Tarım Makineleri Anabilim Dalı

Kırsal kalkınma yatırımlarının desteklenmesi programı (KKYDP) kapsamında uygulanan makine ekipman alımlarının desteklenmesi programı (MEADP) uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi: Mersin ili örneği

Bu çalışmanın amacı; araştırma alanında 2007–2010 yılları arasında Kırsal Kalkınmma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP) çerçevesinde yürütülen Makine Ekipman Alımlarının Desteklenmesi Programının (MEADP) uygulama sonuçlarını ve başarı durumunu değerlendirmek, amacına ulaşıp ulaşmadığını, varsa aksaklıkları, yetersizlikleri ve yapılması gerekenleri belirlemektir. MEADP'ın sürdürülebilirliği ve tarım makineleri imalat sanayi üzerindeki etkileri özelde Mersin ili ele alınarak incelenmiştir. Bu amaçla üreticilere uygulanan anketlerin değerlendirilmesi sonrasında elde edilen sonuçlar genelde 2007–2010 yılları arasında uygulanan MEADP'ın başarılı olarak devam ettiği ve hedefine ulaştığını gösterir niteliktedir. Programın sürdürülebilirliği; üreticinin refahının artırılması için ve tarım makineleri imalat sanayi ile birlikte bölgenin bir bütün olarak sosyo ekonomik kalkınması açısından büyük önem taşımaktadır. Tarım makineleri imalatçılarına uygulanan anketlerin değerlendirilmesi sonrasında KKYDP kapsamında sağlanan makine ekipman desteklerinin tarım makineleri imalat sanayinde olumlu etkileri olduğu, % 100'ün üzerinde bir istihdam artışı sağladığı, elde edilen gelirler ile üretim alanları ve kapasitelerinde önemli artışlara gidildiği ve teknoloji yenilenmesine olanak sağladığı sonuçlarına varılmıştır.

Doğrudan ekim makinalarında çizi açıcı ayak tipleri için anlık bası yüklerinin belirlenmesi

Bu çalışma, bir doğrudan ekim makinasına monte edilmiş dört farklı tip (çapa, çizel, çift disk ve ters T) çizi açıcı ayak başına düşen anlık bası yükünün tarla ve toprak kanalı koşulunda belirlenmesi ve bu ayaklara ait bitki çıkış değerlerinin, tarla koşullarında farklı anız ve toprak neminde belirlenmesi üzerine yapılmıştır. Çalışma, Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Çiftliği'ne ait üretim alanında 2 yıl süreyle (2012-2013) yürütülmüştür. Çalışmada, ülkemizde ve özellikle Çukurova Bölgesinde yaygın olarak kullanılmakta olan, dört sıralı pnömatik hassas doğrudan ekim makinası kullanılmıştır. Tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak 5.25 dekarlık sulanabilir arazi üzerinde kurulmuştur. Deneme alanında; dik anız, yatık anız ve üç farklı yoğunlukta (%25, %50, %75) toprak üzerine serilmiş buğday anızı olmak üzere toplam beş farklı anız koşulunda toprak oluşturulmuştur. Oluşturulan bu toprak koşulları üzerinde, iki farklı toprak nemi içeriğinde (%19, %25) ekim işlemi yapılmıştır. Çalışma sonucunda ters T tipi çizi açıcı ayak, ortalama bitki çıkış zamanı, çıkış oranı indeksi ve bitki çıkış yüzdesine ait değerlerde en iyi sonuçları vermiştir. Ortalama bası yükü değerlerinde tarla ve toprak kanalı koşullarında diğer çizi açıcı ayak tiplerine göre ters T tipi çizi açıcı ayak en iyi sonuçları vermiştir. Çizi açıcı ayak tiplerine göre en yüksek ortalama bası yükü değeri (5319.4 N ve 5196.2 N) her iki yılda da çizel tipi (ÇZ) çizi açıcı ayakta, en düşük değer (4960.2 N ve 4820.5 N) ise ters T tipi (TT) çizi açıcı ayakta bulunmuştur.

