Örgütsel sessizlik
Bu konu başlığı altında 117 tez
Örgütsel adalet ile örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkide örgütsel sessizliğin aracılık rolü: Bursa ili otomotiv sektöründe bir araştırma
Her geçen gün artan piyasalardaki rekabetin şiddeti ve tüketicilerin istek ve beklentilerindeki karşı konulmaz artış ile örgütlerin kaynaklarını en etkili ve verimli şekilde kullanması bir zorunluluk haline gelmiştir. İşletmenin kaynakları içerisinde benzersiz özellikleri itibari ile insan kaynaklarının kritik bir önemi bulunmaktadır. İnsan kaynakları işletmenin en değerli varlığı olduğu gibi aynı zamanda baş edilmesi zor olan birçok sorununda kaynağı olabilmektedir. Yöneticilerin, çalışanların davranışlarının nedenlerini ve sonuçlarını doğru şekilde değerlendirmesi insan kaynağının yönetimi için kilit rol oynamaktadır. Bu noktada örgütsel davranış alanında yapılan bilimsel çalışmalar, çalışanların davranışlarını yorumlama konusunda yöneticilere ışık tutmaktadır. Örgütsel davranış konularından örgütsel adalet, örgütsel sessizlik ve örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkilerin incelenmesi işletmelerin başarılı şekilde yönetilmesine yardımcı olacağı düşünülmektedir. Bu doğrultuda bu tez çalışmasında örgütsel adalet, örgütsel sessizlik ve örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkilerin belirlenmesi ve örgütsel adaletin, örgütsel yaratıcılığa etkisinde örgütsel sessizliğin aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca bu amaca ek olarak çalışanların örgütsel adalete, örgütsel sessizliğe ve örgütsel yaratıcılığa yönelik algılarının demografik özelliklere bağlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada teorik alt yapı oluşturularak araştırma modeli ve hipotezler geliştirilmiştir. Araştırma modeli ve hipotezleri test etmek için Bursa ilinde otomotiv sektöründe faaliyet gösteren bir üretim işletmesinde çalışan 300 personelden yüz yüze anket yöntemi ile veriler toplanmıştır. Araştırma modeli ve hipotezler, SPSS 20.0 ve AMOS 23.0 paket programları kullanılarak Yapısal Eşitlik Modeli ile test edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; örgütsel adalet, örgütsel sessizliği ve örgütsel yaratıcılığı pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Araştırmanın diğer bir sonucuna göre, örgütsel sessizlik örgütsel yaratıcılığı pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Örgütsel sessizliğin aracılık rolüne ilişkin yapılan analiz sonuçları, örgütsel adaletin örgütsel yaratıcılığa etkisinde örgütsel sessizliğin kısmi aracılık rolü olduğunu göstermektedir.
Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin gösterdiği karizmatik liderlik davranışlarının okullarda görülen örgütsel sessizliği yordama düzeyi
Bu çalışmanın amacı; okul müdürlerinin karizmatik liderlik davranışlarının okullarda görülen örgütsel sessizliği yordama düzeyini tespit etmektir. Araştırma 2012-2013 eğitim öğretim yılında Isparta ili merkezindeki ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada seçkisiz örnekleme yöntemlerinden tabakalı örnekleme yöntemi ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada lise müdürlerinin liderlik davranışları "Liderlik Davranışı Ölçeği" ve liselerin sessizlik düzeyleri "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 22 programı kullanılmış ve t-testi, tek yönlü (one way) anova, anova testi sonrasında farklılıkları belirlemek üzere tamamlayıcı post-hoc analizi olarak LSD (Least Significant Difference) testi, pearson korelasyon ve regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırma karizmatik liderliğin "model olma", "etkileme", "zorluklarla başa çıkma", "imkân tanıma" ve "cesaretlendirme" boyutlarının; kabullenici, korunmacı ve korumacı sessizlik olmak üzere örgütsel sessizliğin üç türünü yordama düzeyini incelemektedir. Okullarda liderlik davranışlarının sessizlik üzerindeki etkisi ve örgütsel sessizliğin olası olumsuz sonuçları ile ilgili farkındalık yaratmayı hedefleyen araştırmada öğretmen görüşleri branş, bulunduğu okuldaki görev süresi, toplam görev süresi, yaş, cinsiyet, okul türü ve öğrenim durumu değişkenlerine göre incelenmiştir. Literatürdeki araştırmalardan ve diğer liderlik türlerinden farklı olarak karizmatik liderliğin alt boyutlarının örgütsel sessizliğin üzerindeki etkisi hakkında "azaltır" ya da "arttırır" şeklinde kesin ve tek bir yargıya varılamamıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin okul müdürlerini karizmatik lider olarak gördükleri, örgütsel sessizlik davranışını çoğunlukla çalışma arkadaşlarını ve kurumu korumak adına gösterdikleri belirlenmiştir. Ayrıca karizmatik liderliğin "model olma" boyutunun kabullenici örgütsel sessizliği azalttığı, "etkileme" boyutunun kabullenici örgütsel sessizliği artırdığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte "imkân tanıma" boyutunun korunmacı sessizliği azalttığı ancak korumacı sessizliği artırdığı sonucuna varılmıştır.
Havacılıkta örgütsel sessizlik: Havaaracı bakım personelinin raporlamada bulunmamalarının nedenleri üzerine bir araştırma
Yeni nesil emniyet yönetim yaklaşımları havacılık emniyet performansının sürekli artırılması esasına dayanmaktadır. Emniyet performansının sürekli artırılabilmesi ise örgütlerin yeni nesil emniyet yönetimindeki en temel araç olan Emniyet Yönetim Sistemini (EYS) kullanarak, öneylemci ve kestirimci bir yaklaşım sergilemesi ile mümkün olabilmektedir. EYS'nin başarılı bir şekilde uygulanması için zamanında, nitelikli ve zengin bir veri setine ihtiyaç duyulmaktadır. Emniyete ilişkin veri ve bilgilerin önemli bir kaynağı ise işgörenlerin yapmış olduğu gönüllü raporlamalardır. Ancak işgörenlerin, emniyetin sağlanması için çok kıymetli olan emniyetsiz olayları, sebeplerini ve risk azaltıcı önlemleri yeterince ve gönüllü olarak raporlamadıkları düşünülmektedir. Örgütlerin başarıya ulaşmalarının önündeki en büyük engel olarak görülen ve işgörenlerin örgütlerinde karşılaştıkları sorunlara ilişkin duygu, düşünce ve fikirlerini dile getirmekten kaçınmaları olarak ifade edilen örgütsel sessizlik, havacılık örgütlerinde karşımıza gönüllü raporlamadan kaçınma olarak çıkmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın temel amacı, havacılık örgütlerinde işgörenlerin hangi faktörlerden dolayı gördükleri emniyetsiz olaylar/durumlar karşısında ya da emniyeti arttırıcı önerileri dile getirme konusunda sessiz kalarak gönüllü raporlamada bulunmadıklarının nedenlerini boyutlar halinde ortaya koymaktır. Bu kapsamda çalışma, havacılık emniyetinin sağlanmasında kilit rol üstlenen havaaracı bakım kuruluşlarındaki işgörenler ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında araştırmanın problemine ve araştırma sorularına uygun olarak bir veri toplama aracı geliştirilmiştir. 483 işgörenden elde edilen verilerin önce geçerlilik ve güvenirlilik analizleri yapılmıştır. Sonrasında açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılarak havacılıkta gönüllü raporlamamanın nedenlerine ilişkin yapı test edilmiştir. Sonuç olarak işgörenlerin, ilişkisel ve prososyal sessizlik, umursamazlık yaklaşımına dayalı sessizlik, boyun eğmeye ve kabullenmeye dayalı sessizlik ve korkuya ve korunmaya dayalı sessizlik faktörlerine bağlı olarak gönüllü raporlamada bulunmadıkları tespit edilmiştir.
