
181
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Açık kalp ameliyatı olan hastalar için geliştirilen hasta güvenliği öğretim planının hastaların yaşam kalitesi üzerine etkisi
Açık kalp ameliyatı olan hastalar için geliştirilen hasta güvenliği eğitiminin, hastaların yaşam kalitesi üzerine etkisini belirlemek amacıyla deneysel olarak planlanan bu araştırmanın örneklemini, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Merkezi Kalp Damar Cerrahisi Servisi'ne açık kalp ameliyatı olmak için başvuran, araştırmaya kabul edilme kriterlerini sağlayan 80 hasta oluşturdu (40 deney, 40 kontrol). Kontrol grubundaki hastalar serviste rutin hemşirelik bakımını alırken, deney grubundaki hastalara taburculuk sonrası evde güvenliklerine yönelik planlı eğitim verildi. Veriler, SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği, Bilgi Düzeyi Belirleme ve Hasta Tanıtım formlarıyla toplandı, tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, Shapiro-Wilk, Student t, Mann-Whitney U, Kruskal Wallis, Wilcoxon Signed Ranks, Pearson Ki-Kare, Fisher-Freeman-Halton, Fisher's Exact testleri ve Spearman korelasyon analiziyle değerlendirildi. Eğitim öncesine göre eğitim sonrası ameliyat yaralarının bakımı, beslenme, boşaltım, göğüs kafesinin korunması, yürüyüş/egzersiz, sosyal faaliyetler, cinsel yaşam ve ilaç kullanımı puanlarındaki değişimler bakımından deney grubundaki değişimler kontrol grubundakilerden yüksek bulundu (p<0.05, p<0.01). Eğitim öncesine göre eğitim sonrası yaşam kalitesi alt boyutlarından fiziksel rol güçlüğü ve genel sağlık algısı puanlarındaki değişimler bakımından deney ve kontrol grubu arasında anlamlı farklılık saptandı (p<0.05). Sonuç olarak, açık kalp ameliyatı olan hastalar için geliştirilen hasta güvenliği öğretim planının hastaların yaşam kalitesi üzerine etkili olduğu saptandı. nra doldurulacaktır
Mastektominin benlik saygısı ve cinsel yaşam kalitesi üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Aygün Topuz, E. Mastektominin Benlik Saygısı ve Cinsel Yaşam Kalitesi Üzerine Etkilerinin Değerlendirilmesi. Namık Kemal Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Yüksek Lisans Tezi, Tekirdağ, 2019. Araştırma, mastektominin benlik saygısı ve cinsel yaşam kalitesi üzerine etkilerini belirlemek amacı ile tanımlayıcı olarak planlandı.Çalışmada, mastektomi ameliyatı geçirmiş meme kanserli kadınlar ile meme kanseri tanısı almayan sağlıklı kadınlar değerlendirildi. Araştırmanın örneklemini, Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Onkoloji Birimine başvuran 50 hasta kadın ve sağlıklı 50 kadın oluşturdu. Veriler Sosyodemografik Bilgi Formu, Vücut Algısı Ölçeği (VAÖ), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBS), Cinsel Yaşam Kalitesi Ölçeği (CYKÖ) kullanılarak toplandı.Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirilirken, SPSS 21.0 İstatistik paket programı kullanıldı. Kategorik parametrelerin karşılaştırılmasında Pearson Ki-Kare testi ve Fisher Exact test, parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında t testi, ikiden fazla grup durumunda tek yönlü (one way) Anova testi ve farklılığa neden olan grubun tespitinde Bonferroni testi kullanıldı. Ölçekler arası karşılaştırmalarda Pearson Korelasyon Analizi, bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkene etkisini incelemek için ise Lineer Regresyon Analizi kullanıldı. Sonuçlar % 95 güven aralığında, p<0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi.Çalışmamızda ki meme kanserli kadınların yaş ortalaması 38,00 ± 9,718 olup, tanı anında bulundukları yaş ortalaması 39,600 ± 8,864 tür. Meme kanserli olguların çoğunluğunun ilkokul mezunu (%34) ve aylık geliri orta olan (%74) bireylerden oluştuğu görüldü. Kadınların "benlik saygısı" ortalaması 1,180 ± 1,997, "vücut algısı" ortalaması 85,700 ± 15,332, "cinsel yaşam kalite ölçeği" ortalaması 63,380 ± 21,432 olarak saptandı. Vücut algısı ile benlik saygısı arasında pozitif yönde (r=0,509; p=0,000<0,05), cinsel yaşam kalitesi ile benlik saygısı arasında negatif yönde (r=-0,499; p=0,000<0,05), cinsel yaşam kalitesi ile vücut algısı arasında negatif yönde (r=-0,516; p=0,000<0,05) anlamlı ilişki bulunduğu belirlendi.Çalışma bulgularına göre; meme kanserli bireyler psikososyal yönden bütüncül değerlendirilerek, mastektomi sonrası bireylerin beden algısı ve cinsel yaşamı izlenmeli, sağlık çalışanları tarafından gerekli psikolojik destek sağlanmalıdır. Mastektomi sonrası yapılan meme onarımı işlemlerinin sosyal güvence kapsamında ele alınması için çalışmalar yapılması önerilmektedir.
Cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin eğitim öncesi ve sonrası izolasyon önlemlerine uyumlarının değerlendirilmesine yönelik bir çalışma
Araştırma, cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin eğitim öncesi ve sonrası izolasyon önlemlerine uyumlarını değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte planlandı ve uygulandı. Araştırmanın evrenini; Nisan-Kasım 2016 tarihleri arasında Tekirdağ/ Süleymanpaşa ilçesindeki, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ile Devlet ve Özel Hastanelerin cerrahi kliniklerde çalışan 250 hemşire, örneklemi ise örneklem seçim kriterlerini karşılayan ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan 144 hemşire oluşturdu. Literatür bilgileri doğrultusunda ve uzman kişilerin görüşleri alınarak araştırmacı tarafından hazırlanan ''Çalışan Veri Formu'' ve Tayran tarafından (2009) geliştirilen ''İzolasyon Önlemlerine Uyum Ölçeği'' ile elde edilen veriler, SPSS 22.00 istatistik paket programında, uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak değerlendirildi. Araştırmaya katılan cerrahi hemşirelerin yaş ortalamasının 28,9±8,49, %91'inin kadın, %56,3'ünün lisans mezunu, %58,3'ünün meslekte beş yıldan daha az, %81,9'unun ise çalışılan birimde beş yıldan daha az çalışma süresine sahip olduğu, %32,6'sının devlet, %36,1'inin üniversite, %31,3'ünün özel hastanelerde, %34,7'sinin servis, %27,8'inin ameliyathane, %37,52'inin yoğun bakım birimlerinde çalıştığı belirlendi. Hemşirelerin eğitimden hemen sonra izolasyon önlemlerine uyum düzeyi 90 puan üzerinden 80,389 ±7,106 olarak saptandı (p< 0,05). Sonuç olarak; cerrahi birimde çalışan hemşirelerin izolasyon önlemlerine eğitim sonrası uyum puanları, eğitim öncesine göre yüksek bulundu. Hemşirelerin izolasyon önlemlerine uyumları konusunda kurumsal desteğin sağlanması, hizmet içi eğitimlerde hemşirelerin mesleki özellikleri ve kurumsal faktörler dikkate alınarak planlamaların yapılması ve eğitimlerin düzenli aralıklarla tekrarlanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Cerrahi Hemşire, Eğitim, Hastane Enfeksiyonları, İzolasyon Önlemleri, Uyum.
Kardiyovasküler cerrahi sonrası basınç yarası oluşumunu kolaylaştıran faktörler
Basınç yaraları; morbidite ve mortaliteye neden olabilen, hastanede yatış süresini uzatan, maliyeti ve iş yükünü artıran bir sağlık sorunudur. Erken dönemde risk değerlendirme ile koruyucu bakım uygulanarak önlenebilen basınç yaraları, kaliteli hemşirelik bakımının göstergelerinden biri sayılmaktadır. Bu çalışma, kardiyovasküler cerrahi olan hastalarda basınç yarası oluşumunu kolaylaştıran faktörleri incelemek amacı ile yapıldı. Retrospektif yöntemle hazırlanan çalışmanın evrenini, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde 1 Ocak 2015- 31 Aralık 2015 tarihleri arasında kardiyovasküler cerrahi operasyonu geçiren ve cerrahi yoğun bakıma alınan tüm hastalar, örneklemini ise yoğun bakımda basınç yarası gelişen 136 hasta ve kontrol grubu için randomize seçilmiş basınç yarası gelişmeyen 136 hasta oluşturdu. Analizlerde SPSS 23.0 programı kullanıldı. Elde edilen veriler ortalama, standart sapma, frekans, oran, minimum, maksimum, Student t Test, Mann Whitney U, Pearson Ki-Kare testi ile değerlendirildi. Araştırma sonucunda; basınç yarası gelişen ve gelişmeyen hastalar arasında yaş, beden kitle indeksi, beslenme şekli, laboratuar bulguları, Braden risk puanı, pozisyon değiştirme süresi açısından anlamlı fark bulundu. Basınç yarası gelişen ve gelişmeyen hastalar arasında cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmadı. Basınç yaraları hastaların %73,5'inde sacrum bölgesinde ve %57,4'ünde Evre II düzeyinde olduğu, ortalama 5,68±2,14 günde geliştiği tespit edildi. Sonuç olarak; ileri yaş, anemi, albümin düşüklüğü, nem, hareketsizlik gibi faktörler basınç yarası oluşumunu kolaylaştırmaktadır. Hemşirelik bakım uygulamaları kapsamında riski yüksek olan hastalara erken dönemde risk değerlendirme ile koruyucu bakım önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Basınç Yarası, Cerrahi Yoğun Bakım, Kardiyovasküler Cerrahi
Cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin eğitim öncesi ve sonrası istenmeyen perioperatif hipotermi hakkında farkındalıkları
Araştırma bir Üniversitenin Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi cerrahi birimlerinde çalışan hemşirelerin, eğitim öncesi ve sonrası istenmeyen perioperatif hipotermi hakkında farkındalıklarını değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı olarak gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde çalışan 260 cerrahi hemşiresi, örneklemini 200 cerrahi hemşiresi oluşturdu. Veriler 01 Şubat-01 Mayıs 2019 tarihleri arasında literatür doğrultusunda araştırmacı tarafından hazırlanan ''Kişisel Bilgi Formu'' ve "İstenmeyen Perioperatif Hipotermi Değerlendirme Formu" aracılığı ile yüz yüze görüşme yöntemi ile elde edildi. Verilerin normal dağılıma uygunluğunda Kolmogorov Smirnov test ve Box Plot grafikler kullanıldı. Normal dağılım gösteren değişkenlerin değerlendirmelerinde Oneway Anova test ve post-hoc Bonferroni test kullanıldı. Normal dağılım göstermeyen değişkenlerde ise gruplara göre değerlendirmelerde Kolmogorov Smirnov test, post-hoc Dunn test; grup içi değerlendirmelerde ise Friedman test ve bonferroni düzeltmeli Wilcoxon Signed Rank test kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirildi. Hemşirelerin toplam 41 soru üzerinden hesaplanan istenmeyen perioperatif hipotermi bilgi puan ortalamaları, eğitim öncesi 61,77±13,32, eğitim sonrası 82,76±10,16 ve eğitimden 3 ay sonra 77,56±11,78 olarak saptandı. Eğitim öncesine göre; eğitim sonrası ve eğitimden 3 ay sonra görülen puan ortalamalarındaki artış istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Araştırma bulguları hemşirelerin istenmeyen perioperatif hipotermi farkındalığının eğitim öncesine göre, eğitimden hemen sonra ve eğitimden 3 ay sonra arttığını gösterdi. Perioperatif hipotermiyle ilgili hizmetiçi eğitimlerin düzenli aralıklarla yapılması, İPH önleme yöntemleriyle ilgili standartların oluşturulması, farklı hastane gruplarıyla çalışmanın genişletilmesi önerilir. Anahtar Kelimeler: İstenmeyen hipotermi, Perioperatif hipotermi, Cerrahi hemşiresi, Normotermi
Lomber laminektomi operasyonu geçirecek hastaların ameliyat öncesi anksiyete düzeylerinin, ameliyat sonrası ağrıya etkisi
Anksiyete ve depresyon ameliyat sonrası ağrı şiddetini etkileyen psikolojik risk faktörleri arasındadır. Bu araştırma, lomber disk hernisi operasyonu geçirecek hastaların ameliyat öncesi anksiyete ve depresyon düzeylerinin, ameliyat sonrası ağrı düzeyleri üzerine etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Haziran 2015- Haziran 2016 tarihleri arasında Namık Kemal Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Merkezi Beyin Cerrahisi Kliniği'nde LDH tanısı ile genel anestezi altında lomber laminektomi ve diskektomi ameliyatı geçiren hastalar çalışmanın evrenini, çalışmayadahil edilme kriterlerine uyan ve katılmayı kabul eden ilk 60 hasta çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen 8 sorudan oluşan "Kişisel Bilgi Formu", 14 sorudan oluşan Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği(HADS)" ve "Görsel Ağrı Skalası(VAS)" kullanılarak toplandı. Lomber disk hernisi (LDH) cerrahisi ile ilgili ameliyat öncesi anksiyete ve depresyon bulguları incelendiğinde; hastaların anksiyete (HAD-A) puan ortalaması 7.60 (SS=3.61), depresyon (HAD-D) puan ortalaması 6.63 (SS=3.68) olarak bulundu. Erkek hastaların HAD-A ve HAD-D puan ortalamaları kadın hastalara göre anlamlı derecede yüksek bulundu. Araştırmaya katılan hastaların ameliyat sonrası VAS puan ortalamaları 5.13 (ss=1.50)olarak hesaplandı. HAD-A alt ölçek puanı ile VAS puanları arasında orta derecede pozitif yönlü ilişki bulundu (r=0.528, p<0.01).HAD-D alt ölçek puanı ile VAS puanları arasında orta derecede pozitif yönlü ilişki bulundu (r=0.569, p<0.01).Bu araştırma ameliyat sonrası şiddetli ağrı yaşama riski olan hastaların ameliyat öncesinde tespitinin mümkün olduğunu göstermektedir. Araştırma sonuçları, ameliyat öncesi anksiyete ve depresyona karşı oluşacak stres cevabını önlemek amaçlı yapılacak erken müdahalenin, ameliyat sonrası ağrı şiddetini düşürdüğünü gösteren kavramsal bir model sağlamaktadır.
Afet hemşireliği yönetiminde yetkinlikler ölçeği: Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Araştırma, afet hemşireliğine katkıda bulunacağı düşünülerek, afet hemşireliği yönetiminde hemşirelerin yetkinliğini değerlendirmede kullanılacak ölçme aracının hemşirelik literatürüne kazandırılması amacıyla metadolojik ve tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırmanın evrenini, Mart 2018-Mayıs 2019 tarihleri arasında Tekirdağ ili, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde görev yapan 238 ve Tekirdağ Devlet Hastanesinde görev yapan 315 hemşire olmak üzere toplam 553 hemşire, örneklemini ise araştırmaya katılmayı kabul eden 450 hemşire oluşturdu. Veri toplama aracı olarak, 13 maddelik "Kişisel Özellikler Formu" ile 43 maddelik "Afet Hemşireliği Yönetiminde Yetkinlikler Ölçeği" uygulandı. Verilerin analizinde sayı/yüzde, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon analizi, Cronbach Alfa güvenilirlik katsayısı yöntemleri kullanıldı. AHYYÖ'nin çeviri-geri çevirisi yapılarak dil geçerliği sağlandı, daha sonra uzman önerileri doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapılarak kapsam geçerliği sağlandı. Toplam ölçek Kapsam Geçerlik Indeksi değeri 0.98 olarak bulundu. AHYYÖ'nin yapı geçerliğini belirlemek için doğrulayıcı faktör analizi yapıldı. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda, ölçeğin 3 faktörlü yapısının geçerli olduğu ve uyum iyiliği testlerinin uygun olduğu bulundu. AHYYÖ'nin test-tekrar test güvenilirliği ile ölçeğin zamana göre değişmezliği test edildi. AHYYÖ'nin iç tutarlılık analizleri sonucunda, Cronbach alfa katsayısının tüm ölçek için 0.963 olduğu, alt boyutlarının 0.881 ile 0.981 arasında değiştiği bulundu. Sonuç olarak; AHYYÖ'nin orijinal ölçekle benzer bir yapıda, Türkçe geçerliği ve güvenirliğinin yüksek olduğu ve Türk hemşirelerin afet hemşireliği yönetiminde yetkinliklerini belirlemede yeterli bir ölçüm aracı olduğu belirlendi.
