Türkçe öğretiminde uygulamada karşılaşılan güncel sorunlar

Bu araştırma, Türkçe dersinin okullarda nasıl yapıldığı, Türkçe dersi ve Türkçe dersinin işleniş sürecinde karşılaşılan sorunları belirlemek amacıyla yapılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim modelinde gerçekleştirilen araştırmanın verileri 2018-2019 eğitim öğretim yılında Muş ili merkez ilçesindeki ilkokullarda görev yapan 69 sınıf öğretmeniyle yapılan görüşmelerden elde edilmiştir. Araştırma verileri; öğretmenlere yönelik hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak elde edilmiştir. Bu kapsamda, araştırmacı tarafından geliştirilen ve 33 sorudan oluşan Türkçe Öğretiminde Uygulamada Karşılaşılan Güncel Sorunlar Öğretmen Görüşme Formu kullanılmıştır. Toplanan veriler betimsel analiz yoluyla incelenmiş ve yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda; Türkçe öğretiminde uygulama esnasında önemli sorunlar yaşandığı tespit edilmiştir. Türkçe dersi kazanımlarına yönelik hazırlanan etkinliklerin bireysel farklılıklara uygun nitelikte olmadığı, bu etkinliklerin normal ve üst düzey seviyedeki öğrencilere uygun olduğu ancak daha geç öğrenen öğrencilere yönelik olmadığı belirlenmiştir. Bulunulan yörede öğrencilerin Türkçeyi tam olarak bilmedikleri ve okuduklarını anlamadıkları bu sebeple de Türkçe ders kitabında yer alan etkinliklerin uygulanmasında sorun yaşandığı tespit edilmiştir. Dilin farlı olmasından dolayı öğrencilerin Türkçeyi doğru ve akıcı kullanamadıkları, konuşmalarında vurgu ve tonlamaya, yazılarında ise yazım kuralları ve noktalama işaretlerine dikkat etmedikleri, öğrendikleri atasözü ve deyimleri kavramakta zorluk yaşadıkları, atasözü ve deyimleri doğru bir biçimde, anlamına uygun olarak kullanamadıkları görülmüştür. Öğrencilerin kelime hazinelerinin zayıf olduğu ve birçok kelimenin anlamını bilmedikleri, konuştukları dilin farklı olmasından dolayı öğrendikleri kelimeleri günlük hayatta kullanamadıkları belirlenmiştir. Türkçe dersindeki kazanımların öğrencilerin araştırma yapma becerisini geliştirmeye yönelik olmadığı ve bu kazanımlara bağlı olarak hazırlanan metinlerin ise öğrencilerin yaratıcılığını geliştirmediği tespit edilmiştir. Türkçe ders kitabındaki dil bilgisi etkinliklerinin yüzeysel olarak verildiği, yeteri kadar örnek ve süre içermediği, öğrencilerin dil bilgisi konularını anlayıp kavramakta zorluk yaşadığı bu sebeple dil bilgisinin ayrı bir ders olarak verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Türkçe ders kitabındaki okuma metinlerinin uzun, öğrencilerin seviyesinin üstünde ve hayal dünyalarını geliştirecek metinlerin az olduğu bu sebeple okuma metinlerinin kısaltılıp hikâye edici metinlerin artırılması gerektiği belirlenmiştir. Öğrencilerin okuma alışkanlığı olmadığı, okumaktan zevk almadıkları, okuduklarını anlamakta ve ifade etmekte zorlandıkları, okuma hızlarının yavaş olduğunu, akıcı bir şekilde okuyamadıkları, okuma sonrasında anladıklarını ifade ederken belli bir sırada anlatamadıkları ve okudukları metnin ana fikrini bulmakta zorlandıkları tespit edilmiştir.