Yükseköğretim kurumlarında öğretim elemanlarının sahip olduğu duygusal zekânın, örgütsel sessizlik ve duygusal emek davranışları ile etkileşimi üzerine bir çalışma: Anadolu Üniversitesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi örneği
Çalışanlar sahip olduğu ve organizasyonlara katkı sağlayabilecek bilgi, fikir ve düşünceleri paylaşmak yerine sessiz kalmayı tercih edebilmektedir. Sessizliğin yarattığı kayıplar ise artan bir biçimde açığa çıkmaktadır. Bu sebeple sessizlik sorunsalını çözebilecek farklı çözüm önerileri araştırmalara konu olmaktadır. Öte yandan çalışma yaşamında duygusal becerilerin ve sergilenen duyguların etkilerinin önemi de gün geçtikçe daha fazla anlaşılmaktadır. Bu çalışmanın amacı Anadolu Üniversitesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi öğretim elemanlarının sergilediği duygusal zekâ, duygusal emek ve sessizlik davranışlarının etkileşimini incelemektir. Özellikle organizasyonlar için büyük bir problem olan sessizlik davranışını azaltabilecek faktörler araştırılmaktadır. Bu amaçla duygusal zekâ ve duygusal emek faktörlerinin sessizlik üzerinde azaltıcı bir etkiye sahip olup olmadığı araştırılmıştır. Çalışma neticesinde bu değişkenler ve alt boyutları arasında farklı düzeylerde pozitif ve negatif ilişkilerin bulunduğu ortaya konulmuştur. Duygusal emek sessizliği azaltmamaktadır. Hatta duygusal emeğin alt boyutu olan yüzeysel duygusal emek, örgütsel sessizliğin alt boyutu olan kabullenici sessizliği arttırmaktadır. Duygusal zekâ sessizlik türlerinden bazılarını azaltıcı etkiye sahiptir. Duygusal zekâ, örgütsel sessizliğin alt boyutları olan kabullenici ve savunmacı sessizliği azaltmaktadır. Son olarak duygusal zekâ, örgütsel sessizliğin alt boyutu olan korumacı sessizliği arttırmaktadır.
Okulların örgütsel yapısı ve cinsiyetçilik: Örgütsel adalet, öz-yeterlik, iş-aile çatışması ve örgütsel sessizlik değişkenleri ile bir modelleme çalışması
Amaç: Bu çalışmanın amacı örgütsel yapı ve cinsiyetçilik üzerine okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin görüşlerini incelemek ve bu iki kavram arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmaktır. Bu ilişkiyi incelemek için "Örgütsel Adalet", "Öz-Yeterlik", "Örgütsel Sessizlik" ve "İş-Aile Çatışması" değişkenlerinin aracı etkisi ile bir yapısal eşitlik modelinin oluşturulması ve bu modelin test edilmesi amaçlanmaktadır. Yöntem: Bu çalışmada "Örgütsel Yapı", "Cinsiyetçilik", "Örgütsel Adalet", "Öz-Yeterlik", "İş-Aile Çatışması" ve "Örgütsel Sessizlik" değişkenleri arasındaki ilişkileri ortaya çıkarmaya yönelik oluşturulan bir modeli test etmek hedeflediğinden nicel araştırma desenlerinden biri olan ilişkisel desen kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini Kütahya Merkez ilçede bulunan Millî Eğitim Bakanlığına bağlı özel okullar ve devlet okullarında çalışan öğretmenler ve okul yöneticileri oluşturmaktadır. 400 katılımcının 18'i anaokulu, 94'ü ilkokul, 121'i ortaokul ve 167'si lise kademesinde çalışmaktadır. Bu araştırmada veriler "Öz-Yeterlik", "Örgütsel Sessizlik", "İş-Aile Çatışması", "Örgütsel Adalet" ölçme araçları ile araştırmacı tarafından uyarlanan "Okullarda Örgütsel Yapı" ve araştırmacı tarafından geliştirilen "Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik" ölçme araçları kullanılarak toplanmıştır. Araştırma için elde edilen verilerin analizinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama, t-testi, ANOVA, korelasyon analizleri kullanılmıştır. Ölçme araçlarının yapı geçerliklerinin sağlanmasında doğrulayıcı ve açımlayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modelinin test edilmesinde yol analizinden yararlanılmıştır. Söz konusu analizlerde IBM SPSS Statictics 20, Lisrel 8.51 ve IBM SPSS AMOS 22.0 programlarından faydalanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların "Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik" algıları 2.82 ortalama ile "kararsızım" yani nötr düzeyinde hesaplanmıştır. Ölçme aracının alt boyutlarına göre katılımcıların algıları incelendiğinde ise "Yönetim Becerileri" için 2.43, "Tercih Etme" için 3.36 ve "İnsan İlişkileri" için ise 2.66 ortalama değerleri elde edilmiştir. "Tercih Etme" boyutunun ortalama değerinin diğer boyutlara göre daha yüksek olduğu görülmektedir. Ayrıca dikkat çeken bir bulgu katılımcıların % 70.2'sinin örtük cinsiyetçi veya cinsiyetçi algılara sahip olmasıdır. Öğretmen ve idarecilerin okulun örgüt yapısı ile ilgili algılarının 3.76 ortalama ile "katılıyorum" düzeyinde olduğu bulunmuştur. Katılımcıların "İş Bölümü", "Teknik Yeterlilik", "Hiyerarşi", "Biçimlendirme" ve "Nesnellik" alt boyutları düzeyinde algılarının ise sırası ile 3.79, 4.12, 3.66, 3.84 ve 3.38 ortalama değerleriyle "katılıyorum" düzeyinde olduğu görülmüştür. Katılımcıların hem bürokratik yapıyı (X= 3.63) hem de profesyonel yapıyı (X= 3.96) "katılıyorum" düzeyinde algıladıkları görülmektedir. Bu bulgular ışığında katılımcılar tarafından Kütahya merkez ilçesinde bulunan okullar "Weberci okul türü" olarak algılanmaktadır. Oluşturulan yol analizinde "Okullarda Örgütsel Yapı" değişkeninin "Örgütsel Adalet", "Öz-Yeterlik", "Örgütsel Sessizlik" ve "İş-Aile Çatışması" aracı değişkenleri ile "Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik" üzerinde dolaylı bir etkisinin bulunduğu tespit edilmiştir. Sonuç ve Öneriler: Yapılan bu araştırmanın ortaya koyduğu sonuçlara göre kadınlar için belli toplumsal cinsiyet rollerinin kabul edildiği, bu kabulün de onların yönetici olmayı tercih etmelerinin önünde bir engel olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, katılımcıların "Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik" algıları bütün demografik değişkenlere göre farklılaşmaktadır. Özellikle de "Tercih Etme" boyutunda farklılaşma olan değişkenlerin sayısı diğer boyutlardan daha fazladır. Bu çalışmada katılımcıların algılarının genel ortalamaları incelendiğinde, okulların hem profesyonel yapısını ifade eden "Uzmanlaşma" hem de bürokratik yapısını gösteren "Otorite" ortalamalarının yüksek olduğu görülmektedir. Hem bürokratik yapının hem de profesyonel yapının yüksek düzeyde algılanması Kütahya merkez ilçesinde bulunan okulların genel olarak "Weberci okul türü" olarak algılandığını göstermektedir. Bu çalışmada oluşturulan modelde "Okullarda Örgütsel Yapı" değişkeninin "Örgütsel Adalet", "Öz-Yeterlik", "Örgütsel Sessizlik" ve "İş-Aile Çatışması" aracı değişkenleri ile "Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik" üzerinde dolaylı bir etkisinin bulunduğu tespit edilmiştir. Buna göre okulların bürokratik ve profesyonel yapısı arttıkça çalışanların örgütsel adalet ve öz-yeterlik algılarının artacağı, bu olgunun da çalışanların örgütsel sessizliğini ve iş-aile çatışması algısını azaltacağını ve bunlara bağlı olarak da kadın yöneticilere yönelik cinsiyetçi algıların azalacağı sonucu ortaya çıkmaktadır. Tam tersi durumda okulların bürokratik ve profesyonel yapısı azaldıkça ise çalışanların kadın yöneticilere yönelik cinsiyetçi algılarının artacağı sonucuna ulaşılmaktadır. Çalışma sonucunda ulaşılan bulgular göz önünde bulundurularak uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik bazı önerilerde bulunulmuştur. Anahtar kelimeler: Okullarda Örgütsel Yapı, Okul Yönetiminde Cinsiyetçilik, Örgütsel Adalet, İş-Aile Çatışması, Öz-Yeterlik, Örgütsel Sessizlik
