
207
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Şalümo ve Barok klarnetin incelenmesi ile Antonio Vivaldi'nin "Klarnet ve Orkestra için Konçerto No. 1" isimli eserinin müzikal açıdan incelenmesi ve çalışma yöntemleri
Tüm sanatsal akımlarda olduğu gibi klasik batı müziğinde de, zaman içerisinde yaşanan gelişimler ve değişimler, bestecilerin ve dönemlerin müzikal gerekliliklerini karşılamak amacıyla çalgılarda da görülmektedir. Çalgılarda süregelen bu değişim bir bakıma, geçmişte müziğin ve bestecilerin döneme göre isteklerini karşılamak, uzun ömürlü ve stabil bir kullanım, çalıcının ton-entonasyon ve ajilite konularında gelişimine katkı sağlamak amaçlarıyla da değişimler göstermiştir. Bu gelişmeler yaşanırken bazı mucitler, çalıcılar ve çalgılar özelinde besteciler de ön plana çıkmışlardır. Klarnet de diğer tüm çalgılar gibi geçmişten günümüze uzun soluklu bir gelişim süreci yaşamış ve günümüzde halen gelişmeye devam etmektedir. M.Ö. 2700'lü yıllarda kullanılmış bir nefesli çalgı olarak kabul edilen ilkel bir kamıştan Şalümo'ya, daha sonra eklenen perdelerle günümüze kadar gelişen klarnetin yolculuğunda öne çıkan mucitlerden biri şüphesiz Johann Cristoph Denner'dır. Nürnberg'li çalgı ustası Denner üretmiş olduğu Blok Flütlerle nam salmış, bu ustalığını Şalümo ve Şalümoks için de kullanmıştır. Johann Cristoph Denner birçok kaynakta "Klarnetin Mucidi" olarak nitelendirilmektedir. Klarnetin gelişim serüveni zamanla perde sayıları artan klarnetlerin üretilmesiyle de devam etmiş ve çalıcıların entonasyon, ses aralığı ve çalım kabiliyetlerini destekleyen bir hal almasıyla orkestralarda yerini git gide sağlamlaştırmıştır. Barok Dönem'in en önemli bestecilerinden biri olan Antonio Vivaldi, üretkenliğiyle bilinmesinin yanı sıra başka bir özelliği ise Klarneti eserlerinde ilk kullanan bestecilerden biri olmasıdır. 500'den fazla konçerto ve konçertant besteleyen Vivaldi, klarneti başka çalgılarla birlikte kullanarak klarnete imkan sağlamıştır. Vivaldi'nin Klarnet kullanımına örnek olarak, RV 779: Trio Sonata, RV 664: Juditha Triumphans (Soprano Şalümo, 2 Klarnet), RV 556: "per la Solennità di San Lorenzo" (2 Klarnet) , RV 555: Concerto in C major (2 Şalümoks), RV 579: Concerto Funebre in B-flat major (2 Şalümoks), RV 559: Concerto in C major (2 Obua ve 2 Klarnet için Konçerto), RV 560: Concerto in C major (2 Obua ve 2 Klarnet için Konçerto), RV 558: Concerto in C major (2 Şalümoks) örnekleri verilebilmektedir. Bestelenmiş olduğu bu eserlerin aksine klarneti solo bir çalgı olarak yeterli görmediği düşünülerek konçerto yazmadığı da öne sürülen fikirler arasındadır. Vivaldi'nin bir solo klarnet için bir konçerto bestememesini ve müziklerinin klarnete oldukça yatkın olduğu düşüncesinden yola çıkan obua sanatçısı, besteci ve ödüllü bir aranjör olan Andreas Nikolai Tarkmann, dünyanın önde gelen İsveçli Klarnet Virtüözü Martin Fröst ile birlikte yapmış oldukları geniş çaplı araştırmalar sonucunda, Vivaldi'nin yazmış olduğu aryalardan seçmiş oldukları titiz bir çalışmayla üç ayrı konçerto üretmiş ve bunları kayda alarak klarnet repertuarına kazandırmışlardır. Bu çalışmada, şalümo, şalümoks ve klarnetin gelişimi farklı açılardan incelenmiş ve bu çalgıların repertuarlarına yer verilmiştir. Klarnetin gelişimiyle birlikte onu eserlerinde kullanarak alan sağlamış olan üretken besteci Antonio Vivaldi'nin yaşamı, eserleri ve müziklerinden üretilen Klarnet ve Orkestra için Konçerto No.1 isimli eseri de ele alınmıştır. Ayrıca bu çalışma ile birlikte klarnet icracılarına nefes yönetiminin önemi, entonasyon ve kondisyon çalışmalarına yönelik öneriler sunulmasıyla birlikte bahsi geçen eser için çalım kolaylığı sağlayacağı düşünülen tavsiyelerde bulunularak klarnet repertuarına kazandırılmış olan bu yeni eseri seslendirmek isteyen çalıcılara çalışmalarında bir kılavuz olabilmesi amaçlanmıştır.
Türk bestecilerinin senfonik eserlerinde kullanılan Türk müziği vurmalı çalgılarının teknik ve stilistik özelliklerinin incelenmesi
Bu araştırma, Türk bestecilerinin senfonik eserlerinde kullanılan Türk müziği vurmalı çalgılarının teknik ve stilistik özelliklerinin incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz kullanılmış olup ayrıca tarihsel metot ve doküman analiz yönteminden de faydalanılmıştır. Araştırmaya yönelik olarak senfoni orkestralarında yaygın olarak kullanılan çalgılar kuramsal çerçeve kapsamında ele alınmıştır. Ardından Türk bestecilerinin senfonik eserlerinde kullanılan Türk müziği vurmalı çalgıları anlatılmıştır. Araştırmanın kuramsal çerçevesi oluşturulduktan sonra Türk müziği vurmalı çalgılarının kullanıldığı Türk bestecilerine ait seçili senfonik eserler kaynak tarama yöntemiyle taranmıştır. Tarama sonucu notasına ulaşılabilen vurmalı çalgılar partileri doküman analizi yöntemiyle betimlenmiş teknik ve stilistik bakımdan incelenmiştir. Çalışmaya yönelik olarak Ulvi Cemal Erkin, Nevit Kodallı, Ferit Tüzün, Muammer Sun ve Fazıl Say'ın seçilmiş senfonik eserlerindeki Türk müziği vurmalı çalgılarının kullanımı örneklem olarak alınmıştır. Araştırmanın sonucu olarak; Türk bestecilerinin senfonik eserlerinde darbuka, asma davul, zil, def, kaşık, kudüm gibi çalgıların kullanıldığı, özellikle Türk müziği motiflerinden oluşan pasajlarda Türk müziği vurmalı çalgıların otantik özelliklerinden yararlanıldığı tespit edilmiştir. Yapılan bu çalışmanın senfonik müziğin yazımında Türk müziği vurmalı çalgılarının kullanımını akademik platforma taşıması, senfonik müzikler yazacak besteciler ve vurmalı çalgılar icracıları için bir çalışma rehberi niteliği taşıyacağı düşünülmektedir.
Armağan Durdağ "Roxana" Viyolonsel Konçertosu'nun teknik açıdan incelenmesi ve yorumcular için çalışma önerileri
Bu çalışmanın amacı klasik Batı müziğinin Çağdaş dönemine ait konçertoları çalacak tüm çalgı yorumcularının, özellikle de viyolonsel yorumcularının bu döneme ait viyolonsel konçertolarını genel bir çerçevede anlayabilmeleri, solist olarak sahip oldukları rolleri anlayıp karşılaşabilecekleri bazı güçlükleri çözmek için onlara çalışma önerileri sunmaktır. Çalışmada örnek olarak kullanılmak üzere bir Çağdaş dönem eseri olan Armağan Durdağ'ın (d.1981) Op.10 "Roxana" Viyolonsel Konçertosu ele alınmıştır. Çalışmada "Roxana" Viyolonsel Konçertosu'nun konusu ve anlatımında kullanılan iç hikayelerin eserin bölümlerinde nasıl hayat bulduğu aktarılır. İlerleyen sayfalarda, hikâyenin baş karakterleri olan Makedonya imparatoru Büyük İskender ve eşi Roxana hakkında tarihsel bilgiler verilmiş, besteci Armağan Durdağ'ın biyografisi eklenmiştir. İki ana başlıkta yapılan iki büyük inceleme, tezin ana metnini oluşturmaktadır. Bunlardan ilki, Barok dönemden Çağdaş döneme kadar viyolonselin teknik yeterlilikleri, konçertolardaki solo viyolonsel yazımının, orkestrasyon anlayışlarının ve solo viyolonselin orkestradaki rolünün kronolojik olarak Vivaldi, Haydn, Dvořák ve Durdağ viyolonsel konçertoları üzerinden incelenerek sunulmasıdır. İkincisi ise, "Roxana" Viyolonsel Konçertosu'nun solo viyolonsel yazımında karşılaşılan teknik güçlükler ve çözümleri için yorumculara çalışma önerilerinin aktarılmasıdır. Bu çalışmada varılan sonuçlardan ilki, viyolonselin teknik kapasitesinin gelişmesi ve her türlü çağdaş ses efektini yaratabilecek bir kapasiteye ulaşmasıyla Çağdaş dönemde var olan tını çeşitliliğine katkıda bulunmasıdır. Bir diğer sonuç ise, yorumcuların Barok dönemden günümüze konçertolardaki solo viyolonsel yazımının özelliklerini, orkestrasyon anlayışlarını ve çalgılarının orkestra içindeki değişen rollerini kavrayacak olmalarıdır. Bu bağlamda, Çağdaş dönem konçertolarında solistlerin orkestradaki rollerinin farklılaştığı anlatılmak istenmiştir. İncelemeler ışığında, orkestranın solisti, bir mücevher kaidesi gibi parlatma rolünün bitmiş; solistin de parlak, gösterişli ve hızlı pasajları başarıyla sunma mecburiyetinin sona erdiği görülmüştür. Solistin bazen içinde bulunduğu müziğe sade bir eşlikle ya da enstrümanından çıkan efektif seslerle katılabildiği anlaşılmıştır. Bir başka varılan sonuç ise, Çağdaş dönem konçertolarında karşılaşılabilecek güçlüklerin öncelikle tarihsel değişimi anlamak ile çözülmeye başlanacağı; akabinde daha somut çözümlerin, önceki klasik müzik dönemlerine ait çalışma önerilerinde hala mevcut olduğu gerçeğidir.
