Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) olan bireylerde dispne algıları ile anksiyete ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Bu çalışma Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalarının (KOAH) dispneleri ile anksiyete ve depresyon arasındaki ilişkiyi ve ilişki düzeyini belirlemek amacıyla kesitsel analitik olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Düzce Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi Göğüs Hastalıkları Servisinde ve polikliniğinde tedavi edilen 90 (8 K, 82 E) hasta oluşturmuştur. Araştırmanın verileri ?Hasta Tanıtım Formu?, ?Medical Research Council Scale (MRCS)? ve ?Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği (HAD)? kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde Pearson korelasyon katsayısı ve Lojistik Regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda hastaların MRCS ortalamasının 3.1±1.37 olduğu, %26.7'sinde anksiyete ve %56.7'sinde depresyon riskinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeğinin alt boyutları ile dispnenin objektif ve subjektif değerleri arasındaki ilişki incelendiğinde, anksiyete ile MRCS, depresyon ile MRCS ve anksiyete ile depresyon arasında pozitif yönde ileri derecede anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0.01, r=0.493). Depresyon ile FEVı arasında da pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.05). Yapılan lojistik regresyon analizinde çok şiddetli dispnesi olanların hafif dispnesi olanlara göre 22.7 kat, hastaneye hiç yatmayan hastaların 1 veya 2 kez yatanlara göre (1/0.048) 20.83 kat, psikiyatrik öyküsü olanların olmayanlara göre 4.3 kat, depresyonu olanların olmayanlara göre 17.5 kat anksiyete riskine sahip oldukları belirlendi. Ayrıca şiddetli dispnesi olanların hafif dispnesi olanlara göre 5.9 kat, yılda 1-2 kez hastaneye yatanların hiç yatmayanlara göre 12.3 kat, 3 ve daha fazla yatanların hiç yatmayanlara göre 22.1 kat, sosyal desteği olmayanların olanlara göre 28.7 kat ve anksiyetesi olanların olmayanlara göre 23.2 kat daha fazla depresyon riskine sahip oldukları belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda önerilerde bulunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Anksiyete, Depresyon, Dispne algısı, KOAH