Örgütsel özdeşleşmenin örgütsel adalet ve örgütsel sessizlik üzerindeki etkisini belirlemeye yönelik bir araştırma
Günümüz işletmeleri için en önemli rekabet unsuru olan insan gücünden maksimumum düzeyde faydalanmak isteyen örgütlerin temel amacı örgütü için yararlı davranışlar sergileyecek çalışanlara sahip olmaktır. Bireylerin, örgütsel adalet algısı ve örgütsel özdeşleşme düzeylerinin yüksek, örgütsel sessizlik düzeylerinin ise düşük olması örgütün başarısını sağlayacak unsurlar arasında yer almaktadır. Bu araştırma da bireylerin örgütsel özdeşleme düzeylerinin örgütsel adalet algılarını ve örgütsel sessizlik davranışlarını ne düzeyde etkilediğini belirlemektedir. Araştırma Afyonkarahisar ilinde faaliyette bulunan beş yıldızlı iki otelde görev yapan 213 çalışanın katılımıyla gerçekleşmiştir. Çalışmada değişkenler arası ilişkiler ve etkileşim korelasyon analizi ve YEM'de kurulan yapısal regresyon modellerinin test edilmesi ile belirlenmiştir. Yapılan analizlerin sonucunla kurulan regresyon modelleri doğrulanmış ve değişkenler arasında anlamlı ilişkilerin olduğu görülmüştür. Kurulan birinci regresyon modeli ile örgütsel özdeşleşmenin örgütsel adalet boyutları olan dağıtım adaleti, işlemsel adalet ve etkileşim adaletini pozitif ve anlamlı olarak etkilediği tespit edilmiştir. Kurulan ikinci regresyon modeli ise örgütsel özdeşleşmenin örgütsel sessizlik boyutları olan kabullenici ve korunma amaçlı sessizliği pozitif ve anlamlı olarak, koruma amaçlı sessizliği ise negatif ve anlamlı olarak etkilediğini göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Özdeşleşme, Örgütsel Adalet, Örgütsel Sessizlik.
Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişki
Okul Müdürlerinin Kullandıkları Güç Kaynakları ile Öğretmenlerin Örgütsel Sessizlik Davranışları Arasındaki İlişki Bu araştırmada, okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma tarama modelinde desenlenmiştir. Araştırmanın örneklemini Kütahya merkez ve ilçelerindeki ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 552 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırma verileri, Okullarda Örgütsel Güç Ölçeği ve Örgütsel Sessizlik Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmada katılımcıların okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ve öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları hakkındaki görüşlerini belirlemek amacıyla betimsel istatistikler, t-testi, tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Okul müdürlerinin güç tercihlerinin öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları üzerindeki etkisini belirlemek için çoklu regresyon analizi kulla¬nılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, okul müdürleri, en fazla uzmanlık gücünü, daha sonra sırasıyla yasal gücü, karizmatik gücü, ödül gücünü ve zorlayıcı gücü kullanmaktadır. Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynaklarına ilişkin öğretmen görüşleri; kıdem, yaş, okul türü, branş ve okulun yerleşim yeri değişkenlerine göre bazı boyutlarda farklılık göstermekte, cinsiyet değişkenine göre ise farklılık göstermemektedir. Öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri orta düzeydedir. Öğretmenlerin sessizlik davranışları, okul türü ve okulun yerleşim yeri değişkenlerine göre bazı boyutlarda farklılık göstermekte, cinsiyet, kıdem, yaş ve branş değişkenlerine göre farklılık göstermemektedir. Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları bütün olarak değerlendirildiğinde, öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları ile orta düzeyde ve anlamlı bir ilişki vermektedir. Regresyon katsayılarının anlamlılığına ilişkin t testi sonuçlarına göre ödül gücü, zorlayıcı güç ve karizmatik güç, öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışlarının anlamlı yordayıcılardır. Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları, örgütsel sessizlik toplam varyansının yaklaşık beşte birinden fazlasını açıklamaktadır. Okul müdürünün zorlayıcı güç kullanımı, öğretmenlerin sessizlik davranışlarını artırırken, uzmanlık ve karizmatik güç kullanımı sessizlik davranışlarını azaltmaktadır. Anahtar kelimeler: Güç, güç kaynakları, öğretmen, örgütsel sessizlik, sessizlik
Örgütsel adalet algısının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde örgütsel sessizliğin aracılık rolü
Örgütsel adalet algısı işgörenlerin olumlu ve olumsuz pek çok davranışlarını etkilemektedir. Özellikle örgütsel sessizlik ile işten ayrılma niyeti örgütsel adaletsizliğin örgüt ve işgörenler için önemli sonuçlarındandır. Örgütsel sessizlik, örgütlerde yakın zamanlarda önem kazanmıştır. Örgütsel adalet algısı ile işten ayrılma niyeti araştırmacılar tarafından özellikle neden olduğu olumsuz sonuçlar itibariyle dikkat çekmiştir. Bununla birlikte örgütsel sessizlikle ilgili yeterli sayıda çalışmanın yapılmadığını söylemek mümkündür. Bu çalışmada örgütsel adalet algısı; dağıtımsal, işlemsel ve etkileşimsel adalet olmak üzere üç boyut olarak ele alınmıştır. Diğer taraftan örgütsel sessizlik; kabullenici, korumacı ve korunmacı sessizlik olarak incelenmektedir. İşten ayrılma niyeti ise tek boyut şeklinde ele alınmıştır. Çalışmada örgütsel adalet algısının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde örgütsel sessizliğin aracılık rolünü tespit etmek amaçlanmıştır. Bu bağlamda çalışma, İstanbul ilinde bilgi işlem sektöründe faaliyet gösteren büyük bir işletmenin 310 beyaz yakalı işgöreni ile yapılmış ve korelasyon, regresyon, çoklu doğrusal regresyon, t testi ve ANOVA analizleri uygulanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre örgütsel adalet algısının örgütsel sessizliği ve işten ayrılma niyetini negatif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Örgütsel sessizliğin ise işten ayrılma niyetini pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Bunun yanında korumacı ve korunmacı sessizlik davranışlarının örgütsel adalet algısının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde aracılık rolü üstlendiği; kabullenici sessizlik davranışının ise aracılık rolünün olmadığı ortaya konulmuştur. Bu sonuçlara göre, işgörenlerin adaletsizlik karşısında hem doğrudan hem de örgütsel sessizlik aracılığıyla işten ayrılma niyetine girdikleri gözlenmiştir. Bunun yanı sıra işgörenlerin adaletsiz durumları benimsemediklerini ve sessiz kalmadan doğrudan işten ayrılma niyetine girdiklerini söylemek de mümkündür.