Francis Poulenc'in obua, fagot ve piyano için trio sonatının incelenmesi
ÖZET Çağdaş dönem 20. yüzyılın ortalarından günümüze kadar olan dönemi ifade eder. Müzik alanındaki gelişmelerin yanı sıra edebiyat felsefe, sanat ve siyaset alanlarında da etkisini göstermiştir. Çağdaş dönem müziğinde barok, klasik ve romantik dönemde olduğu gibi belirli bir stil ve kural yoktur. Francis Poulenc, müzik stilini şiir ve resimle bağdaştırmıştır. Poulenc için şarkı bestelerken şairi derinlemesine tanımak oldukça önemlidir. Bu yüzden sadece tanıdığı ve diyalog kurduğu şairlerin şiirlerini müziğe dökmüştür. Onun için şairin anlatım tarzındaki incelikleri müzikle yansıtmak oldukça önemlidir. Bestelerinde şiirlerden aldığı ilhamın yanı sıra müzeleri sıkça ziyaret eden Poulenc, gördüklerini ve bu deneyimlerde hissettiği duygularını da müziğine yansıtmıştır. Francis Poulenc'in obua, fagot ve piyano için Trio Sonatı'nda besteci, çağdaş dönem bestecisi olmasına rağmen eserde neoklasik akımın izleri görülmektedir. Bu eser hem neoklasik bir stilde kalmış hem de çağdaş dönemin estetik anlayışını yansıtmıştır. Eser içerisinde obuanın parlak, zarif tonu ile fagotun derin ve karamsar tonu iç içe geçmiştir. Piyano ise sadece obua ve fagota eşlik etmekle kalmayıp, canlı ve lirik pasajları ile eserin karakterini şekillendirmiştir. Bu eserde Poulenc'in müzikal yapısı, sakin ve canlı geçişlerle ortaya çıkmıştır. Eserdeki canlı ve güçlü olan bölümler, zıtlık yaratan yavaş ve melankolik geçişler eserin ruhsal bir çeşitliliğe sahip olmasını sağlamıştır. Anahtar kelimeler: Francis Poulenc, Trio Sonat, Obua, Çağdaş dönem, Üflemeli çalgılar
Gönen'de geleneksel müzik kültürü
Bu araştırma Gönen ilçesi geleneksel müzik kültürünün tarihsel gelişimi, tür ve biçimlerinin tespiti için yapılmıştır. Gönen ilçesine ait literatürdeki türküler taranarak yeni eserler derlenmiş ve bu eserlerden elde edilen bulgular notaya aktarılarak eserlerin künyesi hazırlanmıştır. Derleme çalışmalarındaki ses ve görüntü kayıtları ile hazırlanan veriler, yöreye ait yeni eserler, repertuvara kazandırılmıştır. Yöre halkının farklı sosyal kültürel yapısının ilçedeki tarihsel geçmişi araştırılmış, araştırma neticesinde elde edilen bulguların yörenin müziksel yapısıyla iç içe olduğu görülmüştür. Teke yöresi geleneksel müzik tür ve icra biçimlerinin yöre ağzı ile seslendirilişindeki benzerlikler, tespit edilen türkülerdeki makamsal çıkıcı inici dizinin seyrindeki ortak noktalar tespit edilmiş ve yörenin müzik biçiminin kendine özgü karakteristik bir yapıda olduğu görülmüştür. Görüşme, gözlem, ses, video kaydı ve fotoğraf gibi yöntemler kullanılarak incelemeler ve değerlendirmeler yapılmıştır. Burada yaşayan insanların kültürel belleklerindeki yaşantıları, inançları, müzik ve dansları nitel araştırma yöntemi kullanılarak tespit edilmeye çalışılmıştır. Gönen Köy Enstitüsü ile birlikte yöre insanı, Köy Enstitülerinin nitelikli insan yetiştiren özelliği ile tanışmış ve çocuklarının iyi bir eğitim almaları için bu okula yoğun bir rağbet göstermiştir. Halkın Enstitüye olan yoğun teveccühü ve sempatisi okuma yazma oranını artırmış, dayanışma halinde birçok nitelikli mimari yapının inşa edilmesine vesile olmuş, kırsal yaşamı kalkındıracak ve yöre insanının ihtiyaçlarına cevap verecek birçok uygulamanın gerçekleşmesini sağlamıştır.
Johann Sebastian Bach'ın klavyeli çalgılar için yazılmış başlıca eserlerinin piyano icrasına aktarımında karşılaşılan zorluklar
Bu çalışma, Johann Sebastian Bach'ın klavyeli çalgılar için bestelediği eserlerin piyano çalgısında icrasına yönelik teknik ve yorum farklıklarını öğretim elemanlarının görüşleri doğrultusunda analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, Bach'ın eserlerinin piyanoya uyarlanmasındaki farklılıkları ve karşılaşılan zorlukları tespit etmek için yapılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesi ile ilgili yazılı kaynaklardan veri toplanmış, görüşme yöntemiyle piyano derslerini yürüten öğretim elemanlarına açık uçlu sorular yöneltilerek veriler elde edilmiştir. Bu veriler tematik analiz yöntemiyle incelenmiş, bulgular şekil ve tablolarla sunulmuştur. Çalışmanın sonucunda, Johann Sebastian Bach'ın klavyeli çalgılar için yazdığı eserlerin piyanoya uyarlanmasında, artikülasyon, gürlük ve süsleme tekniklerinin barok dönemin stiline sadık kalınarak uygulanması gerektiği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, uzun seslerin belirginleştirilmesi ve legatonun korunabilmesi amacıyla bazı eserlerde pedal kullanımının gerekli olduğu vurgulanmıştır. Öğretim elemanlarının görüşlerine göre, Bach'ın eserlerinin piyanoda doğru bir şekilde yorumlanabilmesi için, dönem stiline uygun doğru tekniklerle icra edilmesi büyük önem taşımaktadır. Piyanoda bu eserlerin icrasında en çok karşılaşılan zorlukların, özellikle kontrpuan yapısını doğru bir şekilde duyurma ve tınıyı etkili bir biçimde iletme noktalarında yaşandığı gözlemlenmiştir. Ayrıca, Bach'ın eserlerinin ilk ve son edisyonları arasında çeşitli farklar bulunduğu ve bu farkların doğru bir yorum için dikkate alınması gerektiği belirlenmiştir. Öğretim elemanları, genellikle Bach'ın envansiyon eserlerini öğrencilere vermenin daha uygun olduğunu ifade etmişlerdir. Bulgular, öğrencilerin kontrpuan tekniklerini öğrenmeleri ve bu teknikler için özel alıştırmalar geliştirilmesi gerektiğini ortaya koymuştur. Bach'ın eserlerinin barok dönemin stiline uygun bir şekilde ve doğru teknikle icra edilmesi gerektiği konusunda öğretim elemanları arasında ortak bir görüş birliği oluştuğu tespit edilmiştir.
Bağlamanın çoksesli Batı müziği orkestrasındaki çalgı gruplarıyla kullanımına yönelik öğretim elemanı ve öğrenci görüşleri
Bu araştırmanın amacı, geleneksel Türk halk çalgılarından biri olan bağlamanın çoksesli Batı müziği orkestralarında ve çalgı topluluklarında yer alma potansiyeline ilişkin öğretim elemanları ve öğrenci görüşlerini belirlemektir. Araştırma, karma yöntem desenine dayalı olarak yürütülmüştür. Nicel veriler kapalı uçlu sorular aracılığıyla elde edilip frekans ve yüzde dağılımlarıyla değerlendirilmiş, nitel veriler ise açık uçlu sorulardan sağlanarak tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Çalışma grubunu, Türkiye'nin farklı üniversitelerinde görev yapan bağlama dersini yürütmüş 12 öğretim elemanı ile müzik lisans programlarının 3. ve 4. sınıf düzeyinde öğrenim gören 43 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmış, soruların geçerliği için iki uzman görüşüne başvurulmuştur. Araştırmadan elde edilen bulgular, hem öğretim elemanlarının hem de öğrencilerin büyük çoğunluğunun bağlamanın Batı müziği orkestrası ve çalgı topluluklarında kullanılmasını tınısal açıdan uygun bulduğunu göstermektedir. Öğretim elemanları, bağlamanın farklı çalım tekniklerinin orkestra icrasına katkı sağlayabileceğini vurgulamış, ancak bağlamanın düşük ses hacminin ve makamsal uyum farklılıklarının teknik destek ve düzenlemelerle giderilmesi gerektiğini belirtmiştir. Öğrenciler ise bağlamanın orkestrada kullanılmasının icraya derinlik ve çeşitlilik kazandıracağını, kültürel açıdan da zenginleştirici bir rol üstlenebileceğini ifade etmişlerdir. Bununla birlikte az sayıda katılımcı, bağlamanın Batı müziğiyle tam uyum sağlayamayacağı görüşünü dile getirmiştir. Sonuç olarak, bulgular bağlamanın Batı müziği orkestrası ve çalgı topluluklarında kullanılmasının mümkün olduğunu, ancak bunun için uygun düzenlemeler, ses güçlendirme teknikleri ve makamsal özelliklerin korunmasına yönelik çalışmaların gerekli olduğunu ortaya koymaktadır.
Türk bestecilerin orkestra eserlerinde bas klarnet kullanım durumu
-Bu çalışmada Türk bestecilerin orkestra eserlerinde ki bas klarnet kullanım durumları incelenmektedir. Eserlerin incelenmesi Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası envanterinde kayıtlı bulunan Türk bestecilerin eserleriyle sınırlandırılmıştır. Birinci bölümde klarnet ve bas klarnetin tanımı ile tarihsel gelişim sürecinden bahsedilmiş olup, klarnetin müzikteki yeri ve önemine değinilmiştir. İkinci bölümde Cumhuriyetin ilanı ile gelen çağdaş Türk müziği devrimi ele alınmış, bu gelişimin etkisiyle ortaya çıkan Türk Beşleri'nin hayatları incelenmiş ve devamında gelen ikinci, üçüncü, dördüncü kuşak Türk bestecilerin kimler olduğuna kısaca değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası envanterinde eserleri bulunan Türk bestecilerin, eserlerinde bas klarnet kullanıp kullanmadıkları, çok sesli Türk müziğinde bas klarnetin kullanım durumu ve etkenleri tespit edilmiştir. Yapılan araştırmalar sonucunda elde edilen verilerde Türk bestecilerin orkestra eserlerinde bas klarneti tercih etme eğilimlerinin, dönemsel, eğitim ve başka nedenlere dayanılarak farklılıklar ortaya çıkarmış olabileceği analiz edilmeye çalışılmaktadır.
Bağlama sazının temel niteliklerinin incelenmesi
Halk müziğinin ana çalgılarından biri olan bağlamaya dair farklı yaklaşımların olduğu bilinmektedir. Ne var ki bağlamanın yöreden yöreye farklı çalış teknikleri ve biçimleri olduğu da bir gerçektir. Birbirinden bağımsız bu tavır ve yaklaşımlar bağlama çalgısının gelişimindeki metodolojik, üslupsal ve yapısal sorunları da beraberinde getirmektedir. Bu sorunlar genel olarak; icra, pozisyon, mızrap vuruş yönleri ve terminolojik açılardan standart olmayan bir bakış açısını ortaya çıkarmaktadır. Zira bağlamaya yönelik standartlaşmanın aynı zamanda çalgıya yönelik sistematik sürdürülebilirliğin önünü açacağı düşünülmektedir. Geleneksel bir çalgıya yönelik ulusal ve standart bir ekolün kabul edilmesi, o çalgının evrenselleşme sürecinde en nihai adımdır. Bağlama ekolün standartlaşmasına yönelik yapılan araştırmalarda ortak bir bakış açısının gerekliliğinin vurgulandığı görülmektedir. Bu düşünceden yola çıkarak bu araştırmada çalgı olarak bağlamanın işlevselliğinin alanyazın üzerinden incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada elde edilen bilgiler sayesinde, bağlama çalgısını yöreselden ulusala doğru kavramsal, biçimsel ve tarihsel olarak öneminin vurgulandığı düşünülmektedir. Sonuç olarak araştırmada bağlamanın kavramsal ve biçimsel yönlerinin tek bir potada ele alınarak, standartlaştırılmış bir bağlama ekolünün temel hatları çizilmeye çalışılmıştır. Bu çalışmanın alana yönelik yapılacak daha spesifik araştırmalara öncül bir bilgi akışı sağlayacağı düşünülmektedir.
Franz Schubert'in D. 935 Op. Posth. 142 numaralı impromptu'sunun biçimsel açıdan incelenmesi
Bu araştırma, Franz Schubert'in D. 935 Op. Posth. 142 numaralı impromptu'sunun biçimsel açıdan incelenmesi üzerine odaklanmaktadır. Bu eser, Romantik Dönem eserleri arasında önemli bir örnek olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, eserin icra teknikleri, form, tonalite ve müzikal temaları gibi müzikal ve teknik öğelerin derinlemesine incelenmesi yoluyla eserin yapısını ve önemini anlamaktır. Araştırmanın ilk aşamasında, Schubert'in hayatı, dönemin müzikal özellikleri ve İmpromptu'n genel yapısı hakkında literatür taraması yapılmıştır. Daha sonra, eserin nota metinleri, doküman analizi yöntemleri kullanılarak incelenmiş ve müzikal analizler yapılmıştır. Bu analizlerin sonucunda, İmpromptu D. 935 (Op. Posth. 142 adlı eserin hem müzikal hem de tarihsel açıdan taşıdığı önem çalışma sonucunda vurgulanmaktadır. Elde edilen bulgular sonucunda F.Schubert'in kompozisyon tekniklerini ve müzikal dili hakkında yeni bir kaynak kazandırıldığı düşünülmektedir. Ayrıca bulguların müzik icracıları açısından kolaylaştırıcı bir kaynak sunacağı düşünülmektedir. Bilgilerimize göre ulusal alan yazında D. 935 Op. Posth. 142'ye yönelik kapsamlı bir araştırmaya rastlanmamıştır. Bu yüzden incelemenin gelecekte yapılacak araştırmalar için bir zemin hazırladığı söylenebilir.