Cerrahi birimlerde çalışan hemşirelere verilen eğitimin hemşirelerin pediatrik ağrı bilgi ve tutumlarına etkisi
Araştırma, cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin pediatrik ağrıya yönelik bilgi düzeylerinin belirlenmesi ve sonrasında online olarak verilecek olan pediatrik ağrı yönetimi konulu eğitimin etkinliğini değerlendirmek amacıyla "ön test-son test girişimsel" bir çalışma olarak planlandı ve uygulandı. Araştırmanın evreninin Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Hastanesi'nde çalışan 325 hemşire, örneklemini ise çocuk hasta takibinin yapılma potansiyelinin olduğu cerrahi birimlerde görev alan 106 hemşire oluşturdu. Literatür bilgileri ışığında çalışmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgiler Formu" ve Salentra ve ark. tarafından (1999) geliştirilip, Twycross (2004) tarafından düzenlenerek son halini alan "Pediatrik Ağrı Bilgi ve Tutum Ölçeği" ile elde edilen veriler, SPSS 23 istatistik paket programında, uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak değerlendirildi. Araştırmaya katılan hemşirelerin ortalama yaşının 28,52±4,82, %81,1'inin kadın, %43,4'ünün evli, %78,3'ünün lisans mezunu ve %36,8'inin üç yıldan az mesleki deneyime sahip olduğu belirlendi. Ayrıca hemşirelerin %24'ünün yetişkin acil ünitesinde çalıştığı, %80,2'sinin çalıştığı birimde çocuk hastaları takip ettiği ve %56,6'sının daha önce pediatrik ağrı konulu bir eğitim aldığı sonucuna varıldı. Hemşirelerin eğitim öncesi Pediatrik Ağrı Bilgi ve Tutum Ölçeği toplam puan ortalaması 4,13±0,43 iken eğitim sonrası 4,33±0,424 olduğu belirlendi (p<0,05). Sonuç olarak; cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin pediatrik ağrı bilgi ve tutumları eğitim öncesine göre yüksek bulundu. Hemşirelerin pediatrik ağrı yönetimi konusunda hizmet içi eğitimlerle desteklenmesi ve eğitimlerin düzenli aralıklarla tekrarlanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler:Ağrı, Pediatrik Ağrı, Hemşirelik Bakımı, Ağrı Yönetimi
Ameliyathane çalışanlarının ekip çalışmasına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi: Nitel bir çalışma
Araştırma, ameliyathane çalışanlarının, ekip çalışmasına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacıyla nitel olarak yapıldı. Araştırma, Tekirdağ'da bulunan T.C. Sağlık Bakanlığı'na bağlı bir devlet hastanesinde Kasım 2021-Şubat 2022 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırma evrenini, çalışma yapılacak olan hastanenin ameliyathanelerinde çalışan 18'i ameliyathane hemşiresi, 6'sı anestezi uzmanı ve 20'si cerrah olmak üzere toplam 44 ameliyathane çalışanı oluşturdu. Araştırmaya, ölçüt örnekleme yöntemine göre seçilen toplamda 20 ameliyathane çalışanı dahil oldu. Veri toplama aracı olarak açık uçlu 11 sorudan oluşan ''Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu'' kullanıldı. Verilerin analizinde tematik analiz yöntemi çerçevesinde MAXQDA 2020 programı kullanıldı. Ameliyathanede ekip üyeleri, ekip çalışmasını güven, ortak amaç doğrultusunda birleşmek, iş doyumu, zincirin halkası olmak ve arı kovanındaki arılar gibi birlikte çalışmak olarak tanımladılar. Ekip çalışmasını etkileyen, bireylere ilişkin faktörler; mesleki deneyim, empati yapabilmek, fikirlerini açıkça söyleyebilmek, duygular, konuşma tarzı/aksanlı konuşma, yaş, cinsiyet farklılıkları ve stres yönetimi becerisi, ekibe ilişkin faktörler; durumsal farkındalık, liderlik, eş güdümlü çalışmak, iş birliği, hiyerarşi, ameliyat öncesi kısa toplantıların (brifing) yapılması, iletişim, ekip üyelerine aşinalık ve yıkıcı davranışlar, çevresel faktörler; ameliyathane trafiğinin yoğun olması, ameliyathanenin sıcaklığı, cerrahi aydınlatma, ameliyathanedeki fiziki alan yetersizlikleri, gürültü, vakanın acil veya elektif oluşu, yönetime ilişkin faktörler; uzun çalışma saatleri, gelir adaletsizliği, ödüllendirme/destekleme, ekipman eksikliği ve çalışan sayısında eksikliktir. COVID-19 pandemi sürecinde çalışanların anksiyete yaşamaları, iş yükünün artması, kişisel koruyucu ekipmanların kullanılması, ekip üyelerinin farklı birimlerde görevlendirilmesi nedenleriyle ekip çalışması olumsuz olarak etkilenmiştir.
Gastrostomi bakımında kanıta dayalı hemşirelik bakım paketinin geliştirilmesi ve hemşirelerin uyumunun değerlendirilmesi
Bu araştırma gastrostomi bakımında kanıta dayalı hemşirelik bakım paketinin geliştirilmesi ve hemşirelerin uyumunun değerlendirilmesi amacıyla karma desen araştırma olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde Aralık 2021-Haziran 2022 tarihleri arasında 10 hemşire ile, altı hastada toplam 75 uygulama ile yürütülmüştür. Araştırma verileri "Hemşire Tanıtıcı Bilgi Formu", "Gastrostomi Bakımı Soru Formu", "Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik Tutum Ölçeği", "Gastrostomi Bakım Paketi Formu", "Gastrostomi Bakım Paketi Uyum Değerlendirme Kontrol Formu" ve "Gastrostomi Bakım Paketi Kullanımına Yönelik Yarı-Yapılandırılmış Görüşme Formu" ile toplanmıştır. Nicel verilerin değerlendirilmesinde Wilcoxon test ve Friedman test kullanılmıştır. Gastrostomi Bakım Paketine uyumun değerlendirilmesinde en az %95 uyum şartı aranmıştır. Nitel verilerin analizinde kalitatif içerik analizi uygulanmıştır. Araştırmada Gastrostomi Bakım Paketi, Sağlık Hizmetlerinde Kalite İyileştirme Enstitüsü önerileri doğrultusunda geliştirilmiştir. Geliştirilen bakım paketi "peristomal alan bakımı", "tüple besleme" ve "tüpten ilaç uygulama" olmak üzere 3 parametre ve 14 elementi içermektedir. Bakım paketinin geliştirilme sürecinden sonra hemşirelere gastrostomi bakım paketi eğitimleri verilmiş, eğitim öncesi ve sonrasında veri toplama formları uygulanmıştır. Gastrostomi Bakım Paketi hemşireler tarafından altı ay süre ile kullanılmıştır. Altıncı ayın sonunda hemşireler ile gastrostomi bakım paketi kullanımına yönelik nitel görüşme gerçekleştirilmiş, "Gastrostomi Bakımı Soru Formu" ve "Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik Tutum Ölçeği" tekrar uygulanmıştır. Araştırmada hemşirelerin "peristomal alan bakımı" parametresine uyum oranı %100, "tüple besleme" ve "tüpten ilaç uygulama" parametrelerine uyum oranı %98,66 bulunmuştur. Hemşirelerin gastrostomi bakımı bilgi puanlarında ön test, son test ve 6.ayda istatistiksel açıdan anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0.05). Kanıta Dayalı Hemşireliğe Yönelik Tutum Ölçeğinin eğitim öncesi ve 6. ay puanlarında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0.05). Araştırmanın nitel aşamasında "Gastrostomi Bakım Paketini Kullanmanın Hemşirelik Bakımına Yansıması" ve "Gastrostomi Bakım Paketinin Benimsenmesi" olmak üzere 2 tema ve 6 alt tema ortaya çıkmıştır. Hemşireler gastrostomi bakım paketini kullanmanın profesyonelliği sağladığını, uygulamalarını görünür kıldığını, ekip içerisinde anlaşılırlığı artırdığını, öğretici olduğunu ve bakım paketinin kullanımından sonra bakım paketine karşı düşündükleri iş yükünü artıracağı düşüncesinin aksi yönde değiştiğini ifade etmiştir. Araştırma sonucunda Gastrostomi Bakım Paketinin tüm parametrelerine uyum oranı %95'in üzerinde olup, tüm parametrelere hemşirelerin uyumlu olduğu saptanmıştır. Gastrostomi bakımının standardize edilmesi ve bakımda kalitenin artırılması için kanıta dayalı hemşirelik bakım paketinin gastrostomi ile beslenen tüm hastaların bakımında kullanılması önerilmektedir.
İntrakraniyal kanama nedeniyle ameliyat olan hastaların fonksiyonel bağımsızlık düzeyleri ve depresif belirtilerinin yaşam kalitesi ile ilişkisi
Bu araştırma, intrakraniyal kanama nedeniyle ameliyat olan hastaların fonksiyonel bağımsızlık düzeyleri ve depresif belirtilerinin yaşam kalitesi ile ilişkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişkisel tipte yapılmıştır. Araştırma Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahi Kliniği'nde Mayıs 2021- Aralık 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini Beyin ve Sinir Cerrahi Kliniklerinde takip edilen 91 hasta oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanmasında "Tanıtıcı Bilgiler Formu", "Nottingham Sağlık Profili", "Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği" ve "Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği" kullanılmıştır. Hastalara klinik yatışının ilk günü "Tanıtıcı Bilgiler Formu" uygulanmış, taburcu olduktan bir ay sonra diğer üç ölçek uygulanmıştır. Hastaların, Nottingham Sağlık Profili birinci bölüm için ortalama puanı 294,76±147,21; Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği ortalama puanı 83,95±33,98; Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği depresyon boyutundan aldıkları ortalama puan 9,76±4,65 olarak bulunmuştur. Hastaların fonksiyonel bağımsızlık düzeylerinin artması ile yaşam kalitesi düzeyinin arttığı, depresyon düzeylerinin artması ile yaşam kalitesi düzeyinin azaldığı saptanmıştır. Araştırma sonuçları, yaşam kalitesi ile fonksiyonel bağımsızlık ve depresyon düzeylerinin ilişkili olduğunu gösterirken; cinsiyet, yaş ve kanamanın olduğu bölge ile yaşam kalitesinin ilişkili olmadığını göstermiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, intrakraniyal kanama nedeniyle ameliyat olan hastalarda yaşam kalitesi düzeyini etkileyen fonksiyonel bağımsızlık düzeyi ve depresif belirtilerin değerlendirmesinin uzun vadede multidisipliner bir ekip tarafından yapılması önerilmektedir.
COVID-19 pandemi döneminde hemşirelerin çalışma ortamlarının iş doyumları üzerine etkisi
Amaç: Bu araştırma Covid-19 pandemi döneminde hastanelerde çalışan hemşirelerin çalışma ortamının iş doyumu üzerine etkisini tespit etmek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Gereç-Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak yapılan bu araştırma, Ocak-Ekim 2021 tarihleri arasında hastanelerde çalışan 152 hemşire oluşturmaktadır. Araştırma verileri, "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Hemşire İş Doyum Ölçeği (HİDÖ)" ve "Hemşirelik İş İndeksi-Hemşirelik Çalışma Ortamını Değerlendirme Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Hemşire İş Doyum Ölçeği toplam puanının (3,07±0,50) yüksek düzeyde olduğu, Hemşirelik İş İndeksi Toplam puanının ise (2,28±0,40) orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Hemşire İş Doyum Ölçeği Toplam puanı ile Hemşirelik İş İndeksi Toplam puanı arasında pozitif yönlü istatistikçe anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Pandemi servisinde çalışma, gece çalışma ve hasta sayısının yüksek olması iş doyumunu etkilemektedir. Sonuç: Sonuç olarak hemşirelerin çalışma ortamları iş doyumları üzerinde etkilidir.
Yoğun bakım ünitelerinde endotrakeal tüpe bağlı basınç yaralanması görülme oranlarının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi
Bu araştırma yoğun bakım ünitelerinde endotrakeal tüpe bağlı basınç yaralanması görülme oranının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Araştırma, Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anestezi, Dahili ve Cerrahi Yoğun Bakım Üniteleri'nde Mart 2021-Haziran 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini, yoğun bakım ünitelerinde endotrakeal entübasyon uygulanan 146 hasta oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanmasında, "Hasta Tanıtıcı Bilgi Formu", "Braden Risk Değerlendirme Ölçeği", "Nutrisyonel Değerlendirme Testi" ve "Endotrakeal Tüpe Bağlı Basınç Yaralanması Değerlendirme Formu" kullanılmıştır. Hastalar endotrakeal tüp ilişkili basınç yaralanması gelişimi açısından 24 saatte bir değerlendirilmiştir. Her bir hasta için en az 2, en fazla 14 gözlem yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde Pearson Ki Kare Testi, Mann Whitney U Testi, Student T Testi ve Binary Logistic Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda hastaların %80,14'ünde endotrakeal tüp ilişkili basınç yaralanması geliştiği belirlenmiştir. Endotrakeal tüp ilişkili basınç yaralanmasının %56,41 oranla 3-4. günlerde geliştiği ve basınç yaralanması gelişme süresinin ortalama 4,42±1,72 gün olduğu saptanmıştır. Araştırma sonuçları, beden kitle indeksinin endotrakeal tüp ilişkili basınç yaralanması gelişimi ile ilişkili olduğunu göstermiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, endotrakeal entübasyon yapılan hastaların endotrakeal tüp ilişkili basınç yaralanması gelişimi açısından değerlendirilmesi ve basınç yaralanmalarını önlemeye yönelik stratejilerin uygulanması önerilmektedir.
Hastaların yanık sonrası kaşıntı deneyiminin yaşam kalitesine etkisinin değerlendirilmesi
Bu çalışma, yanık sonrası iyileşme döneminde ortaya çıkan kaşıntıya yönelik geliştirilen ölçeğin geçerlik ve güvenirliğini yapmak, kaşıntı yaşayan hastaların yaşadıkları deneyimleri belirlemek ve kaşıntının hastanın yaşam kalitesine etkisini değerlendirmek amacı ile yapılmıştır. Araştırma iki aşamada yürütülmüştür. Araştırmanın birinci aşaması, kaşıntının şiddetini ve hasta üzerindeki etkilerini değerlendirmek için geliştirilmiş olan "12-Maddeli Kaşıntı Şiddeti Ölçeği"nin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini test etmek amacı ile metodolojik yöntemle yürütülmüştür. Araştırmanın ikinci aşamasında, kaşıntının yaşam kalitesine etkisi ve hastaların kaşıntıya yönelik deneyimleri karma araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 01/09/2018-01/01/2021 tarihleri arasında Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesine yanık nedeniyle başvuran ve yanık sonrası kaşıntı deneyimleyen hastalar dahil olmuştur. Araştırmanın birinci aşamasına 120 hasta, ikinci aşamasına da 120 hasta alınmıştır. İkinci aşamaya alınan 120 hastadan 11'i ile derinlemesine bireysel görüşme yapılmıştır. Çalışmada veriler Hasta Tanıtım Formu, Kaşıntıya İlişkin Bilgi Toplama Formu, Görsel Analog Skalası, 12-Maddeli Kaşıntı Şiddeti Ölçeği, Yanığa Spesifik Sağlık Ölçeği ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ile toplanmıştır. "12-Maddeli Kaşıntı Şiddeti Ölçeği"nin, iç tutarlılık güvenirlik katsayısı 0.79 olarak saptanmış, yanık sonrası dönemde ortaya çıkan kaşıntıyı değerlendirmede "güvenilir" bir ölçüm aracı olduğu belirlenmiştir. Çalışma kapsamına alınan bireylerin hafif dereceden şiddetli dereceye kadar kaşıntı yaşadıkları (3.00-19.00), kaşıntı ortalamalarının orta şiddette ( 8,91± 3,90 ) kaşıntıyı işaret ettiği, yaşam kalitesi puan ortalamasının ise 0,71±0,16 olduğu belirlenmiştir. Çalışmada hastanede yatış süresi, yanık derinliği, yanık genişliği, yanan vücut bölgesi, greft varlığının hastaların yaşamış oldukları kaşıntı şiddeti üzerinde etkili olduğu ve kaşıntı şiddeti açısından gruplar arasındaki farkın anlamlı olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Derinlemesine görüşmeler ile yanık hastalarının kaşıntı ile baş etmede zorlandıkları, kaşıntının hastanın günlük yaşam ve aile yaşantısı üzerine etkisi olduğu, fiziksel ve ruhsal etkilerinin olduğu ve hastanın kaşıntının tedavisine ilişkin deneyimlerinin olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, bu çalışmadan elde edilen bulgular, kaşıntının şiddeti, dağılımı ve sürekliliği arttıkça hastalar tarafından dayanılmaz bir semptom olarak algılandığını, kaşıntının yanık hastalarının yaşam kalitesini azaltan önemli bir faktör olduğunu göstermiştir. Sağlık çalışanlarının yanık sonrası kaşıntının önemi ve olumsuz etkileri konusunda eğitilmesi, yatan hastaların değerlendirilmesinde, kaşıntıya ilişkin değerlendirme ölçekleri kullanılması ve yanık sonrası kaşıntı tedavisinde, kaşıntı iyileştirmesine yönelik protokoller oluşturulması önerilmektedir.
Total diz protezi ameliyatı sonrası hastaların konfor düzeylerinin öz bakım gücüne etkisi
Bu çalışma total diz protezi ameliyatı sonrası hastaların konfor düzeylerinin öz bakım gücüne etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı olarak, Gebze Devlet Hastanesinin Ortopedi Servisi'nde Mart 2023- Mart 2024 tarihleri arasında total diz protezi uygulanan, çalışmaya katılmayı kabul eden ve çalışma kriterlerine uyan 109 hasta ile gerçekleştirildi. Total diz protezi uygulanan, araştırmaya dahil edilme kriterlerine uygun olan hastalara bilgilendirme yapılarak Gönüllü Bilgilendirilmiş Onam Formu imzalatıldıktan sonra ameliyat sonrası dönemde Tanıtıcı ve Klinik Özellikler Formu, Genel Konfor Ölçeği (GKÖ), Öz bakım Gücü Ölçeği (ÖBGÖ) kullanılarak veriler elde edildi. Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirilirken, istatistiksel analizler için SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) sürüm 26 programı (IBM Corp., Armonk, NY, USA) kullanıldı. Hastaların GKÖ toplam puan ortalamasının 123,34±15,31, ÖBGÖ toplam puan ortalamasının 75,81±14,11 olduğu; hastaların konfor düzeyi arttıkça öz-bakım gücünün de arttığı belirlendi. Postoperatif ağrı düzeyinin hastaların genel konforunu olumsuz, idrar çıkış sayısı ve öz bakım gücünün konfor düzeyini olumlu etkilediği görülürken; postoperatif ağrı düzeyinin hastaların öz bakım gücünü olumsuz; eğitim düzeyi ve genel konforun ise olumlu yönde etkilediği bulundu.