Örgütsel sessizliğin işten ayrılma niyetine etkisinde örgüt kültürünün rolü
Bu çalışmada insanlara hizmet eden en önemli sektörlerden sağlık sektörü çalışanlarının örgütsel sessizliğin işten ayrılma niyetine etkisinde örgüt kültürünün rolü incelenmiştir. Bir kurumda çalışanların uyguladığı çoğunlukla yazılı olmayan kurum amaçlarına ve gelişimine hizmet eden kurallar vardır. Bu kurallar kurumun örgüt kültürünü oluşturur. Fakat örgüt kültürünün doğru kurulamaması çalışanlar üzerinde negatif etkilere neden olmaktadır. Örneğin çalışanlar düşüncelerinin yönetim tarafından önemsenmeyeceği, konuşmanın hiç birsey değiştirmeceği veya konuşmanın çalışma arkadaşlarına zarar verebileceği düşünsesi ile sessizleşebilirler. Bu şekilde sessizliği davranışa dönüşerek çalışmaya devam eden çalışanlar, zamanla işten ayrılma niyetini düşünerek bir süre sonra bu düşünceyi eyleme dönüştürebilmektedir. Bu çalışmada Kastamonu İli Eğitim ve Araştırma hastanesi çalışanlarının örgütsel sessizliğinin işten ayrılma niyetine etksinde örgüt kültürünün rolünün belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada örgüt kültürü ölçeği,örgütsel sessizlik ölçeği ve işten ayrılma niyeti ölçeği kullanılarak 308 kişiden veri toplanmştır. Toplanan verinin değerlendirilmesinde SPSS (Statistical Packagefor the SocialSciences for Windows 25.0) ve AMOS 21 programları kullanılarak yapısal eşitlik modellemesi ile analiz edilmiştir..Yapılan analiz sonuçlarına göre; örgütsel sessizliğin işten ayrılma niyetini olumlu ve anlamlı yönde etkilediği, örgüt kültürününün ise bu ilişkiyi olumsuz ve anlamlı yönde etkilediği tespit edilmiştir.
İşletmelerde örgütsel sessizliğin örgütsel bağlılık ve iş tatminine etkisi üzerine bir araştırma
Anket yöntemi kullanılarak Adana ilinde faaliyette bulunan seçilmiş işletme çalışınları üzerinde yürütülen bu çalışmada, örgüt içerisindeki çalışanların belirli konular ve sorunları bildikleri halde üstleriyle bunları konuşmamaları/konuşamamaları şeklinde tanımlanan örgütsel sessizlik olgusunun işgörenlerin örgütsel bağlılık ve iş tatminiyle ne tür bir ilişkiye sahip olduğu araştırılmaktadır. Araştırma sonuçları, örgütsel sessizliğin alt boyutlarından olan ``hata ve düşük performans'' konularında seslerini çıkartan çalışanların örgütsel bağlılıklarının arttığını ortaya çıkarmıştır. Örgütsel bağlılık ile örgütsel sessizliğin bir diğer alt boyutu olan ``taciz ve hakaret'' arasında ise anlamlı fakat olumsuz bir ilişki bulunmuştur. Yani taciz ve hakaretler karşısında seslerini çıkartan çalışanların örgütsel anlamda bağlılıklarının azaldığı tespit edilmiştir. Taciz ve hakarette olduğu gibi ``yetersizlik'' konusunda da seslerini çıkaran çalışanların örgütsel bağlılıklarının azaldığı tespit edilmiştir. Benzer şekilde, örgütsel sessizliğin alt boyutlarından olan ``hata ve düşük performans'' ile `` amaca hizmet etmeyen kural ve uygulamalar'' konularında daha az sessiz kalındıkça iş tatmini artmaktadır. Yani, hata ve düşük performans konuları ile amaca hizmet etmeyen kural ve uygulamalar karşısında seslerini çıkartan çalışanların iş tatminleri de artmaktadır. Araştırma sonuçları örgütsel sessizlik olgusuyla örgütsel bağlılık ve iş tatmini arasında negatif ilişki olduğu yönündeki hipotezleri büyük ölçüde desteklemektedir. Araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirilerek çeşitli önerilerde bulunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Örgütsel Sessizlik, Örgütsel Bağlılık, İş Tatmini, Sessizlik
Lise müdürlerinin yönetim tarzlarının öğretmenlerin örgütsel sessizliklerini yordama düzeyi
Bu araştırmada, resmi lise müdürlerinin yönetim tarzının öğretmenlerin örgütsel sessizliğini yordama düzeyi belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada "ilişkisel tarama modeli" kullanılmıştır. Araştırmanın hedef evrenini, İstanbul Pendik ilçesindeki resmi liselerde görev yapan 1985 öğretmen oluşturmaktadır. Hedef evrenden örneklem yoluyla 300 kişiye ulaşılmıştır. Verilerin toplanmasında "Yönetim Tarzı Ölçeği" ve "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; madde analizlerinde aritmetik ortalama ve standart sapma testleri, görüşlerin cinsiyete ve eğitim düzeyine göre farklılaşıp farklılaşmadığı belirlemek için t-testi, mesleki kıdem ve branş değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için ANOVA ve Kruskal Wallis H testi yapılmıştır. Yönetim tarzlarının örgütsel sessizliği yordama düzeyini belirlemek için regrasyon analizi yapılmıştır. Öğretmenler, müdürlerin işbirlikli yönetim tarzı sergilediklerine katılırken otoriter yönetim tarzı sergilediklerine kısmen katılmışlardır. Öğretmenler, müdürlerin ilgisiz ve karşı koyucu yönetim tarzı sergilediklerine katılmamışlardır. Öğretmenler, duygularından dolayı sessizlik yaşadıklarını belirtirken kısmen yöneticilerinden, izole olmaktan, örgütten ve okul ortamından dolayı sessizlik yaşadıklarını belirtmişlerdir. Öğretmenler, sessizliklerini sessizlik kaynağına bağlamamışlardır. Öğretmen görüşleri mesleki kıdem, branş değişkenlerinde müdürlerin yönetim tarzları açısından anlamlı farklılıklar gösterirken, cinsiyet, eğitim düzeyi değişkenlerinde ise anlamlı bir farklılık göstermemiştir. Öğretmen görüşleri örgütsel sessizliği değerlendirmede mesleki kıdemlerine göre farklılaşırken; cinsiyet, eğitim düzeyi ve branşa göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. İşbirlikli ve otoriter yönetim tarzları örgütsel sessizliğin tümü ve alt boyutları üzerinde anlamlı birer yordayıcıdır. İlgisiz ve karşı koyucu yönetim tarzları ve okul ortamı sessizliği hariç, örgütsel sessizlik üzerinde anlamlı bir yordayıcı çıkmamıştır. Yönetim tarzı alt boyutları örgütsel sessizliğin %49'unu açıklamaktadır. Yönetim tarzı alt boyutları tümü birden okul ortamı sessizliğinin %49'unu, duygusal sessizliğin %36'sını, sessizliğin kaynağının %41'ini, yönetici sessizliğinin %22'sini, izolasyon sessizliğinin %38'ini açıklamaktadır. Örgütsel sessizlik ve alt boyutlarıyla en yüksek ilişkiyi işbirlikli yönetim tarzı ve otoriter yönetim tarzı göstermiştir. İşbirlikli yönetim tarzı örgütsel sessizliğin alt boyutlarıyla anlamlı negatif ve orta düzeyde bir ilişki gösterirken otoriter yönetim tarzı anlamlı, pozitif ve düşük düzeyde bir ilişki göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Yönetim Tarzları, Örgütsel sessizlik, Lise öğretmenleri
Öğretmenlerin örgütsel sessizlik algılarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi: Bir meta-analiz çalışması
Bu çalışmanın temel amacı; öğretmenlerin örgütsel sessizlik algılarında cinsiyet, kıdem ve branş değişkenlerinin etki düzeyini ortaya koymaktır. Konu ile ilgili YÖK Tez Merkezi, ProQuest, EBSCOhost ve Google Akademik, Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi (Türkiye Akademik Arşivi, Ulusal Toplu Katalog, Dergi Park Akademik) veri tabanları taranarak dahil edilme ölçütlerine uygun cinsiyet değişkeni için 83, kıdem değişkeni için 55 ve branş değişkeni için 28 çalışma meta analiz kapsamına dahil edilmiştir. Araştırmaya dahil edilen çalışmaların örneklem büyüklükleri, cinsiyet değişkenine göre 29058, kıdem değişkenine göre 19597 ve branş değişkenine göre 11194 öğretmendir. Verilerin analizinde Comprehensive Meta Analysis Ver. 2.2.064 (CMA) programı kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda tüm değişkenler için araştırmaya dâhil edilen bireysel çalışmalarda yayın yanlılığı bulunmadığı görülmüştür. Rastgele etkiler modeline göre yapılan analiz sonucunda; öğretmenlerin örgütsel sessizlik algıları üzerinde cinsiyet değişkeninin genel etki büyüklüğünün (d=0.00), kıdem değişkeninin genel etki büyüklüğünün (d= -0.07) ve branş değişkeninin etki büyüklüğünün (d=-0.06) zayıf ve önemsiz düzeyde olduğu belirlenmiştir. Tüm değişkenleri için yapılan moderatör analizleri sonucunda da istatistiksel olarak anlamlı olmayan sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırmada ulaşılan bulgular genel olarak değerlendirildiğinde öğretmenlerin cinsiyet, kıdem ve branş gibi özelliklerinin örgütsel sessizlik algısı üzerinde etkisinin olmadığı ya da çok zayıf düzeyde olduğu görülmüştür. Araştırma bulguları üzerinde araştırma karakteristik özelliklerinin etkisi incelendiğinde; kademe türünün, yayın türünün, okul türünün, öğretmen branşının, araştırmanın yapıldığı bölgenin ve araştırmacı cinsiyetinin moderatör etkisi olmadığı görülmüştür.
