Geometry
220 theses under this subject heading
14. yüzyıl Türk ciltlerinin geometrik desen analizi
Türk cilt sanatı, kökenleri Orta Asya'ya uzanan köklü bir sanat dalıdır. Uygurlar döneminde şekillenmeye başlayan bu sanat, zamanla İslâm coğrafyasına taşınarak farklı bölgelerde gelişimini sürdürmüştür. Cilt sanatı, Selçuklular aracılığıyla Anadolu'ya ulaşmıştır. Bu sanat, 13. yüzyılda Anadolu Selçukluları ve 14. yüzyılda Beylikler dönemi mücellidleri tarafından özgün örnekler verilmiştir. Bu süreçte Karamanoğulları ve Candaroğulları başta olmak üzere Anadolu Beylikleri, Selçuklu mirasını devralarak cilt sanatını estetik ve teknik açıdan zenginleştirmiş; erken Osmanlı dönemi için bir köprü görevi üstlenmiştir. Geometrik süsleme, İslâm sanatında özellikle mimari, tezhip ve cilt alanlarında önemli bir yer tutmaktadır. Antik dönemde temelleri atılan geometri bilgisi, İslâm dünyasında sistemli kurallarla bütünleşmiş ve bir sanat dalına dönüşmüştür. 14. yüzyıla tarihlenen cilt örneklerinde, benzer gibi görünen fakat matematik prensiplerine dayalı farklılıklar içeren desenler dikkat çeker. Bu yönüyle geometrik tezyînât hem estetik bir çeşitlilik sunmakta hem de sanatkârın bilgi ve yetkinliğini yansıtmaktadır. Bu çalışmada, 14. yüzyıla ait geometrik desenli Türk ciltleri incelenmiştir. Çalışmanın katalog bölümünde, literatürde yer alan örnekler desenlere göre gruplandırılmış; her bir ciltteki geometrik desen çeyrek hücre yöntemiyle analiz edilerek çizimlerle desteklenmiştir. Tespit edilen birim hücrelere ait çeşitli kütüphanelerde bulunan ciltlerin kapak görselleri tablo hâlinde sunulmuş, böylece dönemin geometrik süsleme anlayışı sistematik biçimde ortaya konmuştur.
Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının geometrik kanıtlarının solo taksonomisine göre incelenmesi
Bu çalışmada, ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının oluşturdukları geometrik kanıtların düzeyleri SOLO taksonomisine göre incelenmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Ankara'daki bir devlet üniversitesinin matematik öğretmenliği bölümüne devam etmekte olan 7 öğretmen adayıdır. Öğretmen adayları, 2. sınıfta öğrenim görmektedir ve lisans programlarında yer alan Öklid Geometrisi dersini farklı başarı düzeylerinde tamamlamışlardır. Araştırmanın verileri, geometrik kanıt formu ve bireysel görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Araştırmacı tarafından hazırlanan geometrik kanıt formu katılımcılara yazılı olarak uygulandıktan sonra bireysel görüşmeler yapılmış ve bu görüşmelerin ses kaydı alınmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz kullanılmış ve öğretmen adaylarının yanıtları SOLO taksonomisine göre incelenmiştir. Nitel verilerin analizinde güvenirliğin sağlanması için iki farklı uzman tarafından yapılan incelemeler arasında tutarlılığa bakılmıştır. Araştırma sonucunda kanıtlama sürecinde verilen bilgiler arasında daha fazla ilişki kuran, argümanlarını gerekçelendirebilen kişilerin oluşturdukları kanıtlar SOLO taksonomisine göre daha yüksek seviyede çıkmıştır. SOLO taksonomisine göre alt düzeyde yer alan yanıtlar veren öğretmen adaylarının, yazdıklarını destekleyici nitelikte veri sunamadıkları, doğru biçimde kanıtlayamadıkları, konuyla ilgili bilgi eksikliklerinin olduğu, özel durumlar için kanıt oluşturdukları görülmüştür. Her öğretmen adayının farklı teoremler için yanıtları, farklı SOLO taksonomisi düzeyinde çıkmıştır bu nedenle SOLO ortalama puanları alınarak Van Hiele düşünme düzeyleri ile karşılaştırılmıştır. Aynı Van Hiele geometrik düşünme düzeyine sahip olan öğretmen adaylarının SOLO ortalama düzeylerinin farklı olduğu görülmüştür. Dolayısıyla Van Hiele geometrik düşünme düzeyleri ile SOLO taksonomisi düzeylerinin birbiri ile paralel olmadığı tespit edilmiştir.
11. sınıf öğrencilerinin dörtgenlerle ilgili kavrayışlarının geliştirilmesine yönelik öğretim deneyi
Bu çalışmanın amacı 11. sınıf öğrencilerinin dörtgenlere ilişkin hazır bulunuşluklarını belirlemek Geogebra, somut materyaller ve geometri şeritleri gibi araçların kullanımı ve grup tartışmalarıyla zenginleştirilmiş öğretim ortamında bu konuya dair kavrayışlarının gelişimini, süreçte karşılaştıkları güçlükleri ve sürece ilişkin görüşlerini incelemektir. Nitel olarak tasarlanan bu çalışmada öğretim deneyi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılının 2. döneminde Ankara ilinde özel bir Anadolu Lisesi'nde öğrenimine devam etmekte olan 6 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma ders saatleri dışında gerçekleştirildiğinden katılımcılar gönüllülük esasına göre öğretim deneyine katılmak üzere belirlenmiştir. Araştırma verilerini dörtgenlere ilişkin ölçme aracı, etkinlik kağıtları ve değerlendirme soruları, dörtgenlere ilişkin ölçme aracının bireysel uygulamaları ile öğretim deneyini oluşturan sınıf çalışmalarının ses ve video kayıtları oluşturmaktadır. Video kayıtlarının transkriptleri oluşturulmuş ve elde edilen veriler ele alınan kavramsal çerçeveye göre araştırmacı tarafından analiz edilerek yorumlanmıştır. Dörtgenlere ilişkin ölçme aracı çalışmanın başında ve sonunda öğrencilere bireysel görüşmeler yapılarak uygulanmış, sınıf çalışmalarını kapsayan öğretim deneyi süreci 5 hafta sürmüştür. Araştırma başında ve sonunda gerçekleştirilen bireysel görüşmeler ve sınıf çalışmaları boyunca katılımcılarda gözlenen durumlar Van Hiele geometrik düşünme düzeylerine göre incelenmiş ve yorumlanmıştır. Bu bağlamda Geogebra, somut materyaller ve geometri şeritleri gibi araçların kullanımı ve grup tartışmalarıyla zenginleştirilmiş öğretim ortamlarının öğrencilerin dörtgenlere ilişkin kavrayışlarına olumlu yönde etki ettiği söylenebilir. Öğrencilerin çalışma süresince gösterdikleri gelişme göz önüne alındığında, araştırmanın lise düzeyinde geometri derslerinin işlenişine katkıda bulunacağı, örnek ders planlarının ve öğretim tekniklerinin öğretim sürecine dahil edilerek aktif bir öğrenme ortamı yaratılabileceği ve yapılacak yeni çalışmalara yol gösterebilecek yararlı bir kaynak olacağı düşünülmektedir.
