Sülfonamid türevi bileşiklerin insan kolorektal kanser hücre hatlarında sitotoksik ve apoptotik etkilerinin belirlenmesi

Kolon ve rektum kanserleri dünya çapında en yaygın üçüncü tip kanserdir ve kolon kanseri rektum kanserinden daha sık görülmektedir. HDAC aktivatörleri en iyi antikanser ajanlar olarak karakterize edilir, çok çeşitli fizyolojik ve patolojik sistemlerde önemli araçlar olduğu bilinmektedir. Özellikle kanser tedavi yöntemlerinde sağlıklı hücrelerde düşük yan etkisi olan kanser hücrelerinde yüksek sitotoksik aktivite gösteren, histon deasetilaz inhibitör (HDACi) özelliğine sahip ve hücreleri apoptoza sürükleyen bileşiklerin keşfi önemlidir. Bu çalışmada; histon deasetilaz aktivite özellliği olan sülfonamid türevi bileşiklerin HT-29 (insan kolorektal adenokarsinoma), DLD-1 (insan kolon adenokarsinoma) ve CCD-18Co (normal kolon epiteli) hücre hatlarında biyolojik aktivitelerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu hücre hatlarında, bileşiklerin sitotoksik dozu ve IC50 değeri MTT (3-(4,5-Dimethylthiazol-2-yl)-2,5-Diphenyltetrazolium Bromide) yöntemiyle tespit edildi. Apoptotik hücre ölümü ve ilişkili sinyal yolaklarında önemli rol oynayan proteinler olan Bcl-2, Bax, Kaspaz-3, Kaspaz-8 ve Kaspaz-9 mRNA düzeyleri qRT-PCR yöntemiyle, P38/MAPK ve ERK1 protein analizleri Western blot yöntemiyle, HDAC aktivite özelliği HDAC aktivite analiz kiti kullanılarak ölçüldü. Bu bileşiklerin HT-29 ve DLD-1 hücrelerinde sitotoksik etkiye sahip olduğu tespit edilerek IC50 değerleri 1-31 μM arasında hesaplandı. Apoptotik hücre ölümüne ait Bax geninde anlamlı bir artış; Bcl-2, Kaspaz-3, Kaspaz-8 ve Kaspaz-9 genlerinin ifadelerinde anlamlı bir azalış gösterdiği belirlendi. Bileşiklerin apoptozla ilişkili yolaklarda yer alan p38/MAPK protein ifadesinde anlamlı bir artış gösterdiği tespit edildi. Bileşiklerin HT-29 hücre hattında HDAC aktivite özelliği gösterdiği bulundu. Sülfonamid türevi bileşiklerin potansiyel ilaç geliştirme çalışmalarında, antikanser aktivitelerinin ve apoptoza yola açan etkilerinin olabileceği düşünülmektedir.