Diyarbakır çadır kentte yaşayan 15-49 yaş arası kadınların doğurganlık algısı hepatit B ve tetanoz antikor düzeylerinin araştırılması

Savaşlar ve zorunlu göçler; yüz binlerce insanın ölümüne, sakatlanmasına ve hastalanmasına yol açan, aynı zamanda ruhsal ve sosyoekonomik sorunları arttıran, temel sağlık hizmetlerini kesintiye uğratan durumlardır. Tüm olağan dışı durumlarda olduğu gibi bu durumda da özellikle üreme çağındaki kadınlar ve çocuklar en fazla risk altındaki gruplardır. Bu çalışmanın amacı iç savaş nedeniyle ülkemize göç eden ve çadır kentte yaşamakta olan Ezidi kadınların doğurganlık özelliklerini, doğurganlıklarını etkileyen faktörleri değerlendirmek, ayrıca Hepatit B ve Hepatit-C antikor düzeylerine bakılıp aşı gereksinimi olanları tespit etmektir. Tanımlayıcı tipte kesitsel olan bu çalışma Temmuz 2015- Şubat 2016 tarihleri arasında Diyarbakır Büyükşehir Belediyesine bağlı çadır kentte yapılmıştır. Çadır kentte 580 15-49 yaş evli kadın bulunmaktadır. Bunların %50'sine (290 kişi) ulaşmak hedeflenmiş olup 248 kişi araştırma kapsamına alınmıştır. Ezidilerin anadilleri Kürtçe olduğundan Kürtçe çevirisi yapılmış aydınlatılmış onam formları alındıktan sonra, yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak doğurganlık özellikleri ile ilgili 54 sorudan oluşan bir anket uygulanmıştır. Görüşme tamamlandıktan sonra seroprevalans çalışması için ankete katılan kadınların kanları alınmıştır. Çalışmaya katılan kadınların % 72,8'i okuryazar değildir. Kadınların ortalama; evlenme yaşı 17,8 ± 3,4, ilk doğum yaşı 19,4 ± 3,3, doğum sayıları 4,6 ± 3,2, yaşayan çocuk sayıları 4,1 ± 2,8 ve sahip olmak istedikleri çocuk sayısı 4,7±2,2 'dir. Aile planlaması yöntemleri ile ilgili bilgisi olanların oranı % 83,9 olup, şuan aile planlaması (AP) yöntemi kullananların oranı % 50dir. Kadınların %10,1'i (25 kişi) Türkiye ye geldikten sonra doğum yapmış ve bunların % 72'si doğum öncesi bakım, %40'ı (10 kişi) doğum sonrası sağlık bakım hizmeti almıştır. İlkokul bitirmemiş kadınların AP hakkında bilgisi ve AP yöntemi kullanma oranı ilkokul ve üstü bir okul bitirenlerden daha yüksek olup gruplar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,05). Kadınların % 4,5'i geçirilmiş Hepatit B enfeksiyonuna bağlı bağışık, %15,5'i aşıya bağlı bağışık olup %80'i hepatit B enfeksiyonuna duyarlıdır. Çalışmada Hepatit C virüsü ile karşılaşan kişi bulunmamıştır. Sonuç; göç eden bireyler gittikleri ülkede öncelikli ve riskli grup olarak kabul edilmeli, sağlıklarının korunması ve geliştirilmesi için gerekli özen gösterilmelidir. Özellikle göç eden kadınlara sığındıkları ülkede oldukları sürece temel sağlık hizmetlerinin ücretsiz bir şekilde sunulması, sunulan hizmetlerin ve hizmetlere ulaşım ile ilgili bilgilerin bireylere kendi dillerinde aktarılması sağlanmadır. Hepatit B' ye duyarlılıkları oldukça yüksek olan bu grubun hepatit B ye karşı aşılanması hem eşlerin hem doğacak çocukların sağlığının korunması açısından oldukça önem arz etmektedir.