Kapsayıcı eğitim uygulamalarının ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin matematik dersi başarısına etkisi
Bu araştırmanın amacı, İlkokul 4. Sınıf matematik dersi geometri öğrenme alanında kapsayıcı eğitim uygulamalarının öğrencilerin matematik dersi geometri başarılarına etkisini incelemek, öğretmenin ve velilerin kapsayıcı eğitime yönelik görüşlerini belirlemektir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nicel verileri desteklemek amacıyla deney grubunun öğretmen ve velileri ile görüşme yapılmıştır. Araştırma örneklemini, 2021-2022 eğitim-öğretim yılının 2. döneminde Hatay İlindeki bir devlet ilkokulunun dördüncü sınıfındaki iki şubede bulunan 40 öğrenci oluşturmuştur. Araştırma, deney ve kontrol grubunda hazırlık çalışmaları (4 hafta) ve deneysel işlemler (5 hafta) olmak üzere toplam 9 hafta ve 25 ders saati olarak uygulanmıştır. Araştırmanın sonucuna göre deney grubu ile kontrol grubundaki öğrencilerin matematik dersi başarıları açısından deney grubu lehine anlamlı fark olduğu bulunmuştur. Deney grubu lehine oluşan anlamlı farkın, kapsayıcı eğitim etkinliklerinden kaynaklandığı tespit edilmiş olup veli ve öğretmen görüşleriyle de elde edilen sonuç desteklenmiştir.
Öğrencilerin geometri ve cebir sorularına verdikleri cevapların birliktelik kuralı ile incelenmesi
Bu çalışmada, veri madenciliğinden yararlanarak geometri ve cebir arasındaki birliktelik kurallarının çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda 2016 yılında gerçekleştirilen Akademik Becerilerin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi (ABİDE) sınavına ait matematik alt testinde yer alan geometri ve cebir öğrenme alanları kapsamında sorulmuş soruların öğrenci cevapları, araştırmada veri olarak kullanılmıştır. Veriler 2016 yılında ABİDE sınavına katılarak matematik alt testini cevaplayan 3892 öğrenci verisinden oluşmaktadır. Çalışma, öğrencilerin cevaplarını içeren veri setinin veri madenciliği yöntemlerinden birliktelik kurallarına göre analizi ile sürdürülmüştür. Analizler WEKA programı kullanılarak ve program içerisinde yer alan ve yaygın olarak kullanılan Apriori algoritması ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, geometri öğrenme alanına ait soruların cevap örüntüleri arasında, cebir öğrenme alanına ait soruların cevap örüntüleri arasında ve geometri ve cebir öğrenme alanlarına ait soruların cevap örüntüleri arasında çeşitli birliktelik kuralları elde edilmiştir.
Geometri aksiyomlarının statüsüne ilişkin Frege–Hilbert ihtilafının eleştirel bir değerlendirmesi
Modern dönemde geometriye dair tartışmalar hem matematik felsefesini hem de genel olarak felsefî düşünceyi derinden etkilemiştir. Mantıkçı geleneğin kurucularından olan Frege ve aksiyomatizasyon anlayışıyla modern matematiğin öncülerinden sayılan Hilbert, bu tartışmaların merkezindeki isimlerdendir. Bu iki isim arasında yirminci yüzyılın başlarında gerçekleşmiş olan yazışmalar, ikilinin geometri aksiyomlarının statüsüyle alakalı sahip oldukları farklı fikirleri ortaya koymaktadır. Her ne kadar ikili arasındaki ihtilafta, Hilbert'in getirmiş olduğu bakış açısı öne çıkmış ve modern matematik bu doğrultuda devam etmiş olsa da, ihtilafa konu olan meseleler tam olarak açıklığa kavuşturulmamıştır. Şimdiye kadar, özelde geometriyi, genelde ise matematiği temellendirme çalışmaları açısından önemli olan bu ihtilafa dair sistematik ve metodolojik açıdan çeşitli incelemelerde bulunulmuş olsa da, bu çalışmanın amacı nesne merkezli bir incelemede bulunmaktır. Bu bağlamda, nesnenin tesis ve idrak süreci Kant'ın transandantal felsefesine getirilecek eleştirel bir yaklaşımla ele alınarak, Hilbert'in geometri aksiyomatizasyonunun bir tür uzay nesnesi üzerine inşa edildiği ortaya konulmuştur. Sürekli, kapalı ve üç boyutlu bir uzay nesnesinin zeminini ortaya koyan bu yaklaşım sayesinde hedeflenen, a priori zeminde geometri yapmanın imkânının araştırılmasıdır. Anahtar Kelimeler: Geometri, aksiyomatizasyon, biçimsel dizge, mantıkçılık, biçimselcilik, uzay nesnesi, süreklilik, kapalılık, üç boyutluluk, Kant, transandantal felsefe, nesnenin tesis ve idraki
20. yüzyıl batı resim sanatında geometrik biçimlendirmeler
Bu tez, genel bağlamda geometri biçim dilini kullanan akımların, hangi felsefe ve metafizik düşüncelerden nasıl etkilendiklerini açıklar. Bu etkilerin yapıtlara nasıl yansıdığı, sanatçıların ve düşünürlerin kuramsal metinleri ışığında değerlendirilmektedir. Bu araştırma, 20. yüzyıl Batı resim sanatında geometrik biçimlendirmeler ile ilgili bilgilere kaynak olması için yapılan çalışmadır. Bu tezin temel amacı, konu başlığı "20.Yüzyıl Batı Resim Sanatında Geometrik Biçimlendirmeler" olan, geometrik biçim dili kullanan akımların, kuramsal ve mekânsal dilini araştırıp ortaya koymaktır. Anahtar Kelimeler : Geometri, Kübizm, Suprematizm, De Stijl, Bauhaus, Konstrüktivizm, Minimalizm
8. sınıf öğrencilerinin kavram karikatürü etkinlikleri ile dönüşüm geometrisi konusundaki öğrenmelerinin SOLO taksonomisine göre değerlendirilmesi