Abdominal cerrahi girişim geçirecek hastaların sağlık okuryazarlığı düzeylerinin sağlık algısı ve kaygı üzerine etkisi
Araştırma abdominal cerrahi girişim geçirecek hastaların sağlık okuryazarlığı düzeylerinin sağlık algısı ve ameliyata özgü kaygı üzerine etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini İstanbul ilinde bir şehir hastanesinin genel cerrahi servisinde 27 Kasım 2023-22 Şubat 2024 tarihleri arasında abdominal cerrahi girişim geçirecek hastalar oluşturdu. Araştırmanın örneklemi G-power (versiyon 3.1.) paket programı ile 143 olarak hesaplandı ve araştırma örnekleme dahil edilme kriterlerine uyan 145 hasta ile tamamlandı. Veriler, araştırma için etik kurul, kurum izni ve hastalardan sözlü ve yazılı izin alındıktan sonra "Veri Toplama Formu", "Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği (SOYÖ)", "Sağlık Algısı Ölçeği (SAÖ)" ve "Ameliyata Özgü Kaygı Ölçeği (AÖKÖ)'' kullanılarak ameliyattan bir gün önce yüz yüze görüşme tekniğiyle toplandı. Araştırmanın istatistiksel hesaplamaları SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) yazılımı (versiyon 26) kullanılarak yapıldı. Araştırma verileri incelendiğinde; hastaların yaş ortalamasının 51,48±12,97 yıl, %61,4'ünün kadın, %86,2'sinin çocuk sahibi, %60,7'sinin eğitim düzeyinin ilköğretim ve altında olduğu, %53,1'inin sağlığını iyi olarak değerlendirdiği belirlendi. Erkek cinsiyetin, artan eğitim düzeyinin ve sağlığını iyi olarak değerlendirmenin hastaların sağlık okuryazarlığı düzeyini artıran bağımsız değişkenler olduğu saptandı. Hastaların SOYÖ toplam puan ortalaması 102,48±15,21, SAÖ toplam puan ortalaması 50,08±7,40 ve AÖKÖ toplam puan ortalaması 25,77±7,48 olarak hesaplandı. Hastaların sağlık okuryazarlığı düzeyi ile sağlık algısı düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu saptandı. Hastaların ameliyata özgü kaygı düzeyi ile sağlık okuryazarlığı düzeyi ve sağlık algısı arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki olduğu saptandı. Araştırma sonucunda sağlık okuryazarlığı düzeyi artarken sağlık algısının da arttığı, ameliyata özgü kaygı düzeyinin ise azaldığı belirlendi. Buna göre sağlık algısını artırmak ve ameliyata özgü kaygı düzeyini azaltmak için sağlık okuryazarlığının geliştirilmesi gereklidir. Bu konuda hemşirelerin danışman ve eğitici rolüne özgü hemşirelik girişimlerinin planlanması ve uygulanması, ayrıca araştırmanın sonuçlarının genellenebilmesi için örneklem sayısının artırılarak konu ile ilgili daha fazla araştırma yapılması önerilebilir.
Ortopedik cerrahi girişim geçiren hastaların algıladıkları sosyal desteğin ameliyat sonrası ağrı ve günlük yaşam aktivitelerine etkisi
Çalışma ortopedik cerrahi girişim geçiren hastaların algıladıkları sosyal desteğin ameliyat sonrası ağrı ve günlük yaşam aktivitelerine etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak yapıldı. Çalışmanın örneklemini 2022 yılı Şubat- Temmuz aylarında "Keşan Devlet Hastanesi Ortopedi Cerrahi Kliniği" nde yatan ve ortopedik cerrahi girişim geçiren 200 hasta oluşturdu. Verilerin toplanmasında literatüre dayalı olarak hazırlanan "Hasta Tanıtıcı Bilgi Formu", "Görsel Kıyaslama Ölçeği (GKÖ)" "Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ)" ve Katz Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (GYAÖ) kullanıldı. Çalışma öncesinde etik kurul ve kurum izni alındı. Çalışmanın istatiksel analizinde SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) sürüm 26 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) programı kullanıldı. Çalışmada elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, hastaların sosyal destek ölçeğinden aldıkları puan ortalamasının 59,89±22,66 (aralık:12-84) puan ve orta düzeyde olduğu, ameliyat sonrası 0. günden 5.güne kadar ağrı skor ortalaması sırasıyla 6.10±1.81, 5.96±1,94, 5.06±1.98, 4.26±1.83, 3.59±1.71 ve 3.15±1.49 olarak ölçüldüğü ve orta düzeyde olduğu (p<0.05), hastaların GYAÖ toplam puan ortalaması, 14,69±2,15 (aralık:7-18) olarak hesaplanıp buna göre günlük yaşam aktivitelerinde bağımsız oldukları, algılanan sosyal destek puanı arttıkça ağrı skorunun azaldığı (p<0,001), algılanan sosyal destek ile günlük yaşam aktiviteleri arasında pozitif yönlü kuvvetli ilişki (p<0,001), algılanan sosyal destek ile ağrı skoru arasında negatif yönlü kuvvetli ilişki (p<0,001), ağrı skoru ile günlük yaşam aktiviteleri arasında negatif yönlü kuvvetli ilişki bulunmuştur (p<0,001). Sonuç olarak algılanan sosyal destek düzeyi arttıkça, ameliyat sonrası ağrı azalmakta ve günlük yaşam aktivitelerinde bağımsız olma durumları artmaktadır.
Kalp cerrahisi sonrası hastalara verilen taburculuk eğitiminin iyileşme ve yaşam kalitesi üzerine etkisi
Hızlı gelişen günümüzün dünyasında sedanter yaşam, hava kirliliği, hazır yiyecek/içecek, ulaşım araçlarının çokluğu, tütün ve alkol kullanımı ve bunlara bağlı eşlik eden hastalıkların artmasıyla birlikte kalp ve damar hastalıklarının birincil mortalite nedeni olarak gösterilmesine neden olmuştur. Birincil yaklaşımlardan olan açık kalp ameliyatı, tıbbi tedaviye oranla semptomsuz, kaliteli ve daha uzun bir yaşam beklentisi sağlaması nedeniyle tercih edilmektedir. Araştırma, kalp cerrahisi sonrası verilen taburculuk eğitiminin iyileşme ve yaşam kalitesi üzerine etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü, ön test-son test kontrol gruplu deneysel tasarımda, Mart 2022- Temmuz 2023 tarihleri arasında iki Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin Kalp ve Damar Cerrahisi ABD yatan 70 hasta ile planlandı ve gerçekleştirildi. Araştırmanın verileri 'Hasta Kişisel Bilgi Formu', 'Çok Boyutlu Yaşam Kalitesi Ölçeği', 'İyileşme Kalitesi-40 Anketi' ve 'Telefonla İzlem Formu' kullanılarak yüz yüze ve telefon aramaları aracılığı ile toplandı. İlk yüz yüze görüşmede hastalara taburculuk eğitimi anlatıldı, eğitim kitapçığı ve mobil uygulama verildi. Kontrol grubuna standart hastane eğitimi verildi. %95 güven aralığında ve anlamlılık düzeyi p<0,05 altında değerlendirilen araştırmanın sonuçlarına göre; verilen taburculuk eğitiminin hastaların iyileşme kalitesi düzeyi ve yaşam kalitesinin istatiksel olarak daha yüksek olduğu, deney grubunda görülen komplikasyonların daha az olduğu ve bilgi düzeyinin daha yüksek olduğu görüldü.
Total tiroidektomi uygulanan hastalarda zencefil ve nanenin ameliyat sonrası bulantı kusma üzerine etkisi
Bulantı kusma cerrahi girişim sonrası sıklıkla görülen semptomdur. Tiroidektomi sonrasında bulantı kusma hasta için oldukça rahatsız edici bir deneyimdir. Fitoterapi bulantı ve kusmayı önlemede etkili tamamlayıcı ve alternatif (TAT) uygulamalardan biridir. Bu çalışma, tiroidektomi cerrahisi uygulanan hastalarda zencefil ve nanenin ameliyat sonrası bulantı ve kusma üzerine etkilerini belirlemek amacıyla randomize kontrollü deneysel bir çalışma olarak yapıldı. Araştırma, Bezmialem Vakıf Üniversitesi Genel Cerrahi Servisinde Şubat 2021- Ağustos 2022 tarihleri arasında elektif tiroidektomi yapılan ve araştırma kriterlerine uyan 81 hasta (Zencefil grubu=27, Nane grubu=27, kontrol grubu=27) ile gerçekleştirildi. Girişim grubundaki hastalara ameliyattan sonraki dönemde 2., 6., ve 24. saatlerde hastalara uçucu yağı inhalasyon yoluyla uygulandı. Grupların 2., 6. ve 24. saatlerde ağrı, bulantı-kusma sayısı, şiddeti ve antiemetik kullanımları "Vizüel Analog Skalası ve 24. saatin sonunda "Rhodes Bulantı-Kusma İndeksi" puanı ile değerlendirildi. Girişim grubunun ameliyat sonrası 6. saatte bulantı ve kusma sayısının ve şiddetinin kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük olduğu belirlendi (p<0,05). Girişim grubunun ameliyat sonrası 2., 6. ve 24. saatlerde bulantı sayısı ve şiddetinin, ameliyat sonrası 2. ve 6. saatlerde kusma sayısı ile şiddetinin kontrol grubuna göre daha düşük olduğu bulundu. Her üç grupta da bulantı ve kusma sayısı ile şiddetinin ameliyat sonrası 6. saatte en yüksek olduğu görüldü. Sonuç olarak, zencefil ve nane uygulamasının tiroidektomi sonrası 6. saatte gelişen bulantı ve kusmanın önlenmesinde (sayısı ve şiddeti) etkili ve güvenli olduğu ve antiemetik kullanımını azalttığı bulundu. Bu sonuçlar doğrultusunda ameliyat sonrası dönemde hastalarda bulantı ve kusmanın önlenmesinde zencefil ve nane kullanılması önerilebilirç
Cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin bakım odaklı hemşire-hasta etkileşimine yönelik tutum ve davranışları
Cerrahi hemşireliği ameliyat öncesi, sırası ve sonrası dönemde hastanın hemşirelik bakımını planlayan, uygulayan ve değerlendiren sağlık profesyonelidir. Cerrahi hemşireleri cerrahi sürecin tüm aşamasında hastayla etkileşim halindedir. Hemşirelerin davranış ve tutumlarının, hemşire –hasta etkileşimi üzerinde güçlü etkileri olduğu belirtilmektedir. Literatürde, sağlıklı /hasta birey ile kurulan kişilerarası ilişkinin hastalar üzerinde iyileşmeye yönelik motivasyonu, hastalık ve tedaviye uyumu, hasta memnuniyetini arttırdığı bildirilmektedir. Bu araştırmanın amacı, cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin bakım odaklı hemşire-hasta etkileşimine yönelik tutum ve davranışlarını incelemektir. Araştırmanın örneklemini, bir üniversite hastanesinin cerrahi kliniklerinde çalışan 176 hemşire oluşturdu. Araştırmanın verileri hemşire bilgi formu ve Bakım Odaklı Hemşire-Hasta Etkileşimi Ölçeği aracılığı ile toplandı. Veriler SPSS 26.0 istatistik programı ile değerlendirildi. Sonuçlar; %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05 altında değerlendirildi. Hemşirelerin bakım odaklı hemşire hasta etkileşimlerinin önemliliği puanın 337,41±13,32; yeterliliği puanın 313,01±19,38 ve uygulanabilirliği puanın 311,93±22,83 olduğu belirlendi. Hemşirelerin bakım odaklı hemşire hasta etkileşimlerinin önemliliğine yönelik tutumlarının ve davranışlarının yeterliliğine ve uygulanabilirliğine yönelik tutum ve davranışlarından daha olumlu olduğu görüldü. Bakım odaklı hemşire-hasta etkileşimi önemlilik düzeyine etki eden bağımsız faktörlerin kadın cinsiyet [β=0,40; t=2,24; p=0,026], artan eğitim düzeyi [β=0,40; t=7,11; p<0,001], mesleği sevdiği için seçme durumu [β=1,05; t=4.84; p<0,001] ve kişilerarası ilişkilerde sorun yaşamama durumu olduğu; bakım odaklı hemşire-hasta etkileşimi yeterlilik düzeyine etki eden bağımsız faktörlerin eğitim düzeyi [β=0,21; t=1,31; p<0,001] ve mesleği sevdiği için seçme durumu [β=0,89; t=3,18; p=0,002] olduğu; bakım odaklı hemşirehasta etkileşimi uygulanabilirlik düzeyine etki eden bağımsız faktörün mesleği sevdiği için seçme durumu [β=0,78; t=2,61; p=0,010] olduğu belirlendi. Anahtar kelimeler: cerrahi hemşireliği, hemşirelik bakımı, hemşire – hasta etkileşimi, tutum
Cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin iş yükü ve tükenmişlik algısının yaşam doyumuna etkisi
Araştırma, cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin iş yükü ve tükenmişlik algısının yaşam doyumuna etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırma evrenini bir eğitim ve araştırma hastanesi cerrahi biriminde Mart 2024 – Mayıs 2024 tarihleri arasında çalışan hemşireler, örneklemini ise G-power (versiyon 3.1) ile hesaplama sonrası kriterleri karşılayan 188 hemşire oluşturdu. Araştırma öncesinde araştırmanın yapıldığı kurum ve İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulu'ndan, ayrıca ölçekleri Türkçe'ye uyarlayan yazarlardan gerekli izinler alındı. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu", "İş Yükü Ölçeği", "Maslach Tükenmişlik Ölçeği" ve "Yaşam Doyum Ölçeği" kullanılarak ve yüz yüze görüşme yöntemi ile toplandı. Araştırmada elde edilen bulgular %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05 altında değerlendirildi. İstatistiksel hesaplamalar SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) sürüm 26 programı ve Amos 24 programları (IBM Corp., Armonk, NY, USA) ile yapıldı. Cerrahi hemşirelerin yaş ortalamasının 32,56±7,51 yıl, %90'ının kadın, %56'sının eş ve/veya eş ve çocuklarıyla yaşadığı, %90'ının çekirdek aile yapısına sahip olduğu, %93'ünün lisans ve üzeri bir eğitim aldığı, %66'sının gelirini orta olarak ifade ettiği belirlendi. Ayrıca %75'inin haftalık 45 saat ve üzerinde çalıştığı, %69'unun 5 yıldan fazla bir mesleki deneyiminin olduğu, %56'sının günlük 10'dan fazla hastaya bakım verdiği, %88'inin vardiya sistemiyle çalıştığı, %21'inin kronik bir hastalık tanısı olduğu, %3'ünün ruhsal bir sorun yaşadığı, %23'ünün sigara, %10'unun ise alkol tüketimi olduğu ve %47'sinin herhangi bir maddi ya da manevi destek görmediği mevcut bulgulardan saptandı. Cerrahi hemşirelerin İş Yükü Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği puan ortalamaları sırasıyla 40,78±6,51 ve 11,72±3,98; Maslach Tükenmişlik Ölçeği "duygusal tükenme", "duyarsızlaşma" ve "kişisel başarı" alt boyut puan ortalamaları ise sırasıyla 23,60±7,44; 8,18±4,62 ve 21,22±4,16 olarak bulundu. Birçok faktörün iş yükünü, tükenmişlik algısını ve yaşam doyumunu etkilediği; mesleki iş yükünün duygusal tükenmeye yol açtığı; duygusal tükenmenin yaşam doyumunu azalttığı ve duyarsızlaşmaya neden olduğu; ancak hemşirelerin yaşam doyumundaki azalmaya rağmen meslekte duyarsızlaşma üzerinde etkisi olmadığı saptandı.