Örgütsel çatışma ve örgütsel sessizlik ilişkisi: Kuşadası örneği
Bu çalışmada örgütsel çatışma ve örgütsel sessizlik ilişkisi turizm sektöründe yer alan otel işletmeleri bağlamında incelenmek istenmiştir. Araştırmanın evreni Kuşadası'nda yer alan 4 ve 5 yıldızlı oteller olarak belirlenmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi yaklaşımı kullanılmıştır. Demografik değişkenler, örgütsel çatışma ve örgütsel sessizlik olmak üzere 3 bölümden oluşan bir anket formu oluşturulmuştur. Anket formu otel çalışanlarına elektronik ortamda ve elden dağıtılmıştır. Veri toplama aşamasından sonra elde edilen bulgulara ilişkin gerekli istatistiksel analizler uygulanmıştır. Demografik verilere ilişkin frekans analizi yapılmıştır. Araştırmada kullanılan ölçekler hali hazırda bilimsel araştırmalarda kullanılan ölçekler olup geçerlilik testi uygulanmamıştır. Uzman görüşü eşliğinde ölçeklerin çalışma için kullanımında bir engel olmadığı görülmüştür. Ölçeklerde yer alan ifadelerin güvenirliliğini ölçmek için Cronbach Alpha testi uygulanmış ve her iki ölçeğin de eşik değerden yüksek değere sahip olduğu saptanmıştır. Çalışmanın amacına ilişkin olarak örgütsel çatışma ve örgütsel sessizlik ilişkisinin yönünü belirlemek için korelasyon testi yapılmıştır.
Örgütsel yabancılaşma ve örgütsel sessizlik ilişkisi: Gaziantep'te bir alan araştırması
Bu çalışmanın temel amacı örgütsel yabancılaşma ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Bu amaçla T.C. Adalet Bakanlığı'na bağlı taşra teşkilatı olan Gaziantep Adliyesinde farklı unvanlarda (cumhuriyet savcısı, hakim, yazı işleri müdürü, zabıt katibi, mübaşir) çalışmakta olan kamu personeli üzerinde bir alan araştırması yapılmıştır. Anket yöntemi ile elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS 23 istatistik programıyla analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda örgütsel yabancılaşmanın örgütsel sessizlik alt boyutları olan kabullenici sessizlik, korunmacı sessizlik ve korumacı sessizlik ile ilişkisi olduğu ve örgütsel yabancılaşmanın sessizlik boyutları üzerinde etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Prososyal sessizlik ve örgütsel güven algısının örgütsel bağlılığa etkisinde örgütsel prestij algısının aracı rolü: Bir alan çalışması
Bu araştırmanın amacı; prososyal sessizlik ve örgütsel güvenin örgütsel bağlılığa etkisinde algılanan örgütsel prestijin etkisinin olup olmadığının tespit edilmesidir. Araştırmanın evrenini 2021 yılında Türkiye'deki banka çalışanları oluşturmaktadır. Bu evren dahilinde kolayda örneklem yöntemiyle örneklem olarak 529 banka çalışanına ulaşılmıştır. Araştırma amacına uygun olarak anket formu oluşturulmuştur. Oluşturulan anket formu beş bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde yedi ifade ile demografik bilgilerin toplanması hedeflenmiştir. İkinci bölümde örgütsel bağlılığı tespit etmek üzere onsekiz ifade yer almıştır. Örgütsel bağlılık duygusal, devam ve normatif bağlılık boyutlarından oluşmaktadır. Her boyut altı ifade ile ölçülecek şekilde ifadelerden oluşmuştur. Üçüncü bölümde örgütsel güven ölçeği bilişsel boyut yedi ve duygusal boyut beş olmak üzere toplam on iki ifade ile ölçülmüştür. Dördüncü bölümde çalışanların prososyal sessizlik algılarını belirlemeye yönelik beş ifadeden oluşan ölçek yer almaktadır. Beşinci ve son bölümde ise çalışanların örgütsel prestij algılarını tespit etmeye yönelik sekiz ifade bulunmaktadır. Anket formundan elde edilen veriler analiz edilerek oluşturulan hipotezler sınanmıştır. Elde edilen bulgulara göre prososyal sessizliğin örgütsel prestij algısını pozitif yönde etkilediği, örgütsel bağlılık alt boyutlarını etkilemediği, ancak örgütsel prestij algının modele aracı değişken olarak eklendiğinde örgütsel prestij algısının tam aracı değişken etkisi gösterdiği görülmüştür. Örgütsel güven alt boyularından bilişsel güvenin örgütsel bağlılık alt boyutlarını pozitif yönde etkilediği, duygusal güvenin ise sadece devam bağlılığını pozitif yönde etkilediği ve duygusal güvenin örgütsel prestij algısını pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Örgütsel güven alt boyutlarının örgütsel bağlılığa etkisinde örgütsel prestij algısının aracı değişken rolü için ise bilişsel güven ile duygusal bağlılık ile kurulan modelde örgütsel prestij algısı kısmi aracı değişken ve duygusal güven ile duygusal bağlılık ile kurulan modelde örgütsel prestij algısı tam aracı değişen rolü üstlenmiştir.