Bu çalışmanın amacı matematik dersinin 'geometri ve ölçme' öğrenme alanının 'dönüşüm geometrisi' alt öğrenme alanına ilişkin kavram karikatürü etkinlikleri ile yapılan öğretimde 8.sınıf öğrencilerinin öğrenmelerini SOLO taksonomisine göre değerlendirmek ve yorumlamaktır. Çalışma 2018-2019 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Van ili İpekyolu ilçesinde bulunan bir ilköğretim okulunda öğrenim görmekte olan 45 (26 kız, 19 erkek) 8.sınıf öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma, uygulama aşamasında sınıf ortamında süreci gözlemeyi ve geliştirmeyi amaçladığından çalışmada araştırmacı öğretmen(eylem araştırması) yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada öğrencilere dokuz tane kavram karikatürü etkinliği uygulanmış, etkinlikler doğrultusunda öğrencilerin öğrenme çıktıları incelenmiş ve öğrenme düzeyleri SOLO Taksonomisine göre değerlendirilmiştir. Veriler üçleme tekniği (öğretim sürecince uygulanan öğrenci etkinlik kâğıtları, gözlemler, video-ses kayıtları) gözlemler esnasında araştırmacı öğretmenin tuttuğu notlar ve çalışma boyunca öğrencilerle geçen diyaloglar yardımıyla toplanmıştır. Veri analizine araştırmacı öğretmen ile birlikte SOLO taksonomisi hakkında bilgi sahibi olan bir araştırmacı daha katılmıştır. Araştırmacılar, öğrenci cevaplarını bağımsız olarak okumuş öğrenci cevaplarını SOLO taksonomisine göre uygun olan seviyelere atamışlardır. Çalışmanın sonucunda, 8.sınıf öğrenci cevaplarının çoğunluğunun SOLO Taksonomisine göre İY seviyesinin altında yer aldığı görülmüştür. Öğrencilerin öteleme, simetri ve yansıma kavramlarını tanımlamada zorlandıkları görülmüştür. Bunların yanında öğrenci görüşleri ve süreç analiz edildiğinde öğrencilerin hepsinin bu öğrenme ortamı hakkında olumlu görüşlere sahip oldukları ve kavram karikatürü etkinliklerinin derslerde kullanılmasının faydalı olacağı sonucuna varılmıştır. Anahtar sözcükler: kavram karikatürü, SOLO taksonomisi, dönüşüm geometrisi
2015 ilkokul 1-4 matematik öğretim programının geometri öğrenme alanı kazanımlarının öğretmen görüşlerine göre incelenmesi
Çalışmanın amacı, sınıf öğretmenlerinin 2015 İlkokul 1-4 Matematik Öğretim Programının Geometri Öğrenme Alanı kazanımlarına ilişkin görüşlerini incelemektir. Bu araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma, nicel ve nitel verilerin birlikte kullanıldığı karma yöntemle yapılmıştır. Araştırmanın evreninde; Uşak İlindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı 2016-2017 yılında ilkokullarda görev yapmakta olan 896 sınıf öğretmeni bulunmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 317 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak Öksüz (2015)'ün İlkokul Matematik Programını Değerlendirme Ölçeğinin 21 maddesi geometriye uyarlanarak kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinin analizinde betimsel istatistikte yer alan aritmetik ortalama, frekans, yüzdeler ve standart sapma hesaplamaları yer almıştır. Ayrıca tek yönlü ANOVA ve t testinden yararlanılmıştır. Nicel çalışmada elde edilen bulguları derinleştirebilmek için 20 sınıf öğretmeni (15'i programı inceleyen, 5'i incelemeyen) ile görüşme yapılmıştır. Görüşmeler yarı yapılandırılmış formlar ile gerçekleştirilmiştir. Böylece nicel çalışmadan elde edilen veriler nitel çalışma ile desteklenmiştir. Bu yüzden araştırmanın deseni açımlayıcı sıralı karma desendir. Araştırmada edilen sonuçlara göre: Sınıf öğretmenlerinin 2015 İlkokul 1-4 Matematik Öğretimi Geometri Öğrenme Alanı kazanımlarına yönelik, cinsiyet ve görevli oldukları sınıf düzeyine ilişkin görüşlerinde herhangi bir farklılaşma bulunamamıştır. Kıdem değişkeni için 24 yıl ve üzeri hizmet süreli öğretmenlerin, 2015 programının geometri kazanımlarını, kıdemi 0-5 yıl, 6-11 yıl ve 12-17 yıl olan öğretmenlere göre daha olumlu bulduğu tespit edilmiştir. Kıdemi 18-23 yıl olan öğretmenler, kıdemi 6-11 yıl olan öğretmenlere göre, 2015 programının geometri kazanımlarını daha çok beğenmişlerdir. Programı inceleme durumuna ilişkin değişken için, programı inceleyen öğretmenlerin incelemeyen öğretmenlere göre programın geometri kazanımları hakkında daha olumlu düşündüğü görülmüştür. Okulların bulunduğu yerleşim türü değişkeni için, il merkezinde görev yapan öğretmenlerin, ilçe merkezinde görev yapan öğretmenlere göre programın geometri kazanımlarını daha olumlu bulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sosyo-kültürel ve sosyo-ekonomik durumu düşük olan okullarda görev yapan öğretmenler, sosyo-kültürel ve sosyo-ekonomik açıdan orta ve iyi düzeydeki okullara göre 2015 programının geometri öğrenme alanı kazanımlarını daha olumsuz yönde değerlendirmişlerdir. Sınıf öğretmenlerinin önemli bir kısmı, 2015 İlkokul 1-4 Matematik Öğretim Programı Geometri Öğrenme Alanı kazanımlarını olumlu, öğrenci seviyesine uygun, günlük hayatla ilişkili, tutarlı, açık ve anlaşılır olarak değerlendirmiştir. Öğretmenler, 2015 programının geometri kazanımları için uygulanan anketin 21 maddesinin 17'si için olumlu görüş belirtirken, 4 madde için kararsız kalmışlardır. Öğretmenler, 2009 programının geometri öğrenme alanı kazanımları ile 2015 programının geometri öğrenme alanı kazanımlarını karşılaştırdıklarında ilkokuldaki tüm sınıf düzeyleri için; bilişsel, duyuşsal, psiko-motor beceriler ve kazanımlara ayrılan süre anlamında olumlu görüş belirtmişlerdir. Öğretmenler, kazanımlardaki değişikliklerden her ne kadar memnun olsa da yapılan görüşmeler sonucu çalışma detaylandığında bazı eksiklikler-yetersizlikler tespit etmişlerdir. Bu tespitlerden bazıları, sınıflar arasında devamlılık göstermeyen kazanımların olması, kazanımların basitleştirilerek öğrencilerde üst düzey becerilerin gelişimin sınırlandırılması ve süre yetersizliğinden dolayı öğretmenlerin yeterli metodolojik zenginlik uygulayamaması şeklindedir. Anahtar Kelimeler: 2015 İlkokul 1-4 Matematik Öğretim Programı, Geometri Öğrenme Alanı Kazanımları, Öğretmen Görüşleri, Karşılaştırma, İnceleme.