Mastektomi öncesi farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin ameliyat sonrası erken dönem ağrı üzerine etkisi
Bu tek kör randomize kontrollü araştırma, mastektomi öncesi verilen farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin, ameliyat sonrası erken dönem ağrı ve hareket korkusu üzerindeki etkisini incelemek üzere planlandı ve gerçekleştirildi. Araştırmanın verileri, Ocak 2022- Ocak 2023 tarihleri arasında, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı'nda gerçekleştirildi. Çalışmaya toplam 40 kadın hasta birey (Deney grubu n = 20, Kontrol grubu n= 20) katıldı. Deney grubuna ameliyat öncesi sekiz oturumluk farkındalık temelli stres azaltma eğitimi verildi. Veriler, Bilinçli Farkındalık Ölçeği, Sayısal Ağrı Ölçeği, Tampa Kinezyofobi Ölçeği ve veri toplama formu kullanılarak toplandı. Veriler SPSS 22.0 (Statistical Package for Social Sciences IBM SPSS- Statistical Package for the Social Sciences For Windows, Version 22.00; Armork, 2013) paket programı ile değerlendirildi. Nicel verilerin normal dağılıma uygunluğu Shapiro Wilk testi ve değişim katsayısına göre kontrol edildi, Sosyodemografik veriler ve Sayısal Ağrı Şiddeti Ölçeği puan dağılımının normal dağılıma uyması halinde deney ve kontrol grupları arasındaki fark Student t Testi ile, uymaması halinde Mann Whitney U Testi ile sınandı. Nitel verilerin dağılımında deney ve kontrol grupları arasındaki fark Ki-Kare veya Fisher Exact Chi- Square Testi ile analiz edildi. Sayısal Ağrı Şiddeti Ölçeği puanının ve TKÖ puanının zamana göre dağılımının gruplar arası farkı, tekrarlı ölçümlerde Varyans Analizi kullanılarak analiz edildi. Deney grubunun %45'i, kontrol grubunun %15'i çalışmakta (p<0,05) olup, deney grubunun Bilinçli Farkındalık Ölçeği son test puanları kontrol grubundan anlamlı derecede yüksektir (p<0,05). Ameliyat sonrası mobilizasyona kadar geçen süre deney grubunda daha uzun olup (p<0,05), ameliyat sonrası 6. ve 12. saatlerdeki ağrının hafif-orta düzeye kadar düştüğü, deney grubu ağrı puanlarının kontrol grubuna kıyasla anlamlı düşük olduğu (p<0.05), grupların Tampa Kinezyofobi Ölçeği ile elde edilen gruplar arası son test (42,75±9,24, 43,85±9,72) farklarının istatistiksel olarak anlamlı olmadığı (t=-0.37, p>0,05), mobilizasyona kadar geçen sürenin deney grubunda istatistiksel anlamlı yüksek olup, eğitimin hareket korkusu üzerinde etkili olmadığı bulundu. Sonuçlar, farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin, mastektomi sonrası 6. ve 12. saatlerdeki ağrısı düzeylerini istatistiksel olarak anlamlı derecede ve klinik olarak azalttığını gösterdi. Farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin, mastektomi ameliyatı geçiren kadınların ağrısının azaltılması açısından etkili bir hemşirelik girişimi olduğu, farkındalık temelli stres azaltma eğitiminin mastektomi sonrası dördüncü gün, drenler çekildikten hemen sonra gelişen hareket korkusunu azaltmadaki etkinliğini ölçen ve uzun vadeli sonuçlarına ilişkin araştırmalar yapılması, cerrahi hemşirelerinin hastaların ameliyat öncesi ve sonrası süreçte farkındalık temelli stres azaltma teknikleri hakkında bilgilendirilmeleri, farkındalık temelli stres azaltma yönteminin cerrahi birim ve kurum politikalarına entegrasyonunun sağlanması önerilmektedir.
Koroner bypass cerrahisi sonrası pranayama ve büzük dudak solunum egzersizinin ağrı ve solunum üzerine etkisi
Albayram, T. (2024). Koroner Bypass Cerrahisi Sonrası Pranayama ve Büzük Dudak Solunum Egzersizinin Ağrı ve Solunum Üzerine Etkisi. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü. Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği ABD. Doktora Tezi. İstanbul. Amaç: Koroner arter bypass cerrahisi sonrası pranayama ve büzük dudak solunum egzersizinin ağrı ve solunum üzerine etkisini incelemektir. Yöntem: Randomize kontrollü, tek kör olarak tasarlanan araştırma, Mayıs 2022- Mart 2023 arasında Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma Uygulama ve Uygulama Hastanesi'nde gerçekleştirildi. Güç analizi yapılarak belirlenen örneklem ile KABG cerrahisi geçirecek olan, araştırma hakkında bilgilendirilmiş 66 hasta, randomize olarak pranayama (N=22), büzük dudak solunumu (N=22) ve kontrol (N=22) olmak üzere üç eşit gruba ayrıldı. Kontrol grubu hastalara herhangi bir uygulama yapılmazken, girişim gruplarındaki hastalara ameliyattan bir gün önce eğitim amaçlı ve SFT değerleri kontrolü açısından ve ameliyat sonrası yedi gün süre ile günde 15 dk. Nadi Shodhana ve büzük dudak solunumu egzersizi yaptırıldı. Solunum egzersizinin etkinliğini belirleyebilmek için hastanın FVC, FEV1, FEV1/FVC düzeyleri spirometre cihazı ile ölçüldü. Hastaların ağrı düzeyini belirleyebilmek için görsel kıyaslama ölçeği kullanıldı. Solunum parametreleri FVC, FEV1, FEV1/FVC) Hasta İzlem Formuna kaydedildi. Elde edilen veriler, SPSS Statistics 25.0 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) programı ile sayı, yüzde, ortalama, t testi, Kruskal Wallis H testi, Mann-Whitney U testi, Wilcoxon testi, Pearson korelasyon analizi yapılarak değerlendirildi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 63,67±8,97 olup, %72,7'si erkek, %80,3'ü evli, BKİ %39,4' tür. Pranayama, büzük dudak solunumu ve kontrol grubu hastalarında tanıtıcı özellikler benzer olup (p>0.05), pranayama grubunda 0. gün orta düzeydeki ağrının, 1., 2., 3., 4., 5., 6. günlerde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ve klinik olarak en fazla 6. günde hafif ağrı düzeyine indiği, pranayama grubu hastaların büzük dudak solunumu ve kontrol grubu hastalarına göre daha az ağrı hissettikleri, FVC, FEV1, FEV1/FVC düzeylerinde artış olduğu; pranayama grubu hastalarında en çok ameliyat sonrası 6. gün ağrı şiddetinin azaldığı, ameliyat öncesine göre ameliyat sonrası 6.gün FVC, FEV1, 4., 5., 6. gün FEV1/FVC düzeylerinde en fazla artış olduğu (p<0,01); 15 dakikalık pranayama uygulamasının, ameliyat sonrası 6. gün ölçülen FVC, FEV1, FEV1/FVC ve ağrı düzeyleri üzerinde en etkili uygulama olduğu bulundu (η2=7,63) (p<0,01). Sonuç: Koroner arter bypass greft cerrahisi sonrası pranayama uygulaması, erken ameliyat sonrası dönemde ağrının azaltılmasında ve ameliyat sonrası FVC, FEV1, FEV1/FVC düzeylerinin normal sınırlarda tutulmasında klinik olarak daha yararlıdır. Bu sonuçlar doğrultusunda erken ameliyat sonrası dönemde ağrı ve solunum yönetiminde hemşirelik bakım girişimleri kapsamında 15 dakikalık pranayama güvenle uygulanabilir.
Koroner arter bypass greft cerrahisi geçiren hastaların iyileşme durumlarının belirlenmesi
Dünyada en sık görülen ve en çok ölüme neden olan hastalıkların başında kardiyovasküler hastalıklar gelmektedir. Koroner arter bypass greft (KABG) cerrahisi ise bu hastalıklardan biri olan koroner arter hastalığının cerrahi tedavisinde uygulanan bir yöntemdir. Açık kalp cerrahisi ya da minimal invaziv cerrahi gibi çeşitli yöntemlerle yapılıyor olması, hastaların demografik özellikleri ve sağlık öyküleri, sunulan sağlık imkanları ve uygulanan bakım gibi faktörler ameliyat sonrası iyileşme sürecini etkilemektedir. Bu çalışma KABG cerrahisi geçiren hastaların iyileşme durumlarını ve iyileşme durumlarını etkileyen faktörleri belirleyerek literatüre katkı sağlamak amacıyla kesitsel-tanımlayıcı tipte gerçekleştirildi. Örneklemini iki farklı hastanenin kalp ve damar cerrahisi servislerinde Nisan 2024-Nisan 2025 tarihleri arasında yatan ve dahil edilme kriterlerini karşılayan toplam 99 hasta oluşturdu. Çalışmada literatür doğrultusunda oluşturulan "Tanıtıcı ve Klinik Özellikler Formu" ve "Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi (ASİİ)" kullanıldı. Çalışma öncesinde etik kurul, kurum izinleri ve ölçek kullanım izni alındı. Çalışma sonucunda hastaların ameliyat sonrası iyileşme süreçlerinde zamanla belirgin bir iyileşme olduğu görüldü. Ameliyat sonrası 4. günden 15. güne kadar geçen sürede iyileşme güçlük düzeyinin anlamlı şekilde azaldığı belirlendi. Psikolojik semptomlar, fiziksel aktiviteler, genel semptomlar, bağırsak işlevleri ve istek-arzu ile ilişkili iyileşme güçlüklerinde 15. günde anlamlı düzeyde azalma olduğu görüldü. İyileşme güçlüğünü artıran başlıca faktörlerin; ileri yaş, yoğun bakımda uzun süre kalma, geç oral alım, çocuğunun ya da akraba/arkadaş refakati olduğu; sıvı takviyesi, önceki ameliyat deneyimi ve yüksek eğitim düzeyinin iyileşmeyi olumlu etkilediği bulundu. Özellikle eş refakati olan hastaların iyileşme sürecinde daha az güçlük yaşadığı belirlendi.
Yoğun bakım hemşirelerinin perkütan endoskopik gastrostomili bireylerin beslenme ve bakım uygulamalarına yönelik bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi
Bu araştırma, yoğun bakım hemşirelerinin perkütan endoskopik gastrostomili (PEG) hastaların beslenme ve bakım uygulamalarına yönelik bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel olarak gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini Mayıs 2024- Temmuz 2024 tarihleri arasında İstanbul'da Kamu Hastaneleri Başkanlığı 6 kapsamında bulunan hastanelerde görev alan yoğun bakım hemşireleri, örneklemini ise araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan 134 hemşire oluşturdu. Veriler, gerekli izinlerin alınmasından sonra araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan anket formu ile toplandı. Sonuçlar; %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05 (çift yönlü) altında değerlendirildi. Bütün istatistiksel hesaplamalar SPSS yazılımı versiyon 27 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) ile yapıldı. PEG beslenme ve bakım uygulamaları bilgi düzeyi puan ortalamaları sırasıyla 12,90±1,15 (aralık, 10-15) ve 23,29±2,31 (aralık, 16-29) olarak bulundu. Hemşirelerin PEG beslenme uygulamaları bilgi düzeyinin %85,9; bakım uygulamaları bilgi düzeyinin ise %77,6 olduğu saptandı. Hemşirelerin PEG beslenme ve bakım uygulamaları bilgi düzeyi arasındaki ilişki incelendiğinde, PEG beslenme uygulamaları bilgi düzeyi arttıkça PEG bakım uygulamaları bilgi düzeyinin de istatistiksel olarak anlamlı derecede arttığı belirlendi. Temmuz 2025 , 62 sayfa. Anahtar kelimeler: Perkütan Endoskopik Gastrostomi, Enteral Beslenme, Yoğun Bakım Hemşireliği
Kolonoskopi öncesi standart hazırlığa kıyasla sakız çiğnemenin ya da yürüme egzersizinin bağırsak hazırlığının kalitesine ve hasta memnuniyetine etkisi
Giriş: Yeterli bağırsak hazırlığı, bağırsakta net bir görüntüleme sağlayarak kolonoskopinin tanısal doğruluğunu artırmakta, komplikasyonları azaltmakta ve hasta memnuniyetini yükseltmektedir. Sakız çiğneme ve yürüme egzersizinin ameliyat sonrası bağırsak hareketlerini artırdığı çeşitli çalışmalarda kanıtlanmıştır. Ancak, bu girişimlerin kolonoskopi öncesi bağırsak hazırlığına etkisini inceleyen çalışmalar sınırlıdır. Amaç: Bu çalışmanın amacı, kolonoskopi öncesi standart hazırlığa kıyasla sakız çiğnemenin ya da yürüme egzersizinin bağırsak hazırlığının kalitesine ve hasta memnuniyetine etkisini değerlendirmektir. Yöntem: Tek kör randomize kontrollü olarak gerçekleştirilen çalışmanın verileri, Temmuz 2024 ile Aralık 2024 tarihleri arasında Türkiye'nin kuzeybatısında yer alan bir eğitim ve araştırma hastanesinin endoskopi ünitesinde toplandı. Toplam 168 hasta, kontrol (n=56), sakız çiğneme (n=56) ve yürüme egzersizi (n=56) olmak üzere üç gruba ayrıldı. Kontrol grubundaki hastalar standart bağırsak hazırlığı protokolü uyguladı. Sakız çiğneme grubundaki hastalardan işlemden önce belirtilen saatlerde her biri 20 dakika olacak şekilde sakız çiğnemeleri, yürüme egzersizi grubundaki hastalardan ise kolonoskopiden bir saat öncesine kadar en az 3000 adım yürümeleri istendi. Veriler "Tanıtıcı Özellikler Formu", "Boston Bağırsak Hazırlığı Ölçeği" ve "Girişim Grubu İzlem Formu" ile toplandı. Verilerin istatistiksel analizinde; tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü ANOVA, ki-kare testi ve korelasyon analizleri kullanıldı. Bulgular: Girişim gruplarında kontrol grubuna kıyasla bağırsak hazırlığı yeterliliği ve çekal entübasyon oranlarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). Sakız çiğneme ve yürüme egzersizi grupları arasında bu değişkenler açısından anlamlı bir fark belirlenmedi. Üç grup arasında çekal entübasyon süresi, geri çekilme süresi, kolonoskopi işlem süresi ve adenom tespit oranları açısından anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,05). Ayrıca girişim gruplarındaki hastaların kolonoskopi sonrası memnuniyet düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede daha yüksekti (p<0,001). Sonuç: Sakız çiğnemenin ve yürüme egzersizinin birbirine benzer etkiye sahip olduğu, her iki girişimin de bağırsak hazırlığının kalitesini ve hasta memnuniyetini artırdığı belirlendi.
Abdominal cerrahi geçiren hastalarda müziğin ağrı, kaygı ve fizyolojik parametrelere etkisi
Amaç: Bu çalışmada major abdominal cerrahi geçiren hastalarda müzik uygulamasının ağrı, kaygı düzeyi ve fizyolojik parametrelere olan etkisinin incelenmesi amaçlandı. Yöntem: Randomize kontrollü deneysel çalışmanın örneklemini 48 deney, 48 kontrol grubunda olmak üzere toplam 96 hasta oluşturdu. Araştırma verilerinin toplanmasında; 'Veri Toplama Formu', 'Görsel Kıyaslama Ölçeği', 'Spielberger Durumluk – Sürekli Kaygı Envanteri' ve 'Fizyolojik Parametreler Ölçüm Formu' kullanıldı. Deney grubundaki hastalara major abdominal cerrahi sonrası birinci ve ikinci günlerde, sabah ve akşam kendi seçtikleri müzik parçaları dinletildi. Kontrol grubundaki hastalara rutin klinik tedavi ve bakım uygulamaları dışında herhangi bir uygulama yapılmadı. Ameliyat sonrası birinci, ikinci ve üçüncü günlerde hastaların ağrı, kaygı düzeyleri ile fizyolojik parametreleri değerlendirildi. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 62,43±10,76 olarak saptandı. Hastaların %46,9'unun erkek, %53,1'inin kadın olduğu belirlendi. Ameliyat sonrası birinci gün sabah ve akşam, deney grubundaki hastaların ağrı düzeylerinin, durumluk kaygı düzeylerinin, sistolik ve diyastolik kan basıncı düzeylerinin, kalp atım ve solunum hızlarının kontrol grubundaki hastalara kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük olduğu saptandı (p<0,05). Ayrıca ameliyat sonrası birinci gün sabah ve akşam deney grubundaki hastaların oksijen saturasyon düzeylerinin kontrol grubundaki hastaların oksijen saturasyon düzeylerinden anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). Ameliyat sonrası ikinci gün sabah, deney grubundaki hastaların durumluk kaygı düzeylerinin, sistolik ve diyastolik kan basıncı düzeylerinin, kalp atım ve solunum hızlarının kontrol grubundaki hastalara kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük bulundu (p<0,05). Ayrıca ameliyat sonrası ikinci gün sabah deney grubundaki hastaların oksijen saturasyon düzeylerinin kontrol grubundaki hastaların oksijen saturasyon düzeylerinden anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). Ameliyat sonrası ikinci gün akşam, deney grubundaki hastaların sistolik kan basıncı düzeylerinin, kalp atım ve solunum hızlarının kontrol grubundaki hastalara kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük olduğu görüldü (p<0,05). Ameliyat sonrası üçüncü gün deney grubundaki hastaların sistolik kan basıncı düzeyleri kontrol grubundaki hastalara kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük idi (p<0,05). Sonuç: Major abdominal cerrahi sonrası hastalara dinletilen müziğin ağrı ve kaygı düzeyinin azaltılmasında ve fizyolojik parametrelerin düzenlenmesinde güvenli ve etkin bir yöntem olduğu belirlendi.
Ameliyathane hemşirelerinin iş yükü algıları ile tıbbi hataya eğilim düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Tanımlayıcı ve ve ilişki arayıcı olarak planlanıp gerçekleştirilen bu araştırma, ameliyathane hemşirelerinin iş yükü algıları ile tıbbi hataya eğilim düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirmesi amacıyla yapıldı. Araştırmanın evrenini Ekim 2023- Mart 2024 tarihleri arasında İstanbul'da özel bir hastanenin ameliyathanelerinde çalışan hemşireler, örneklemini ise gerekli izinlerin alınmasından sonra araştırmaya katılmaya istekli/gönüllü 200 hemşire oluşturdu. Veriler, araştırmacı tarafından literatür taraması ile hazırlanan anket formu ile Hemşirelerin Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği (HTHEÖ) ve Bireysel İş Yükü Algısı Ölçeği (BİYAÖ) kullanılarak toplandı. Sonuçlar; %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05(çift yönlü) altında değerlendirildi. Bütün istatistiksel hesaplamalar SPSS yazılımı versiyon 26 (IBM Corp., Armonk, NY, USA) ile yapıldı. Hemşirelerin %95,6'sının (n=86) kadın, %51,1'inin (n=46) evli, %50'sinin (n=45) lisans mezunu, yaşlarının ortalama 32,69±7,02 yıl ve çalışma sürelerinin ortalama 8,45±6,38 yıl olduğu saptandı. Bu çalışmada genel olarak ameliyathane hemşirelerinin tıbbi hataya eğilim düzeyi ile bireysel iş yükü algısı düzeyi arasında olumlu bir ilişkinin olduğu, hemşirelerin iş yükü algısı arttıkça tıbbi hataya eğilimlerinin azaldığı belirlendi. HTHEÖ'nde ilaç ve transfüzyon uygulamaları alt boyutunda puanın yüksek olduğu, lisans ve üzeri eğitim düzeyi olan hemşirelerin tıbbi hataya eğiliminin yüksek ve bireysel iş yükü algısının düşük olduğu görüldü.