Örgüt kültürü örgütsel sessizlik ilişkisi: Manisa ve İzmir' deki devlet ve vakıf üniversitelerinde bir araştırma
Günümüzün hızla değişen koşullarında, sürdürülebilir rekabet avantajı elde edebilmek örgütlerin devamlılığında ve başarısında etkili olmaktadır. Örgütler, devamlılık sağlama noktasında, çevresel tehditlere cevap verebilen, kendilerine güvenen ve sahip olduğu bilgiyi paylaşmaktan korkmayan çalışana daha fazla ihtiyaç duymaktadırlar. Ancak son yıllarda örgütte bilgi ve fikirlerini kasıtlı olarak esirgeyen, paylaşmayan çalışan sayısının gün geçtikçe arttığı ileri sürülmektedir. Bu kavram literatürde örgütsel sessizlik olarak yer almaktadır. Bireysel düzeyde bir değişken olarak değil, örgütsel düzeyde gözlemlenen bir olgu olarak ele alınan örgütsel sessizlik, çalışanların kasıtlı bir şekilde, örgütsel sorun, olay, konu vb. durumlarla ilgili görüş ve düşüncelerini; gelmesi olası tepkilerden çekinme, sorun yaratan biri olarak algılanmama, başkalarının görüşlerine uyma isteği veya herhangi bir değişiklik yaratmayacağına olan inancı nedeniyle ifade etmemesi olarak tanımlanmaktadır. Çalışanların sergiledikleri sessiz kalma davranışı önceleri örgütle uyum içerisindeki çalışanı akıllara getirse de, bu durumun olumsuz etkilerine de vurgu yapılmaktadır. Örgütsel sessizliğin, özellikle örgütün gelişimi ve büyümesi açısından olumsuz etkileri bulunmaktadır. Araştırmada örgüt kültürü ile örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini; Manisa ve İzmir' deki devlet ve vakıf üniversitelerinde görev yapmakta olan 719 akademisyen oluşturmaktadır. Araştırmaya kaynak olan veriler araştırma soruları çerçevesinde yapılandırılmış soru formu yoluyla toplanmıştır. Araştırmada Örgütsel Sessizlik Davranışı Ölçeği' nin Türkçe' ye uyarlaması ve örgüt kültürü tipolojileri ile örgütsel sessizlik türleri arasındaki ilişkileri belirlemeye yönelik analizler yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda; örgüt kültürü tipleri ile örgütsel sessizlik türleri arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Yapılan literatür taramasında örgütler için son derecede önemli olan örgütsel sessizlik kavramı yazında yeterince incelenme alanı bulamamıştır. Özellikle de Türkiye' de konu ile ilgili yapılan çalışmalar oldukça kısıtlıdır. Bu açıdan bakılacak olursa örgütsel sessizlik ve örgüt kültürü arasındaki ilişkinin incelenmesinin yazına önemli katkı getireceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Sessizlik, Örgütsel Sessizlik, Örgütsel Kültür, Cameron – Quinn Modeli
Örgütsel sessizlik ile kültürel değerler arasındaki ilişkinin incelenmesi: Kamu kuruluşlarında bir araştırma
Bu çalışmanın temel amacı, kültürel değerler ile örgütsel sessizlik ve çalışanların sessizlik davranışları arasında bir etkileşim olup olmadığının tespit edilmesidir. Çalışma diğer çalışmalardan farklı olarak sessizliğin, hem bireysel hem de örgütsel boyutları ele alarak yapılandırılmıştır. Çalışmada ayrıca çalışanların örgütlerde neden ve hangi konularda sessiz kaldığı, sessiz kalma davranışlarının altında yatan eğilimlerin neler olduğu ve çalışan sessizlik davranışının cinsiyet, eğitim durumu ve kıdem gibi demografik değişkenler açısından farklılık gösterip göstermediği de ele alınmıştır. Bu kapsamda geliştirilen hipotezler ve araştırma soruları, İzmir İli Kamu Kurumu çalışanlarından oluşan örneklemden toplanan verilerle test edilmiştir. Araştırma verileri, anket yöntemi ile toplanmıştır. Öncelikle, toplanan veriler aracılığıyla, ankette yer alan ifadelerin, değişkenleri ölçme gücünün açıklanabilmesi için, faktör analizi yapılmıştır. Daha sonra değişkenler arasındaki ilişkilerin test edilebilmesi için korelayon ve regresyon analizleri yapılmış ve demografik değişkenlere göre farklılaşma olup olmadığını belirlemek amacıyla Anova ve t testleri uygulanmıştır. Araştırmada çalışanların örgüt içinde neden sessiz kaldıklarını ölçmeye yönelik Örgütsel Sessizlik ölçeği kullanılmıştır. Ölçek araştırmacı (Çakıcı, 2007) tarafından Morrison ve Milliken (2000); Morrison, Milliken ve Hewlin (2003)'nin çalışmaları temel alınarak geliştirilmiştir. Çalışanların hangi konularda sessiz kaldıklarını belirlemek amacıyla Çakıcı (2007) tarafından geliştirilen diğer bir sessizlik ölçeği kullanılmıştır. Sessizlik davranışının altında yatan eğilimler Van Dyne, Ang ve Botero'nun (2003) geliştirdikleri Çalışan Sessizlik Davranışı ölçeği aracılığıyla ölçülmüştür. Son olarak Kültürel değerlerin tespitinde ise Dorfman ve Howell (1998)'in ölçeğinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, kültürel değerlerin örgütsel sessizlik ve çalışan sessizlik davranışı üzerinde etkilerinin olduğu bulunmuştur. Araştırmaya katılan çalışanların en fazla yöneticinin tutum ve davranışları ile örgütsel yapıdan dolayı sessiz kaldıkları tespit edilmiştir. Çalışanlar ayrıca kurum içinde en fazla işi iyileştirmeye dönük öneriler sunmada çekindikleri ve en fazla pro-sosyal güdülerden kaynaklı sessiz kaldıkları ortaya çıkmıştır. Araştırma bulguları, elde edilen sonuçların araştırma yapılan örneklem açısından beklenen sonuçları desteklemektedir. Bununla birlikte örgütlerde çalışanların sessiz kalma davranışının ve bunun örgüt içinde yayılmasının yetiştirildikleri kültüre ait özelliklere bağlı olduğu bulunmuştur. Çalışmada, çalışan sessizlik davranışının yaş ve toplam iş tecrübesi açısından farklılık göstermediği, diğer demografik durumların ise farklılığa sebep olduğu gözlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Sessizlik, Çalışan Sessizliği, Kültür, Kültürel Değerler
Örgütsel sessizlik ve çalışanların performansları arasındaki ilişki: İzmir İli Çiğli İlçesi devlet ilkokullarına ilişkin bir araştırma
ÖZET Çalışanların yöneticilerine ve iş çevrelerine anlatamadıkları problemleri, sessiz kalarak ifade etmeye çalışmaları örgütsel sessizlik olarak tanımlanmaktadır. Çalışanların, örgüt içinde düşüncelerini ve önerilerini paylaşmalarına ise örgütsel seslilik denir. Performans kavramı ise bireylerin ya da toplulukların hedeflerine ve amaçlarına ulaşmak için uygulamış oldukları, nicel ve nitel ölçütler kapsamında belirli aralıklarla kontrol ettikleri, örgütün varmış olduğu nokta olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırmanın amacı, örgütsel sessizlik, seslilik ilişkisinin belirlenmesi ve performans açısından yansımalarını değerlendirmektir. Bu çalışma kapsamında ilkokul öğretmenlerinin, demografik özellikleri (yaş, eğitim, meslekteki hizmet süresi, okuldaki hizmet süresi) ile örgütsel sessizlik, seslilik ve performans arasında anlamlı bir farklılık olup olmadığı, farklılığın hangi gruplar arasında olduğu irdelenmiştir. İzmir ili Çiğli ilçesinde gerçekleştirilen araştırmanın evrenini 501 öğretmen, örneklemini ise 200 ilkokul öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın güvenilirlik analizi için Cronbach's Alpha kat sayısı hesaplanmıştır. Geçerlilik analizi için faktör analizi ve demografik özelliklerin analizi için frekans analizi yapılmıştır. Araştırmada KMO Barlett, Anova, Welch, Brown-Forsythe, Korelasyon analizleri yapılmış ve basit tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Anova değeri sonucunda araştırmaya cevap veren öğretmenlerin analizi gerçekleştirilmiş ve verilen hipotezlerin doğruluğu saptanmıştır. Araştırma ile elde edilen verilerin analizi sonucunda, ilkokul öğretmenlerinin örgütsel sessizlik, seslilik ve performans konusunda çok farklı düşüncelere sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Bu farklılığın yaş, eğitim, meslekteki hizmet süresi, okuldaki hizmet süresi gibi demografik değişkenlere bağlı olarak oluştuğu gözlenmiştir. Çalışanların yaşlarına, meslekteki ve okuldaki hizmet sürelerine göre örgütsel sessizlik ve seslilik arasında anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır. Çalışanların eğitim durumları ile örgütsel sessizlik ve örgütsel seslilik arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır. Performans boyutunda ise yaş, eğitim, meslekteki hizmet süresi ve okuldaki hizmet süresi arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.