Uşak ili tarımsal işletmelerinin mekanizasyon düzeyinin belirlenmesi

Bu çalışmanın amacı; Uşak ili tarım işletmelerinin tarımsal yapı ve mekanizasyon özelliklerinin belirlenmesidir. Bu amaçla Uşak ili ve bağlı ilçeler olmak üzere toplam 77 köyden tabakalı tesadüfî örnekleme yöntemiyle belirlenen toplam 139 tarım işletmesiyle 2017 yılı Eylül ayı ile 2018 yılı Mart ayı döneminde yüz yüze görüşme yapılarak anket çalışması aracığıyla elde edilen veriler ve diğer istatistikî bilgiler kullanılmıştır. Uşak ilinde, ortalama işletme büyüklüğü yaklaşık 7,9 hektar, parsel büyüklüğü 6,33 hektar ve işletme başına düşen parsel sayısı 4,95 olduğu belirlenmiştir. Ortalama traktör gücünün 48,81 kW olduğu ve işlenen alana düşen traktör gücünün 3,44 (kW/ha) olduğu belirlenmiştir. 1000 hektar alana düşen traktör sayısı 93,32 (Traktör/1000ha) bulunmuştur. Bu değer 57,42 (Traktör/1000ha) olan Türkiye ortalamasının üzerindedir. Uşak ilinde traktör başına düşen tarımsal alan 10,72 (ha/Traktör), traktör başına düşen alet makine sayısı 3,351 adet (Alet ve makine/Traktör), Traktör başına düşen alet ve makine ağırlığı 3,28 (Ton/Traktör) olduğu ve 4,24 (Ton/Traktör) olan Türkiye ortalamasından düşük olduğu belirlenmiştir. Ayrıca 1000 hektara düşen biçerdöver sayısının da 0,56 (Biçerdöver/1000ha) olduğu ve 0,74 (Biçerdöver/1000ha) olan Türkiye ortalamasının altında olduğu belirlenmiştir.

Afyonkarahisar ili tarla tarımında uygulanan tarımsal üretim desenlerinin tarım makinaları işletmeciliği açısından irdelenmesi

Ülkemizde her ilde tarla tarımında yetiştirilen farklı ürünler bulunmaktadır. Buna bağlı olarak farklı yetiştirme teknikleri vardır. Afyonkarahisar ilinde tarla tarımında yetiştirilen ürünler Tarım İl Müdürlüğü, TÜİK verileri ve anket sonuçları ile belirlenmiştir. Her bir ürün için toprak işleme ve tohum yatağı hazırlama, ekim ve kültürel işlemlerde kullanılan makinalar ve kullanım sayıları yapılacak olan anketler sonucunda saptanmıştır. Her bir ürün için üretim deseninde kullanılan makinalara ilişkin h/ha ve TL/ha değerleri esas alınarak işlemlerin ve üretim deseninin zaman ve masraf analizi yapılmış, her bir üretim deseni için veri tabanı oluşturulması amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak, efektif çalışma zamanı (h/ha) değerleri sırasıyla Patates (15,48h/ha), Şekerpancarı (8.09h/ha), Buğday (6.05h/ha), Arpa (5,99h/ha) ve Haşhaş (4,43h/ha) olarak saptanmıştır. Aynı şekilde makine kullanım masrafları (TL/ha) olarak sırasıyla; Arpa (10025TL/ha), Buğday (9546,81TL/ha), Şekerpancarı (6870.5TL/ha), Patates (6120,02TL/ha) ve Haşhaş (5211.72TL/ha) olarak hesaplanmıştır.

Balıkesir ilinde tarım makinaları sanayi çalışanlarının iş güvenliği ve ergonomi algılarının değerlendirilmesi

Bu çalışmada, Balıkesir ilindeki tarım makinaları imalat sanayisinde çalışanların iş güvenliği ve ergonomi algıları belirlenmiştir. Bu kapsamda, Balıkesir ilinde yer alan tarım makinaları imalat sektöründe çalışanlarla yüz yüze görüşülerek 305 çalışana anket uygulaması yapılmış, elde edilen anket sonuçları ile Balıkesir ilinde tarım makinaları imalat sektöründe çalışanların ergonomi ve iş sağlığı güvenliği algı düzeyleri belirlenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre ankete katılan çalışanların %67,87'si iş kazası geçirmemiş (207 kişi), %32,13'ü en az bir iş kazası geçirmiştir (98 kişi). Çalışanların yaklaşık %75'i işçilerden oluşurken, geri kalan %25 teknisyen-tekniker, mühendis ve yöneticilerden oluşmaktadır. Sonuçlar değerlendirildiğinde; çalışanların iş yerlerindeki görev sürelerinin artışına bağlı olarak iş kazası geçirme oranlarının arttığı belirlenmiştir. Sonuç olarak çalışanların algı düzeyleri yükseldikçe kazalara karşı tedbir alma, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uyum sağlama, gelişen teknolojiye ayak uydurma ve eğitim öğretimle kazandıkları nitelikleri uygulamada değerlendirebildikleri tespit edilmiştir. Anahtar sözcükler: Ergonomi, tarım makinaları, imalat, iş sağlığı ve güvenliği.