Lise öğrencilerinin geometrik yapı metinlerini okuma anlayışlarının değerlendirilmesi
Bu çalışmada lise öğrencilerinin geometrik yapı metinlerini okuma anlayışları değerlendirilmek istenmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması desenindedir. Çalışmanın katılımcılarını Türkiye'nin batısındaki bir devlet kız lisesinde eğitim alan 11. sınıf öğrencilerden beş kız oluşturmuştur. Birebir görüşmeler ve doküman analizi yoluyla verilerin toplandığı çalışmada öğrencilere açıortayın, belirli bir uzunluğun, çevrel çemberin, karenin ve ikizkenar dik üçgenin oluşumuna ilişkin geometrik yapı metinleri ile birlikte her bir geometrik oluşum için dokuz sorudan oluşan bir görüşme formu verilmiştir. Görüşme formundaki sorular geometride bulma veya tanıma, yorumlama veya bağlantı kurma, yansıtma veya sonuç çıkarma olmak üzere üç kategoriyi içerecek niteliktedir. Verilerin analizinde betimsel ve içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin genel olarak bulma ve tanıma kategorisine ilişkin sorularda çok zorlanmazken, daha üst düzey bilişsel becerilerin gerektiği yansıtma ve sonuç çıkarma kategorisinde zorlandıkları belirlenmiştir. Ancak bulma ve tanıma kategorisinde yer alan özellikle geometrik sembolleri tanıma ve açıklamada da sıkıntı yaşadıkları tespit edilmiştir. Bulgular ışığında öğrencilerin geometrik metinleri okuma anlayışlarının zayıf oldukları söylenebilir. Bu anlamda öğretmenlerin öğrencilerin okuma anlayışlarını arttırmaya yönelik uygulamalar yapması tavsiye edilebilir.
Üç boyutlu geometrik şekillerin seramik form ve yüzeylere uygulanması
Kent yaşamında oldukça karşılaşılan, hatta çoğunlukla yaşamın içerisinden gelen, seramik çalışmalarda geometrinin kullanımı kent yapılaşmasında da karşımıza çıkmaktadır. Geometrik formların; silindir, küre, küp, üçgen prizma vb. sanatta bir araç olarak kullanılmaya başlanması süreci araştırmada incelenmiştir. Geometrik şekillerin seramik formlarla bir araya getirilmesinin nedeni olan modern kent kavramı bir araya getirilen geometrik formların seramik formlarla nasıl birleştirildiği ve bu konuda eleştirel çalışmaları olan sanatçılardan örnekler sunulmuştur. Bir araya getirilen geometrik formlar ile yapılan, çalışmada incelenen konular doğrultusunda geometrik formlar referans alınarak sanatçıların seramik uygulamalarına yer verilmiştir. Bu araştırmanın amacı seramik tarihinde önemli bir yere sahip ve yaşadığımız coğrafyada ortaya çıkmış olan ve buradan Anadolu, Avrupa'ya yayılarak büyük bir hayranlık kazandıran Seramik formların ve iki boyutlu çizimleri, seramik çamur üzerine kullanılan malzemelerin teknik özelliklerinin araştırılması ve yapılan uygulamalarla desteklenmesidir. Ülkemizde mevcut hammaddelerle, seramik çamuru ve matematiği kullanarak seramik formlara çevirmek bu nedenle konuyla ilgili olarak yapılan araştırma ve uygulama sonuçlarının, ileride çalışmak isteyen seramikçilere yardımcı bir kaynak olması amaçlanmaktadır. Mimarinin tarihi ilk çağ medeniyetlerine kadar inmektedir. Tezin uygulamalarının yapıldığı malzeme olan seramik, ilk çağlardan günümüze kadar gelen, ilk zamanlar da yalnızca ihtiyaç amaçlı üretilen ve kullanılan şimdilerde ise ihtiyacın yanı sıra bir sanat nesnesi olarak da karşımıza çıkmaktadır. El ile şekillendirme yapılarak veya birçok farklı materyaller yardımıyla şekillendirilen pişmiş kilin genel ismidir. Seramik malzemesi kullanım amaçlı ve sanatsal amaçlar dışında mimari yapılarda önemli bir rol oynamıştır. Bu mimari yapılardaki eserler yorumlandıktan sonra 3 boyutlu hale dönüştürülerek bir sergi ortaya çıkarılmıştır. Bugün hala kullanılan birçok teknik ve yöntem eski uygarlıklardan kalan metotlardır. Bu da eski Anadolu uygarlıklarının bugünkü seramik sanatının kökeninde ne denli bir önem taşıdığını göstermektedir. Seramik Sanatının tarihsel süreçten sıyrılması ve bugünün modern şekline bürünmesi ise bugünün seramik sanatçısı tarafından gerçekleştirilir. Seramiğin bir malzeme, günlük kullanım eşyası ya da sadece bir zanaat dalı olarak varlık gösterme sınırlılığından sıyrılabilmesi zor bir süreç sonunda mümkün olmuştur. Araştırma genel olarak tüm kaynaklar kullanılarak analiz edilmiştir. Anlatılmak istenilen bu ve bunun gibi yapıların sadece bir obje ya da ihtiyaç amaçlı yapılmasından ziyade bir sanat eseri olarak tanımlamak daha açıklayıcıdır. Bunun için de yapıları iyi analiz edip en belirgin özellikleri seçilip çizimleri yapılıp, daha sonrasında ise gerekli malzemeler belirlenerek ve üç boyutlu seramik formlarda uygulama yapılmıştır. Araştırmada yazılı kaynaklar ve yer yer elektronik kaynaklardan yararlanılmıştır. Araştırmada uygulanan teknik kalıp yöntemi ve elle şekillendirmedir.