Katarakt cerrahisi olacak hastalara uygulanan müzik girişiminin fizyolojik parametreler, ağrı ve kaygı düzeyi üzerine etkisi
Katarakt "Dünya Sağlık Örgütünün" yayınladığı "Dünya Görme Raporuna" göre körlüğün en önemli sebeplerinden biridir. Nüfusun yaşlanması ve artmış yaşam beklentileri nedeniyle katarakt ameliyatlarının sayısı gittikçe artmaktadır. Kataraktın günümüzde tek çözümü cerrahidir. Bu araştırma, katarakt cerrahisi olacak hastalara uygulanan müzik girişiminin fizyolojik parametreler, ağrı ve kaygı üzerine etkisini belirlemek için randomize kontrollü deneysel araştırma deseninde gerçekleştirildi. Örneklem grubunu güç analizleri sonucunda belirlenmiş olan araştırmaya katılmaya gönüllü 60 hasta oluşturdu. Girişim grubuna ameliyat öncesi, ameliyat sırasında müzik dinletilmiş olup kontrol grubuna rutin klinik uygulama yapılmıştır. Verilerin toplanmasında "Bireysel Özellikler Anketi", "Görsel Kıyaslama" ve "Durumluk-Sürekli Anksiyete Ölçeği" "Yaşam Bulguları Takip Formu" kullanıldı. Çalışmada elde edilen bulguların değerlendirilmesinde SPSS programı kullanıldı. Her iki grubun yaşam bulguları karşılaştırıldığında sadece ameliyat sonrası solunum sayısında fark bulundu. Grupların ameliyat sonrası durumluk kaygı düzeyleri, ağrı düzeyleri arasında fark görüldü. Sonuç olarak, katarakt cerrahisi olacak hastalarda müzik uygulamaları hastalarda ağrı, kaygı ve fizyolojik parametreler üzerinde anlamlı düzeyde etkilidir. Bu nedenle katarakt cerrahisi olan hastalarda müzik uygulaması hemşireler tarafından güvenle uygulanabilir
Total kalça protezi uygulanacak hastalarda ağrı korkusunun ameliyat sonrası mobilizasyondaki ağrı ve zorluk düzeyine etkisi
Tez çalışması, total kalça protezi uygulanacak hastalarda ağrı korkusunun, ameliyat sonrası ilk mobilizasyondaki ağrı ve zorluk düzeyine etkisini belirlemek ve konuyla ilgili literatüre güncel katkılar sunmak amacıyla tanımlayıcı tipte gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini, 18 Ekim 2024-21 Mart 2025 tarihleri arasında İstanbul ilinin Avrupa yakasındaki bir şehir hastanesinin ortopedi ve travmatoloji yatan hasta servislerinde total kalça protezi uygulanacak hastalar örneklemini ise, G-power (versiyon 3.1) ile hesaplama sonrası araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan ve gönüllü olan 75 hasta oluşturdu. Araştırma öncesinde araştırmanın yapıldığı kurum ve İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan, ayrıca ölçekleri Türkçe'ye uyarlayan yazarlardan gerekli izinler alındı. Veriler, "Hasta Bilgi Formu", "Ağrı Korkusu Ölçeği-III" ve "Hasta Hareketlilik ve Gözlemci Hareketlilik Ölçekleri" kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemi ile toplandı. Ayrıca mobilizasyon sırasında hastaların yaşam bulguları Yaşam Bulguları İzlem Çizelgesi'ne kaydedildi. İstatistiksel analizler için SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) sürüm 27 programı (IBM Corp., Armonk, NY, USA) kullanıldı. Araştırmada elde edilen bulgular, %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05 (çift yönlü) altında değerlendirildi. Araştırmaya katılan bireylerin, toplam ağrı korkusu düzeyinin 100,11±16,32, şiddetli ağrı korkusunun 38,12±4,49, hafif ağrı korkusunun 30,89±7,03 ve tıbbi ağrı korkusunun 31,09±6,86 olduğu bulundu. İlk mobilizasyon sırasındaki ağrı ve zorluğuna ilişkin hasta hareketlilik ölçeği toplam puan ortalaması 104,11±13,71 ve mobilizasyon sırasındaki bağımlılık düzeyine ilişkin gözlemci hareketlilik toplam puan ortalaması 16,61±1,84 olarak belirlendi. Hasta değerlendirmesi olan Hasta Hareketlilik Ölçeği'ne göre ilk mobilizasyondaki ağrı ve zorluk düzeyi ile hastaların genel ağrı korkusu (r=0,382; p<0,001), şiddetli ağrı korkusu (r=0,365; p<0,001), hafif ağrı korkusu (r=0,348; p=0,001) ve tıbbi ağrı korkusu (r=0,312; p=0,006) arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede ve pozitif yönlü bir ilişki varlığı saptandı. Gözlemci değerlendirmesi olan Gözlemci Hareketlilik Ölçeği'ne göre ilk mobilizasyonda hastaların bağımlılık düzeyi ile genel ağrı korkusu (r=0,436; p<0,001), hafif ağrı korkusu (r=0,471; p<0,001) ve tıbbi ağrı korkusu (r=0,418; p<0,006) arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede ve pozitif yönlü bir ilişki varlığı olduğu; şiddetli ağrı korkusu arasında ise istatistiksel olarak anlamlı derecede bir ilişki varlığı olmadığı saptandı (p>0,05). Hasta değerlendirmesi olan Hasta Hareketlilik Ölçeği'ne göre hareketlilik ağrısı ve zorluk düzeyi ile gözlemci değerlendirmesi olan Gözlemci Hareketlilik Ölçeği'ne göre ilk hareketlilik sırasında bağımlılık düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede ve pozitif yönlü bir ilişki varlığı olduğu saptandı (r=0.465; p<0,001). Sonuç olarak, total kalça protezi deneyimleyen hastaların ağrı korkusu düzeylerinin yüksek olduğu ve bu durumun mobilizasyon sırasında ağrı, zorluk ve bağımlılık düzeylerini artırdığı saptandı.
Çocukluk çağında yanık önleme programı'nın bakım vericinin bilgi düzeyine ve ev ortamı risk faktörlerinin azaltılmasına etkisi
Bu çalışma, yanık geçiren çocuğun bakım vericilerine yönelik "Çocukluk Çağında Yanık Önleme Programı" geliştirilmesi ve bu programın etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla tek grup ön test–son test desenli yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ili Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi ve Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Çocuk Hastanesi yanık ünitelerine Kasım 2019-Şubat 2020 tarihleri arasında başvuran 154 bakım verici oluşturmuştur. Araştırma örneklemine, örnekleme dahil edilme kriterlerine uyan ve yanık geçirmiş 35 çocuğun bakım vericisinden biri olan ilk 35 kişi dahil edilmiştir. Araştırmada ev ziyareti, eğitim ve afiş içeren "Çocukluk Çağında Yanık Önleme Programı" geliştirilmiştir. Bakım vericilere bu program dahilinde iki kez ev ziyareti yapılmıştır. Birinci ev ziyaretinde bakım vericilere yanık önlemeyle ilgili eğitim verilmiş ve evlerine yanık risk faktörlerini içeren afiş asılmıştır. Ayrıca birinci ve ikinci ev ziyaretlerinde bakım vericilerin yanıkla ilgili bilgi düzeyleri ve ev ortamındaki risk faktörleri araştırmacı tarafından geliştirilen formlar ile değerlendirilmiştir. Araştırmada ev ortamındaki yanığa ilişkin toplam risk faktörü eğitim öncesi 28,94±6,24 iken eğitim sonrası 14,68±3,74'dir. Eğitim sonrası toplam risk faktöründe %50 oranında azalma görülmüş ve bu azalma istatiksel açıdan anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Ayrıca bakım vericilerin eğitim öncesinde yanığa ilişkin toplam doğru yanıt sayısı 8,60±2,62 iken eğitim sonrasında 11,71±1,70'dır. Bakım vericilerde eğitim sonrasında yanığa ilişkin toplam doğru yanıt sayısında istatiksel açıdan anlamlı bir artış olduğu saptanmıştır (p<0,05). Çalışma sonucunda yanık önlemeye daha fazla önem verilmesi, toplumu bilgilendirme ve farkındalık çalışmalarının arttırılması önerilmektedir.
Cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin tıbbi hataya ilişkin bilgi, eğilim, tutum ve görüşleri: Karma yöntem çalışması
Bu araştırma, cerrahi birimlerde çalışan hemşirelerin; tıbbi hataya ilişkin bilgilerini, eğilimlerini, tutumlarını tespit etmek ve tıbbi hata, tıbbi hata nedenleri ve yönetimine ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla karma yöntem araştırması olarak yürütülmüştür. Araştırmada kısmen karma eş zamanlı eşit statülü tasarım benimsenmiştir. 13 Mart – 28 Haziran 2019 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Gazi Hastanesi cerrahi klinik ve cerrahi yoğun bakım hemşireleri ile yürütülen araştırmanın nicel bölümüne 161, nitel bölümüne 29 hemşire katılmıştır. Verilerin toplanmasında; Sosyodemografik Veri Toplama Formu, Tıbbi Hata Bilgisi Değerlendirme Formu, Hemşirelikte Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği, Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Soruları kullanılmıştır. Nitel bölüme ilişkin veriler, yarı yapılandırılmış açık uçlu soruların kullanıldığı odak grup görüşmesi yöntemiyle toplanmıştır. Hemşirelerin tıbbi hata bilgisinin doğruluğuna yönelik yapılan değerlendirmede hemşirelerin büyük çoğunluğu (%83,9) hataların önlenmesine ilişkin soruya yanlış cevap vermiştir. Araştırmada hemşirelerin tıbbi hataya eğilimlerinin düşük (4,72±0,34) ve tıbbi hatalarda tutumlarının olumlu (3,87±0,32) olduğu tespit edilmiştir. Odak grup görüşmesinden elde edilen verilerin içerik analizi sonucu; tıbbi hata algısı, tıbbi hata nedenleri, tıbbi hata durumunda sergilenen davranış ve tıbbi hataların önlenmesi bağlamları ile birlikte on bir tema ve yirmi dokuz alt tema ortaya çıkmıştır. Hemşireler tıbbi hatayı; yanlış eylemlerde bulunma, uygulamaları eksik yapma/yapmama ve hastaya zarar verme olarak tanımlamışlardır. Hemşireler tıbbi hata nedenlerini insan ilişkili, kurum ilişkili ve sistem ilişkili olarak ifade etmişlerdir. Hemşirelerin tıbbi hataların önlenmesine yönelik ifadelerinden kurumsal düzenleme ön plana çıkan ifade olmuştur. Bu sonuçlar doğrultusunda tıbbi hataların azaltılmasına yönelik; bireysel, kurumsal ve sağlık sistemine ilişkin stratejiler geliştirilmesi önerilmektedir.
Koroner arter baypas greft cerrahisi hastalarında eğitimin etkililik beklenti, ağrı ve kaygı düzeylerine etkisi
Yarı deneysel tipteki bu araştırma, KABG cerrahisi hastalarında eğitimin etkililik beklenti, ağrı ve kaygı düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Araştırma kapsamına, Haziran 2018-Ekim 2018 tarihleri arasında Ege Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Kalp ve Damar Cerrahi Anabilim Dalı Kliniği'nde yatan 18-65 yaş arasındaki 60 hasta dahil edildi. Kontrol ve girişim grubu olmak üzere hastalar iki gruba ayrıldı. Araştırma önce kontrol grubuna, daha sonra girişim grubuna uygulandı. Kontrol grubundaki hastalara rutinde uygulandığı şekilde klinik eğitim verilirken; girişim grubundaki hastalara klinik eğitiminin yanında eğitim kitapçığı ile eğitim verildi. Girişim ve kontrol grubundaki hastalara ameliyat öncesi klinikte Mini Mental Test, Hasta Bilgi Formu, Vizüel Analog Ağrı Skalası (VAS) ve Spielberg Durumluluk-Sürekli Kaygı Ölçeği uygulandı. Ameliyattan sonra klinikte 2. kez Spielberg Durumluluk Kaygı Ölçeği ve VAS ağrı ölçeği uygulandı ve taburcu olacakları gün 3. kez Spielberg Durumluluk Kaygı Ölçeği, Barnason Etkililik Beklenti Ölçeği, VAS ağrı ölçeği ile birlikte eğitimi değerlendirme formu uygulandı. Araştırma verileri;SPSS for Windows 25.0 Paket Programı kullanılarak analiz edildi. Araştırmanın sonucunda; girişim grubundaki hastaların Barnason Etkililik ölçek puan ortalamalarının 49.26±5.22, kontrol grubundaki hastaların 36.00±5.67 olduğu; girişim grubundaki hastaların %96.7'sinin aldığı eğitimden memnun olduğu, kontrol grubundaki hastaların %70.0'ının aldığı eğitimden memnun olmadığı; girişim grubundaki hastaların taburculuk günü Spielberg Durumluluk Kaygı Ölçeğinden aldıkları puan ortalamalarının 35.36±10.23, kontrol grubundaki hastaların ise 39.93±8.91 olduğu; girişim grubundaki hastaların taburculuk günü VAS ağrı puan ortalamalarının 1.13±1.04, kontrol grubundaki hastaların 2.63±1.47 olduğu ve aralarındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi (t=1.841; p<0.05). Sonuç olarak, girişim grubu hastalarının taburculuk döneminde rutin klinik eğitim ile eğitim verilen hastalara göre etkililik beklenti düzeyinin daha yüksek, ağrı ve kaygı düzeylerinin daha düşük olduğu belirlendi. Bu sonuçlar doğrultusunda; KABG cerrahisi hastalarının eğitiminde, rutin klinik eğitimin yanında eğitim kitapçığının da kullanılması; hastalarda özetkililiği arttırabilecek farklı eğitim yöntemlerini kapsayan farklı araştırmaların da yapılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Eğitim; etkililik beklenti; ağrı; kaygı; koroner arter baypas greft cerrahi
Cerrahi yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin hasta güvenliği kültürü ve sağlık kalite göstergeleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Amaç: Bu araştırma cerrahi "yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin hasta güvenliği kültürü ve sağlık kalite göstergeleri arasındaki ilişkinin" incelenmesi amacıyla yapıldı. Yöntem:Ttanımlayıcı ve kesitsel tipte olan bu araştırma, Kasım 2018 - Şubat 2019 tarihleri arasında, Ege Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi, Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Yoğun Bakım Ünitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Yoğun Bakım Ünitesi, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi ve İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kalp Damar Cerrahisi Yoğun Bakım Ünitesinde yürütüldü. Araştırma, Helsinki Bildirgesi'ne uygun olarak gerçekleştirildi ve etik izin alındı. Araştırma örneklenimi Kasım 2018 - Şubat 2019 tarihleri arasında araştırmanın yürütüldüğü yoğun bakım ünitelerinde çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 113 hemşire oluşturdu. Araştırma verilerinin elde edilmesinde literatür doğrultusunda hazırlanan ve üç bölümden oluşan veri formu (birey tanılama formu, sağlık kalite göstergeleri, hasta güvenliği kültürü hastane anketi) kullanıldı. Araştrma sonuçlarının değerlendirilmesinde Student t Testi, Tek Yönlü Anova ve lojistik regrasyon analizi kullanıldı. İstatistiksel değerlendirmede p<0.05 anlamlı olarak kabul edildi. Bulgular: Araştırma sonucunda, hemşirelerin hasta güvenliği kültürü düzeylerinin orta düzeyde olduğu (%65.5), ölçek alt boyutları pozitif cevap ortalamasının en fazla üniteler içi ekip çalışması (%63.5), en az hataların raporlanma sıklığı (%25.5) alt boyutundan alındığı saptandı. "Hasta güvenliği kültürü ile sağlık kalite göstergeleri" arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki (p=0.027, p<0.05) bulundu. Sonuç: Cerrahi yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin orta düzey hasta güvenliği kültürüne sahip olduğu, hasta güvenliği kültürü ile sağlık kalite göstergeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptandı.