Yerli üretim bir pnömatik tahıl ekim makinasının ekim performansının değerlendirilmesi

Bu çalışmada, 32 ayaklı, pnömatik normal sıravari tahıl ekim makinasında, üç farklı tohum çeşidi (buğday 20 kg/da, arpa 16 kg/da ve arpa-fiğ karışımı 18 kg/da), üç farklı hava hızı (17 m/s, 21 m/s ve 25 m/s), iki farklı yapıda düşey iletim borusu (körüklü döküm ve galvanizli boru) ve iki farklı malzemeden yapılmış dağıtıcı başlık (döküm ve sert şeffaf plastik) kullanılmıştır. Bu malzeme ve veriler kullanılarak sıra üzeri ve ayaklar arası tohum dağılım düzgünlüğü ile tohumlarda meydana gelen zedelenmeler belirlenerek, bu parametrelerin tohum dağılım düzgünlüğü ve zedelenme üzerine etkileri laboratuvar ve tarla şartlarında ortaya konmuştur. Çalışmalar sonucunda, ayaklar arası dağılım düzgünlüğünün arpa tohumu için en düşük varyasyon katsayısı (%5,2 ile yeterli grup) KB-PK'da (Körüklü boru-Plastik kapak), buğday tohumunda en düşük varyasyon katsayısı değerleri (%4,9 – %5,9 ile yeterli grup) KB-PK ve KB-DK (Körüklü boru-Döküm kapak) da, arpa-fiğ karışımında ise en düşük varyasyon katsayısı değeri (%4,0 ile orta grup) KB-PK'da elde edilmiştir. GB-DK (Galvanizli boru-Döküm kapak) ve GB-PK (Galvanizli boru-Plastik kapak) kullanılarak yapılan ayaklar arası dağılım düzgünlüğü çalışmalarında bütün sonuçlar yetersiz (VK>%6,3) grupta yer almıştır. Sıra üzeri dağılım düzgünlüğü çalışmasında iyilik derecesi (1, 2 ve 3 tohumlu şeritlerin oranları toplamı) yönünden tüm malzeme kombinasyonlarında ve uygulanan üç farklı hava hızlarında denemelerin büyük bir çoğunluğu %72'nin üzerinde yani çok iyi grubunda yer almıştır. Özellikle KB-PK uygulamasında üç hızda da tüm iyilik kriteri değerleri %72'nin üzerinde tespit edilerek çok iyi grubunda yer almışlardır. Varyasyon faktörü açısından KB-PK uygulamasında 17 m/s hava hızında arpa, 21 m/s hava hızında buğday denemesi hariç bütün denemeler normal sıraya ekime uygundur. Boşluk ve kümelenmeler ise en çok KB-DK uygulamasında oluşmuş, galvanizli boruda ise özellikle plastik kapakla daha çok tek dane ekim karakterine yönelme olduğu belirlenmiştir.

Listerli pnömatik hassas ekim makinasının mısır ve bezelye ekim performansının belirlenmesi

Bu çalışmada, Ödemiş bölgesinde mısır ve bezelye ekiminde kullanılan, ekici ünitesi ile toprağa atılan tohumların üzerine listerler yardımıyla sırt yaparak ekim yapan pnömatik hassas ekim makinasının değişik hızlarda sıra üzeri dağılım düzgünlüğü ile ekim normunun tespiti ve baskı tekerlekli pnömatik hassas ekim makinası ile yapılan ekim yöntemine göre bitki çıkışlarının kıyaslanması amaçlanmıştır. Denemeler laboratuvar ve tarla koşullarında yürütülmüştür. Laboratuvarda mısır ve bezelye tohumları ile yapışkan bant üzerine 0.5-1.0-1.5-2 m/s hızlarında tohum atılarak sıra üzeri dağılım düzgünlüğü ve hızlara göre değişim durumu, elde edilen değerlerin standart sapmaları ve varyasyon katsayıları hesaplanıp istatiksel analize tabi tutulmuştur. Tarla denemelerinde ise 2 farklı tohumda (mısır ve bezelye), tesadüf parseller deneme desenine göre listerli ve baskı tekerlekli olarak pnömatik hassas ekim makinası ile ekim yapılmış, çıkışlar sayılarak değerlendirilmiştir. İki farklı ekim yöntemi arasında çimlenme ve çıkışlar bakımından çok büyük fark gözlenmemiştir.