Ortaokul öğrencilerinin kesir bilgisi ve geometrik ölçme bilgisini ilişkilendirebilme düzeylerinin belirlenmesi
Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin kesir bilgisi ile geometrik ölçme bilgisini ilişkilendirebilme düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, Türkiye'nin kuzeyindeki devlet ortaokullarından birisinde öğrenim gören 8. sınıf, 7. sınıf ve 6. sınıf seviyelerinden üçer öğrenci olmak üzere toplam 9 öğrenci üzerinde uygulanmıştır. Çalışma durum çalışması niteliğinde olup, çalışma verileri birebir görüşmeler yoluyla toplanmış ve toplanan veriler betimsel analiz kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada görüşme formu öğrencilere iki oturum halinde uygulanmış ve öğrencilerin kesrin alan ve uzunluk modelini kesri belirlemede nasıl kullandıkları belirlenerek kesir bilgileri ile geometrik ölçme bilgisini ilişkilendirebilme düzeyleri incelenmiştir. Bulgular sonucunda katılımcıların kesir ve geometrik ölçme bilgisinin ön içselleştirme, içselleştirme, yoğunlaştırma ve yeniden oluşturma profillerinden çoğunlukla ön içselleştirme profilinde olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin kesrin uzunluk modellerinde ve farklı bölümlendirilmiş kesir alan modellerinde çentik sayma, nokta sayma, aralık sayma, şeklin görünüşüne göre karar verme, birim kare sayma, şekli parçalara ayırıp formülle hesaplama gibi değişik stratejiler ve yöntemler kullandıkları görülmüştür. Araştırmada matematik öğretmenlerine temel matematiksel kavramları bütünleştirebilen görevler tasarlamaları, farklı alanlar arasında bağ kurmaları ve ders kitaplarında da farklı bölümlendirilmiş alan modellerinin kullanımı önerilebilir.
Okul öncesi dönem çocuklarının yürütücü işlev becerileri ve geometrik şekil algılarının incelenmesi
Okul öncesi dönem birçok kritik dönemi içerisinde barındıran ve bu kritik dönemlerin başarılı bir şekilde atlatılması için nitelikli desteğe ihtiyaç duyulan bir dönemdir. Birçok gelişim alanı gibi yürütücü işlev becerileri ve geometrik algı da okul öncesi dönemde gelişmektedir. Bu araştırmada okul öncesi çocuklarının yürütücü işlev becerileri ile geometrik şekilleri tanımaları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırma türü karma yöntem araştırmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu Denizli il merkezindeki MEB'e bağlı resmi anaokullarına devam eden 48-66 ay arasındaki 100 çocuk oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Çocukluk Dönemi Yönetici İşlevler Envanteri (ÇDYİE) ile Geometrik Şekilleri Tanıma Testi kullanılmıştır. Okul öncesi çocuklarının yürütücü işlev becerileri ve geometrik şekilleri tanımaları yaş, cinsiyet, anne-baba öğrenim düzeyi, okul öncesi eğitim alma yılı ve gelir düzeyi değişkenlerine göre ayrı ayrı incelenmiştir. Elde edilen verilerin analizleri sonucunda okul öncesi çocuklarının yürütücü işlev becerileri ile geometrik şekilleri tanımaları toplam puanları arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır. Geometrik şekilleri tanıma testi daire alt boyutu ÇDYİE arasında anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur. Yürütücü işlev becerileri puanlarının ve geometrik şekilleri tanıma puanlarının yaş, cinsiyet, anne-baba öğrenim düzeyi, gelir düzeyi ve okul öncesi eğitim alma yılına göre farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar sözcükler: yürütücü işlevler, engelleyici kontrol, çalışma belleği, geometri, okul öncesi
Türkiye, Kanada ve Singapur matematik öğretim programlarının geometri ve ölçme öğrenme alanının karşılaştırılması
Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye, Kanada ve Singapur Matematik Dersi Öğretim Programı (MDÖP) ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanlarının karşılaştırılarak benzerlik ve farklılıkların ortaya konulmasıdır. Araştırmada nitel veri toplama yöntemlerinden doküman incelemesiyle veriler toplanmıştır. Türkiye, Kanada ve Singapur MDÖP dokümanlarına ilgili ülkelerin erişime açık resmi web sayfaları üzerinden ulaşılmıştır. Ulaşılan Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP dokümanları araştırmacı tarafından Türkçeye çevrilmiş ve üç uzmandan görüş alınmıştır. Araştırmada nitel veri analiz yöntemlerinden betimsel analiz yöntemi kullanılarak veriler karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgularda Türkiye, Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanı genel hedefleri arasında farklılıklar tespit edilmiştir. İncelenen öğretim programlarının alt öğrenme alanlarında isim olarak farklılıklar olsa da içeriklerinin önemli bölümünün birbirine benzer olduğu belirlenmiştir. En fazla geometri ve ölçme kazanımına Türkiye MDÖP, en az ise Kanada (Ontario) MDÖP sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme kazanımlarının, Kanada (Ontario) MDÖP ortaokul düzeyi ile içerik açısından daha uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Türkiye MDÖP'de kavramların tarifinin yapıldığı, Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP içeriklerinde ise kavramlar arası ilişkilerin vurgulandığı sonucuna varılmıştır. Bu sonuca bağlı olarak Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanına ilişkin sınıf düzeyleri arasında geçişlerin ve geometrik kavramlar arası ilişkilerin daha az olduğu söylenebilir. Elde edilen bulguların Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanının geliştirilmesi açısından önemli olabileceği düşünülmektedir.
Mecmû'atü'l-Mühendisîn (giriş-inceleme-metin-dizin)
Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmada, Mühendishâne-i Berrî-i Hümâyûn başhocası Hüseyin Rıfkı Tâmânî'nin III. Selim döneminde hazırlamış olduğu ve geometrinin pratik sahadaki tatbikatını konu alan Mecmûʿatüʾl-Mühendisîn adlı eserin Millî Kütüphane'de EHT 1966 A 796 yer numarası ile kayıtlı 1274 H/1858 tarihli baskısı üzerine çalışılmıştır. Eser, 19. yüzyıl Klasik Osmanlı Türkçesi dil yadigârı olarak dönemin dil özellikleri başta olmak üzere, matematik ve mühendislik konusunda bilimsel terminolojiye dair önemli malzeme içermekte, buna ek olarak devrinin bilim anlayışına da hizmet eden kıymetli veriler sunmaktadır. Mühendislik alanında yazılmış ilk kapsamlı, Türkçe kitap olmasından ötürü 19. yüzyılda Türkçenin bilim dili olarak kullanımına da ışık tutmaktadır. Çalışma giriş, inceleme, metin ve dizin olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. "Giriş" bölümünde Osmanlı bilim geleneği içerisinde Mühendishâne ve Mühendishâne hocalarının rolüne değinildikten sonra, incelememize konu olan eserin yazarının hayatı ve eserleri, eserlerinin konusu, içeriği ve nüshaları, eserlerinin hazırlanmasına kaynaklık eden eser ve kişiler hakkında bilgiler verilmiş; Mecmûʿatüʾl-Mühendisîn adlı eserin Türk dili tarihi açısından öneminden bahsedilmiştir. "İnceleme" bölümünde eserin dil ve yazım özellikleri incelenmiştir. "Metin" bölümünde eser, çeviri yazı işaretleriyle Latin harflerine aktarılmıştır. "Dizin" bölümünde bir genel dizin, bir de terimler dizini bulunmaktadır. Genel dizinde metni oluşturan sözcükler, alfabetik sıraya göre dizilmiş ve metin içi bağlamlarına bakılarak anlamlandırılmıştır. Mühendislik ve matematik terimlerini bir araya getirdiğimiz terimler dizininde ise, terim olarak değerlendirdiğimiz madde başları alfabetik olarak dizilerek genel dizinden daha detaylı açıklamalarla sunulmaya ve metnin el verdiği ölçüde metin içi alıntılarla örneklendirilmeye çalışılmıştır.