Anadolu ozanlık geleneği içerisinde Feyzullah Çınar'ın yeri ve besteleri üzerinde müzikal çözümleme
Ozanlık geleneği, Türklerin tarih sahnesine çıkışından itibaren var olan, yüzyıllar boyunca halk kültürünün bir parçası olarak yaşamış, köklü bir gelenektir. Bu geleneğin ortaya koyulması, korunması ve bugünlere ulaşması noktasında önemli rol üstlenen ozanlar, zaman içerisinde âşık adıyla anılmaya başlanmıştır. Genellikle saz eşliğinde şiirlerini ve türkülerini söyleyen âşıklar birçok konuyu eserlerinde işleyerek tarihe ışık tutmuşlardır. Geleneğin 20. yüzyıl temsilcileri arasından Âşık Feyzullah Çınar; kendi döneminin dilini, duygularını ve düşüncelerini dile getirmiş, halkın sesi olmuştur. Bu çalışmanın konusu en genel ifadeyle Feyzullah Çınar'ın yaşam öyküsü ve okuduğu eserlerin notaya alınıp incelenmesidir. Üç bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde Anadolu'da ozanlık geleneği ele alınmış, ikinci bölümünde Feyzullah Çınar'ın hayatına ve sanatına yer verilmiş, üçüncü bölümde Çınar'ın okuduğu eserler notaya alınmış ve çözümlemeleri yapılmıştır. Çalışmanın temel amacı Feyzullah Çınar'ın albüm ve plak kayıtlarında seslendirdiği eserlerin külliyatını oluşturmaktır. Bu çalışma Feyzullah Çınar türkülerinin notaya alınarak yazılı kaynağa dönüştürüldüğü ilk çalışma olması bakımından önem arz etmektedir.
Paul Chambers'ın kullandığı bas yürüyüşlerindeki armonik yapı
Bu araştırma, Paul Chambers'ın kullandığı bas yürüyüşlerindeki armonik yapının tespit edilmesine yönelik genel tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Çalışmanın evrenini caz müziği kontrbas sanatçılarından Paul Chambers, örneklemini ise Bud Powel'ın Cleopatra's Dreams, John Coltrane'in Gaint Steps, Klemmer ve Lewis'in Just Friends, Sigmund Romberg'in Softly, As In A Morning Sunrise, Victor Young'un Stella By Starlight, Jeroma Kern'in Yesterdays eserindeki Paul Chamber'ın bas yürüyüşleri oluşturmaktadır. Çalışmanın kuramsal çerçevesinin oluşturulmasında ve eserlerin yürüyen baslarına ilişkin verilerin toplanmasında nitel araştırma tekniklerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde görsel analiz tekniğinden yararlanılmış; bu kapsamda Paul Chambers'ın kullandığı bas yürüyüşlerindeki armonik yapı; diyatonik, kromatik, çift kromatik yaklaşım sesleri, tam ve yarım sesten oluşan melodik kalıplar, doğal ve altere gerilimli sesler, majör, minör, simetrik ve modal dizilerle analiz edilerek Paul Chambers'ın bas yürüyüşlerinde kullandığı armonik yapısına ilişkin sonuçlar ortaya konulmuştur.
Müzik dersi kapsamında geliştirilen artırılmış gerçeklik uygulamalarının lise öğrencilerinin akademik başarılarına etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı; Artırılmış Gerçeklik (AG) teknolojisi kullanılarak yapılan müzik dersinin lise öğrencilerinin akademik başarılarına etkisini incelemektir. Ayrıca araştırmanın diğer amacı, bu teknoloji ile yapılan müzik dersi hakkında öğrenci görüşlerini ortaya çıkarmaktır. Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) Tez Merkezinde AG teknolojisi ile ilgili yapılmış tezler incelendiğinde, konuyla ilgili çalışmaların daha çok bilgisayar mühendisliği alanında ve fizik, kimya, biyoloji, matematik, coğrafya, yabancı dil gibi eğitimin bazı alanlarında yoğunlaştığı; müzik ya da müzik eğitimi uzmanlık alanını gerektiren konularda ise çok sınırlı sayıda çalışmanın olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda araştırma, alana yeni bir kaynak oluşturacağı ve konuyla ilgili daha sonra yapılacak çalışmalara katkı sağlayacağı için önemlidir. Ayrıca bu çalışma, üretilen ders materyalinin (z-kitap) ve içeriğinde yer alan artırılmış gerçeklik uygulamalarının araştırmacı tarafından geliştirilmiş olması nedeniyle de önemli görülmektedir. Karma yöntem ile hazırlanmış olan araştırmada, açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Bu bağlamda, önce nicel veriler, daha sonra da nitel veriler analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutu, nicel araştırma modellerinden yarı deneysel modele göre planlanmış; araştırmanın çalışma grubunda Ordu ili Altınordu ilçesi sınırları içerisinde bulunan ve rastgele seçilen resmi bir ortaöğretim kurumunda öğrenim gören 10. sınıf öğrencileri yer almıştır. Seçilen ortaöğretim kurumunda rastgele yöntemle belirlenmiş şubelerden ise deney ve kontrol grupları oluşturulmuş ve toplamda dört hafta süren (haftada iki saat) bir çalışma yapılmıştır. Uygulama sonucunda elde edilen sayısal veriler, görüşme ve gözlem gibi çoklu veri toplama yöntemleri kullanılarak, deneklerin yaşadıkları deneyimlerle ilişkilendirildiği için bu çalışmanın nitel boyutu durum çalışması modeline göre planlanmıştır. Veri toplama araçları olarak, araştırmacı tarafından hazırlanmış olan başarı testi, yarı yapılandırılmış görüşme ve gözlem formları kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri, parametrik testlerden bağımsız örneklem t-testi ve bağımlı örneklem t-testi; parametrik olmayan testlerden ise Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılarak SPSS-22 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel verileri ise içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmanın sonucunda, kontrol ve deney grubunun akademik başarıları arasında anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. Ayrıca nitel ve nicel verilerin analizi birlikte değerlendirildiğinde, eğitimde artırılmış gerçeklik uygulama ve içeriklerinin kullanımının, öğrenmeyi kolaylaştırdığı, bilgilerin akılda kalıcılığını sağladığı, ilgi çekerek öğrenci motivasyonlarını artırdığı ve akademik başarıları üzerinde olumlu yönde bir etki yarattığı tespit edilmiştir.
Tarihsel süreçte klâsik Türk mûsikîsi ses icracılığında üslûp ve tavır
Bu araştırmada Klasik Türk Musiki ses icracılığında üslûp ve tavrın tarihsel seyri incelenerek, ses icracılığında dönemsel olarak ortaya çıkan üslûp-tavır biçimlerini ve tarihsel süreçte üslûp ve tavır oluşumunda hangi faktörlerin etkili olduğunu tespit etmek amaçlanmaktadır. Araştırmanın verileri literatür taraması ve doküman inceleme ile elde edilmiştir. Tarama modelinde betimsel bir çalışma olan bu doktora tezi 5 ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm problem, amaç, önem, varsayımlar, sınırlılıklar ve ilgili araştırmalardan oluşan tezin kapsamını yansıtmaktadır. İkinci bölümde araştırmada kullanılan yöntem, üçüncü bölümde araştırmanın kavramsal ve kuramsal çerçevesine yer verilmiştir. Bulguların yazıldığı dördüncü bölüm iki ana başlık altında irdelenmiştir. İlk olarak tarihsel süreçte ses icracılığında oluşan üslûp ve tavır biçimleri tespit edilerek hafız-gazelhan, fasıl, radyo, koro, piyasa ve solo üslûp ve tavrı alt başlıklar olarak incelenmiştir. İkinci ana başlıkta ise ses icracılığında üslûp ve tavır oluşumunu etkileyen faktörler belirlenerek mekân, teknolojik gelişmeler, dil-prozodi ve toplumsal cinsiyet bağlamlarında incelenmiştir. Araştırmanın son bölümü olan sonucunda ise ses icracılığında tarihsel süreçte oluşan üslûp ve tavır dönüşümleri detaylı olarak tespit edilmiş ve alana katkı sağlayacağı düşünülen öneriler getirilmiştir.
Ortaokul müzik öğretmenlerinin Web 2.0 araçlarını kullanma durumlarının incelenmesi
Teknolojinin hızlı gelişimiyle karşımıza çıkan yenilik ve değişimler, yaşantımızın her alanında olduğu gibi eğitim-öğretim süreçlerini de etkilemiştir. 21. yüzyıl becerileri çerçevesiyle birlikte ülkemizde öğretim programları yenilenmiş ve çağın gereksinimi olan teknoloji ile internetin eğitime entegre edilmesi amaçlanmıştır. Bu değişim sürecinde, öğrencilerin bilgiye erişimde aktif rol üstlenmeleri; öğretmenlerin ise bu süreçte öğrencilere rehberlik ederek öğrenme deneyimlerini yönlendirmeleri beklenmektedir. Değişen bu dinamiklerle birlikte, "eğitim teknolojileri" başlığı altında çeşitli araçlar ve uygulamalar geliştirilmiş; öğretmenlerin, geleneksel öğretim yöntemlerinin yanı sıra bu teknolojileri de eğitim sürecinde kullanmaları öngörülmüştür. Ülkemizde bu dönüşüme uyum sağlamak amacıyla başlatılan FATİH Projesi, teknoloji ve internetin sınıf ortamlarında aktif olarak kullanılmasını sağlamıştır. Ayrıca, eğitim-öğretim sürecine teknolojik bir destek sunan EBA platformu hem öğretmenlere hem de öğrencilere önemli katkılar sağlamaktadır. Millî Eğitim Bakanlığı tarafından desteklenen eğitim teknolojileri sayesinde, derslerde kullanılabilecek web araçları ve uygulamalar, interaktif tahtalarla entegre edilerek sınıf ortamında daha etkin bir şekilde uygulanmaya başlanmıştır. Bu bağlamda, öne çıkan araçlardan biri de Web 2.0 teknolojileridir. Web 2.0 araçları, bireylere içerik oluşturma, paylaşma ve işbirlikçi yapıya olanak sağladığı için eğitim-öğretim sürecinde kullanımı öğretmen ve öğrenciye avantaj sağlamaktadır. Yenilikçi eğitim teknolojilerinden olan Web 2.0 araçlarının, ders ortamına zengin içerik sunmasıyla geleneksel öğretim yöntemlerine ek öğretmenlerin yararlandığı önemli web tabanlı kaynaklar arasında yer aldığı söylenebilir. Web 2.0 araçları, eğitim ortamında birçok farklı kullanım alanı sunmaktadır. Bu doğrultuda, öğretmenin Web 2.0 araçlarının eğitime sağladığı olanakları benimsemesi ve ders sürecinde aktif kullanması önemlidir. Bu bağlamda, öğretmenin eğitimde fırsat eşitliliği ilkesini benimseyerek öğrencilere rehberlik etmesine ve öğrencilerin bu teknolojilerle tanışıp aktif bir şekilde kullanmalarına olanak sağlamaktadır. Bu araştırmada, Altınordu ortaokul müzik öğretmenlerinin Web 2.0 araçlarını kullanma durumlarının incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışma deseni modeline göre oluşturulmuştur. Çalışma grubu amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesine göre oluşturulmuştur. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırmalı görüşme formu ile elde edilmiştir. Uzman görüşleri alınarak hazırlanan yarı yapılandırmış görüşme formu altı sorudan oluşturulmuş öğretmenlere uygulanırken öğretmenlerin bilgileri dahilinde ses kaydı alınmıştır. Veri analizinde, betimsel ve içerik analizi birlikte kullanılmıştır. Elde edilen veriler sonucunda, müzik öğretmenlerinin Web 2.0 araçlarıyla ilgili bilgi düzeylerinin yeterli olmadığı belirlenmiştir. Öğretmenlerin, derslerinde genellikle günlük yaşantılarında aşina oldukları araçları tercih ettikleri ve yeni içerik üretmek yerine hazır içerikler sunan araçları kullandıkları görülmektedir. Özellikle, bu araçların kendi branşlarında nasıl etkili şekilde kullanılabileceğine dair bilgi eksikliği dikkat çekmektedir. Ayrıca, okul ortamlarının teknolojik altyapısı ve ağ bağlantı yeterlilik düzeyleri öğretmenlerin Web 2.0 araçlarını etkili şekilde kullanma süreçlerini doğrudan etkilemektedir. Bununla birlikte, yüksek sınıf mevcutları ve sınırlı ders süreleri de, öğretmenlerin bu araçları verimli şekilde kullanmalarını zorlaştıran temel faktörler arasında yer aldığı belirlenmiştir.
