Yoğun bakım ünitesi hemşirelerinin enteral beslenmeyle ilgili kanıta dayalı uygulamalarının incelenmesi

Bu tez çalışması enteral beslenmenin en sık uygulandığı yerlerden biri olan yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin enteral beslenmeye yönelik kanıta dayalı bilgi ve uygulamalarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak gerçekleştirildi. Çalışmanın evrenini, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi ve Bolu Kamu Hastaneler Birliğine bağlı hastanelerde bulunan yoğun bakım ünitelerinde çalışan bütün hemşireler oluşturdu, örneklem evrenin tamamını kapsadı ve evrenin %100'üne ulaşılarak 100 hemşire ile gerçekleştirildi. Literatür doğrultusunda hazırlanan veri toplama formu çalışmayı kabul eden hemşirelere yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Veriler SPSS 20.0 paket programına kodlandı, frekans ve yüzdesel dağılımları ile Paired samples t ve Ki-kare testi kullanılarak analiz edildi. Çalışma kapsamındaki yoğun bakım ünitelerinde hemşirelerin yarıdan fazlasının 20-30 yaş arasında, lisans mezunu olduğu, kamu hastanesi genel yoğun bakım ünitesinde çalıştığı, yoğun bakım ünitesinde çalışma süresinin 1-5 yıl arasında olduğu ve enteral beslenme ile ilgili temel bilgi kaynağı olarak en fazla klinik çalışmaların kullanıldığı belirlendi. Yoğun bakım ünitesi hemşirelerinin çoğunluğunun kanıta dayalı uygulamalardan beslenme tüplerinin devamlı beslenmede her 4 saatte bir ılık su ile yıkanacağını, ilacı uygulamadan önce ve sonra tüpün en az 15-30 ml su ile yıkanması gerektiğini, enteral beslenmenin aseptik tekniklere uyularak hazırlanacağını, enteral beslenme süresince tüm hastalar için kontrendikasyon yoksa 30-45 derecelik açı ile başın yükseltileceği, enteral beslenme setlerinin 24 saatte bir değiştirilmesi gerektiğini bildiği ve benzer oranlarda da mevcut uygulama olarak benimsediği; bunun istatistiksel olarak anlamlı (p<0.05) bulunduğu belirlendi. Hemşirelerin yarıdan fazlasının kanıta dayalı uygulamalardan immün sistemi baskılanmış ve kritik hastalarda enteral tüpü yıkamada musluk suyu yerine steril su tercih edileceğini, diyare oluşan EB'de antibiyotikle ilişkili nedenlerin gözden geçirileceğini, enteral beslenme sırasında kan glukozunun sık takip edileceğini, nazogastrik veya nazoenterik tüp yerleştirildikten sonra, sonda ucu pozisyonunun radyolojik doğrulanacağını, enteral tüp yerleştirilen erişkin hastalarda steteskopla dinleme yöntemine güvenilmeyeceğini bilmediği, mevcut uygulamalarda da benimsemediği ve bunun istatistiksel olarak anlamlı (p<0.05) olduğu görüldü. Kanıta dayalı uygulamalarla entegre eğitim programlarının gerçekleştirilmesi ve kanıta dayalı yazılı protokol oluşturulması önerildi.