Fraktal geometri ile sanatsal pratikler
Fraktal'lar, 17. Yüzyıldan beri matematiksel araştırmalara konu olmuştur. Zaman içerisinde insanın doğayı algılama ve ele alış şekli değişiklik göstermeye başlamış, buna bağlı olarak "fraktal" 1980'lere yaklaşırken teori olarak netlik kazanan bir terim olmuştur. Doğa'nın sahip olduğu düzen içerisindeki karmaşayı açıklamaya yarayan Fraktal'lar, teknolojinin gelişimi ile matematiksel bir fikir olmanın yanında bir sanat formu olarak da görülmeye başlamış ve sanat alanında farklı disiplinlere konu olmuştur. Bu çalışma raporunda; doğa ve doğanın geometrik yapısını incelenerek, matematiksel anlatımda ortaya çıkardığı karmaşık fakat bir o kadar da çekici olan bu görsellik sanatsal açıdan ele alınmıştır. Doğadaki bu yapılar referans alınarak özgün seramik formlar ortaya konmuştur. Rapor üç bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölümde, Fraktal kavramı, yapısı, özellikleri ve doğa ile ilişkisi örneklerle ele alınmıştır. İkinci Bölümde, insan-doğa, doğa-sanat, sanat-matematik, konuları arasındaki ilişkiler incelenmiş ve örneklerle açıklanmıştır. Üçüncü Bölümde ise, fraktal yapıların sanatsal yorumları seramik malzemesi özelinde araştırılarak kişisel uygulamalar yapılmıştır. Anahtar Sözcükler: Doğa, fraktal, geometri, sanat, seramik.
Analitik geometri alt öğrenme alanının öğretiminde Ters Yüz Sınıf Modelinin etkisinin incelenmesi
Bilim ve teknolojinin hızlı gelişimi ile birlikte öğrenme model ve yaklaşımlarında değişiklikler oluşmuştur. Bu süreçte ortaya çıkan ve son yıllarda yıldızı hızla parlayan etkili ve verimli modellerden biri de ters-yüz sınıf modelidir. Bu bağlamda araştırmada ters-yüz sınıf modeli kullanımının 11. sınıf öğrencilerinin analitik geometri alt öğrenme alanının öğretiminde akademik başarılarına, bilgisayara yönelik tutumlarına ve öz-yönetimli öğrenme becerilerine etkisini incelemek ve ters-yüz sınıf modeli hakkındaki görüşlerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Karma araştırma yöntemi ile tasarlanan araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim-öğretim yılı 1. döneminde Niğde il merkezinde bulunan bir lisenin 11. sınıfında öğrenim görmekte olan 91 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmanın deney grubunda ters-yüz sınıf modeli uygulamaları ile öğretim gerçekleştirilirken, kontrol grubunda programının öngördüğü yöntemler doğrultusunda öğretim gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen Analitik Geometri Başarı Testi, Ortaokul ve Lise Öğrencileri için Bilgisayara Yönelik Tutum Ölçeği, Öz-Yönetimli Öğrenme Becerileri Ölçeği ve öğrenci görüş formu kullanılmıştır. Nicel veriler Test Analysis Program ve SPSS 24.0 programından yararlanılarak analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonunda analitik geometri alt öğrenme alanının öğretiminde ters-yüz sınıf modeli kullanımının öğrencilerin başarıları ve öz-yönetimli öğrenme becerileri erişilerinde etkili olduğu ancak bilgisayara yönelik tutumlarında etkili olmadığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca öğrencilerin ters-yüz sınıf modeline yönelik olumlu görüşlerinin ağırlıklı olduğu tespit edilmiştir.
The effect of origami-based instruction on spatial visualization, geometry achievement and geometric reasoning of tenth-grade students
The purpose of this study was to investigate the effect of instruction type (origami-based and traditional instruction) on tenth-grade students? spatial visualization, geometry achievement and geometric reasoning concerning certain key topics in triangles. The study was conducted in a public high school with 184 tenth-grade students by using a quasi-experimental pretest-posttest design. One group (n = 94) received traditional instruction while the other group (n = 90) received origami-based instruction. In the origami-based instruction, there were twelve class hours in total. The van Hiele Test (vHT) was used to compare group differences in terms of geometric reasoning just prior to the treatment. The van Hiele Test results indicated that students in experimental and control groups had similar van Hiele levels, thereby similar geometric thinking levels before treatment. The Card Rotation Test (CRT), Cube Comparison Test (CCT) and Paper Folding Test (PFT) were used to measure students? spatial visualization ability. Furthermore, Geometry Achievement Test (GAT) and Geometric Reasoning Test (GRT) were developed by the researcher to evaluate students? geometry achievement and geometric reasoning ability, respectively. A Repeated Measures Analysis of Variance (ANOVA) was used to analyze data collected from each pretest and posttest. The results of the study revealed that there was a statistically significant change in spatial visualization, geometry achievement and geometric reasoning abilities of students who received origami-based instruction across two time periods (from pre-treatment to post-treatment). The results of this study suggested that origami-based geometry instruction could be effective to enhance students? spatial visualization, geometry achievement and geometric reasoning abilities.
Cross-sectional study on grades, geometry achievement and van Hiele geometric thinking levels
This study was conducted to determine whether there are differences in van Hiele geometric thinking levels of students and to investigate whether there is a correlation between geometry academic achievement and van Hiele Geometry Test scores of students at different grade levels. The van Hiele Geometry Test was examined on the basis of Turkish geometry curricula and contents of the curricula were examined on the basis of van Hiele geometric thinking levels in order to see whether they are aligned to geometric thinking levels of the students. The study was conducted at one of the private schools in Istanbul. The students were at 7th, 8th, 10th and 11th grades. 10th and 11th grades were either at science high school or Anatolian high school. University students were at SCED and PRED departments at Boğaziçi University. The van Hiele geometric thinking levels and scores of the students were determined by the van Hiele Geometry Test which was developed by Usiskin (1982) and has been used widely in educational research studies. The Turkish version which was translated by Duatepe (2000) was administered in the study. The design of the study was causal comparative research design. The data were analyzed by SPSS 17.0. Comparison of van Hiele Geometry Test scores was carried out by ANOVA Dunnet-C Test and the correlation analyses were done by Pearson-r. Multiple comparison analyses revealed that there are significant differences between the van Hiele Geometry Test scores of students at various grade levels. Results of the correlation analyses showed that there are significant correlations between the van Hiele Geometry Test scores and geometry achievement scores of the students at 7th, 8th, 10th and 11th grade levels. The results of the study showed that the geometric thinking levels of the students may not necessarily depend on the age or maturation but may depend more on the geometry curriculum and the geometric thinking levels are correlated with the geometry achievement levels of students. ?