Total diz protezi uygulanan hastalarda öğrenim gereksinimlerinin belirlenmesi
Bu araştırmanın amacı, ilk kez total diz protezi ameliyatı olan hastaların, öğrenim gereksinimlerinin belirlenmesidir. Tanımlayıcı türde olan bu araştırma, 01 Eylül 2018 – 28 Şubat 2019 tarihleri arasında Manisa'nın Turgutlu ilçesinde yer alan Turgutlu Devlet Hastanesi ortopedi kliniğinde yürütüldü. Araştırma örneklemini, ilk kez total diz protezi ameliyatı olan 104 hasta oluşturdu. Veriler Sosyodemografik Veri Toplama Formu ve Hasta Öğrenim Gereksinimleri Ölçeği (HÖGÖ) kullanılarak toplandı. Verilerin istatistik analizlerinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler kullanıldı. Araştırmaya katılan hastaların %87.5'inin kadın, %53.8'inin 65 yaşın üstünde, %87.5'inin evli, %56.7'sinin ilkokul mezunu, %72.1'inin çalışmadığı, %66.3'ünün kronik hastalığının olduğu ve sürekli ilaç kullandığı ve daha önce hastaneye yatanların %44.2'sinin cerrahi nedenlerle yattığı saptanmıştır. Araştırmaya katılan hastaların %92.3'ü taburculuk eğitimi aldığı, taburculuk eğitimi alan hastaların ise %40.4'ünün taburculuk eğitimini fizyoterapistten aldığı belirlenmiştir. Araştırma kapsamına alınan 104 hastanın öğrenim gereksinimleri toplam puan ortalaması 191.18±25.19, önem düzeyi 3.59 olarak bulundu. HÖGÖ toplam ve alt ölçekler incelendiğinde; hastalar için en önemli öğrenim gereksiniminin cilt bakımı alanında çok önemli düzeyde (ortalama=20.75±2.57, önem düzeyi=4.15), en az önemli öğrenim gereksiniminin ise duruma ilişkin duygular (ortalama=16.17±4.50, önem düzeyi=3.23) düşük düzeyde olduğu görüldü. HÖGÖ' den aldıkları puanları ile yaş grupları karşılaştırıldığında 66 yaş ve üstü olan grubundaki hastaların öğrenim gereksinimleri puan ortalamaları, 65 yaş ve altındaki gruba göre daha yüksek bulunmuş, alt gruplardan duruma ilişkin duygular ve toplam puan ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Hastanede yatış süresine göre HÖGÖ toplam ve ölçek alt boyut puan ortalamaları karşılaştırıldığında yaşam aktiviteleri puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Araştırmaya katılan hastaların en önemli öğrenim gereksiniminin ameliyat yarasının bakımını nasıl yapması gerektiği olarak belirlendi. Bu araştırmanın sonucunda, total diz protezi ameliyatı geçiren hastaların taburculuk öncesi öğrenim gereksinimlerinin önemli düzeyde olduğu, taburculuk öncesi bilgilendirmenin öğrenim gereksinimlerini azalttığı saptanmıştır. Hastaların bireysel özelliklerine ve öğrenim gereksinimlerine uygun planlı taburculuk eğitiminin yapılması önerilebilir. Anahtar Sözcükler: total diz protezi; öğrenim gereksinimleri; taburculuk; hemşirelik
Ameliyat sonrası hastaların derin ven trombozu (DVT) riskinin belirlenmesi
Bu çalışma ameliyat sonrası hastaların derin ven trombozu (DVT) riskinin belirlenmesi amacıyla yapılmış tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Araştırma, İstanbul'da Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Mayıs-Haziran 2018 tarihleri arasında toplam 240 hasta ile yürütülmüştür. Veriler; Beyin ve Sinir Cerrahisi, Genel Cerrahi, Göğüs Cerrahisi, Kadın Hastalıkları ve Doğum, Transplantasyon, Ortopedi ve Travmatoloji, Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi ve Üroloji kliniklerinin her birinden 30'ar hastadan toplanmıştır. Verilerin toplanmasında Hasta Tanıtım Formu ve Autar DVT Risk Tanılama Skalası (Autar DVTRAS) kullanılmıştır. Araştırmanın uygulanması için üniversiteden bilimsel etik kurul izni, araştırmanın uygulanacağı kurumdan ve İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünden yazılı izin ve araştırmaya katılan hastalardan bilgilendirilmiş sözel ve yazılı onam alınmıştır. Araştırma kapsamına hastaneye DVT, PTE veya tromboflebit tanısı almış olan hastalar dahil edilmemiştir. Çalışma verileri değerlendirilirken ortalama, frekans ve standart sapma gibi tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ile birlikte nicel verilerin karşılaştırılmasında parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında Oneway Anova testi kullanılmıştır. Farklılığa neden olan grubun tespitinde grupların dağılımları homojen ise Tukey HDS testi, homojen değil ise Tamhane's T2 Testi kullanılmıştır. Parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Student t test kullanılmıştır. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında Ki-Kare testi kullanılmıştır. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Verilere göre, hastaların çoğunluğu erkeklerden oluşmaktadır. Araştırmaya alınan hastaların %66.3'üne DVT profilaksisi uygulanmamıştır. DVT profilaksisi uygulanan hastaların %23.3'üne DMAH (Düşük Molekül Ağırlıklı Heparin) uygulanmıştır. Hastaların yaş ortalama dağılımları ağırlıklı olarak 18-30 yaş aralığından oluşmaktadır. Araştırmaya alınan hastaların Autar DVT Risk Skalası toplam puan yorumlarına göre dağılımları incelendiğinde hastaların çoğunluğu düşük riskli olarak saptanmıştır. Sonuç olarak, yapılan çalışmada bölümlere göre DVT riski puan ortalamalarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmaktadır. Buna göre, transplantasyon bölümünün puan ortalaması (9.87 ± 3.31), genel cerrahi (15.03±5.09), göğüs cerrahisi (16.13±6.79) ve üroloji (14.07±5.98) kliniklerinden anlamlı şekilde düşük bulunmuştur. Puan ortalamalarının diğer klinikler arasında anlamlı bir fark göstermediği ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler; Derin ven trombozu riski, Autar DVT Risk Tanılama Ölçeği (2002), cerrahi klinik.
Ameliyat sonrası dönemde evde bakım veren hemşirelerin bakım yükü ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Araştırma Mart 2019-Haziran 2019 tarihleri arasında İstanbul ilinde faaliyet gösteren özel bir hastanede görevli ve ameliyat sonrası evde bakım periyoduna geçmiş hastalara en az 24-48 saat arasında bakım hizmeti vermiş hemşireler üzerinde yapılmıştır. Araştırmanın evreni Mart 2019-Haziran 2019 tarihleri arasında İstanbul ilinde faaliyet göstermekte olan özel bir firmada çalışmakta olan ve ameliyat sonrası dönemde aynı hastaya minimum 24-48 saat bakım vermiş evde bakım hizmeti veren hemşireler oluşturmaktadır. Evren içerisine yer alan hemşirelerden toplamda 200 hemşireye ulaşılmış ve çalışma grubuna dahil edilmiştir. Araştırmanın amacına göre veri toplama ve değerlendirmede nicel yöntem kullanılmıştır. Bu amaçla çalışma grubunda yer alan hemşirelerle yüz yüze görüşme gerçekleştirilmiş ve veri toplama araçları kapsamında yer alan soru ve ifadeler kendilerine yöneltilmiştir. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesinde IBM SPSS 20 istatistik programı ile yapılmıştır. Araştırmaya katılım gösteren hemşirelerin ve bakım verilen hastaların tanıtıcı özelliklerinin dağılımları frekans ve yüzde ile gösterilmiştir. Sonuç olarak araştırmaya katılım gösteren evde bakım veren hemşirelerin iş yükü seviyelerinin meslekte çalışma düzenine, evde bakım hemşireliği yapma süresine, son 30 gün içinde aynı hastaya verilen bakım süresine, son 30 gün içinde en sık bakım verilen bireyin evine ulaşım sağlanırken harcanan süreye, hemşirelerin daha önce bakım verilen bireylerden birisinin ölüm haberini almasına, evde bakım verilen hastanın yaşına, evde bakım verilen hastanın düzenli olarak kullandığı cihazın varlığına, evde bakım verilen hastanın hasta sınıfına göre değiştiği belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Evde Bakım, Hemşirelik, Bakım Yükü.
Cerrahi dumanın ameliyathane çalışanları üzerine etkisi
Amaç: Bu araştırma, cerrahi dumanın ameliyathane çalışanları üzerine etkisini incelemek amacıyla yapıldı. Yöntem: Deneysel olarak planlanan bu araştırma Haziran 2018 - Şubat 2019 tarihleri arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Ameliyathanesinde üç aşamada tamamlandı. Araştırmanın birinci aşamasında Total Mastektomi ameliyatı sırasında ameliyathanenin farklı yerlerinden hava örnekleri alındı. İkinci aşamasında Total Mastektomi ameliyatı sırasında cerrahi ekibin solunum alanı içindeki uçucu organik bileşik ölçümleri yapıldı. Üçüncü aşamasında cerrahi ekibin Total Mastektomi ameliyatı öncesi ve sonrasında cerrahi dumanın etkilerini incelemek üzere kan ve idrar örnekleri alındı. Araştırmanın yürütülebilmesi için Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Araştırmalar Etik Kurul'undan, araştırmanın yürütüldüğü kurumdan ve kişilerden yazılı izin alındı. Araştırmada veri toplamada hava örnekleri, kan ve idrar örnekleri ve veri toplama aracı olarak Birey Tanılama Formu, Ameliyat Veri Toplama Formu kullanıldı. Araştırma verileri IBM SPSS Statistics 25.0 istatistik programı kullanılarak analiz edildi. Kişilerin tanıtıcı özelliklerinin değerlendirilmesi için sayı ve yüzde, vakaların ameliyat öncesi ve sonrası analizlerinin karşılaştırılması için Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanıldı. Tüm sonuçlar için p<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Total mastektomi ameliyatı sırasında alınan hava örneklerinin ölçüm sonucunda uçucu organik bileşik tespit edilmedi, sonucun insan sağlığına etki edecek sınırların çok altında olduğu belirlendi. Bireylerin kişisel maruziyet ölçüm sonucuna göre solunum alanı içinde bulunan benzen; cerrahi asistanda, steril çalışan hemşirede, dolaşıcı hemşirede, yardımcı personelde sınır kabul edilen değerlerin üstünde bulundu. Ayrıca Kloroform yardımcı personelde sınır kabul edilen değerlerin üstünde saptandı. Ameliyatın N95 maske/koruyucu gözlük ve duvar tipi aspiratör kullanılarak tamamlandığı vakalarda çalışanların ameliyat öncesi kanlarında bulunan uçucu organik bileşiklerin ameliyat sonrasında azaldığı belirlendi. Aradaki farkın anlamlı olmadığı (p>0.05) belirlendi. Ameliyatta dumanın serbest uç duman tahliye cihazı ve kalem uç duman tahliye cihazı ile tahliye edilerek tamamlandığı vakalarda çalışanların ameliyat öncesi kanlarında bulunan uçucu organik bileşiklerin ameliyat sonrasında arttığı saptandı. Aradaki farkın anlamlı olmadığı (p>0.05) belirlendi. Sonuç: Bu çalışma sonucunda cerrahi dumanın ameliyathane çalışanlarının solunum alanı içinde sınır kabul edilen değerlerin üstünde olduğu belirlendi. Cerrahi dumanın içeriğinde bulunan kimyasal bileşenlerin (m-xylene, p-xylene) ameliyat sonrasında çalışanların kan değerlerinde artış gösterdiği saptandı. Bu nedenle sağlık kuruluşlarının ameliyathane çalışanlarını korumak için dumanın tahliyesini yapması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler; Cerrahi duman; ameliyathane; çalışan güvenliği; hemşirelik.
Cerrahi hastalarının anksiyete düzeylerinin hemşirelik bakım kalitesini algılamalarına etkisinin incelenmesi
Amaç: Araştırma, cerrahi hastalarının anksiyete düzeylerinin hemşirelik bakım kalitesini algılamalarına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırma Ağustos 2018-Nisan 2019 tarihleri arasında İzmir ilinde yer alan Ege Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Nöroşirürji kliniğinde yatan 92 hasta ile gerçekleştirildi. Verilerin toplanmasında; sosyodemografik verileri içeren Hasta Tanıtım Formu, Bakım Davranışları Ölçeği-24 (BDÖ-24), Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri (STAI) kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 17.0 programı kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0,05 kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırmamıza katılan hastaların yaş ortalaması 51,22±11,56 olup, %51,1'i kadın, %88,0'inin evli, %51,7'si ilkokul mezunu, %32,6' sı ev hanımı, %71,8'i kranial bir tanı ile yatmış, %64,1'i daha önce hastanede yatmış, %58,7' si daha önce ameliyat olmuştur. Araştırmamızın verilerine göre BDÖ-24 puan ortalamaları 5,1±0,6 iken, STAI puan ortalamaları 66,8±14,2 bulunmuştur. Kadın hastaların anksiyete düzeyi erkek hastalara göre daha yüksek bulunmuştur (p=0,0001; t=4,567). Daha önce ameliyat olan hastaların anksiyete düzeyi ameliyat olmayanlara göre daha yüksek bulunmuştur (p=0,022 ; t=2,339). Ev hanımı olan hastaların anksiyete seviyesi diğer mesleklere göre yüksek bulunmuştur (p=0,010; F=3,230). STAI ile BDÖ-24 arasında negatif yönde zayıf düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı. Ayrıca, her ölçek kendi içindeki alt boyutu ile korelasyonu incelenmiş olup yüksek ve pozitif yönde bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Cerrahi hastalarının anksiyete düzeylerinin hemşirelik bakım kalitesini algılamalarına etkisi yoktur. Anahtar Kelimeler: Anksiyete; Hemşirelik bakımı; Bakım Kalitesi; Nöroşirürji; Hasta memnuniyeti
Ameliyat sonrası kemoterapi alan hastalarda karadut şurubu ve hyalüronik asitin oral mukoziti önlemedeki etkileri
Bu araştırma; sindirim sistemi kanseri tanısıyla cerrahi girişim geçirmiş hastalarda kemoterapinin (5-Florourosil) neden olduğu OM'in önlenmesinde karadut şurubunun ve Hyalüronik asitin (Gelclair) etkinliğini değerlendirmek amacıyla planlanmış randomize, kontrollü deneysel bir çalışmadır. Araştırma öncesi gerekli izinler alındı. Araştırmanın yürütülmesi esnasında Ege Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Koordinatörlüğü'nce finansal destek sağlandı. Araştırma Muğla'da bir Eğitim Araştırma Hastanesinin Kemoterapi Ünitesi ve Onkoloji servisinde 22 Ocak-29 Ağustos 2019 tarihleri arasında yapılmıştır. Hasta sayısını belirlemek için power analizi yapıldı. Birinci gruba karadut şurubu (36 hasta), ikinci gruba (36 hasta) Hyalüronik asit (Gelclair) ve üçüncü gruba kliniğin standart protokolü (34 hasta) uygulandı. Veriler bireylerin sosyo-demografik ve hastalığa ilişkin özelliklerini içeren soru formu, DSÖ'nün Mukozit Evreleme Ölçeği, Orofaringeal Mukozitli Hastalarda Yaşam Kalitesi Ölçeği (Life Quality Scale in Patients with Oropharyngeal Mucositis–QMQoL) ve hastaların kullandıkları solüsyonlardan memnuniyetini değerlendirmek için memnuniyet değerlendirme skalası ile toplanmıştır. Araştırmacı tarafından her üç gruptaki hastalar gözlem süresinin 7., 14. ve 21. gününde değerlendirilerek Mukozit Evreleme Ölçeği ve Yaşam Kalitesi Ölçeği puanları kaydedildi. Verilerin değerlendirilmesinde frekans ve ortalama ± standart sapma, Ki Kare analizi, Kruskal Wallis, Post Hoc testlerden Bonferroni ikili karşılaştırma testi kullanılmıştır. Grupların 7., 14. ve 21. günlerde hiçbir grupta evre 3 ve 4 mukozite rastlanmamıştır. 7. günde Evre 0, 1 ve 2 açısından istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu 1. Grupta sadece evre 1 mukozit geliştiği saptanmıştır. 14. günde; üçüncü Grupta evre 1 mukozit %8,8 oranında görülürken, bu oranın ikinci Grupta %5.6 iken, birinci Grupta mukozite rastlanmamıştır. 21. günde Evre 0, 1 ve 2 açısından istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu 1. Grupta sadece evre 1 mukozit geliştiği, 3. Grubun %32'sinde evre 1, 2. Grubun %22.2'sinde ve 1. grubun %13.9'unda evre 1 mukozit geliştiği belirlendi. Araştırmanın bulguları doğrultusunda kemoterapi alan hastalarda ağız bakımı için karadut şurubu kullanımının oral mukozit sıklığını ve şiddetini azalttığı saptanmıştır. Anahtar Kelimeler; Oral mukozit, kemoterapi, karadut şurubu, Hyalüronik asit.
