Arap belâgatında sözün muktazâ-ı zâhirin dışına çıkması

Bu çalışmada, Arap dilinde bir ifade şekli olan sözün muktaza-ı zahirin dışına çıkması üslubu incelenmiştir. Bu üslup, belaği bir değer taşıyan sözlerin anlaşılması bakımından son derece önemlidir. Zira metinlerde ortaya çıkan belaği sanat ve üslup bilinmeden metinde verilmek istenen mesajın gerçek manada anlaşılması mümkün değildir. İlk dönemlerde değişik konu başlıkları altında dağınık bir şekilde işlenen bu üslubun çeşitleri, Belâgat ilminin olgunlaşması ile birlikte kaleme alınan eserlerde daha çok Me'ânî ilminin "müsned ileyhi" başlığı altında işlenmiştir. Bu çalışmada, en önemli belâgat kaynakları ekseninde "sözün muktaza-ı zahirin dışına çıkması", kavramsal açıdan ele alınıp detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu üslubun çeşitleri hakkında farklı yaklaşımlar olmakla birlikte, "Telhis" geleneğine göre ele alınıp ortaya konmuştur. Sözün muktaza-ı zahirin dışına çıkması üslubunun çeşitleri, ayrıntılı bir şekilde irdelenmiştir. Ayrıca söz konusu üslubun, aynı zamanda pratik bir yansıma olan örnekler üzerinde meydana gelişi ve belaği değeri üzerinde durulmuştur.