Ortaöğretim kurumlarında yaşanılan örgütsel sessizlik ile okul kültürü arasındaki ilişki
Örgütler insanların oluşturduğu küçük birer toplumsal örnekler olarak düşünülebilir. Hızla değişen ve gelişen dünyada örgütün ilerleme gösterebilmesi için örgüt içindeki üyelerin etkili iletişim içinde olması, örgütü ilgilendiren her konuda fikirlerini çekinmeden dile getirmeleri gerekebilir. Sessizlik örgütün gelişim ve değişimini engelleyen en önemli etmenlerden biridir. Fikirlerini dile getiremeyen üyelerin bulunduğu ve etkili iletişimin hâkim olmadığı örgütlerde örgütsel sessizlik durumu meydana gelebilir. Bununla birlikte dünyadaki farklı toplumların farklı kültürlere sahip olması gibi, her bir örgütün de kendine has farklı bir kültürü vardır. Kültür, örgütün çevresinde yaşanan çeşitli değişikliklere karşı ayakta kalmasını ve varlığını sürdürmesini sağlayan en önemli örgütsel unsurdur. Nihai amacı ayakta kalmak ve her gelişmeye uyum sağlamak olan örgütlerin sahip olduğu kültürler örgütsel sessizlik gibi durumlardan etkilenebilir ve bu etki örgütün gelişimine yansıyabilir. Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim kurumlarında yaşanan örgütsel sessizlik ile okul kültürü arasındaki ilişkiyi öğretmenlerin görüşlerine göre belirleyebilmektir. Örgütsel sessizlik ile okul kültürü arasındaki ilişki ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin cinsiyet, çalıştıkları okul türü ve mesleki kıdem değişkenlerine göre incelenmiştir. Araştırmanın evrenini Düzce ili Merkez ilçede bulunan ortaöğretim kurumlarında görev yapan 859 öğretmen, örneklemini ise Düzce ili Merkez ilçedeki 23 devlet okulunda görev yapan 402 öğretmen oluşturmaktadır. Düzce ili Merkez ilçedeki genel liselerin tümü araştırmaya dahil edilmiş olup ölçme aracının uygulandığı öğretmenler kolay örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmada verileri toplamak amacıyla Likert türü olan Örgütsel Sessizlik ölçeği ile Okul Kültürü ölçeği kullanılmıştır. Toplanan veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Örgütsel sessizliğin okul kültürü üzerindeki rolü ve ilişkisinin öğretmenlerin cinsiyete göre farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla bağımsız gruplar t-testi, çalıştıkları okul türü ve mesleki kıdeme göre farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA), örgütsel sessizlik ve okul kültürü arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla Pearson Korelasyon analizi ve örgütsel sessizliğin okul kültürünü ne düzeyde yordadığını belirlemek için ise regresyon testleri uygulanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen sonuçlar şu şekilde özetlenebilir: Düzce ili Merkez ilçede bulunan ortaöğretim kurumlarında çalışan öğretmenlerin görüşlerine göre örgütsel sessizlik ve okul kültürü arasında düşük düzeyde negatif anlamlı ilişki bulunmuştur. Öğretmenlerin örgütsel sessizlik ve alt boyutlarına dair görüşleri ile cinsiyetleri arasında anlamlı bir fark yoktur. Örgütsel sessizlik ve alt boyutları ile okul türü arasında anlamlı bir fark belirlenmemiştir. Örgütsel sessizlik alt boyutlarından örgüt yararına sessizlik alt boyutu ile mesleki kıdem arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Öğretmenlerin okul kültürü ve tüm alt boyutlarına dair görüşleri ile cinsiyetleri arasında anlamlı bir fark yoktur. Okul kültürü tüm alt boyutları ile okul türü değişkeni arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Okul kültürü değişkeninin destek kültürü alt boyutu dışındaki diğer alt boyutları ile mesleki kıdem değişkeni arasında anlamlı fark belirlenmiştir. Örgütsel sessizlik ve alt boyutlar ile başarı kültürü, destek kültürü negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Örgütsel sessizlik ve alt boyutlar ile bürokratik kültür arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Örgütsel sessizlik görev kültürünün anlamlı bir yordayıcısı değildir. Anahtar Sözcükler: Örgütsel Sessizlik, Okul Kültürü, Öğretmenler, Lise
Kuşaklar arası farklılıkların örgütsel sessizlik üzerine etkisi: İstanbul'daki otel işletmeleri üzerine bir araştırma
Bu araştırmanın amacı kuşaklar arası farklılıkların örgütsel sessizlik tutumu üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmanın çalışma evrenini İstanbul ilinin Taksim ve çevresi bölgelerdeki dört ve beş yıldızlı otel işletmeleri oluşturmaktadır. Söz konusu otel işletmelerinde hiyerarşik yapının en üstünde yer alan çalışanlar (işverenler) hariç olmak üzere tüm alt, orta ve üst kademede yer alan çalışanlar araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Yüz yüze anket uygulaması, topla-bırak anket uygulaması ve online anket (Google Form) uygulaması yapılmıştır. Anket uygulaması sonucunda 402 adet ankete ulaşılmıştır. Elde edilen veriler, betimleyici istatistikler, cronbach's alpha, t testi ve one-way Anova testi kullanılarak analiz edilmiştir. Ayrıca bağımsız örneklemler için iki faktörlü varyans analizi yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda, çalışanların mensubu oldukları kuşaklara göre bireysel sessizlik, örgütünü korumaya yönelik sessizlik ve çalışma arkadaşını korumaya yönelik sessizlik örgütsel sessizlik boyutlarına ilişkin elde ettikleri puanlar arasında anlamlı bir farklılık olduğu anlaşılmıştır.
Örgütsel sessizlik ve kurumsallaşma düzeyi arasındaki ilişki: Kastamonu Üniversitesi örneği
Araştırmamızda yeni kurulan Üniversitelerdeki kurumsallaşma düzeyi ile örgütsel sessizlik arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını belirlemek yapılmış olup, örneklem olarak Kastamonu Üniversitesi seçilmiştir. Araştırmamızda veri toplama aracı olarak anket kullanılmıştır. Anket üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Kastamonu Üniversitesi'nde görev yapan akademik ve idari personelin kişisel özelliklerini belirlemek için sorular sorulmuş olup, ikinci bölümde Bozbayındır tarafından 2014 yılında geliştirilen "Kurumsallaşma Ölçeği", Üçüncü bölümde Van, Ang ve Botero (2003) tarafından geliştirilmiş; Şehitoğlu ve Zehir (2010) tarafından Türkçeye çevrilmiş Çalık'ın yaptığı çalışmada kullanılmış bir ölçek olup iki ölçekte de 5'li likert tipi derecelendirilmeye tabi tutulmuştur. Ölçeklerinin güvenirliliğini belirlemek için faktör analizi yapılmış olup "Kurumsallaşma Ölçeği" için α=0,958 "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" için α=0,805 olarak hesaplanmıştır. Anketler 2016 yılı Temmuz, Ağustos, Eylül aylarında Kastamonu Üniversitesi'nde görev yapan ve evreni oluşturan 1083 İdari ve Akademik Personele gönderilmiştir. 332 anket değerlendirilmeye uygun bulunmuş olup SPSS istatistiki programda değerlendirilmiştir. Ölçekler arasında anlamlı bir ilişkinin bulunup bulunmadığını ölçmek için t-testi, ikiden fazla değişkenin arasındaki anlam farklılığını belirlemek için One-WayAnova testi yapılmıştır. Varyans analizi sonucunda olası farklılıkların hangi değişkenlerden kaynaklandığını bulmak için de Tukey testinden yararlanılmıştır. Araştırmada katılımcıların, üniversitenin kurumsallaşma düzeyi ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkiyi belirlemeye yönelik yapılan Pearson Korelasyon Analizi sonuçlarına göre aralarında ters orantılı ve yüksek düzeyli (r=-0,75) bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışanların yaşı, cinsiyeti, görevi, medeni durumu, hizmet süresi, personel türü gibi değişkenlerin kurumsallaşma düzeyi ve örgütsel sessizliği etkilemediği algılanmıştır. Anahtar Kelimeler: Kurumsallaşma, örgütsel sessizlik, kurumsallaşma düzeyi
The investigation of relationship between perceived psychological contract breaches and organizational silence: The case of kilis state hospital
Psychological contract is an important phenomenon. It comprises of mutual expectations and promises between employee and the employer. When these promises and expectations are not met, it can affect badly employees' behavior such as low performance and motivation, intent to leave the job or silence in the workplace. On the other hand, organizational silence plays a decisive role in the point of being participant in the organization. This study's aim is to investigate the relationship between perceived psychological contract breaches and organizational silence. A survey is conducted to the health workers in the Kilis State Hospital. 300 doctors and nurses participated in the study. The result showed that there is not any statistical difference between demographic characteristics and perceived psychological contract breaches, but it detected relationship between age, marital status, education level, profession and organizational silence. When the relationship between two variables is examined, perceived psychological contract breaches have effect on organizational silence.