Bir tarım işçisi dinlenme evinin elektrik gereksiniminin, güneş ve rüzgar enerjisi (hibrid) sistemi ile şebeke destekli olarak karşılanması

Bu çalışmada, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Uygulama Çiftliğinde bulunan tarım işçilerinin dinlendikleri binanın elektrik gereksiniminin, güneş ve rüzgar enerjisi sistemi ile şebeke destekli olarak karşılanması hedeflenmiştir. Bu kapsamda tüketilecek olan günlük haftalık ve aylık tüketim değerleri belirlenmiş ve hibrid sistemin boyutlandırılması gerçekleştirilmiştir. Aydın ilinin güneş potansiyelinin son derece iyi olması ve rüzgar enerjisi potansiyelinin de kullanılabilir düzeyde olduğunun görülmesi bu iki yenilebilir enerji kaynağının çalışmada bir arada kullanılması için ideal olacağı görülmüştür. Çalışmada 2,5 kW gücünde bir hibrid sistem kurulmuş ve bir yıl boyunca günlük, haftalık ve aylık olarak üretim ve tüketim değerleri incelenmiştir. Tüketicilerin enerjisiz kalmaması için enerji üretiminin olmadığı ve bataryaların ihtiyaç duyulan elektrik enerjisini karşılayamadığı durumlar için şebeke desteği ile enerjide süreklilik sağlanmıştır. Maksimum elektrik üretimi Temmuz ayında (126,49 kWh) gerçekleşirken, minimum elektrik üretimi Ocak ayında (54,56 kWh) gerçekleştiği görülmüştür. Bu çalışma sayesinde yenilenebilir enerji kaynaklarının tarım alanında da kullanımının artması hedeflenmiştir. Bir yıl boyunca elde edilen veriler doğrultusunda tüketilen elektrik enerjisinin %66' sı hibrid sistem tarafından karşılanırken %34' lük kısmı şebeke tarafından desteklenmiştir.

Aydın yöresinde kullanılan mısır silaj mekanizasyon sistemlerinde eşdeğer maliyet analizi

Amaç: Bu çalışmada, mısır silaj hasadında kullanılan bazı makine, çeşit ve silajlık mısır hasat mekanizasyonu sistemlerinin işletmecilik yönünden irdelenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Yöntem: Silajlık mısır hasadında kullanılan farklı iş genişliğine (iki sıralı, sekiz sıralı vb.) sahip hasat makinalarının yer aldığı farklı oluşturulan mekanizasyon sistemleri yer almıştır. Mekanizasyon sistemlerinde yer alan makinaların iş başarısı, yakıt tüketimi, yağ tüketimi, bakım ve onarım maliyetleri ortaya konulmuştur. Her bir mekanizasyon sistemleri için oluşacak maliyet analizleri yapılmış, en ekonomik çalışma alanları belirlenmiştir. Yapılan maliyet analizleri müteahhit firma verileri ile karşılaştırılmıştır. Mısır silajı hasat makinasının çalışması sırasında tarlada yapılan ölçümlerle hasat makinasının tarlada efektif çalışma süresi, kamyon ve römorku ne kadar sürede doldurabildiği dikkate alınmıştır. Bulgular: Alet-makinaların maliyet analizleri için teorik tarla kapasitesi h/ha ve TL/ha değerleri esas alınarak işlemlerin ve mekanizasyon sistemlerinin veri hesaplamaları yapılmıştır. Buna bağlı olarak sistem seçiminde yapılan eş değer maliyet analiz sonucuna göre 1,052 ha alandan daha küçük alanlar için SİSTEM I (iki sıralı silaj makinası ve mekanizasyon zinciri) maliyeti ekonomik olup, daha büyük alanlarda SİSTEM II (sekiz sıralı silaj makinası ve mekanizasyon zinciri) kullanılması daha ekonomik olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Mısır, Silaj, Hasat, Mekanizasyon Sistemleri, Verim Unsurları