Türkiye'de çok sesli koro ve koro şefliği
Bu tez çalışmasında Türkiye'deki koro müziği ve koro şefliği pratiği incelenerek, koro şeflerinin toplumsal ve sanatsal rolleri, koro müziği ile toplum arasındaki ilişki ve koro şefliği eğitimine yönelik beklentiler araştırılmıştır. Çalışma, Türkiye'deki koro müziği ge-leneğinin gelişim sürecini, koro şeflerinin toplumsal işlevlerini ve koro şefliği eğitimindeki eksiklikleri değerlendirmektedir. Araştırma, nitel bir yaklaşım benimsenerek gerçekleşti-rilmiş olup Türkiye'de koro şefliği yapan ve bu alanda uzmanlık deneyimine sahip beş katılımcı ile görüşmeler yapılmıştır. Bu görüşmeler sonucunda koro müziği ve koro şefli-ğinin sadece sanatsal bir faaliyet değil, aynı zamanda toplumsal anlamda bağlar kuran, kültürel farkındalık oluşturan ve bireyler arasında empatiyi artıran bir araç olduğu ortaya çıkmıştır. Katılımcılar, koro şefliğinin müziksel becerilerin yanı sıra liderlik, topluluk yö-netimi ve pedagojik beceriler gerektiren bir meslek dalı olduğunu vurgulamışlardır. Koro şefliği eğitiminin daha sistematik ve kapsamlı bir hale getirilmesi gerektiği, katılımcılar tarafından öne sürülen bir diğer önemli bulgudur. Koro şeflerinin yalnızca teknik müziksel bilgiye değil, aynı zamanda topluluk yönetimi, sosyal etkileşim ve grup dinamiklerini yö-netme gibi becerilere de sahip olmaları gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, koro şeflerinin eği-tim süreçlerinde uygulamalı deneyimlere yer verilmesi gerektiği ifade edilmiş, koro şefliği mesleğinin toplumsal sorumlulukları ve kültürel bilinç oluşturma noktasında önemli bir rol oynadığı görülmüştür. Katılımcılar, koro şeflerinin sadece müzikal değil, aynı zamanda toplumsal etkileşimde bulunan ve toplumu bir araya getiren sanatçılar olmaları gerektiğini belirtmişlerdir. Koro şeflerinin koro üyeleriyle etkili iletişim kurarak topluluk içindeki uyumu ve grup dinamiklerini güçlendirmeleri gerektiği vurgulanmıştır. Türkiye'de koro müziği ve koro şefliğine yönelik öneriler sunulmuş; koro şefliği eğitimine yönelik yapılan değerlendirmeler ışığında mesleğin profesyonelleşmesi için atılması gereken adımlar ortaya konulmuştur. Koro şefliği, sanatsal yönünün yanı sıra toplumsal bağların güçlendirilme-sinde etkili bir araç olarak değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda, koro şefliği eğitimlerinin şeflerin çok yönlü beceriler geliştirmelerine imkân tanıyacak biçimde yapılandırılması gerektiği vurgulanmıştır.
Franz Schubert ve D821 Arpeggione Sonat'ın incelenmesi
Bu eser metni incelemesinde, besteci Franz Schubert ve D821 Arpeggione Sonat'ı ele alınmıştır. Bestecinin eser vermiş olduğu dönemlerin yanı sıra hayatı, çalgının müzik tarihindeki yeri, eserin kontrbas repertuvarı için önemi ve eser ile ilgili detaylı bilgiler verilmiştir. Çalışmada ayrıca eser metni kapsamında incelenen sonatın kurgusal yapısı ve kontrbas için yapılmış farklı edisyonları incelenerek şekiller ile gösterilmiş ve ek olarak bestecinin el yazması hali ile sonatın tamamı sunulmuştur.
Paul Hindemith'in Korno Konçertosu eserinin müzik analizi, eseri yorumlayan icracıların karşılaştırmalı incelenmesi ve yoruma yönelik çalışma yöntemleri
Paul Hindemith'in 1949 yılında döneminin en iyi korno sanatçılarından biri olarak tanınan Dennis Brain için bestelediği Korno Konçertosu, 20. yüzyıl da bestelenmiş korno eserleri arasında kompozisyon biçimi ile en dikkat çekici olanlarındandır. İçerdiği teknik ve müzikal zorluklar ile korno icracılarını çeşitli yönlerden geliştiren bir eser olduğu için korno repertuvarındaki çalışılması gereken önemli eserler arasında yer almaktadır. Çalışmanın ilk bölümünde Hindemith'in yaşamına, yaşadığı dönemin müzik kültürüne ve bestecinin müzik stiline yer verilmiştir. Atonal müziği reddeden bestecinin, öncülerinden kabul edildiği Gebrauchsmusik (işlevsel ya da yararlı müzik) akımı hakkında bilgi verilmiştir. Bestecinin korno için yazmış olduğu Korno ve Piyano için Sonat, Korno ve Piyano için Althorn Sonat ve Dört Korno için Sonat eserleri araştırılarak, eserler hakkında kısa bilgilere yer verilmiştir. Eser metninin ikinci bölümünde, çalışmanın konusu olan Korno Konçertosu'nun müzik analizi yapılmıştır. Bu inceleme sonucunda korno icracılarının eseri daha detaylı kavrayarak, bestecinin müzik stilini ve dilini benimsemesine yardımcı olmak amaçlanmıştır. Eser metninin üçüncü bölümünde Dennis Brain (1921 - 1957), Marie Luise Neunecker (1955 - …) ve Louis-Philippe Marsolais'ın (1978 - …) Hindemith'in Korno Konçertosu kayıtları incelenerek teknik ve müzikal olarak icraları karşılaştırılmıştır. Yapılan karşılaştırma sonucunda bu eseri yorumlayacak korno icracılarına ve öğrencilerine yardımcı olması amacı ile icracılar arasındaki nefes, artikülasyon ve tempo farklılıklarına yer verilmiştir. Eser metninin dördüncü ve son bölümünde Korno Konçertosu'nu icra edecekler için yardımcı olabileceği düşünülen çalışma yöntemleri sunulmuştur. Bu bölümde aralık çalışması, hava kullanımı ve kondisyon çalışması, buşe çalışması, artikülasyon ve nüans çalışmalarına yer verilmiştir. Bu çalışmalar, örnek egzersizler ve örnek etütler ile desteklenmiştir. Şüphesiz ki üflemeli çalgılarda doğru nefes kullanımı, icrayı etkileyen en önemli faktörlerdendir. Bunun yanı sıra Hindemith'in Korno Konçertosu'nda yer alan tiz ve uzun soluklu cümleler, icracıyı kondisyon bakımından zorlayabilir. Dolayısıyla önerilen çalışma yöntemlerinin doğru ve düzenli şekilde yapılmasının icracıyı bu esere hazırlayacağı düşünülmektedir. Paul Hindemith'in Korno Konçertosu hakkında Türkçe literatürde çok az kaynak bulunması nedeniyle bu eser metni çalışması; korno icracılarına, eğitimcilerine ve korno öğrencilerine yardımcı bir kılavuz olması amacıyla hazırlanmıştır.
İzlenı̇mcı̇ müzı̇kte arp kullanımı ve Maurice Ravel'ı̇n "Introduction et Allegro" adlı yapıtının analı̇zı̇
İzlenimci bestecilerin solo arp ya da oda müziği için verdikleri eserler günümüz arp repertuvarının önemli bir bölümünü oluşturmaktadır. Çalgının 19. yüzyılda geçirdiği teknik gelişim, bunun sonucunda tınısal özelliklerin tanımlanması, armonik/melodik olanaklar ve bu olanakların çalma tekniğine yansımaları, bu dönemin öncü bestecilerinin ilgisini çekmiştir. Bu çalışma öncelikle izlenimci bestecilerin eserlerine yeni müzikal olanaklar sağlayan arpın çalgı mekanizmasının gelişimine odaklanmaktadır. Bununla bağlantılı olarak, Paris ve Paris Konservatuvarı çevresindeki arp yapımcıları ve icracıları topluluğunun arp müziği üzerindeki etkisini de incelemektedir. Yeni gelişen arptan ilham alan ve onun için müzik besteleyen izlenimci besteciler tartışılırken, izlenimci hareketin zamansal ve mekansal sınırları ile dönemin sanat disiplinleri arasındaki ortak estetik dilin özellikleri incelenmektedir. Çalışma, Fransız izlenimci besteci Maurice Ravel'in arpın mekanik gelişimi tamamlandıktan sonra bestelediği Introduction et Allegro adlı eserinin analiziyle son bulmuştur. ANAHTAR KELİMELER: Arp, Çift Hareketli Pedallı Arp, İzlenimci Müzik, Maurice Ravel, Introduction et Allegro
Philippe Gaubert'in No. 2 Flüt Sonatının müzikal ifade ve icra yönünden incelenmesi
Bu eser metni, Philippe Gaubert'in 2 numaralı flüt ve piyano sonatının flüt çalım tekniğini, müzikal ifadesini ve dönemin Fransız flüt ekolünü incelemiştir. Philippe Gaubert'in hayat öyküsü, sanat kariyeri, flüte yaklaşımı, besteleri ve yaşadığı dönemi temsil eden Fransız Flüt Ekolü, detaylı biçimde ele alınmıştır. Flüt çalım tekniği bakımından Fransız flüt ekolünün net olarak anlaşılması, dönemin en önemli temsilcilerinden olan Philippe Gaubert'i detaylı şekilde anlamak ve hayatını öğrenmekten geçmektedir. Fransız flüt ekolünün en önemli iki temel unsuru olan yumuşak ses ve vibrato tekniği, Paris Konservatuvarı eğitim süresince şekillenmiştir. Ekolün etkisi, Paris Konservatuvarı flütçülerini, dönemin yaşayan flüt yorumcuları ve bestecilerini etkisi altına alarak eserlerde bu özellikleri göstermişlerdir. Analiz edilecek olan P. Gaubert'in 2 numaralı flüt sonatı, flüt eğitimi müfredatının bir eseri olarak kullanılmaktadır ve flüt çalım tekniğini derinleştirmek isteyen her öğrenci için önemli bir kaynaktır. Ülkemizde ve dünyadaki konservatuvarların müfredatlarında önemli bir yeri olan Philippe Gaubert'in eserleri, öğrencilerin Fransız flüt ekolünü anlamaları ve asimile etmeleri bakımından paha biçilmez bir kaynak olurken, eğitimciler için de pedagojik anlamda çok önemli bir araç niteliğindedir. Bunun yanı sıra, incelenmiş olan bu eser metni, Philippe Gaubert'in 2 numaralı flüt sonatıyla birlikte dönemin stili hakkında da bilgi vermektedir.