Matematik eğitiminde görselleştirme ve görsel algı üzerine bir sistematik derleme çalışması
Geometri eğitiminde şekillerin özelliklerinin ezberletilmesi ya da yetersiz örnek verilmesi gibi sebeplerin öğrencinin öğrenmesini zorlaştırdığı söylenebilir. Görselleştirme, öğrencilerin matematiği öğrenmede karşılaştıkları zorlukları azaltacak bir etkinlik olarak ele alınmaktadır. Görsel algı süreçlerinin eğitime dahil edilerek geometri eğitiminin zorluklarının giderilebileceği düşünülmektedir. Bu araştırmanın amacı, geometride görselleştirme ve görsel algı ile ilgili yayımlanan bilimsel makalelerin analiz edilerek geometri eğitiminde görselleştirme ile görsel algı süreçlerinin kolaylaştırıcı etkisinin vurgulanması ve bu konular hakkında araştırma yapacak kişilere farklı bakış açıları sunmaktır. Araştırma için nitel bir araştırma yöntemi kullanılmıştır ve araştırma modeli olarak ise sistematik derleme modeli kullanılmıştır. ERIC ve Web of Science veri tabanları kullanılarak geometride görselleştirme ve görsel algı üzerine yayımlanmış 47 makale tespit edilmiş ve bu 47 makale veri tabanına, yayımlandıkları yıllara, ülkelerine, örneklem büyüklüğüne ve örneklem grubuna, araştırma yöntemine ve desenine, veri toplama aracına, görselleştirme aracı olarak kullanılan teknolojilere ve konu ve sonuçlarına göre analiz edilmiştir. Sonuçlar grafik, tablo, frekans ve yüzde olarak betimsel bir şekilde açıklanmıştır. Araştırma sonucunda makalelerin büyük çoğunluğunun ERIC veri tabanına ait olduğu, en çok makalenin 2011 yılında yayınlandığı görülmüştür. Makalelerin en fazla Türkiye ve ABD'de gerçekleştirildiği bulunmuştur. Makaleler de en fazla nicel yöntemin tercih edildiği, veri toplama aracı olarak en fazla beceri testlerinin kullanıldığı, çalışmaların genel olarak öğrenci ve öğretmen merkezli olduğu görülmüştür. Görselleştirme ve görsel algı ana temaları altında gerçekleştirilen makaleler bu ana temaların önemine, eğitim için kritik rolüne vurgu yapmışlar ve bu temalarla ilgili önerilen araçların ve uygulamaların olumlu sonuçlarına dikkat çekmişlerdir.
Lise öğrencilerinin dijital tükenmişlik algısı ve geometriye yönelik tutumları arasındaki ilişkinin çeşitli demografikler açısından incelenmesi
Taranan Türkçe alanyazında geometriye yönelik tutum ve dijital tükenmişlik olguların farklı araştırmalara sıklıkla konu edinildiği gözlenmiş olup uzaktan eğitim kapsamında dijital tükenmişlik algısı ve geometriye yönelik tutum arasındaki ilişkinin incelenmediği saptanmıştır. Bu durum araştırma konusunun belirlenmesine katkı sağlamıştır. Dolayısıyla bu araştırmada lise öğrencilerinin dijital tükenmişlik algısı ve geometriye yönelik tutumları arasındaki ilişkinin çeşitli demografik bilgiler ışığında incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, 2020-2021 eğitim öğretim yılı bahar döneminde İstanbul'da bulunan özel bir ortaöğretim kurumunda kayıtlı 406 lise öğrencisiyle yürütülmüştür. İlişkisel tarama modeli kapsamında gerçekleşen çalışmada veri toplama aracı olarak "Demografik Bilgi Formu", "Dijital Tükenmişlik Ölçeği (DTÖ)" ve "Geometriye Yönelik Tutum Ölçeği (GYTÖ)" ile oluşturulan, toplam 81 sorusu sayısına sahip form kullanılmıştır. Araştırma neticesinde GYTÖ ve DTÖ arasında düşük düzeyde negatif yönlü ilişki saptanmıştır. Kız öğrencilerin erkek öğrencilere oranla daha yüksek dijital tükenmişlik algısına sahip olduğu, onuncu sınıf öğrencilerinin on ikinci sınıflardan daha yüksek mental yorgunluk yaşadığı, geometriye yönelik tutumlarda fen lisesi öğrencilerinin Anadolu lisesi öğrencilerinden; Fen bölümü öğrencilerinin TM bölümü öğrencilerinden daha yüksek puan ortalamalarına sahip olduğu, anne eğitim durumunun GYTÖ ve DTÖ üzerinde etki yaratmadığı ancak babası üniversite ve lisansüstü mezunu olan öğrencilerin kendini yeterli görme ve geometriden hoşlanma GYTÖ alt boyutu hariç tüm alt boyutlarda ve genel boyutta daha yüksek puan ortalamalarına sahip olduğu saptanmıştır. Araştırmanın uzaktan eğitim, dijital tükenmişlik algısı ve geometriye yönelik tutumları ortaya koymasının yanı sıra Türkçe alanyazına katkı sunarak gelecek araştırmalara ışık tutması beklenmektedir. Gelecek araştırmalarda uzaktan eğitimin dijital tükenmişlik algısı yaratmaksızın geometriye yönelik tutumlar üzerinde pozitif yordayıcı etki göstermesi için gerekenlerin çalışılması önerilmektedir.
