Hipertansiyonu olan bireylerde kardiyovasküler risk ve öz etkililik düzeyinin risk farkındalığına etkisi

Hipertansiyonu olan bireylerde kardiyovasküler hastalık riski ve öz-etkililik düzeyinin kardiyovasküler risk farkındalığına etkisini incelemek amacıyla yapılmış tanımlayıcı bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Dahili Klinikleri'nde çalışmanın yapıldığı süre içerisinde yatarak tedavi alan hipertansiyon tanısı olan bireylerden oluşmaktadır. Örneklem sayısı güç analizi ile belirlenmiştir. Orta etki büyüklüğüne (w=0.28) sahip olduğu varsayıldığında %80 güç ile örnekleme hipertansiyon tanılı en az 164 kişi hipertansiyon tanılı birey alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır dahil edilme kriterlerini karşılayan 168 birey oluşturmuştur. Veriler; Birey Tanıtım Formu, Framingham Risk Modeli, Kardiyovasküler Hastalıklar Risk Faktörleri Bilgi Düzeyi Ölçeği ve Hipertansiyon Öz Etkililik Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Katılan bireylerin %60.1'i erkek, %39.9' u kadındır. Yaş ortalamaları 57.63±6.47 yıldır. Yüzde 44'ü kronik hastalığa sahip olup, en çok görülen kronik hastalık diyabettir. İlaç kullananların öz etkililik düzeyleri yüksek ve kardiyovasküler risk düzeyi düşüktür. Hipertansiyonlu bireylerin kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyi en düşük astım ve kronik obstrüktif akciğer hastalığı, en yüksek ise ritim bozukluğu ve diyabet hastalıklarında olduğu görülmüştür. Bireylerin kardiyovasküler risk düzeylerine göre kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyi toplam puanları arasında fark yoktur. Kardiyovasküler risk düzeyi düşük ve orta olan hipertansiyonlu bireylerin hipertansiyon öz etkililik düzeyleri, kardiyovasküler risk düzeyi yüksek olan hipertansiyonlu bireylerin hipertansiyon öz etkililik düzeylerinden yüksektir. Kardiyovasküler risk düzeyi arttıkça, kardiyovasküler risk puanları artış göstermiştir. ANAHTAR KELİMELER: Hipertansiyon, Kardiyovasküler Risk, Öz Etkililik, Farkındalık, Hemşirelik