Mithatcan Öcal'ın "Maschınenangst II" adlı orkestra eserinin form, orkestrasyon ve bestecilik tekniği perspektiflerinden analizi ile yaylılar orkestrası için "Brancusi"
Bu çalışma, Mithatcan Öcal'ın orkestra için bestelediği "Maschinenangst II" adlı yapıtını konu almaktadır. Yapıtın detaylı analizi öncesinde, Öcal'ın bestecilik kariyeri, bestecilik üslubunun zaman içinde sergilediği değişimler, birbiriyle bağlantılı yapıtları, yapıtları arasında birleştirici görev üstlenen ortak konular, besteciliğinin dönüşüm sürecinde ve şu anki bestecilik anlayışı özelinde etkilendiği besteciler, "Maschinenangst II" özelinde paralellik kurduğu besteciler, kendi yapıtlarına yaptığı göndermeler gibi konulara değinilmiştir. "Maschinenangst II"nin analizi kapsamında eserin formu incelenmiş, çalgılama ve orkestrasyon teknikleri (doku karşıtlıkları, tını formasyonları, çalgı gruplarının ilişkileri, çalım teknikleri) ile bestecilik tekniklerine yönelik kapsamlı bir analiz sunulmuştur. Analiz bölümünde, geleneksel müziklerden ve çağdaş bestecilerin yapıtlarından izler taşıyan kesitlere ilişkin açıklamalar da sunulmuştur. Bu eser metni ile birlikte, yazarın yaylılar orkestrası için Brancusi adlı eseri de yüksek lisans diploma çalışması olarak sunulmuştur.
John Cage`in 'Hazırlanmış Piyanos' su ve Endonezya geleneksel orkestrası 'Gamelan'
11 SANATTA YETERLİK TEZ OZU JOHN CAGE'İN HAZIRLANMIŞ PİYANOSU VE ENDONEZYA GELENEKSEL ORKESTRASI GAMELAN Serla BALKARLI CAN Müzik Anasanat Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kasım 2002 Danışman: Prof. Zöhrab ADIGÜZELZADE Bu çalışma, John Cage'in hazırlanmış piyano eserlerinin yapısal incelenmesi ve Endonezya geleneksel orkestrası Gamelan ve doğu etkisini en yakından gördüğümüz Sonatas and Inerludes adlı eserinin analiz edilmesinden oluşmuştur. Tezde Gamelan incelemesinin yanı sıra John Cage'in hayatı ve eserleri, üyesi olduğu New York Okulu'nun diğer üyeleri, 20. Yüzyılın bazı müzik akımları, yazdığı kitaplar ve hazırlanmış piyanonun detayları incelenmiştir.
Kemanın tarihsel gelişimi
YÜKSEK LİSANS TEZ ÖZÜKEMANIN TARİHSEL GELİŞİMİGülşah ERGÜNMüzik Anasanat DalıAnadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Haziran 2006Danışman : Yrd. Doç. Zenfira ZÖHRAPBEKOVABu çalışma, kemanın tarihsel gelişimini içermektedir. Ayrıca bu çalışmageçmişten günümüze kemanın gelişiminde katkıları olan büyük kemanyapımcılarının kalıcı yeniliklerine de değinmektedir.
Yaylı çalgı çalan müzisyenlerde görülen mesleki sağlık problemleri ve bu problemleri önlemede yardımcı olabilecek rahatlama teknikleri
Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmada; Yaylı çalgı müzisyenlerinde görülen mesleki sağlık problemleri incelenmiştir. Yapılan anket çalışması ile genel olarak karşılaşılan problemler tespit edilmeye çalışılmıştır. Anket çalışmasına Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası, İstanbul Devlet Senfoni Orkestrası ve İzmir Devlet Senfoni Orkestrası'ndan yaylı çalgı çalan 135 müzisyen katılmıştır.Ayrıca, mesleki sağlık problemlerini önlemede yardımcı olabilecek rahatlama teknikleri olarak, müzisyenlerin prova öncesi ve sonrası yapabilecekleri çeşitli vücut esnetme hareketleri araştırılarak çalışmaya eklenmiştir.
William Turner Walton'ın müzik yaşamı ve viyola konçertosu
Bu çalışma, İngiliz müziğinin en önemli bestecilerinden William Turner Walton'ın müzikal yaşamı ve viyola konçertosunun incelemesini içeren bilgiler sunmaktadır. Birinci bölümde William Turner Walton'ın müzik yaşamı, ikinci bölümde viyola konçertosunun müzikal örneklerle incelemesi yer almaktadır. Eklerde ise Walton'ın viyola konçertosu'nun Yale Üniversitesi'nden sağlanmış orijinal el yazısı partisyon örnekleri ve konçertonun şimdiye kadar yapılmış kayıtlarının bir listesi bulunmaktadır.
Türk bestecilerinin viyolonsel eserleri
Bu araştırmada Türk Klasik Batı Müziği bestecilerinin viyolonsel için yazmış oldukları eşlikli ve solo eserler incelenmiştir. Soyadlarına göre alfabetik olarak sıralanan bestecilerinin özgeçmişlerinden kısaca bahsedilmiş ve bulunan eserler yapısal olarak incelenmiştir.
Öğrenci prokofiev'in büyük ölçekli piyano eserlerindeki sonat allegrosu anlayışı
Sonat allegrosu, en karmaşık ve kayda değer müzik formlarından biridir. Yapısal olarak, bir bakıma, kendinden önce gelen formların sentezlenmesiyle ortaya çıkmıştır. Sonat allegrosunun Rönesans'ta başlayan gelişimi, hiçbir zaman önemini ve popülerliğini kaybetmeden günümüze kadar sürmüştür. 20. yüzyıl bestecilerinden Sergei Sergeyeviç Prokofiev, klasizme son derece bağlı bir besteci olarak müzik tarihine geçmiş ve öğrencilik yıllarında bestelediği Birinci ve İkinci Piyano Sonatları ve Birinci Piyano Konçertosu'nda, klasizmin en vazgeçilmez öğelerinden biri olan Sonat Allegrosu'nu kendi yaratıcılığıyla biçimlendirmiştir. Bu çalışma, Prokofiev'in öğrencilik yıllarında bestelediği büyük ölçekli piyano eserlerinde sonat allegrosunu nasıl yapılandırdığı ile ilgili bilgi ve form analizlerini içermektedir.
Türkiye'deki konservatuvarlarda uygulanan Obua Sanat Dalı programlarının incelenmesi, Bülent Ecevit Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Obua Sanat Dalı için taslak program önerisi hazırlanması
Mustafa Kemal Atatürk "Sanatsız kalan bir milletin hayat damarlarından biri kopmuş demektir" diyerek müzik, resim, heykel ve diğer tüm sanat dallarının bir toplumun kültürel varlığını sürdürebilmesi için ne kadar gerekli ve önemli olduğunu vurgulamıştır. İnsan hayatında önemi yadsınamaz olan müziğin toplum yaşamında çok önemli rolü olduğu bilinmektedir. Solo ve orkestra enstrumanı olan obua, klasik batı müziğinde sık kullanılan bir çalgıdır. Tüm çalgılarda olduğu gibi obua öğretim programları da konservatuvarların eğitim programlarında yer almaktadır. Bu çalışma, Türkiye'de obua eğitimi veren konservatuvarların eğitim programlarının incelenerek, Bülent Ecevit Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Obua Sanat Dalı için hazırlanacak olan taslak eğitim programına hazırlık olması amacıyla yapılmıştır. Genel amaç çerçevesinde incelenen programların ortak ve farklı yönleri saptanmış, bu özellikler hazırlanacak programda dikkate alınmak üzere belirlenmiştir. Konservatuvarlarda orta öğretim, obua derslerinin yer aldığı başlangıç sınıfları olduğundan 5. 6. 7. 8. sınıf programları incelenmiş ve hazırlanan taslak programda da bu sınıflar ele alınmıştır. Tarama yöntemiyle yapılan çalışmada önce ilgili kaynaklar taranmış, konservatuvar programları incelenmiş, program geliştirme ve alan uzmanlarıyla görüşülerek izlenecek yol belirlenmiştir. Konservatuvar programları incelendiğinde ortak noktaların azlığı ve farklılıkların çokluğu dikkat çekmiştir. Araştırmanın konservatuvar öğretim elemanlarının, öğrencilerinin ve bu alana ilgi duyanların yararlanacağı bir kaynak olması umulmaktadır. Anahtar Kelimeler Program Geliştirme, Müzik Eğitimi, Çalgı Eğitimi, Obua Eğitimi, Obua Eğitim Programı
Senfoni orkestrasının başarısını etkileyen faktörler
Bu araştırmada, senfoni orkestrasının tarihsel gelişim süreci ve bu süreçle birlikte orkestranın başarısını etkileyen faktörler değerlendirilmiş ve toplumsal bir çalışma grubu olan orkestranın performans kalitesini artırma ile ilgili temel bilgiler sunulmuştur. Ayrıca, müzikseverlere çok sesli müziği nitelikli şekilde sunmak için provalar yapan orkestraların çalışma yöntemlerini geliştirme prensipleri irdelenmiştir. Anahtar Kelimeler Senfoni, orkestra, çok sesli müzik, orkestra başarısı, konser
Klasik Batı müziği'nde doğaçlama ve J. Haydn (Hob. VIIb. No.2) viyolonsel konçertosu için yazılmış kadansların teknik olarak incelenmesi
Klasik Batı Müziği'nde, yorum anında doğaçlama denildiğinde sınırlı olsa da belli uygulamalardan bahsetmek mümkündür. Klasik dönem konçerto biçiminde karşılaştığımız kadans ise, doğaçlamaya olanak sağlayan özelliğiyle bu uygulamaların içerisinde belki de en dikkat çekenidir. Fakat bu dönem konçertoları için daha sonraki süreçte önemli virtüözler tarafından yazılmış hazır kadansların oluşu ve yorumcuların eseri seslendirirken onları tercih etmesi, kadanstaki doğaçlama işlevselliğinin göz ardı edilmesine neden olmuştur. Kadansın yorumcu tarafından yaratılması, eserin kadans kısımları için kendi müzikal fikrini oluşturabilmesinin yorumculuğuna ne gibi katkılar sağlayacağı düşüncesi, böyle bir çalışmanın oluşmasına ilham veren etkenlerden biridir. Bu çalışmada kadans kavramından yola çıkarak; Klasik Batı Müziği'nde doğaçlamanın varlığına, tarihsel süreçteki yeri ve değişen kimliğine, besteci ve teorisyenlerin doğaçlama ile ilgili görüşlerine değinilmiştir. Ayrıca viyolonsel repertuvarında önemli bir yeri olan J. Haydn'ın Hob. VIIb. No.2 Viyolonsel Konçertosu için yazılmış kadanslar teknik olarak incelenmiş, bu konçertonun birinci ve ikinci bölümü için özgün iki kadans yazılmıştır. Bu çalışma, Klasik Batı Müziği eğitimi veren konservatuvarlarda doğaçlamanın çalgı eğitiminin bir parçası olarak değerlendirilmesinin önemi üzerine odaklanmıştır. Anahtar Kelimeler: Doğaçlama, Klasik Konçerto, Klasik Kadans, Haydn, Viyolonsel
Ligeti'nin üçüncü kitap piyano etütleri ve yorum kılavuzu
Bu çalışma Ligeti'nin genel bestecilik stilini, etütlerinde kullandığı yapı materyallerini inceleyerek, üçüncü kitap etütlerin daha fazla tanınmasına yardımcı olmayı amaçlar. Ligeti'nin diğer etütlerine oranla daha az çalınan üçüncü kitap piyano etütlerini piyanistik açıdan da inceleyerek, bir performans kılavuzu yaratmak ve bu sayede etütlerin daha rahat ve daha sık çalınmasına katkıda bulunmak hedeflenmiştir. Bu çalışma ile Türkiye'de az tanınan Ligeti piyano etütlerinin nasıl çalışılabileceği konusunda yorumcuya gerekli ipuçlarının verilebilmesi amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Yirminci Yüzyıl Müziği, György Ligeti, Ligeti Piyano Etütleri
Nasyonalizmin Béla Bartók'un müziğine etkisi
Bu çalışmada müzik tarihine önemli etkisi olan ulusalcılık akımının incelemesi ve Macar nasyonalist besteci Béla Bartók'un müziğine etkisi üzerine araştırmalar ve sunular bulunmaktadır. Béla Bartók'un halk müziğine ilgi duymasıyla pek çok farklı ülkede başlayan serüveni Türkiye'ye kadar ulaşmıştır. Ülkemizde önemli çalışmalarını gerçekleştiren Béla Bartók, Anadolu'nun kırsal kesimlerine, köylere gitmiş ve türkü derlemelerinde bulunarak halk müziğini incelemiştir. Bu incelemeleri ve derlemeleri sonucunda Türk ve Macar halk müziklerinin armonik, ritmik, melodik ve daha pek çok çeşitli benzerlikleri olduğu sonucuna ulaşmıştır. Çalışmanın ilk kısmında ulusalcılık akımının tanımı yapılmış, anlamı ve gelişim süreci üzerinde durularak sanattaki karşılığı incelenmiş, bunun sonucunda farklı ülkelerde ulusal müziğe değinilmiştir. İkinci kısımda Béla Bartók'un hayatı ve müzik stili incelenmiştir. Üçüncü kısımda ise ulusalcılık akımının Béla Bartók'un müziğine etkisi ve bu etki altındaki eserlerin analizleri yapılmış ve son olarak dördüncü kısımda da Béla Bartók'un Anadolu'da yaptığı Türk müziği derlemeleri ve Türk ve Macar müziğinin benzerlikleri açıklanmıştır. Anahtar Kelimeler: Nasyonalizm, Halk müziği, Béla Bartók, Béla Bartók'un müzik stili, Béla Bartok'un halk müziği derlemeleri, Béla Bartók ve Nasyonalizm.
