COVID-19 tanısıyla hastaneye bulunan servis hastalarında hastanede kalma süresi, yaş ve cinsiyetin biyokimyasal, inflamatuar ve hematolojik parametreler ile ilişkilendirilmesi

Tüm dünyada COVID-19 pandemisi hastaneler ve sağlık sistemlerini hem hizmet hem de finansal anlamda olumsuz etkilemiştir. Hastanede kalış süresi, yaş ve cinsiyet gibi faktörler COVID-19 da sağlık hizmeti kaynak kullanımın ve maliyetinin öngörülmesinde çok önemlidir. Bu nedenle çalışmamızda Ankara Pursaklar Devlet Hastanesi COVID-19 servisindeki 1036 COVID-19 hastasının hastaneye girişteki laboratuvar parametreleri ile hastanede yatış süresi, yaş ve cinsiyet faktörlerini retrospektif olarak değerlendirdik. Hastanede 7 günden fazla kalan hastalarda daha yüksek AST/ALT, hiponatremi görüldü. Aynı zamanda ferritin, fibrinojen ve LYM değerleri ile hastanede kalma süresi arasında güçlü pozitif korelasyonlar görüldü. Yaşa bağlı olarak hemen hemen bütün biyokimyasal, inflamasyon faktörleri ve hematolojik verilerde anlamlı farklılıklar görüldü. Yaş ile AST/ALT, EGFR, sodyum, RBC, HBG, EOS arasında belirgin negatif korelasyonlar buna karşın ürik asit, BUN, LDH, potasyum, CRP, CLR, D-Dimer, Fibrinojen, HCT, WBC, NLR, NEU, MON ve PDW arasında güçlü pozitif korelasyonlar görüldü. Erkeklerde kadınlara göre AST, ALT, T. Bilirubin, EGFR, RBC, HBG ve hemen hemen bütün inflamasyon ve koagülasyon faktörlerinin yüksek buna karşın PCT, PLT ve RDW değerlerinin ise çok anlamlı düzeyde düşük olduğu görülmüştür. Yapılan ROC (Receiver operating characteristic) analizinde 65 yaş üstü hastalar için BUN (AUC=0,810) ve CRP (AUC=0,767), erkek cinsiyet için ferritin (AUC=0,747) ve HBG (AUC=0,803) parametrelerinin hastalığı öngörmede kullanılabilecek parametreler olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, AST/ALT' nin hem hastanede yatış süresini hem de yaşı etkileyen önemli bir parametre olduğu görülmüştür. Ayrıca erkek cinsiyetin başta inflamatuar ve koagülasyon parametreleri olmak üzere hemen hemen bütün laboratuvar parametrelerinde kadınlara göre daha olumsuz sonuçlara sahip oldukları gözlemlendi. Anahtar Kelimeler: COVID-19, hastanede yatış süresi, yaş, cinsiyet, laboratuvar parametreleri