Endotrakeal tüp kaf basıncı kontrolünün mide içeriği mikroaspirasyonuna etkisi
Amaç: Endotrakeal tüp aracılığı ile mekanik ventilatör desteği alan yoğun bakım hastalarında pilot balon parmak palpasyonu, aralıklı ve sürekli endotrakeal tüp kaf basıncı kontrolünün derin trakeal aspiratlarda pepsin düzeyine bakılarak mide içeriği mikroaspirasyonuna etkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Araştırma, tek kör randomize kontrollü deneysel bir araştırmadır. Araştırma, Mayıs - Ekim 2019 tarihleri arasında Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yoğun Bakım Ünitelerinde aynı düzey randomizasyon ile paralel üç grup üzerinde 135 yoğun bakım hastası ile gerçekleştirildi. Araştırmaya 18 yaşından büyük, araştırmaya katılmaya hasta/hasta yakınları tarafından gönüllü, en az 48 saat endotrakeal tüp aracılığı ile mekanik ventilatör desteği gereksinimi olan hastalar dahil edildi. Yarı oturur pozisyon verilmesi kontrendike olan, enteral beslenme kontrendikasyonu olan, 48 saatten uzun süredir mekanik ventilatörde olan, trakeostomisi olan, gastroözofagial reflü hastalığı olan, aspirasyon pnömonisi ya da şüphesi nedeniyle yoğun bakıma kabul edilen ve nazal endotrakeal entübasyon yapılan hastalar örneklemden dışlandı. Hastalardan entübasyon sonrası 48 saat boyunca 1889 derin trakeal aspirat örneği toplandı. Veriler sosyodemografik ve klinik özellikler formu, hasta izlem formu, entübasyon izlem parametrelerine ilişkin veri toplama formu, vital bulgular ve kan glikoz değerleri kayıt formu ile toplandı. Endotrakeal tüp kaf basıncının kontrolünde manometre ve akıllı kaf yöneticisi, örneklerin incelenmesinde ise mukus toplama kabı ve human pepsin ELISA kiti kullanıldı. Örnekler ELISA tekniği ile analiz edildi. Verilerin analizinde bağımsız iki örnek t testi, tek yönlü varyans analizi, Mann Whitney U testi ve Ki Kare analizi uygulandı. Bulgular: Hastaların yaş ortalamaları 64,11±17,21 yıl olup %33,3'ü kadındır. Hastaların hastanede kalış süresi ortalama 6,30±10,73 gün, yoğun bakımda kalış süresi 2,56±4,42 gündür. Tüm hastalarda mikroaspirasyon oranı %19,8 olarak bulundu. Pilot balon parmak palpasyon grubunda %22,2, aralıklı kontrol grubunda %20,0 ve sürekli kontrol grubunda ise mikroaspirasyon oranı %17,0 olarak belirlendi. Sürekli kontrol yapılması mide içeriği mikroaspirasyonunu oranını azaltırken gruplar arasında anlamlı fark bulunmadı (p=0,511). Tüm hastalarda ventilatör ilişkili pnömoni görülme oranı %4,2 olarak bulundu. Pilot balon parmak palpasyon grubunda %5,2, aralıklı kontrol grubunda %5,2 ve sürekli kontrol grubunda %2,2 oranında belirlendi. Sürekli kontrol yapılması ventilatör ilişkili pnömoni oranını azaltırken gruplar arasında anlamlı fark bulunmadı (p=0,897). Sonuçlar: Sürekli endotrakeal tüp kaf basıncı kontrolü uygulanması yoğun bakım hastalarında normal endotrakeal tüp kaf basıncını sağlarken, mide içeriği mikroaspirasyonu ve ventilatör ilişkili pnömoni görülme oranını da azalttı.
Ameliyat sonrası hastaların ayağa kalkma durumlarının incelenmesi
AMELİYAT SONRASI HASTALARIN AYAĞA KALKMA DURUMLARININ İNCELENMESİ Ameliyat sonrası hastaların ayağa kalkma durumlarının incelenmesi amacıyla planlanan tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Araştırma evrenini, Balıkesir ilinde T.C Sağlık Bakanlığı Balıkesir Devlet Hastanesinde Şubat-Haziran 2017 tarihleri arasında Genel Cerrahi Kliniğinde yatan ve kolesistektomi (açık laparoskopik) ameliyatı olan hastalar oluşturdu. Araştırma örneklemine Şubat-Haziran 2017 tarihleri arasında Balıkesir ilinde T.C Sağlık Bakanlığı Balıkesir Devlet Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde yatan açık ve laparoskopik yöntemle kolesistektomi ameliyatı olan, araştırma sınırlılıklarına uyan 206 hasta dahil edildi. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen hastaların sosyodemografik özellikleri, ameliyat sonrası ayağa kalkma durumları ve ayağa kalkma durumlarını etkileyen etmenlere yönelik toplam 38 sorudan oluşan soru formu kullanılarak toplandı. Verilerin toplanmasında yüz yüze görüşme yöntemi kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde; sayı, yüzde, ortalama, minimum, maksimum, standart sapma, fisher's exact test, paired samples t testi, ki-kare testi ile SPSS 18.0 version (Statistical Package For Social Scientists) paket programı kullanıldı. Araştırma verilerine göre; hastaların yaş ortalamaları 51.34±12.56 ve min-max değerleri 18.00-65.00 olduğu, hastaların %35.9'unun 60-65 yaş grubundan, %51.0'ının kadın olduğu, %89.8'inin evli olduğu, %58.7'sinin ilkokul mezunu,%44.7'sinin ev hanımı, %93.7'sinin sosyal güvencesinin olduğu, %67.0'ının kronik hastalığın olmadığı, %20.4'ünün hipertansiyon hastası olduğu, %67.5'inin ilaç kullanmadığı, %20.4'ünün antihipertansif ilaç kullandığı, %44.2'sinin hafif egzersiz, %63.1'inin daha önce ameliyat olduğu ve hastaların %79.6'sının laparoskopik kolesistektomi ameliyatı olduğu bulundu. Hastaların %61.7'sinin 31-60 dakikalar arasında ameliyatın sürdüğü, %85.9'unun 0-12 saatleri arasında ameliyattan çıktığı, %96.6'sının 0-12 saatler arasında yoğun bakımda kaldıkları, % 72.8'sinin 7-12 saatler arasında aç kalkdıkları, %94.2'sinin idrar kateteri olmadığı, ve %73.8'inin dren olmadığı, %99.0'ının parenteral sıvı tedavisi aldığı saptandı. Hastaların ayağa kalkma öncesi ve sonrası yaşam bulguları arasında istatiksel olarak anlamlı fark olduğu bulundu. Araştırma kapsamına alınan hastaların, erken ayağa kalkma ile abdominal distansiyon değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p>0.05). Araştırma kapsamına alınan hastaların, ilk ayağa kalkma ile ağrı durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmadı (p>0.05). Araştırma kapsamına alınan hastaların, ilk ayağa kalkma ile ameliyat tipi arasında istatiksel olarak istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). Araştırma kapsamına alınan hastaların, ilk ayağa kalkma ile bulantı durumu arasında istatiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). Araştırmadan elde edilen sonuçlar; ayağa kalkmanın yaşam bulguları üzerinde etkili olduğu, fakat ayağa kalkmanın abdominal distansiyon, konstipasyon, ağrı durumu, ameliyat tipi, bulantı durumu üzerinde etkili olmadığı bulundu. Anahtar Kelimeler: Kolesistektomi, ameliyat sonrası dönem, erken ayağa kalkma.
Bariatrik cerrahi geçiren hastaların roy uyum modeline göre durumlarının incelenmesi
Amaç: Bariatrik cerrahi geçiren hastaların Roy Uyum Modeline (RUM) göre durumlarının incelenmesidir. Yöntem: Araştırma, olgubilim (fenomenolojik) araştırma tasarımı kullanılarak yapılmış niteliksel bir çalışmadır. Örneklemini bariatrik cerrahi geçiren hastalar (n: 32) oluşturmuştur. Veriler Aralık 2016 – Haziran 2017 tarihleri arasında yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Elde edilen veriler "içerik analizi" ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 40.28+09.94'dür. Hastaların %84.40'ü kadın, %59.40'ü evli, %37.50'i yükseköğrenim mezunu %37.50'i ev hanımıdır. Araştırma verilerinin içerik analizi sonucunda Roy Uyum Modeline göre bariatrik cerrahi geçiren hastaların, fizyolojik alandaki uyumlu davranışları "Hayatım değişti" temasıyla, uyumsuz davranışları ise "Ya başaramazsam" temaları ile açıklanmıştır. Benlik kavramı alanında elde edilen temalar; uyumlu davranışları için "Her şey güzel", uyumsuz davranışları için ise "Kötü haber" dir. Rol fonksiyon alanındaki uyumlu davranışlarda "Üstesinden gelebilirim" temasına ulaşılmıştır. Karşılıklı bağlılık alanında uyumlu davranışlarda "İyi ki varlar", uyumsuz davranışlarda ise "Her kafadan bir ses" temalarına ulaşılmıştır. Sonuç: Hastaların bariatrik cerrahi sonrası değişen yaşamlarına ve bedenlerine uymada çeşitli güçlükler yaşadıkları ancak cerrahinin beden algısı, sosyal yaşam, kişisel ilişkiler ve rollerini sürdürebilme konularında olumlu gelişmelere yol açtığı belirlenmiştir. Buna karşın bazı hastaların ameliyat sonrası komplikasyonlardan korktukları ve tekrar kilo alma kaygısı duydukları bulunmuştur. Hastaların ameliyattan sonra multidsipliner bir yaklaşımla izlemlerinin yapılması ve desteklenmelerinin uyumlarını arttıracağı ve komplikasyonları azaltacağı düşünülmektedir. Anahtar Sözcükler: Bariatrik Cerrahi; Obezite; Roy Uyum Modeli; Niteliksel Araştırma
Ameliyathanede hastaların basınç yarası riskinin belirlenmesi
Amaç: Bu çalışma, ameliyathanede hastaların basınç yarası riskinin belirlenmesi amacıyla planlanmış tanımlayıcı bir çalışmadır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, Mart - Mayıs 2018 tarihleri arasında İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Ameliyathaneleri'nde yürütülmüştür. Çalışmaya, Genel Cerrahi, Plastik Cerrahi, Üroloji ve Göğüs Cerrahisi kliniklerinde ameliyat olan 187 hasta alınmıştır. Veriler literatür doğrultusunda araştırmacı tarafından oluşturulan 'Hasta Tanıtım Formu' ve Soyer ve Özbayır tarafından geçerlik ve güvenirliği yapılan '3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeği Türkçe Formu (3S RTÖTR)' ile toplanmıştır. Ameliyathaneye gelen hastalar ameliyat öncesi hazırlık ünitesinde, hasta tanıtım formu ve 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeğinin ameliyat öncesi değerlendirilmesi gereken maddeleri ile değerlendirilmiştir. Ameliyat sırası dönemde, 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Tanılama Ölçeğinin ameliyat sırası değerlendirilmesi gereken maddeleri değerlendirilmiştir. Ameliyat sonrası dönemde ise tüm deri basınç yarası gelişimi açısından değerlendirilmiş Ulusal Basınç Ülser Tavsiye Paneli'nin (National Pressure Ulcer Advisory Panel - NPUAP) evrelendirme sistemine göre evrelendirilmiştir. Verilerin analizinde Statistical Package For Social Science (SPSS) 21 programı kullanılmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken Student t Testi, Kruskal Wallis Testi, Kappa Testi, Pearson Korelasyon Testi kullanılmıştır. Çalışmada araştırmacılardan '3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeği Türkçe Formu (3S RTÖTR)'nin kullanımı için, bilimsel etik kurulundan, hastane yönetiminden ve hastalardan çalışmanın yapılabilmesi için yazılı izin alınmıştır. Bulgular: Hastaların %56,1'i kadın, yaş ortalaması 49,3±14,3 yıldır. Hastalara yapılan ameliyatlar incelendiğinde, safra kesesi (%17,6), herni (%15,5) ve tiroid ameliyatı (%13,4) olduğu saptanmıştır. Araştırmada hastaların %34,8'inde en az bir tane kronik hastalık olduğu bildirilmiştir. Hastaların %12,3'ünde Evre 1 basınç yarası geliştiği gözlenmiştir. Araştırmada kronik hastalığı bulunan ve basınç yarası Evre 1 olan hastaların 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçek Puanları diğerlerine göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksektir (p=0,02, p<0,01). Araştırmada hasta yaşı ile 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçek Puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde ancak zayıf düzeyde ilişki (korelasyon) saptanmıştır (r=0,21, p<0,01). Sonuç: 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeğine göre 8 hastanın 3S Test Puanı ">23" olup ameliyathanede basınç yarası gelişme riski olduğu saptanmıştır. 3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeğine göre ameliyathanede basınç yarası gelişme riski saptanan 8 hastanın %100'ünde Evre I basınç yarası geliştiği gözlenmiştir. Ameliyathanede hastaların basınç yarası riskinin belirlenmesinde hemşirelere yol gösterici olarak '3S Ameliyathane Basınç Yarası Risk Değerlendirme Ölçeği Türkçe Formu (3S RTÖTR)'nun kullanılması ve daha geniş örneklem ile çalışmalar yapılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Basınç yarası, Ameliyathane
Cerrahi alan enfeksiyonlarının önlenmesinde hemşirelerin tutum ve davranışlarının belirlenmesi
Cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin cerrahi alan enfeksiyonlarının (CAE) önlenmesine yönelik tutum ve davranışlarını incelemek amacıyla tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Araştırmanın evrenini Ekim-Aralık 2017 tarihleri arasında İzmir ilinde yer alan Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde cerrahi kliniklerde ve ameliyathanelerde çalışan 288 hemşire oluşturdu. Araştırma örneklemine Ekim-Aralık 2017 tarihleri arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde cerrahi kliniklerde ve ameliyathanelerde çalışan araştırmaya katılmaya gönüllü ve araştırma sınırlılıklarına uyan 199 hemşire dahil edildi. Veri toplama aracı, araştırmacı tarafından geliştirilen sosyodemografik bilgi formu ve literatür doğrultusunda hazırlanan CAE önlenmesinde hemşirelerin tutum ve uygulamaları soru formu olmak üzere toplam 50 sorudan oluşmaktadır. Veriler yüz yüze görüşme yöntemi ile yapıldı. Araştırmanın yürütülebilmesi için etik kuruldan, araştırmanın yürütüleceği kurumdan ve hemşirelerden yazılı izinler alındı. Araştırma sonucu elde edilen verilerin değerlendirilmesi SPSS (IBM SPSS Statistics 23.0) programında yapıldı. Uygulanan anketlerin güvenilirliği Cronbach alfa katsayıları ile kontrol edildi. Veriler; sayı, yüzde, ortalama ± standart sapma olarak verildi. Bilgi ve tutum skorlarının normal dağılım varsayımı Kolmogrov Smirnov ve Shapiro-Wilk testleri ile test edildi. Bilgi ve tutum skorlarının normal dağılım göstermemesi nedeniyle bu skorlar non parametrik testler (Kruskall Wallis ve Mann Whitney U) kullanılarak değerlendirildi. Hemşirelerin bilgi düzeyi puanı ile mezuniyet durumu arasındaki ilişki incelendiğinde bilgi düzey puanı ile mezuniyet durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptandı (p=0.846). Hemşirelerin tutum puanı ile mezuniyet durumu arasındaki ilişki incelendiğinde tutum puanı ile mezuniyet durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptandı (p=0.526). Hemşirelerin çalışma süreleri ile bilgi düzeyi puanı arasındaki ilişki incelendiğinde, çalışma süreleri ile bilgi puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamadı (p=0.283). Hemşirelerin enfeksiyon eğitimi alma durumları ile bilgi puanı arasındaki ilişki incelendiğinde, enfeksiyon eğitimi alma durumları ile bilgi puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p=0.017). Enfeksiyon eğitimi alma durumları ile bilgi puanı arasında zayıf, negatif ve anlamlı bir ilişki korelasyon saptanmış olup enfeksiyon eğitimi alanların bilgi puanının daha yüksek olduğu belirlendi. Enfeksiyon eğitimi alma durumları ile tutum puanı arasında zayıf, negatif ve anlamlı bir ilişki korelasyon saptanmış olup (p=0.004) enfeksiyon eğitimi alanların tutum puanının daha yüksek olduğu belirlendi. Araştırmada elde edilen sonuçlar; enfeksiyon eğitimi alan hemşirelerin bilgi ve tutum puanlarının anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptanmış olup, diğer karşılaştırma parametrelerinde anlamlı farklılık tespit belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Cerrahi alan enfeksiyonu, hemşire, bilgi, tutum, davranış
Kafa travmalı hastalarda TRISS puanı hesaplamanın hemşirelerin klinik karar vermesine etkisinin incelenmesi