Öğretim elemanlarının örgütsel sessizlik düzeyleri ile mizah tarzları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu çalışmanın hedefi, Türkiye'de bulunan üç devlet üniversitesinde görev yapan öğretim elemanlarının mizah tarzlarını ve örgütsel sessizlik algılarını belirlemek, birtakım parametrelere istinaden incelemek ve öğretim elemanlarının mizah tarzları ile örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. İlişkisel tarama modeli çalışma tasarımı olarak tanımlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2020-2021 eğitim öğretim yılında Türkiye'de bulunan üç devlet üniversitesinde çalışmakta olan 371 öğretim elemanları oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcı akademisyenlerin mizah tarzlarına ilişkin görüşlerine yönelik "Mizah Davranışları Ölçeği" kullanılmıştır. Akademik personelin örgütsel sessizliklerine ilişkin görüşlerini ölçmek için ise "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" uygulanmıştır. Ölçeklerin yanı sıra, araştırma kapsamında araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırma sonucunda; öğretim elemanlarının örgütsel sessizlik düzeylerinin cinsiyet, medeni durum ve görev yaptıkları üniversite değişkenlerine göre farklılaşmadığı bulunurken, idari görev, akademik unvan ve mesleki kıdem değişkenlerine göre anlamlı farklılaştığı görülmüştür. Öğretim elemanlarının mizah tarzlarının ise medeni durum ve idari görev değişkenlerine göre farklılık göstermediği tespit edilirken, cinsiyet, akademik unvan, kıdem ve görev yaptıkları üniversite değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Öğretim elemanlarının mizah tarzları ve örgütsel sessizlik düzeyleri arasında güçlü bir ilişki olmamakla beraber, kısmen ve düşük bir düzeyde ilişki olduğu, genel hatlarıyla olumlu mizahın pozitif şekilde, olumsuz mizahın negatif yönde sessizliği etkilediği tespit edilmiştir.
An analysis of relationship between organizational citizenship, organizational silence and organizational burnout behaviors ofteachers working in middle schools
The purpose of this study is to determine the relationship between the organizational citizenship, organizational silence, and organizational burnout behaviors of teachers who are working in general purpose secondary schools. The research is in the relational screening model, and the study's universe constitutes 1172 branch teachers working in 121 secondary schools in the education and training activities in the province of Bingöl in the academic year 2016-2017. The sample of the study consists of 55 randomly selected middle schools in the same school year and 658 branch teachers working in these schools. From the returned 600 scales, the scales that were not filled or unhealthy were analyzed and analyzed through 546 scales.In this study, Organizational Citizenship Scale was used to measure Organizational Citizenship Level, Organizational Silence Scale was used to measure organizational silences, and Maslach Burnout Inventory was used to measure organizational burnout. Frequency and percentage distributions were found for the characteristics of the group to which the scales were applied. T-test was conducted to determine whether there were significant differences between groups in terms of dimensions of organizational citizenship, organizational silence and organizational burnout behaviors and demographic characteristics such as gender, marital status and educational status. One way analysis of variance (One Way ANOVA) was conducted to determine whether there is a significant difference between group mean in terms of organizational citizenship, organizational silence and organizational burnout behaviors and demographic characteristics such as branch, age and occupational seniority. In cases where there is a significant difference between the perceptions in the one-way analysis of variance, the LSD test was conducted to find the source of the difference. Correlation was also calculated by Pearson Product Moment Correlation Analysis to test the relationship between organizational citizenship, organizational silence, and organizational burnout perceptions. The collected data were recorded in a packet program and related descriptive statistics were made. Frequency, percentage, t-test, one way variance analysis and correlation analysis were applied in the analysis of the data. Significance level was accepted as p <0.05. According to the findings obtained in the research; Participants' perceptions of organizational citizenship did not differ significantly according to the gender variable in the dimensions of altruism, gentility, and civic virtue, but the perceptions of the politeness dimension were found to be relatively higher in women than in men. Age, branch, education status variables do not make a meaningful difference in the perceptions of participants regarding organizational citizenship behaviors. Participants' perceptions of organizational citizenship did not differ significantly in terms of altruism, courtesy, gentility, and civic virtue, but the perceptions of the dimension of conscientiousness were found to be relatively higher in single teachers. Participants' perceptions of organizational citizenship did not differ significantly in terms of conscientiousness, courtesy and gentlemenhip according to occupational seniority variable, but perceptions of altruism and civic virtue dimensions differ statistically significantly. It was found that participants' perceptions of organizational silence did not differ significantly in terms of emotional, silent source, managerial and isolation dimensions according to gender, but perception of school environment dimension was relatively higher in males than females. The participants' perceptions of organizational silence did not differ significantly according to age variables in the dimensions of emotion, silence, managerial and isolation, but perception levels related to the dimension of the School Environment were significantly different according to age. The LSD test results for finding the source of this difference are different; Teacher perceptions in the 30-39 age range were found to be due to the fact that the perceptions were relatively lower than those in the age range of 20-29 years and 40 years and older. Branches, marital status and occupational seniority variables did not make a meaningful difference in the participants' perceptions regarding organizational silence behaviors. It was found that participants' perceptions of organizational silence did not show any significant difference in school environment, emotional, managerial and isolation dimensions compared to educational status but that the perceptions of silence dimension were relatively higher than those of undergraduate teachers in graduate education. Gender, marital status and educational status variables did not make a meaningful difference in the perceptions of participants regarding organizational burnout behaviors. There was no statistically significant difference between participants' attitudes towards organizational burnout and the dimension of emotional and personal confidence. However, the perceptions of participants' Emotional Exhaustion and scale totals differed significantly. The LSD test to find the source of this difference was significantly lower than the perceptions of the teachers in the emotional exhaustion age range of 20-29 years who were in the 30-39 age group and 40 years and over. In the scale sum, the perception level of those who are in the age range of 20-29 years is relatively lower than the ones of the age group of 50 years and over. It was found that participants' perceptions of organizational burnout did not differ significantly in terms of emotional exhaustion and depersonalization compared to the branch variable, but perceptions of personal sense of achievement dimension were found to be relatively higher than those of numerical, language, social and art teachers. It was found that participants' perceptions of organizational burnout did not differ significantly in terms of personal accomplishment level compared to occupational seniority but that perceptions of emotional exhaustion and desensitization dimension were higher in teachers working 15 years or more. Key words: Secondary school, teacher, organizational citizenship, organizational silence, organizational burnout.