Flütün Alman flüt sanatı ekseninde mekanik ve sanatsal gelişimi: 18. ve 19. yüzyıl
Johann Joachim Quantz, Johann Baptist Wendling, Johann George Tromlitz ve Theobald Boehm gibi ünlü müzisyenlerle kendini gösteren Alman okulu, 18. ve 19. Yüzyıl Batı Avrupa flüt sanatında çok önemli bir yere sahiptir. Bu müzisyenlerden her biri, gerek flütün yapısında meydana getirdikleri devrimsel nitelikte olan değişimlerle gerekse flüt pedagojisinin oluşumunda yazdıkları metotlarla, flüt sanatının gelişiminde önemli bir rol oynamışlardır. Şüphesiz bu gelişmeler icracılık estetiğine yeni bir yön vererek, bestecilerin enstrümana olan ilgisini arttırmış, birçok orijinal beste ile günümüz flüt repertuarının oluşumuna da katkı sağlamıştır. Bu çalışmada, 18. ve 19. yüzyılda flüt sanatının gelişiminde aktif rol oynayan Alman flütçüler, enstrümana getirilen yenilikler, flüt için yazılan metotlar ve eserler hakkında bilgi verilmiştir.
Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı müzik bölümünden 2000-2010 yılları arasında mezun olan öğrencilerin meslek edinme istatistikleri.
Tezin amacı, Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Müzik Bölümünden 2000- 2010 yılları arasında mezun olan öğrencilerin meslek edinme istatistiklerini ortaya koymaktır. Bu araştırma, Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Müzik Bölümü Piyano Anasanat Dalı, Üflemeli ve Vurmalı Çalgılar Anasanat Dalı ve Yaylı Çalgılar Anasanat Dalından 2000-2010 yılları arasında mezun olan öğrencilerin meslek edinme istatistiklerini kapsamaktadır. Günümüzde orkestralara ve üniversitelerin akademik kadrolarına alınmak için sınava giren mezunların sayısı gözle görülür derecede artmıştır. Bu nedenle, iş bulma rekabeti de büyümüştür. Anadolu Üniversitesi mezunlarının meslek edinme durumlarının değerlendirilmesinin konservatuvar için faydalı bir geri bildirim olacağı düşünülmüştür. Bu çalışma için yukarıda bahsedilen anasanat dallarından 2000-2010 yıllarında mezun olan 133 müzisyen ile bağlantıya geçilmeye çalışılmıştır. Tezin sonucuna mezunlara yapılan anket yolu ile ulaşılmıştır. Bu çalışmaya başlanmadan önce, Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı kütüphane veri tabanında kayıtlı tezlerin tamamı incelenmiş ve ÖSYM veri tabanındaki tezler taranmıştır. İncelenen tez konuları arasında bu konunun bir eşi bulunmamıştır.
Claude Debussy Keman ve Piyano Sonatı'nın incelenmesi
Fransız besteci Claude Debussy, eserlerindeki yenilikler ile devrim yaratarak müzikte izlenimcilik akımının öncüsü olmuştur. 19. yüzyılda resim ve edebiyat dallarında görülen yeniliklerin etkileri bestecinin müzikal dilinin oluşmasında önemli rol oynamıştır. Gelenekten ayrılma olgusu, klasik armoni ve form yapısından uzaklaşarak biçimsel kaygı taşımadan renk ve tını faktörünü ön planda tutması, Debussy'nin eserlerinde en dikkat çeken özelliklerdendir. C. Debussy'nin Birinci Dünya Savaşı sırasında yazdığı "Keman ve Piyano Sonatı" keman repertuvarında önemli bir yere sahiptir. Konser ve sınav programlarında sıkça seslendirilen bu eserin Türkiye'de akademik çalışmalarda tek başına yer almamış olması bu çalışmanın konusunun seçimindeki en önemli etkendir. Çalışmanın birinci bölümünde bestecinin hayatına ve öncüsü olduğu izlenimci müziğin özelliklerine yer verilmiş, izlenimci ressam ve sembolist şairlerden söz edilmiş, bu akımların Debussy'nin müzikal kimliğine nasıl yön verdiğine değinilmiştir. İkinci bölümde bestecinin "Keman ve Piyano Sonatı" hakkında bilgi verilmiş ve eser yapısal olarak incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise araştırmaya konu olan eserde kullanılan keman tekniklerine yönelik çalışma önerileri getirilmiştir. Metin çalışmasının, Debussy'nin müziğini araştıran ve eserlerini seslendiren sanatçı ve sanatçı adaylarına kaynak oluşturabileceği düşünülmektedir.
Türk alternatif müziğinin yeni performans mekanları bağlamında streaming müzik platformları
Müzik endüstrisinin tarihsel gelişimi ya da müziğin endüstriyel bir sektör haline gelme süreci her ne kadar 19. yüzyılın sonlarına doğru geliştirilmeye başlayan ses kayıt teknolojileri ile anılsa da esas itibariyle notaların basılı hale getirilerek müziğin yeniden üretime ve tüketime olanak sağlayan bir materyale dönüştürülmesi, müziğin endüstriyelleşme sürecinin ilk adımı olarak görülmektedir. Bu süreç aynı zamanda müziğin "metalaşma" sürecinin de başlangıcı olarak nitelendirilmektedir. 1877 yılında fonograf adlı ses kayıt cihazının geliştirilmesiyle başlayan ses kayıt teknolojileri ve müzik endüstrisi tarihi; süreci takip eden yıllar içerisinde geliştirilen gramofon, gramofon plakları, manyetik bant, kaset, CD ve dijital ses-kayıt ortamları gibi teknolojilerle günümüze kadar varlığını sürdürmüştür. Özellikle 1980'li yıllar ve sonrasında geliştirilen kompakt disk adlı dijital ses kayıt ortamı ve MP3 adlı sıkıştırılmış dijital ses formatı, müzik endüstrisinde dijital çağın başlangıç teknolojileri olarak nitelendirilmiştir. 1990'lı yıllardan sonra internet teknolojisinin yaygınlaşması ve kişisel bilgisayarlar arası ağ bağlantılarının geliştirilmesiyle müzik endüstrisinde yeni bir -dijital- yapılanmanın gerekliliği ortaya çıkmıştır ve streaming müzik olgusu doğmuştur. Youtube, Spotify, Fizy, Apple Music, Tidal Hi-Fi Music, Deezer vb. streaming müzik platformlarının analizlerinin yapıldığı bu çalışmada aynı zamanda bu platformlar aracılığıyla Türkiye'de -doğrudan ya da dolaylı olarak- popülerleşen "Türk Alternatif Müzik" türü ve performans özellikleri irdelenmeye çalışılmıştır. Ayrıca Türkiye'de alternatif müzik türüne alternatif bir icra alanı oluşturan Sofar Sounds İstanbul organizasyonu; müzik-mekân ilişkisi ve geleneğin inşası bağlamında ele alınmıştır ve de Türkiye'de "ev konserleri" etkinliğinin giderek bir gelenek haline geldiği sonucuna varılmıştır. Çalışma tarama modelinde olup alan araştırması ve görüşme teknikleriyle desteklenmiştir.
S. Prokofiev ve Op.80 No.1 fa Minör Keman-Piyano Sonatı
Prokofiev 20. Yüzyılın en başarılı ve etkileyici bestecilerinden biridir. Yaşadığı dönemde Ekim Devrimi, İkinci Dünya Savaşı ve Sovyetler Birliği'nin kurulması gibi siyasi olaylar meydana gelse de keman repertuvarına pek çok eser kazandırmıştır. S. Prokofiev 1. Keman ve Piyano Sonat'ının konu edildiği bu çalışmanın ilk bölümünde; bestecinin yaşamı, müzikal anlayışı ve başlıca eserleri hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde söz konusu sonat yapısal yönden incelenmiş, son bölümünde ise çalgı tekniği açısından ele alınarak karşılaşılabilecek teknik zorluklar saptanmış ve bunlara yönelik öneriler getirilmiştir. Yapılan çalışmanın, keman eğitimi amacıyla hem öğretmenler hem de öğrenciler için faydalı bir kaynak olacağı düşünülmektedir.
S. Rahmaninov'un müziği ve Corelli'nin bir teması üzerine varyasyonlar Op.42
19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyılda yaşamış önemli piyanist ve bestecilerinden Sergey Vasilyeviç Rahmaninov, hem piyanist hem de besteci kimliğiyle döneminin önde gelen sanatçılarından olmuş ve günümüzde de özellikle piyanistlerin repertuvarlarında sıklıkla yer alan eserler bestelemiştir. Bestecinin varyasyon formunda bestelediği üç eserden biri olan Corelli'nin Bir Teması Üzerine Varyasyonlar Op.42, bestecinin son dönem eserleri arasında yer almakta ve o dönemde bestelediği eserlerde yoğun bir şekilde kullanmaya başladığı yeni tekniklerle bestecinin değişen stiline bir örnek oluşturmaktadır. Bu metin çalışmasında ele alınan Corelli'nin Bir Teması Üzerine Varyasyonlar Op.42, bestecinin varyasyon formunu kullanış biçimi, teknik zorluğu ve müzikal olgunluğu bakımından, piyano edebiyatının önemli eserleri arasında yer alır. Çalışmanın birinci bölümünde bestecinin hayatı, besteci ve piyanist yönleriyle müziği ve piyano eserleri ele alınmış; ikinci bölümünde tema ve varyasyon formu açıklanmış, Corelli'nin Bir Teması Üzerine Varyasyonlar Op.42 form bakımından analiz edilmiş; üçüncü bölümde ise eser çalgı tekniği bakımından incelenmiştir. Rahmaninov'un hayatı ve diğer eserlerine ait çalışmalar yapılmış olsa da Corelli'nin Bir Teması Üzerine Varyasyonlar Op.42 başlıklı esere yönelik Türkçe bir kaynak olmaması bu çalışmanın hazırlanmasında dikkate alınan en önemli nedendir. Ayrıca çalışmanın Rahmaninov'u ve eserlerini incelemek isteyen konservatuvar ile müzik eğitimi veren okullardaki ilgili öğretim elemanları ve öğrencileri tarafından kaynak olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.
