Tuhfetü'l-Mülûk ve's-Selâtin (Giriş-inceleme-metin-dizin)

İnsanlar, tüm çağlarda hayatlarını sürdürebilmek için hayvanlardan yemek, taşıma, korunma, ulaşım, avcılık gibi pek çok alanda faydalanmışlardır. Bu sebeple hayvanların bakımı da bir ilim halini almış ve böylelikle baytarlık ilmi doğmuştur. Türk kültüründe de baytarlık ve baytarnâmeler ilgi görmüş, Türk âlimlerinin çalışmaları yanında farklı dillerden dilimize tercümeler yapılarak da bu alanda gelişmeye önem verilmiştir. Çalışmış olduğumuz "Tuhfetü'l-mülûk ve's-selâtin" adlı eser, "Emir Hācip ʿÂşıḳ Tḭmur'un "ʿUmdetü'l-mülūk" adlı eserinin, Sultan I. Ahmet'in (1603-1617) emriyle Türkçeye çevrilmiş hâlidir. Eserin mütercimi bilinmemektedir. Topkapı Sarayı Kütüphanesi Tıp ve Baytarlık eserlerindeki (1772-H.415) bu kitabın başka bir nüshası tespit edilememiştir. Eser "baytarnâme", "fürûsiyyet" ve "avcılık" olmak üzere üç kısımda tertip edilmiştir. Bu kısımlar, çeşitli bâblar ile kendi içinde de sınıflandırılmış ve böylelikle ilgili başlıklar detaylandırılmıştır. Eserin diğer baytarnâmelerden farklılığı ise çeşitli minyatürlerle desteklenmiş olmasıdır. Çalıştığımız eserin içinde irili ufaklı 164 Osmanlı minyatürü ve müzehhep iki serlevha bulunmaktadır. Eser bu yönüyle Osmanlı kültüründeki minyatür sanatının ilmî eserlerdeki kullanımını örneklendirmekte ve ait olduğunu döneme ait minyatürlerin günümüze aktarılmasında önemli yer tutmaktadır.