Aydın ili Söke ilçesindeki tarım alet makinaları imalat sektöründe meydana gelen iş kazalarının ve meslek hastalıklarının araştırılması

Amaç: Bu araştırma Aydın ili Söke ilçesindeki tarım alet ve makinaları imalat sektöründe meydana gelen iş kazaları ve meslek hastalıklarını araştırmak amacı ile yapılmıştır. Materyal ve Yöntem: Çalışmanın materyalini, Aydın ili Söke ilçesinde bulunan 15 adet tarım alet ve makinaları imalat sektörünü temsil eden işletmeler ve bu işletmelerde sorumlu tekniker/teknisyen, mühendis ve çalışanlar ile yüz yüze yapılan anket görüşmeleri oluşturmaktadır. Anket sorularının yanıtlarından elde edilen bilgiler neticesinde oransal değerlendirmeler yapılarak, işletme bazında yorumlanmıştır. Bulgular: Araştırmada; işletme yapıları ve üretim bölümleri, talaşlı imalat çeşitleri ve kaynak yöntemleri, iş sağlığı ve güvenliği bilgileri, iş kazası ve meslek hastalığı bilgileri ve kaza geçirilen mahal ve oluş şekli ile yaralanma şekli ve bölgeleri işletme bazında elde edilen verilerden oluşmaktadır. Sonuç: Bu araştırma sonucunda; Söke ilçesinde tarım alet makinaları imalatçılarında, genel anlamda iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uyulduğu bunun sonucunda da iş kazası ve meslek hastalıklarında son yıllarda bir azalma olduğu belirlenmiştir. Bunun yanında son yıllarda ölümlü iş kazası olmadığı ve oluşan kazaların genel olarak insan hatası kaynaklı ve küçük el, kol, bacak yaralanmalarından oluştuğu saptanmıştır. Ayrıca çalışanlarda düzenli bir eğitim öğretimle bilinçli bir farkındalık oluşturarak algı düzeylerinin yükseldiği ve buna bağlı olarak iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı önleyici tedbirler alındığı tespit edilmiştir.

Biyogaz tesisinin PLC otomasyon sistemi ve internet üzerinden kontrolüne yönelik bir çalışma

Bu çalısmada bir biyogaz tesisinin otomasyon sisteminin Delta marka PLC'ler kullanılarak tasarlanması ve internet üzerinden uzaktan kullanıcıların tesisi kontrol etmeleri amaçlanmıstır. Bu amaçla tesis önyükleme deposu ve üreteç içerisindeki pompa ve motorların kontrolü ile sıcaklık ölçümü için otomasyon programı yazılmıs ve dokunmatik operatör yönetim paneli tasarlanmıstır. Sistemin uzaktan kullanıcılar tarafından kontrolü amaçlı sistemin merkezi bilgisayar üzerinden online olarak çalıstırılması sağlanmıstır. Sıcaklık sensöründen alınan verilerin grafiksel olarak dokümantasyonu yapılmıs ve buverilerin kayıt altında tutulması sağlanmıstır. Programda ayrı bir Alarm/Analiz sayfası hazırlanmıs, olası bir arıza durumunda tesis operatörünün bilgilendirilmesi amaçlı bu alarm verileri depolanmıs ve aynı zamanda ekran üzerine yansıtılmıstır.

"Balo" dolmalık biber çeşidinin aerodinamik sınıflandırılma olanaklarının belirlenmesi üzerine bir araştırma