Bursa büyükşehir belediyesi ve merkez ilçe belediyelerinde uygulanan müzik ve çalgı eğitiminin etkinliği
Bu araştırma; Bursa Büyükşehir Belediyesi, Osmangazi Belediyesi, Nilüfer Belediyesi, Yıldırım Belediyesi bünyesinde müzik eğitimi ve çalgı eğitimi faaliyetlerinin uygulamadaki durumunu tespit ederek belirlenen problemlere öneriler getirilmiş, etkinliklerin toplum yaşantısına olumlu katkılar sağlamasına yönelik tavsiyelerde bulunulmuştur. Çalışmanın birinci bölümünde, konuyla doğrudan ya da dolaylı olarak ilgili olan araştırmalara yer verilmiş, Bursa merkez belediyelerinde yapılan müzik ve çalgı eğitimine ilişkin faaliyetlerin geçmişi ve günümüze ait uygulamalar kısaca tanıtılmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde; Bursa Büyükşehir Belediyesi ve merkez ilçe belediyeleri bünyesinde gerçekleştirilen müzik ve çalgı eğitiminin etkinliğini tespit etmeye yönelik olarak uygulanan eğitim ve öğretim uygulamalarının incelenmesi, bu kurumlarda görev alan öğretmen ve öğrencilerden mevcut durum tespitine yönelik görüşlerin alınması sonucu ortaya çıkan bulgular yer almaktadır. Üçüncü bölümde Bursa Büyükşehir ve merkez ilçelerdeki belediyelere bağlı kurumlarda kullanılan müzik ve çalgı eğitiminin olması gereken durumu, öğretmen ve öğrencilerin görüşleri doğrultusunda tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda söz konusu kurumlarda gerçekleştirilen müzik ve çalgı eğitiminde amaçların belirlenmediği, içeriğin öğretmenlerin görüşleri ile oluşturulduğu, uygulamaların eğitimin verimini artıracak biçimde düzenlenmediği anlaşılmış, verilen eğitimin daha verimli gelebilmesi için öneriler getirilmiştir. Anahtar kelimeler: Belediyelerde müzik ve çalgı eğitimi, Bursa Büyükşehir Belediyesi, Bursa merkez ilçe belediyeleri, Müzik ve çalgı eğitiminin etkinliği.
Uygur 12 makam repertuvarındaki "Rak, çebbeyat ve müşavirek" makamlarının Türk müziği ses sistemine aktarılması ve incelenmesi
Uygur 12 Makamı, Uygurlar için kültürel bir kimlik ve tarihsel süreç ile birlikte sahip oldukları kültürel birikimi yansıtan bir olgudur. Çalışmada, Uygur 12 Makamı repertuvarındaki Rak, Çebbeyat ve Müşavirek makamlarındaki eserler Türk müziği ses sistemine aktarılmış ve transpoze edilmiştir. Bu işlem sonrasında eserlerin müzikal incelemesi yapılarak benzerlik gösterdikleri Türk müziği makam dizileri, seyir özellikleri, güçlü ve karar sesleri tablo halinde belirtilmiştir. Uygur 12 Makamındaki Rak, Çebbeyat ve Müşavirek makamlarının sahip olduğu müzikal özellikler değerlendirildiğinde, Uygur geleneksel müziğinin tampereman sistemi temel alan bir ses sitemi olmasına rağmen; icra özelinde müzikal duyum ve dörtlü, beşli yapıları bağlamında geleneksel Türk müziğine benzerlik gösterdiği belirlenmiştir. Bu inceleme sonucunda, geleneksel Uygur müziği ile geleneksel Türk müziği arasında var olan benzerlik ve farklılıklar ortaya konulmuştur. Uygur makamlarının Türk müziği sisteminde kullanılan makamlara göre transpoze edilmiş olmasının, Uygur makamlarının Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde daha kolay icra edilebilmesini ve Uygur klasik müziği yapısının daha anlaşılabilir olmasını sağlayacağı düşünülmektedir.
Tulum çalgısının popülerleşmesi sürecinde yeni icra teknikleri ve ortamlarının oluşması
Tulum Doğu Karadeniz bölgesinde çoğunlukla "Yol Havası", "Horon", "Atma Türkü" ve "Destan" olarak isimlendirilen geleneksel müzik türlerinin icra edildiği geleneksel olarak düğünler, yayla göçleri, uğurlamalar, karşılamalar, bayramlar ve çeşitli etkinliklerde kullanılan bir çalgıdır. Bu etkinliklerdeki ortamlar çoğunlukla köy meydanı, köy kahvesi, köy konakları ve yayla meydanı (vanak) gibi ortamlardır. Tulum çalgısında ses sahası ve farklı dizilerde çalabilmekle ilgili birçok geliştirme çalışmaları günümüze kadar sürdürülmüştür. Bu geliştirmeler çoğunlukla modern ortamlarda ve farklı müzik türleri içerisinde icra yapabilmekle ilişkili olarak yapılmıştır. Bu şekilde günümüzde Türkiye'de pop, rock, reggae ve hatta klasik müzik gibi müzik türlerinde icralar gerçekleştirebilen tulum son 30 yılda özellikle "Anadolu Rock" tarzında birçok albüm projesi kaydedilmiştir ve günümüzde de kaydedilmektedir. Diğer yandan tulumun belgesellerde, dizi ve filmlerde fon müziği olarak kullanılması tulum çalgısının icra ortamlarında tarihsel süreçte önemli değişikliklere neden olmuştur. Eski dönemlerde sadece geleneksel ortamlarda ve etkinliklerde icra edilen tulum, şimdilerde albümlerde ve konserlerde çalınan her türlü modern icra ortamlarında görülen profesyonel bir çalgıya dönüşmüştür. Birinci bölüm içerisinde; çalışmanın amacı, kapsamı, metodolojisi ve kuramsal çerçevesi ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde; Doğu Karadeniz müzikal yapısı içerisinde tulum çalgısı başlığı altında Doğu Karadeniz Bölgesi geleneksel çalgılarından bahsedilip, bölgedeki geleneksel müzikal türler ele alınmıştır. Üçüncü bölümde; Tulum çalgısında önemli tarihsel aşamalar, günümüzde tulum çalgısının müzik endüstrisindeki durumu, icra edildiği geleneksel ortamlardan ve günümüzde yeni icra edildiği ortamlardan bahsedilmiştir. Dördüncü bölümde; Tulumun popülerleşmesi sürecinde meydana gelen icra ve mekân farklılıkları ele alınarak, Tulum çalgısında günümüz icra ortamlarına adaptasyon için yapılan geliştirme çalışmaları, günümüzde icra edildiği mekânlar ve bu popülerleşme sürecinin Tulum çalgısında meydana getirdiği değişim süreçlerinin analiziyle sonuç kısmına gelinmiştir.
A. Honegger'in Fransız altılarındaki yeri ve la minör viyola-piyano sonatı
İsviçreli olan, fakat hayatının önemli kısmını Fransa'da geçirmiş olan besteci Arthur Honegger 20. yüzyılın ilk yarısında; senfoni, konçerto, oratoryo, film müziği vs. gibi çok çeşitli türlerde 200'ü aşkın eser bestelemiş ve kendine özgü bestecilik anlayışıyla yaşadığı çağın en etkili bestecilerinden biri haline gelmiştir. Arthur Honegger'e ve onun viyola sonatına odaklanılmış bu çalışmanın ilk bölümünde Honegger'in hayatı, eserleri, stili ve estetik anlayışı üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, Honegger'in hayatı ve Fransa müzik yaşamında önemli rol oynamış Fransız Altıları (Les Six) grubu incelenmiş, grubun doğuşu, grup üyeleri arasındaki ilişki, grup üyelerinin ortaklaşa besteledikleri eserler ve özellikle Arthur Honegger'in grup içindeki yeri ele alınmıştır. Çalışmanın üçüncü ve son bölümü ise bestecinin Viyola Sonatı'na ayrılmış üç bölümden oluşan eserin yazılış sürecine değinildikten sonra her bölüm ayrıntılı olarak incelenmiştir. Bu çalışma ile ülkemizde yeterince çalınmayan ve araştırılmayan Arthur Honegger'in müziğini tanıtmak, aynı zamanda Türkçe ve yabancı kaynaklarda detaylı olarak ele alınmamış Viyola Sonatı'nı incelemek amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Arthur Honegger, Fransız Altıları, viyola, sonat
Koro dizilişlerinin müziksel sonuçlara etkisi
Bu araştırmanın temel amacı, klasik ve karma düzen söyleme biçimleri sonucunda geleneksel ve farklı yapıda oluşturulan ?koro dizilişlerinin? seslendirilmedeki müziksel sonuçlara etkisi bakımından, korolardaki sanatsal başarı ölçütlerine ne derecede etkisi olduğunun incelenmesidir.Koro dizilişleri üzerine teknik yapıda uygulamaların azca yapılması, ayrıca bilimsel bir yayın olarak da incelenmemiş olmasından dolayı, araştırmanın ayrı bir önem, değer ve sorumluluk taşıdığı düşünülmektedir.Araştırma kapsamında, 2004 yılından bu yana teknik anlamda klasik ve karma biçimde söylemelerle ÇOMÜ Eğitim Fakültesi G.S. E.B Müzik Eğitimi A.B.D Korosu ile koral yapıda ?Dertli Kaval? eseri ile ses ? video kaydı ve fotoğraf çekimleri yapılmıştır. Kayıtlarda müziksel sonuçları etkilememek için akustik anlamda etkili olmayan bir salon tercih edilmiştir. Kayıtlar ortalama beş saat içinde tamamlanmış ve hiç tekrar edilmeden kayıtlar gerçekleştirilmiştir.Kayıtlarda, amaçları birbirinden farklı yapıda altı çeşit koro dizilişi ile seslendirme yapılmış, dizilişlerin fotoğrafları çekilmiştir. Elde edilen kayıtlar ve fotoğraflar, değerlendirmeler için altı uzman koro şefine bire bir görüşmeyle dinletme ve fotoğraf incelemeleri yaptırılmıştır. Değerlendirmede, koro şefleri birinci bölümde yer alan altı çeşit diziliş biçimlerini bilmeden, ikinci bölümde dizilişleri video ve fotoğraf kayıtlarını inceleyerek toplam on üç başlık altında sanatsal başarı ölçütlerine etkisi bakımından puanlamış, ayrıca görüş bildirmişlerdir.Elde edilen veriler doğrultusunda, klasik ve karma yapıda söyleme biçimleriyle oluşturulan koro dizilişlerinin, seslendirmede müziksel sonuçlara etkisinin mutlak olduğu ortaya çıkmıştır. Elde edilen veriler ışığında, karma biçimdeki dizilişlerde, klasik biçim dizilişlerine göre daha başarılı seslendirmeler elde edildiği ortaya çıkmıştır.Bundan dolayı karma biçimde teknik açıdan başarılı seslendirmeler elde edebilen koraların, farklı yapıda dizilişler elde edebileceği belirlenmiştir. Böylece yaygın olarak geleneksel anlamda ?klasik koro diziliş? modelinden daha etkili olacak olan, koro müziğinin sahne üzerinde sunumunu zenginleştirmede dinleyici üzerinde de daha etkili olacak olan; eser türlerine, akustik ve konser türlerine göre görsel - estetik biçimde dizilişler elde edilebileceği ve koroların her tür dizilişteki yerleşim düzenlerinde sanatsal anlamda da başarılı seslendirmeler yapılabileceği ortaya konmuştur.Anahtar Kelimeler: Koro, Koro Dizilişleri, Klasik Düzen, Karma Düzen
Wolfgang Amadeus Mozart'ın klasik batı müziğine getirdiği müzikal yenilikler ve Türk müziği ile ilişkisi
Klasik dönem bestecilerinden birisi olan Wolfgang Amadeus Mozart, bestelediği ölümsüz eserler kadar, klasik batı müziğine getirdiği müzikal yeniliklerle de müzik tarihine damgasını vurmuştur. 1683 yılındaki İkinci Viyana Kuşatması'ndan sonra doğan Alla Turca akımından etkilenen besteciler arasında yer almaktadır. Bu stilde yazdığı birçok eseri bulunmaktadır. Türklerin Avrupa'da hayranlık uyandırdığı o yıllarda, mehter marşının ritimlerinden esinlenmiş, bu ritimleri birkaç eserinde kullanmıştır.Mozart, eşsiz yeteneğiyle gerçek bir deha oluşunun yanı sıra, dehasının büyüklüğüne inancını ve kendine güvenini hiçbir zaman yitirmemesi sayesinde, o kadar eseri, kısacık ömrüne sığdırabilmiştir.Mozart on sekizinci yüzyılın dahi bestecisi olarak anılmaktadır. Yaşadığı dönemin en üretken, en etkili bestecisi olduğu tüm müzik tarihçileri tarafından onaylanmıştır. Onun kendine ait tarzı klasik batı müziğinin tamamının gelişimine paraleldir. Müzikte ?klasik dönem? derin anlamıyla Mozart ile temsil edilmiştir.Mozart duygularını notalarla insanlığa duyurabilmeyi ve bir o kadar üretken olabilmeyi başaran en önemli bestecilerden birisidir. Bu sebeptendir ki etkilediği bestecilerin ve çağdaşlarının sayısı, etkilendiklerinden çok daha fazladır.