Bu araştırma, kafa travmalı hastalarda TRISS (Travma ve Yaralanma Ciddiyeti Skoru) hesaplamanın hemşirelerin klinik karar vermesine etkisinin incelenmesi amacı ile yapılmıştır. Araştırma, 1 Mart-30 Mayıs 2018 tarihleri arasında, araştırmaya katılmayı kabul eden ve yazılı onam veren 20 acil servis hemşiresi ve örneklem büyüklüğü power analiz ile belirlenen toplam 225 travma hastası ile Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Tıp Anabilimdalı'nda yapılmıştır. Çalışma verilerinin toplanmasında bilgilendirilmiş gönüllü olur formları, hasta tanıtım formu, hemşire bilgi formu, travma skorlama sistemi ve klinik karar verme ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; sayı yüzde, ortalama (X), standart sapma (Sd), Kruskal-Wallis Testi, Spearman Kolerasyon Analizi, Mann-Whitney U Testi, İşaretli Wilcoxon Testi, Bağımlı İki Grup Ortalaması Student t-testi ve McNemar Testi kullanılmıştır. Hemşirelerin %70'i daha önce travma hastasına yaklaşım konusunda eğitim almış ve eğitim alan hemşirelerin %50'sinin bu eğitimi çalıştığı kurumda aldığı saptanmıştır. Daha önce travma eğitimi almış olmanın TRISS puanı hesaplanmasında klinik karar vermeye etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptanmıştır (p=0,1). Hemşirelerin, araştırma öncesi klinik karar verme puan ortalaması 95,15±9,37 iken araştırma sonrası puan ortalaması 116,9±7,63 olarak hesaplanmıştır. Araştırma öncesi ve sonrası elde edilen puanların fark ortalaması pozitif yönde 21,75±9,76 artış göstermiş ve bu artışın istatistiksel olarak da anlamlı olduğu saptanmıştır (t=9,96 p<‰1). Hemşirelerin araştırma öncesi toplam puanları ile puan artışı arasında orta düzeyde, negatif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (r=-0,50 p=0,2). Hemşirelerin meslekte çalışma yıl ortalaması 4,85±2,30, acil serviste çalışma yıl ortalaması 3,95±2,30 olarak bulunmuştur. Hemşirelerin araştırma öncesi toplam puanları ile çalışma yılları ve acil de çalışma yılları arasında orta düzeyde ve pozitif yönde bir ilişki bulunmuş ve bu ilişkinin istatistiksel olarak da anlamlı olduğu saptanmıştır ( r= 0,44 p=0,05; r=0,47 p=0,03). Araştırma sonrası aldıkları puan ile puan artışı arasındaki ilişki orta düzeyde pozitif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (r= 0,48 p=0,02). Hemşirelik lisans eğitimi boyunca verilen teorik bilgilerin, travma ve resüsitasyon hastasına yaklaşım konularında uygulamalarla desteklenerek zenginleştirilmesi, hemşirelerin mezuniyet sonrası hasta yönetiminde karar verici olabilmelerini sağlayacak nitelik ve kapsamda hizmet içi eğitimlerinle süreklilik göstermesi ve güncel yaklaşımlarla yenilenmesi kaçınılmaz bir gereklilik göstermektedir Çoklu travma hastalarının tanısal değerlendirmelerinde, izlem ve tedavilerinde ekiple işbirliği içinde hasta yönetim algoritmalarının oluşturulması, resüsitasyon ya da invaziv girişim gerektiren hastalarda bu algoritmaların zaman yönetimi, morbidite ve mortalite üzerine etkisinin değerlendirilmesi ve acil servislerde çalışan hemşirelerin hasta yönetimindebireysel farklılıklarının ortadan kaldırılmasını sağlayacak standartlar oluşturulmalıdır. Acil serviste çoklu travma hastasına yaklaşım protokollerinin oluşturulması, bu birimlerde çalışan hemşirelerin hasta yönetimine sistematik ve etkin bir şekilde katılmasının yanında izlem gerektiren durumlarda bu protokollerle ve yasal düzenlemelerle, hasta bakım kalitesinin yükseltilmesine de katkı sağlayacağı düşünülmektedir. ANAHTAR KELİMELER: Travma, Klinik karar verme, Hemşire
Türkiye'de cerrahi hastalıklar hemşireliği alanında doktora yapmış ve yapan bireylerin karşılaştığı sorunlar
Amaç: Bu araştırma, Türkiye'de Cerrahi hastalıkları Hemşireliği alanında doktora yapmış ve yapan bireylerin karşılaştığı sorunları belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Çalışmanın Tipi: Tanımlayıcı bir çalışma Araştırmanın Yeri ve Zamanı: Araştırma Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı'nda doktora yapmış ve yapan bireylere 15.6.2014-15.9.2014 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmanın Evren ve Örneklemi: Araştırmanın evrenini Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Anabilim dalında doktora yapmış (n:68) ve yapmakta olan tüm kişiler, örneklemini ise araştırmaya katılmayı kabul eden 94 kişi oluşturmuştur. Veri Toplama: Çalışmada veriler çalışmacı tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen 32 sorudan oluşan soru formu ile toplanmıştır. Verilerin Değerlendirilmesi: Araştırma kapsamındaki veriler Statistical Package For Social Science (SPSS) 20.0 programında değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan bireylerin % 41,5'inin (n:39) 25-34 yaş grubu arasında olduğu, katılımcıların yaş ortalamasının 38,48±4,3 ve %96,8'inin (n:91) kadın olduğu görülmüştür. Bireylerin %55,3'ünün (n:52) doktorasını tamamlamış ve %27,7'sının (n:26) yardımcı doçent doktor olduğu, %91,5'inin (n:86) akademisyen olarak okulda çalıştığı saptanmıştır. Bireylerin %96,8'inin (n:91) lisans eğitimini hemşirelik olarak tamamladığı, %24,5'inin (n:23) lisans eğitimini Ege Üniversitesi hemşirelik fakültesinde tamamladığı, %21,3'ünün (n:20) Ege Üniversitesi hemşirelik fakültesinde yüksek lisans eğitimi aldığı ve %31,9'unun (n:30) Ege Üniversitesi hemşirelik fakültesinde doktora eğitimi aldığı belirlenmiştir. Katılımcıların %39,4'ünün (n:37) bireysel gelişim için lisansüstü eğitime başladığı, %24,5'i (n:23) doktora eğitiminin ders döneminde en fazla çeviri yaparken zorlandıkları saptanmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin %44,7'si (n:42) eğitim aldıkları kurumun kaynak bulma konusunda kısmen yardımcı olduğunu, %41,5'i (n:39) konu hazırlarken çok yardımcı olduğunu, %46,8'i (n:44) sunum yaparken çok yardımcı olduğunu, %50,0'ı (n:47) ders ile ilgili eksiklikleri tamamlarken çok yardımcı olduğunu; %29,8'inin (n:28) doktora tez konusu belirlenirken en yüksek oranda konunun orijinal olmasını (x=2,320±2,080) belirttikleri görülmüştür. Bireylerin %27,7'sinin (n:26) doktora tezi için konu belirlenirken konu ismini saptama ve konuyu sınırlama (x=1,840±1,958) aşamasında; %30,9'unun (n:29) doktora tezi sürecinde kaynak bulmada yeni konu olması (x=1,723±1,786); %24,5'inin (n:23) doktora tezi uygulama aşamasında izin sorunu (x=2,032±2,219); %14,9'unun (n:14) doktora tezi yazım aşamasında istatistiksel analizi bilmemeleri (x=2,629±2,998) sebebiyle sorun yaşadıkları ve bireylerin %9,6'sı (n:9) doktora tez savunma sınavı ile ilgili sorulara yanıt verme konusunda endişe (x=0,723±1,290) yaşadıkları görülmüştür. Doktorasını tamamlamış olan bireylerin %46,8'inin (n:44) tezini yayınladığı, %26,6'sının (n:25) doktora tezini ulusal kongre ve dergilerde yayınlattığı; %16,0'sının (n:15) doktora tezini yayınlatma aşamasında yurtdışı dergilerde yayınlatmada güçlük (x=0,968±1,616) yaşadığı ve %18,1'inin de (n:17) doktora eğitimi sürecinde en fazla tez ile ilgili sorunlar yaşadıkları saptanmıştır. Sonuç: Araştırmaya katılan bireylerin; doktora eğitiminin ders döneminde en fazla çeviri yaparken, doktora tezi için konu belirlenirken konu ismini saptama ve konuyu sınırlama, doktora tezi sürecinde kaynak bulmada yeni konu olması, doktora tezi uygulama aşamasında izin sorunu, doktora tezi yazım aşamasında istatistiksel analizi bilmeme, doktora tez savunma sınavı ile ilgili sorulara yanıt verme konusunda endişe, doktora tezini yayınlatma aşamasında yurtdışı dergilerde yayınlatmada güçlük ve doktora eğitimi sürecinde en fazla tez ile ilgili sorun yaşadıkları saptanmıştır.
Kalp damar cerrahisi yoğun bakım ünitesi hemşirelerinin yetkinliklerinin belirlenmesi
Bu araştırmanın amacı kalp damar cerrahisi yoğun bakım ünitesi hemşirelerinin yetkinliklerinin belirlenmesidir. Araştırma birincisi metodolojik ikincisi tanımlayıcı olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Metodolojik aşamada "Intensive and Critical Care Nursing Competence Scale- Yoğun ve Kritik Bakım Hemşireliği Yetkinlik Ölçeği (ICCN- CS-1)"nin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Bu aşamada İzmir ilindeki hastanelerin yoğun bakım ünitesi ve kritik bakım ünitesinde görev yapan 432 hemşireden veri toplanmıştır. Veriler 2 Ocak-31 Mayıs 2015 tarihleri arasında hemşire tanıtım formu ve Yoğun ve Kritik Bakım Hemşireliği Yetkinlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Tanımlayıcı araştırma İstanbul ilindeki hastanelerin kalp damar cerrahisi yoğun bakım ünitesinde görev yapan 128 hemşire ile gerçekleştirilmiştir. Bu aşamanın verileri Ağustos 2015 ve 02.01-30.04.2016 arasında hemşire tanıtım formu ve Yoğun ve Kritik Bakım Hemşireliği Yetkinlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Bu araştırmanın metodolojik aşamasının verilerin değerlendirilmesinde; hemşirelerin sosyodemografik özellikleri için sayı, yüzde ve ortalama kullanılmıştır. Ölçeğin içerik analizi için uzman görüşüne başvurulmuş ve içerik analizi 0.99 olarak bulunmuştur. Ölçeğin yapı geçerliği için açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Açıklayıcı faktör analizinde ölçeğin üç boyutlu olduğu bulunmuştur. Ölçeğin faktör yükleri 0.31-0.75 arasında değişmektedir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda uyum indeksleri puan sonuçları ölçeğin ülkemiz için kabul edilebilir uyum iyiliğine sahip olduğunu göstermektedir. Yoğun ve Kritik Bakım Hemşireliği Yetkinlik Ölçeğinin iç tutarlılık cronbach alpha güvenirlik katsayısı 0.98'dir. Araştırmanın tanımlayıcı aşamasının verileri hemşirelerin sosyo-demografik özellikleri için sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma, yetkinlik düzeyleri sayı ve yüzde, bağımsız değişkenler ile ölçek toplam puanı arasındaki korelasyon incelemesinde kategorik verilerde spearman korelasyon analizi ve sürekli verilerde pearson korelasyon analizi, hemşirelerin yetkinlik düzeylerini etkileyen faktörlerin incelenmesinde çoklu regresyon analizi, bağımsız değişkenlerin hangisinin regresyon modeline katılacağına karar vermede tolerans ve varyans inflamasyon faktörü kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmada hemşirelerin ölçekten aldıkları puan ortalamasının 4.37 puan ve iyi düzeyde yetkinliğe sahip olduğu bulunmuştur. Ölçek toplam puanı ile hemşirelerin yaşı (r=0.185), medeni durumu (t=2.74), kurum tarafından verilen yoğun bakım konusunda eğitim alma durumu (t=3.521), hemşirelikte çalışma süresi (r=0.257) ve yoğun bakım ünitesinde çalışma süresi (r=0.341) arasında düşük düzeyde anlamlı fark saptanmıştır. Bu araştırmanın sonucunda yoğun ve kritik bakım ünitesi hemşirelerinin yetkinliğini değerlendirmek için Yoğun ve Kritik Bakım Hemşireliği Yetkinlik Ölçeği'nin ülkemiz için geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu, kalp damar cerrahisi yoğun bakım ünitesi hemşirelerinin iyi düzeyde yetkinliğe sahip olduğu ve hemşirelerinin yaşının, medeni durumunun, hemşirelikte çalışma süresinin, yoğun bakım ünitesinde çalışma süresinin ve kurum tarafından verilen yoğun bakım konusunda eğitim alma durumu ile yetkinlikleri arasında anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur.
Acil servis çalışma ortamının hemşirelerin hasta güvenliği tutumlarına etkisi
Bu çalışma, acil servis çalışma ortamının hemşirelerin hasta güvenliği tutumlarına etkisini incelemek amacıyla yapılan tanımlayıcı bir çalışmadır. Çalışma, İzmir ili güney ve kuzey bölgeleri kamu hastaneleri ile üniversite hastanelerinin acil servislerinde yapıldı. Nisan - Aralık 2014 tarihleri arasında araştırmanın yapıldığı hastanelerin acil servislerinde 6 ay ve üzerinde çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 288 hemşire araştırmanın örneklemini oluşturdu. Veriler, bilgisayar ortamında sayı, yüzde, t testi, Kruskal Wallis testi, korelasyon analizi, Mann-Whitney U-testi, ile değerlendirildi. Acil hemşirelerinin %52'sinin 30 yaş ve altında olduğu, %50.3'ünün 6 yıl ve altı mesleki deneyime sahip olduğu, %84'ünün nöbet+gündüz çalıştığı, %53.8'inin 50 saat ve üzeri çalıştığı, %63.2'sinin günlük 40 ve üzeri hastaya bakım verdiği saptandı. Hemşirelerin hasta güvenliği tutum ölçeğinden aldıkları toplam puan ortalaması 136.69±22.14, ölçeğin alt boyut puan ortalamaları sırasıyla; iş doyumu 27.54±8.55, ekip çalışması 32.94±8.29, güvenlik iklimi 15.86±4.21, yönetim anlayışı 21.51±5.40, stresi tanımlama 13.61±4.40 ve çalışma koşulları18.72±3.41 olarak belirlendi. Hemşirelerin çalışma ortamı ölçeği toplam puan ortalamasının 84.51±12.02 olduğu ve hasta güvenliği tutum ölçeği toplam puanı ile çalışma ortamı ölçeği toplam puanları arasında %38 pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlendi. Araştırma sonucunda acil hemşirelerinin hasta güvenliği tutumlarının orta düzeyde olduğu ve çalışma ortamlarının hasta güvenliği tutumlarını pozitif yönde etkilediği saptandı. Anahtar Kelimeler: Acil servis, Hemşire, Hasta güvenliği, Çalışma ortamı
Abdominal cerrahi geçiren hastaların ameliyat sonrası ayağa kalkma deneyimlerinin ağrı ve anksiyete düzeylerine etkisi
Araştırma, abdominal cerrahi uygulanan hastaların ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma deneyimlerinin ağrı ve anksiyete düzeylerine etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 02.11.2015-31.01.2016 tarihleri arasında, Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği'nde abdominal cerrahi uygulanan hastalardan araştırmaya katılmayı kabul eden 124 hasta oluşturmuştur. Veriler Taşdemir N. ve Özbayır T. tarafından literatür bilgilerine dayanarak hazırlanan veri toplama formu aracılığı ile hastalarla yüz yüze görüşülerek toplanmıştır. Formun birinci kısmında yer alan veriler; hasta ilk ayağa kalkmadan önce hasta yatağında iken (A) ve ikinci kısımda hasta ayağa kalktıktan sonra (B) toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; SPSS for Windows ( The Statistical Package for Social Sciences ) programında sayı, yüzde, ortalama, t testi, ki kare testi ve ileri analiz yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; araştırmaya katılanların % 39,5'i kadın % 37,9'nun 39 -59 grubunda ve %37,9'unun 60-74 yaş grubunda olduğu belirlenmiştir. Hastaların %38,7' sinin kolon ameliyatı olduğu, %69,4' ünün ASA değerinin 2 olduğu saptanmıştır. Hastaların %58,1'inin ameliyattan 9-14 saat sonra ilk kez ayağa kalktıkları saptanmıştır. Hastaların %52,4' üne intravenöz analjezi (IV), uygulandığı ve %45,2'sinin analjezi uygulandıktan 1-3 saat sonra ilk ayağa kalkma deneyimlerini yaşadıkları saptanmıştır. Araştırmaya katılan hastaların %24,2' sinin ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma öncesi ağrısı olmadığı, ilk ayağa kalkma sonrası bu oranın %11,3 olduğu ve %35,5' inin ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma öncesi anksiyetesinin olmadığı, ilk ayağa kalkma sonrası bu oranın %37,1 olduğu saptanmıştır. Hastaların %59,7' sine ameliyat öncesi, ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma hakkında bilgi verildiği ve bilgi veren kişilerin %42,7' sinin hemşireler olduğu görülmüştür. Hastalar ilk kez ayağa kalkarken %44,4' ü personelden destek aldıkları belirtmişlerdir. Hastaların ameliyat sonrası %16,1' inin sadece ayağa kalktığı, %29,8' inin 3-10 adım yürüyebildiği tespit edilmiştir. Hastalardan ilk ayağa kalkma sonrası hissettiklerini ifade etmeleri istenmiştir. Hastaların %52,4' ünün ameliyat sonrası ilk kez ayağa kalkma sırasında sorun yaşadığı ve bu sorunlar arasında en çok baş dönmesi ve bulantı şikayeti olduğu saptanmıştır. Araştırma kapsamına alınan hastaların ayağa kalkma öncesi ağrı düzeyi ortalaması 4,0 iken; sonrası 5,81 (p<0,05), ayağa kalkma öncesi anksiyete düzeyi ortalaması 3,98 iken, ayağa kalkma sonrası 2,95 (p<0,05), ayağa kalkma öncesi sistolik kan basıncı ortalaması 126,93 iken; sonrası 131,13 (p<0,05), ayağa kalkma öncesi diyastolik kan basıncı ortalaması 74,29 iken, sonrası 77,53 (p<0,05), ayağa kalkma öncesi nabız değerleri ortalaması 80,33 iken, sonrası 82,78 (p<0,05) ve ameliyat sonrası ilk kez ayağa kalkmadan önce solunum sayıları ortalaması 22,68 iken, sonrası 22,80 (p>0,05) saptanmıştır. Hastaların ilk ayağa kalkma deneyimleri sonrası nabız ve tansiyon değerleri yükselmiştir. Hastaların yaş grupları, cinsiyetleri, tanı grupları ile ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma süreleri arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Hastaların ilk yürüme mesafeleri ile ameliyat sonrası ilk ayağa kalkma sırasında/sonrasında ağrı ve anksiyete puanları karşılaştırıldığında da istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Araştırma sonucuna göre; abdominal cerrahi geçiren hastaların ilk ayağa kalkma deneyimlerinin, ağrı ve anksiyete düzeylerine etkisi vardır. Ayağa kalkma deneyimi hastalar için ağrı ve anksiyete oluşturan bir durumdur. Bu durum hasta güvenliği açısından da risk oluşturmaktadır. Ameliyat sonrası yaşam bulgularının sık ölçülmesinin ve hastaların ilk ayağa kalkma deneyimleri sırasında yaşadıkları sorunları dile getirmelerinin hastada gelişen ya da gelişebilecek durumlar hakkında hemşire ve sağlık ekibine erken dönemde bilgi vereceği düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: İlk ayağa kalkma; ağrı; anksiyete; hasta deneyimi; hemşirelik.