Web of Scıence veri tabanına dayalı bibliyometrik değerlendirme: Fen eğitimi üzerine yapılan makaleler

Bu araştırmada, WoS veri tabanında yayınlanan fen eğitimi makalelerinin bibliyometrik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Böylece çalışmanın konuya ilişkin araştırmaların gelişimi noktasında alana katkı sağlayarak araştırmaların birbirinin tekrarı niteliğinde olmasının önüne geçilebileceği ve araştırmacılara ışık tutarak bir yol haritası oluşturmalarına yardımcı olacağı düşünülmüştür. Araştırmada fen eğitimi alanında yayınlanan uluslararası makalelerin araştırma soruları çerçevesinde bibliyometrik parametreler açısından incelenerek mevcut durumun ortaya çıkarılması istendiği için bibliyometri kullanılmıştır. Yapılan çalışmada bibliyometrik veriler, Web of Science (WoS) veri tabanından alınmıştır ve tarama süreci 1975 ile 2020 yılları arasında sınırlı tutulmuştur. Taranan indeksler SCI-Expended, SSCI, A&HCI, CPCI-S, CPCI-SSH, BKCI-S, BKCI-SSH ve ESCI olarak belirlenmiştir. Tarama sürecinde "science education, science learning, science teaching, science teacher, science curriculum, science textbook, science course, teaching of science" anahtar kelimeleri tüm dillerde ve tüm yayın türlerinin hem başlıklarında hem de içeriğinde taranmıştır. Analiz sonucunda "Eğitim/Eğitim Araştırmaları" kategorisinde yer alan 11.472 makale veri setini oluşturmuş olup veriler tablolar ve şekiller biçiminde sunulmuştur. Tablolarda yer alan veriler; Web of Science (WoS) kategorileri, yayın türleri, yıllara göre sayısal dağılımı, en çok atıf alan makaleler, etkin olan araştırmacılar, etkin olan dergiler, etkin olan ülkeler, etkin olan kurumlar, etkin olan yayın dilleri, yayınlanma sürecine destek sağlayan en etkin fonlar başlıklarında analiz edilmiştir. Çalışmada fen eğitimi ile ilgili makalelerde en çok kullanılan anahtar kelimeler ile en sık atıf alan yayınların ilişkilerini görselleştirmeye yarayan sosyal ağ analizi yöntemi kullanılarak inceleme yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda fen eğitimi alanına yönelik en fazla makalenin 2019 yılında (949 makale) yayınlandığı belirlenmiştir. Fen eğitimi alanında en fazla kullanılan anahtar kelimenin 1659 farklı makalede kullanılan "science education" olduğu görülmüştür. Bununla birlikte fen eğitimi alanında en etkin olan derginin "International Journal of Science Education" dergisi, en etkin olan ülkenin "ABD", en etkin kurumun "Michigan State University", en etkin fonun ABD'den "National Science Foundation", en etkin dilin ise "İngilizce" olduğu görülmüştür. Fen eğitimi alanında yayınlanan Türkiye kökenli makalelerin ise en çok 2012 yılında yayınlandığı belirlenmiştir. Fen eğitimi alanında yayınlanan Türkiye kaynaklı makalelerde en çok kullanılan anahtar kelimenin de "science education" olduğu belirlenmiştir. Fen eğitimi alanında yayınlanan Türkiye kaynaklı makaleler kapsamında en etkin derginin "Journal of Baltic Science Education" dergisi, en etkin kurumun "ODTÜ", en etkin olan yayın dilinin ise "İngilizce" olduğu tespit edilmiştir.