Pablo Casals'ın hayatı ve müzik tarihindeki önemi
Pablo Casals yirminci yüzyıla damgasını vurmuş Katalan bir müzisyendir. Katalonya'nın küçük bir kasabasından çıkıp, neredeyse tüm dünyada ismini duyurmuştur. Besteci, viyolonselci ve orkestra şefi olarak sayısız insana ulaşmış, ünü, yaşadığı çağın ötesine geçmiştir. Bu çalışmada dünyaca ünlü viyolonselci, besteci ve orkestra şefi Pablo Casals'ın yaşam öyküsü ve müzik tarihinde bıraktığı izler incelenmiştir. Belge tarama türündeki bu araştırmanın ilk kısmında Casals'ın yaşam öyküsü; çocukluğu ve öğrenim hayatı, uluslararası kariyeri, politika ile ilişkileri gibi dönemsel ve işlevsel açıdan ele alınan bölümler halinde aktarılmıştır. İkinci kısımda ise bu yaşam öyküsünde aktarılan bilgilere dayanılarak kendisinin müzik tarihindeki yeri saptanmış ve yaşam öyküsünün önemli notları kronolojik bir biçimde sıralanmıştır. Buna ek olarak yapıtları ve diskografisi aktarılmıştır. Anahtar Kelimeler: Pablo, Casals, Müzik, Viyolonsel
Kontrbas tarihinde Serge Koussevitzky
Bu araştırmada ilk olarak kontrbasın günümüze kadar geçirdiği yapısal değişiklikler ve gelişmeler incelenmiştir. Konuyu araştırırken, viyol ve keman ailelerinin tarihi ve çalgıların özellikleri gözlenmiş, iki ailenin çalgıları arasındaki farklar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmanın bir bölümünde kontrbasın orkestraya girişi, ilk solo eserleri, ilk kontrbas solistleri ve ilk kontrbas metotları incelenmiştir. Araştırmanın amaçlarından bir diğeri, kontrbas tarihinde en büyük virtüözlerden ve bestecilerden biri olan Serge Koussevitzky'nin katkıları ve önemi incelemektir. Koussevitzky'nin yaşam öyküsü ele alınmış ve Rusya'da kontrbas icra sanatının gelişimine değinilmiştir. Rus kontrbasçı yaşadığı dönemin en iyi solo kontrbas sanatçılarından biri olmuştur. Sadece Rusya'da değil, Avrupa'da da konserler vermiş ve takdir görmüştür.
Temsil edilmiş Türk operalarındaki keman ve viyolonsel sololarının yeri
Latince bir terim olan opera on dördüncü yüzyılın sonlarına doğru Avrupa'da küçük gösterilerle, şenlik, dinsel törenler, düğün törenleri gibi çeşitli kültürel etkinliklerde ortaya çıkmıştır. Opera sanatı solo, koro ve orkestrayı içine alarak, müzikal ve teatral formda birçok görsel sanatı, mitolojiyi, efsaneleri, tarihten esinlenilerek içinde barındıran ve baştan sona bestelenerek yazılmış müzikli sahne oyunudur. Bu tezin ilk bölümde operanın tanımı, operanın ilk olarak nerede ortaya çıktığı, opera sanatı, sahnelenen ilk operalar, orkestrada keman, viyolonselin yeri ve bu iki çalgının solistlik açıdan kullanılması anlatılmıştır. İkinci bölümde Cumhuriyet Dönemi öncesinde Osmanlı İmparatorluğu'nun operayla tanışması ile operayla ilk temaslar, padişahların batı sanatlarına ve operaya olan ilgisi ile Osmanlı'da gelişim süreci, yurt dışına eğitim için gönderilen besteciler ve Batı Dünyası ile ilişkiler, Osmanlı İmparatorluğu'nda kurulan çeşitli tiyatro ve opera binaları ile temsil edilen operalar anlatılmıştır. Fransız Devrimi ile Tanzimat Döneminde opera sanatı ile ilgili değişimler, Cumhuriyetin ilanıyla birlikte Türkiye'de operanın gelişim süreci, Mustafa Kemal'in Türk operasına katkıları, kurulan müzik kuruluşları, Türk bestecilerin operaları ve temsil edilen yerler, opera sanatının gelişmesiyle sanat kurumlarının çoğalarak günümüze kadar nasıl geldiği anlatılmıştır. Sahnelenen Türk Operaları perde perde anlatılarak bestecilerinin yaşam öyküleri ile birlikte eserlerindeki keman ve viyolonsel soloları tespit edilmiştir. Temsil edilmiş Türk operalarının keman ve viyolonsel partileri incelenmiştir. Bu inceleme ile birçok kaynak taraması yapılarak, tarafsız bir şekilde ele alınan keman ve viyolonsel çalgıları için yazılan solo partilerde hangi çalgı için daha fazla soloya yer verilmiş olduğu saptanmıştır.
İlhan Usmanbaş'ın hayatı ve çağdaş Türk müziğine katkıları
İlhan Usmanbaş, Çağdaş Türk Müziği'nin en önemli temsimcilerinden biridir. Yeni kurulan Cumhuriyet'in aydınlanma devrimi sırasında kalıpları yıkarak, çağdaş müzik alanında yaptığı çalışmalarla önemli başarılara imza atmıştır. Besteci, viyolonsel icracısı ve orkestra şefi olarak birçok esere imza atmış, ünü yaşadığı coğrafyanın ötesine geçmiştir. Bu çalışmada dünyaca ünlü viyolonselci, besteci ve orkestra şefi İlhan Usmanbaş'ın yaşam öyküsü, etkilendiği müzik akımları ve besteciler, müzik tarihinde bıraktığı izler incelenmiştir. Belge tarama türündeki bu araştırmada Atatürk'ün başlattığı müzik devrimi, İlhan Usmanbaş'ın çocukluğu ve öğrenim hayatı, uluslararası kariyeri ve eserleri gibi dönemsel ve işlevsel açıdan ele alınan bölümler halinde aktarılmıştır. İlhan Usmanbaş bestecilik hayatında pek çok sanatsal akımdan etkilenerek, farklı müzik malzemeleri kullanarak birçok eser ortaya çıkarmıştır. Usmanbaş'ın eserlerinde, ister Neo-Klasik akımın diliyle yazılmış olsun, ister 12-ton sistemini ya da raslamsallık öğelerini kullanmış olsun, disiplinli ve özenli çalışmaları dikkat çeker. Yaşam öyküsünde aktarılan bilgilere dayanılarak, kendisinin müzik tarihindeki yeri saptanmış ve yaşam öyküsünün önemli notları kronolojik bir biçimde sıralanmıştır. Buna ek olarak yapıtları ve diskografisi aktarılmıştır. Anahtar Kelimeler: İlhan Usmanbaş, Çağdaş Türk müziği, Viyolonsel, raslamsallık, 12-ton sistemi
Müzikte klasik dönemin keman repertuvarına yansıması
Bu araştırmada, Müzikte klasik dönemin keman repertuvarına olan katkısı ve yansıması dönemsel bilgiler ile keman repertuvarına katkıları analiz etmek suretiyle incelenmiştir. Birinci bölüm, bu araştırmaya gerekçe olan problem, amaç ve hangi açılardan önem taşıdığını belirten, ayrıca araştırmanın sınırlarının açıklandığı bölümdür. İkinci bölüm, Müzikte klasik dönemin açıklandığı bölümdür. Üçüncü bölüm, Klasik dönem bestecilerinin incelendiği bölümdür. Dördüncü bölüm, Klasik dönem bestecilerinin dönemsel sırlamasının incelendiği bölümdür. Beşinci bölüm Müzikte klasik dönemin keman repertuvarına yansımasının incelendiği bölümdür. Anahtar Kelimeler: Müzikte klasik dönem, keman repertuvarı, klasik dönem keman repertuvarı.
Klasik ve romantik dönemlerde klarnet için bestelenmiş konçertoların teknik ve müzikal yapılarının incelenmesi
Sunulan yüksek lisans tezinde, Batı Avrupa müzik aletleri arasında kendine özgü bir yeri ve rolü olan klarnetin klasik ve romantik dönemlerdeki gelişim yolu incelenmiş, klarnet için bestelenmiş konçertoların müzikal ve sanatsal özellikleri ve teknik detayları araştırılmıştır. Bu araştırmanın birinci bölümünde, ortaya konulan sorunun, amacının ve görevlerinin, öneminin ve işlenme derecesinin incelenmesi yapılır. İkinci bölümde klarnet aletinin tarihî evrimine bakılmaktadır. Üçüncü bölümde, klarnet aletinin Avrupa müzik kültüründeki tarihsel önemi ve gelişim yolu ele alınmaktadır. Dördüncü bölümde, klarnet aletinin yapısı, bileşenleri ve türleri, icra teknikleri araştırılmaktadır. Bu çalışmanın beşinci bölümünde W.A. Mozart, K.M. Weber ve I.Q. Mann'ın klarnet konçertolarının analizi yapılmaktadır. Altıncı bölümde W.A. Mozart'ın klarnet ve orkestra için yazdığı KV622 konçertosu incelenirken, yedinci bölümde K.M. Weber'in klarnet ve orkestra için yazdığı Konçertino (Op.26) analiz edilir. Sekizinci bölümde ise K.M. Weber'in klarnet ve orkestra için yazdığı 1 numaralı konçertosu incelenmektedir. Dokuzuncu bölüm, K.M.Weber'in klarnet ve orkestra için 2 numaralı konçertosunun analizine ayrılmıştır. Onuncu bölüm, I.Q.Mann'ın klarnet ve orkestra için konçertosunun analizine adanmıştır. On birinci bölüm ise sonuç, kullanılan kaynaklar listesi ve nota kaynakçasından oluşmaktadır. Anahtar kelimeler: Klasik ve romantik dönem, klarnet konçertoları, müzikal ve estetik özellikler.