Türkiye, Estonya, Kanada ve Singapur ortaöğretim matematik öğretim programlarının karşılaştırmalı incelenmesi

Bu çalışmanın amacı 2018-2019 öğretim döneminde yürürlükte olan Türkiye, Estonya, Kanada ve Singapur Ortaöğretim Matematik Programlarını programın ögeleri açısından karşılaştırarak benzerlik ve farklılıkları ortaya çıkarmaktır. Bu araştırma nitel bir araştırma olup verilerin toplanmasında doküman incelemesi kullanılırken, ortaöğretim matematik öğretim program verilerini analiz etmek için içerik analiz yönteminden yararlanılmıştır. İçerik analizi yapılırken NVivo 10 programı kullanılarak verilerin çözümlenmesi sağlanmıştır. Yaklaşım olarak karşılaştırmalı eğitim yaklaşımlarından yatay yaklaşım kullanılmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda, öğretim programlarının amaçları, içerikleri, öğrenme-öğretme süreçleri ile ölçme ve değerlendirme durumları açısından temalar oluşturularak karşılaştırmalar yapılmıştır. Programın genel özelliklerinin incelenmesinde programın yapısı, sayfa sayısı, başlıkları, programda geçen yetkinlikler, değerler ve en sık kullanılan ifadeler yer almıştır. Türkiye ve Singapur Ortaöğretim Matematik Öğretim Programı (OMÖP) sarmal yaklaşımla hazırlanmışken, Estonya ve Kanada OMÖP doğrusal yaklaşımla hazırlanmışlardır. Türkiye ve Estonya OMÖP yetkinliklere ve değerlere dair ifadelere yer verirken, Kanada ve Singapur OMÖP daha çok matematiksel beceriler üzerinde durulmuştur. En sık kullanılan ifadeler incelendiğinde 'problem' ifadesi tüm öğretim programlarında ortak olarak kullanılmıştır. Amaçların incelenmesi, genel amaçlar, program genelinde yer alan amaçlar ve kazanımlar olarak üçe ayrılmıştır. Genel amaçlar ve program genelindeki amaçlar, Posner ve Rudnitsky'in sınıflaması kullanılarak kategorize edilmiştir. Amaçların genel olarak bilişsel alan ağırlıkta olduğu, duyuşsal alana yeterince yer verilmediği, psikomotor alanla alakalı herhangi bir amaç verilmediği görülmüştür. Kazanımların incelenmesinde TIMSS'in bilişsel alan sınıflaması kullanılmıştır. Türkiye ve Estonya OMÖP en çok kazanımı "bilme" alanında verirken, Kanada OMÖP "uygulama" alanında, Singapur OMÖP ise "muhakeme" alanında verdiği görülmüştür. İçerik incelemesinde öğretim programlarında belirtilen öğrenme alanları ve konu dağılımları tablolar haline getirilip, incelenmiştir. Ayrıca Singapur OMÖP öğretim programının dayandırıldığı matematik çerçevesi de burada verilmiştir. Konu içerikleri kazanımlar üzerinden incelenerek tablolar halinde sunulmuştur. Limit, türev ve integral konusuna Türkiye ve Estonya OMÖP yer verirken, Kanada ve Singapur OMÖP bu konulara yer vermediği görülmüştür. Öğrenme-öğretme süreçlerinin incelenmesinde, süreçte kullanılan yaklaşım, yöntem ve tekniklere, öğretim ilkelerine, öğrenme ortamının özelliklerine, eğitim girdilerine, öğretmenin sorumluluk ve görevlerine ilişkin bilgilere ulaşılmıştır. Ayrıca Kanada ve Singapur öğretim programlarında matematik disiplinine ilişkin özellikler ve süreç becerilerine ait bilgiler tablolar halinde sunulmuştur. Öğrenme-öğretme sürecini, öğretmenin görev ve sorumluluklarını en kapsamlı şekilde programa yansıtan program Singapur OMÖP olmuştur. Kanada OMÖP ülkede yaşayan farklı etnik kökenli grupların kültürlerinin göz önünde bulundurmasını vurgularken, Türkiye OMÖP ve Estonya OMÖP öğrenme öğretme süreçlerine ilişkin ifadelere yer vermekle beraber bunların detayına inmemiştir. Değerlendirme incelemesinde, programlarda değerlendirme türüne, yöntem ve araçlarına ve dikkat edilmesi gereken hususlara ilişkin bilgilere ulaşılmıştır. Türkiye OMÖP ise ölçme-değerlendirmeye ilişkin tür ve yöntem-teknik ifade etmese de farklı yöntem ve tekniklerin kullanımını tavsiye etmiş, ölçme-değerlendirme yaparken dikkat edilecek hususlara dair ifadeler vermiştir. Estonya OMÖP genel çerçevede çok detaylandırmasa da ölçme-değerlendirmeye ilişkin bütün başlıklarda bilgi vermektedir. Değerlendirmeye ilişkin en detaylı bilgiyi Singapur OMÖP vermiştir. Kanada OMÖP değerlendirmeye ilişkin yok denecek kadar az bilgi vermesi oldukça dikkat çekicidir.