İlkokul dördüncü sınıfta otantik öğrenme yaklaşımı ile sosyal bilgiler öğretimi: Bir eylem araştırması

21. yüzyılda teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte, bilgiye ulaşmak oldukça kolaylaşmıştır. Günümüzde bireylerden, bilgiyi ezberleyen olmaktan ziyade, araştırma, sorgulama, üst düzey düşünme becerilerine sahip olma, karşılaştığı problemlere yaratıcı çözümler üretme, işbirliği içinde çalışabilme, sosyal becerileri yüksek, sorumluluk alabilme, edindiği bilgileri yapılandırma gibi özelliklere sahip olmaları beklenmektedir. Bütün bu beceri ve değerleri edinmek ancak gerçek dünya problem durumlarının öğrencilere sunulup gerçek bağlamından kopmamış etkinlikler yoluyla kazandırılmasıyla sağlanabilir. Bunun için okullarda öğrencinin merkezde olduğu yenilikçi yaklaşımlardan faydalanmak gerekmektedir. Yenilikçi yaklaşımlardan olan otantik öğrenme yaklaşımı, son yıllarda oldukça dikkat çekmektedir. Bu araştırmada ilkokul dördüncü sınıf sosyal bilgiler dersinde, "İnsanlar, Yerler ve Çevreler" ile "Bilim, Teknoloji ve Toplum" öğrenme alanlarında kullanılan otantik öğrenme yaklaşımı sürecinin nasıl gerçekleştiğinin ve süreçte ortaya çıkan sorunların nasıl giderileceğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden olan eylem araştırması yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın uygulaması, 2021-2022 eğitim öğretim yılında, Kahramanmaraş ilinin, Pazarcık ilçesinde bulunan bir devlet ilkokulunda gerçekleştirilmiştir. 10 kız ve 10 erkek öğrenciden oluşan çalışma grubu, seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden olan amaçlı örneklem yöntemi kullanılarak oluşturulmuştur. Araştırmanın hedeflerine uygun olarak amaçlı örneklem yöntemlerinden 'tipik durum örneklemesi' kullanılarak evrenin genel özelliklerini yansıtması sağlanmış ve çalışma grubu sınırları belirlenmiştir. Araştırmacı aynı zamanda uygulamanın yapıldığı sınıfın öğretmenidir. Uygulama 11 hafta sürmüştür. Araştırmanın veri toplama araçları, tanımlayıcı gözlem formları, bireysel öz değerlendirme formları, gruba yönelik değerlendirme formları, araştırmacı yansıtıcı günlüğü, öğrenci yansıtıcı günlüğü, gözlem, uzman görüşmesi değerlendirme formları, rubrik, yarı yapılandırılmış görüşme formlarından oluşmaktadır. Bu araştırmada nitel veri araçlarından elde edilen veriler, içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda, otantik öğrenme etkinliklerine katılan öğrencilerin süreci ilgi çekici ve öğretici buldukları, otantik görevleri yaparken işbirliği içerisinde çalıştıkları, sosyal becerilerinin ve iletişim becerilerinin geliştiği, yüksek motivasyon ve istekle çalıştıkları, sürecin öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerine olumlu katkıda bulunduğu, günlük yaşamlarına katkı yaptığı, öğrencilerin yardımlaşma, sabırlı olma, duygudaşlık yapma, saygı duyma gibi temel beceri ve değerlerinin artmasına olumlu katkı yaptığı ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak öğrenciler, sosyal bilgiler dersinin otantik öğrenme yaklaşımına göre işlenmesine yönelik olumlu görüşlerde bulunmuşlardır. Ayrıca, otantik öğrenme yaklaşımının sosyal bilgiler dersinin diğer öğrenme alanlarıyla çalışılması, otantik öğrenmenin diğer yöntemlerle desenlenerek çalışılması, otantik öğrenmenin dokuz bileşenin de derinlemesine incelendiği çalışmaların yapılması ve öğrencilerin üst düzey becerilerine katkısı odaklı çalışılmaların yapılması önerilmektedir.