Van Hiele geometrik düşünme düzeylerine adapte edilmiş hedefe dayalı senaryo yaklaşımını temele alan blok tabanlı kodlama etkinliklerinin 7. sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamalarına, geometri tutumlarına, Van Hiele geometrik düşünme düzeylerine etkisi ve öğrenci görüşleri
Bu çalışmanın amacı; Van Hiele geometrik düşünme düzeylerine adapte edilmiş hedefe dayalı senaryo yaklaşımını temele alan blok tabanlı kodlama etkinliklerinin 7. sınıf öğrencilerinin geometri tutumlarına, Van Hiele geometrik düşünme düzeylerine ve kavramsal anlamalarına etkisini incelemek ve sürece yönelik görüşlerini belirlemektir. Araştırma modeli olarak karma yöntem benimsenmiştir. Çalışma grubunu Van iline bağlı Çatak ilçesinde bir devlet ortaokulunda öğrenim gören ve amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme ile seçilen 32 7. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. "Geometriye yönelik tutum ölçeği", "Van Hiele geometrik düşünme testi", "Kavramsal anlama ölçeği" ve "Yarı yapılandırılmış görüşme formu" çalışmanın veri toplam araçları olarak kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi ise ilişkili örneklemler t testi, Wilcoxon işaretli sıralar testi, rubrik ve içerik analizi ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan inceleme sonucunda geometriye yönelik tutum ölçeği puanlarının son test lehine farklılık gösterdiği, Van Hiele geometrik düşünme testi puanlarının anlamlı olarak farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca gerçekleştirilen uygulamanın geometrik düşünme düzeylerinin gelişimine olumlu etkisinin oldugu belirlenmistir. Hedefe dayalı senaryo yaklaşımını temele alan blok tabanlı kodlama etkinliklerinin tüm hedef çokgenler için kavramsal anlamayı geliştirme açısından olumlu etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin gerçekleştirilen öğretim uygulamalarına yönelik görÜşlerinin "Öğretim süreci", "Teknoloji kullanımı" ve "Matematik/geometri" öğretimi temalari altında gruplandığı belirlenmiştir. Öğrenciler öğretim uygulamalarına aktif katılarak deneyim elde etme fırsatı buldukları, daha hızlı ve kolay öğrendikleri yönünde görüş bildirmişlerdir.
Maker Modeli ile hazırlanan farklılaştırılmış geometri etkinlikleri ve özel yetenekli öğrenciler
Araştırmanın amacı, Maker Modeli temel alınarak farklılaştırılmış geometri öğretiminin özel yetenekli öğrencilerde; geometriye yönelik tutum, problem çözme becerilerine yönelik algı, yaratıcı düşünme becerileri ve eleştirel düşünmeye yönelik eğilimleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma deneysel desende bir karma yöntem araştırmasıdır. Araştırmanın nicel yöntemi kapsamında ön-son test tek gruplu yarı deneysel desen, nitel yöntem kapsamında durum çalışması deseni temel alınmıştır. Nicel verilerin analizinde t-testi ve betimsel istatistikler, nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Çalışma 2021-2022 eğitim öğretim yarıyılında Güney Marmara Bölgesi'nde bulunan bir Bilim ve Sanat Merkezi, 8. sınıf düzeyinde Özel Yetenekleri Geliştirme programında öğrenim gören 30 öğrencinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubu amaçsal örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmada, üçgenin yardımcı elemanları ve özel merkez noktaları kazanımları temel alınarak farklılaştırılmış ders planları oluşturulmuş ve çalışma grubuna 20 ders saati olarak uygulanmıştır. Araştırmada nicel veri toplama aracı olarak "Geometriye Yönelik Tutum Ölçeği", "Üstün Yetenekli Öğrencileri İçin Problem Çözme Becerilerine Yönelik Algı Ölçeği", "Ne Kadar Yaratıcısınız? Yaratıcılık Ölçeği", "UF/EMI Eleştirel Düşünme Eğilim Ölçeği", "Grup Değerlendirme Formu" ve "Final Ürünü Dereceli Puanlama Anahtarı" kullanılmıştır. Farklılaştırılmış geometri öğretimine dair öğrencilerin görüşlerini belirlemek amacı ile "Öğrenci Günlükleri" ve "Yarı yapılandırılmış Öğrenci Görüşme Formu" kullanılmıştır. Geliştirilen farklılaştırılmış geometri öğretimi öğrencilerin; geometriye yönelik tutum, problem çözme becerilerine yönelik algı, eleştirel düşünmeye ilişkin eğilim ve yaratıcı düşünme düzeylerini anlamlı düzeyde arttırdığı ve grup içi etkileşimleri üzerinde olumlu etki oluşturduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğrenciler öğretim içeriğini ilgi çekici, sürecin üst düzey düşünmeyi desteklediği, ürün çalışmalarının yaratıcı düşünme için etkili olduğu ve öğrenci merkezli öğrenme ortamının kalıcı öğrenmeyi sağladığı yönünde görüş bildirmişlerdir.
Altıncı sınıf öğrencilerinin uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarına ilişkin ilişkilendirme biçimleri
Araştırmada, 6. sınıf öğrencilerinin uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarına ilişkin ilişkilendirme biçimlerini incelemek amaçlanmıştır. Bu amaçla, öğrencilerin uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarına ilişkin hesaplamaları ve bu kavramların tanımlarını yaparken nasıl ilişkilendirmeler yaptıkları incelenmiştir. Bu nitel araştırma, Türkiye'deki bir büyükşehirde yer alan bir devlet ortaokulundaki dokuz 6. sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarıyla ilgili hazırlanan toplam 26 açık uçlu soru öğrencilere bire bir görüşmeler yolu ile sorulmuştur. Görüşmelerin her biri yaklaşık 40 dakika süren üç oturumda tamamlanmıştır. Görüşmeler, video kayıt cihazı ile kaydedilmiş, öğrenci cevap kağıtları görüşmeler sonrasında toplanmıştır. Elde edilen veriler nitel içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda, uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarına ilişkin öğrenci düşünmelerinin birbiri ile ilişkili olduğu ortaya konmuştur. Oluşan temalar da bu ilişkiyi barındırmaktadır. Bu ilişkilendirmelere bağlı olarak birim ile ölçme işlemini ilişkilendirme, formül ile kavramı ilişkilendirme, birimin niteliği ile ölçülecek niteliği ilişkilendirme, uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarını ilişkilendirme ve uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarının özellikleri ile tanımlarını ilişkilendirme temaları oluşmuştur. Bu temalardan birim ile ölçme işlemini ilişkilendirme temasının altında standart olmayan birim ile ölçme işlemini ilişkilendirme ve standart birim ile ölçme işlemini ilişkilendirme kategorileri oluşmuştur. Uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramları arasında kurulan ilişki temasının altında; uzunluk ve çevre ilişkisi kurma, çevre ve alan ilişkisi kurma, alan ve hacim ilişkisi kurma kategorileri oluşmuştur. Uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarının özellikleri ile tanımlarını ilişkilendirme temasına ait kategoriler ise özelliklerden bağımsız tanım yapma ve özelliklere bağlı tanım yapmadır. Araştırmanın öğrencilerin; uzunluk, çevre, alan ve hacim kavramlarına ilişkin nasıl ilişkilendirmeler yaptıkları hakkında bilgi sunduğu ve ilgili konuda öğretmenlere, program geliştirme uzmanlarına ve araştırmacılara ipuçları sunacağı düşünülmektedir. Anahtar Sözcükler: Uzunluk, çevre, alan, hacim, ilişkilendirme, geometri, ölçme, 6. sınıf öğrencileri