Manisa yöresinedeki Tahtacı semahlarının edebi ve müzikal açıdan incelenmesi

Tahtacılar, Anadolu'ya orta Asya'dan geldikleri düşünülen, adlarından da anlaşılacağı üzere ağaç işleriyle uğraşan bir topluluktur. Güney ve Batı Anadolu kıyılarında yaşamlarını sürdüren Tahtacıların, daha çok kendi içlerine dönük ve dolayısıyla kapalı bir topluluk oldukları bilinmektedir. Anadolu'da yaşayan Tahtacı Aleviler olarak adlandırılan topluluk, etnik kökeni ve gizli din anlayışı sebebiyle birçok araştırmacının dikkatini çekmiştir. Anadolu ve Tahtacı Alevileri ibadetleri ve birçok konuda benzerlik gösterseler de Tahtacıların konar-göçer yaşam biçimleri bakımından cem törenlerinin adlandırılması ve bölümlendirilmesi açısından küçük farklılıklar göstermektedir. Anadolu Aleviliği'nde cem törenleri görgü ve birlik cemi olarak adlandırılırken, Tahtacılarda ise içeri ve dışarı cem olarak adlandırılmaktadır. Cem törenlerinin ihtiva ettiği semahlar konusunda Anadolu Aleviliğinde dairesel olarak dönülen semahlar, Tahtacılarda karşılıklı olmak üzere değişkenlik göstermektedir. Müzikal olarak usul farklılığı ve semah dönerken yapılan figürler konusunda da küçük farklılıklar bulunmaktadır. Bu çalışmada tahtacıların kökenleri, Anadolu'daki yaşam yerleri, cem törenleri incelenmiştir. TRT repertuarında bulunan Manisa yöresinden derlenmiş ve kayda geçmiş yedi adet semah tespit edilmiştir. Bu semahlar edebi olarak incelenmiş, müzikal açıdan da melodik yapı üzerinden yapı ve biçim bakımından incelemeleri yapılmıştır.