğrenci başarısını değerlendirmeye yönelik katkısının arttırılması yönünde çalışmalar yapılmasının, portfolyoların etkili olarak kullanımına önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler, Ölçme ve Değerlendirme, Portfolyo Değerlendirme, Öğretmen Görüşleri