Bu çalısmada, ülkemizde domatesten sonra ihracat açısından oldukça önemli bir ürün grubu olan dolmalık biberin, aerodinamik olarak sınıflandırılması için gerekli olan biyolojik malzeme özelliklerinin belirlenmesi ve bu özelliklere göre ürünün aerodinamik sınıflandırılma olanaklarının saptanarak, biberin aerodinamik özelliklerine göre sınıflandırılıp sınıflandırılamayacağı ve kaç sınıfa ayrılabileceğinin belirlenmesi için sınıflandırma düzeneği tasarlanmıstır. Denemeler iki asamada yürütülmüstür. Birinci asama kendi içinde üç bölümden olusmaktadır. Birinci bölümde "Balo" tipi dolmalık biberin fiziksel özellikleri, ikinci bölümde materyalin akıskan yatak ortamını olusturan hava akımı içindeki bireysel ve yığın halindeki aerodinamik özellikleri, üçüncü bölümde ise üründe isleme sırasında meydana gelebilecek mekanik zedelenmeler ve zedelenmenin büyüklüğünü belirleyecek ve ortaya koyacak dayanım parametreleri belirlenmistir. Çalısmanın ikinci asamasında ise elde edilen parametrelere göre, dolmalık biberin aerodinamik özelliklerine göre sınıflandırılıp sınıflandırılamayacağı ve kaç sınıfa ayrılabileceğini belirlemek için sınıflandırma düzeneği tasarlanıp imal edilmistir. Daha sonra düzeneğin is basarısı ve güç tüketimi belirlenmistir. Ürünün fiziksel özelliklerinden olan uzunluk, genislik ve kalınlık değerleri Ekim, Subat ve Haziran ayındaki hasat dönemlerinde sırasıyla 52.23 ile 97.57 mm, 63.29 ile 96,80 mm ve 36.60 ile 87.57 mm olarak belirlenmistir. Üç farklı hasat dönemi dikkate alınarak saptanan bu fiziksel özelliklerin istatistiksel olarak farklı olması nedeniyle sınıflandırma düzeninin boyutlandırılması, elde edilen bu değerlere göre yapılmıstır. Ürünün mekanik özellikleri incelendiğinde, yüksek kopma kuvveti, kopma dayanımı, kopma enerjisi sırasıyla 40.11 N, 0.80 MPa ve 478.70 Nmm değerleri ile Subat ayındaki biber hasadında elde edilmistir. En düsük kopma kuvveti, kopma dayanımı ve kopma enerjisi ise sırasıyla 10.20 N, 0.20 MPa ve 84.33 Nmm değerleri ile Ekim ayında hasat edilen biberlerde ölçülmüstür. Varyans analizi sonuçlarına göre ürünün bazı mekanik özelliklerinin hasat dönemlerine bağlı olarak önemsiz, bazı özelliklerinin ise %5 ve %1 seviyelerinde önemli olduğu belirlenmistir. Biberin mekanik özelliklerinin hasat dönemlerine göre farklılık göstermesi nedeniyle bu farklılıklar göz önünde bulundurularak bir sınıflandırma düzeneği yapılmıstır. Balo tipi dolmalık biberin kritik hızı 17.24 m/s ile 31.21 m/s arasında değismektedir. Buna göre ürün kritik hızlarının 16–19, 20–23, 24–27 ve 28–32 m/s olmak üzere 4 farklı grupta yoğunlastığı saptanmıstır. Aerodinamik özelliklerden olan kritik hız, sürüklenme katsayısı ve sürüklenme kuvveti yapılan varyans analizi sonucunda %1 önem düzeyinde istatistiksel olarak hasat dönemlerine göre farklılık göstermistir. Ürünlerin Reynold sayısı %5 önem düzeyinde istatistiksel olarak farklılık göstermistir. Elde edilen basınç düsmesi değerleri arasındaki fark, istatistiksel olarak önemsiz bulunmustur. Ürünün en yüksek sınıflandırma etkinliği değeri 20cm/12 cm ürün çıkıs ağzı açıklığında ve 1.2 m/s bant hızında %96.71 olarak tespit edilmistir. En düsük sınıflandırma etkinliği ise 40cm/12 cm ürün çıkıs ağzı açıklığında ve 0.2 m/s bant hızında %77.21 olarak tespit edilmistir. Kapak açıklığının 20 cm/12 cm olduğu ve 0.7 m/s besleme hızında en yüksek sınıflandırma hassasiyeti değeri elde edilmistir. Yığın halindeki ürünün aerodinamik özellikleri incelendiğinde her hava hızında yığın derinliği arttıkça, basınç düsmesinde doğrusal bir artıs görülmüstür Bu durum, yığın derinliğinin artmasıyla havanın daha fazla materyalle karsılasması ve buna bağlı olarak sürtünme alanının artmasından kaynaklanmaktadır. Ürün çapının artması ile yığının hava akımına gösterdiği direnç azalmıstır. Bu azalma, ürün çapının artması ile yığının bosluk hacminin artması ve buna bağlı olarak hava akımına gösterilen direncin azalması ile açıklanmaktadır. Arastırmada, Balo tipi dolmalık biberin kritik hızlarının genis sınırlar içerisinde değistiği saptanmıstır. Bu değisim, yapılan tekerrürlü denemeler sonucunda denemeye alınan ürünler içinde homojen bir dağılım göstermistir. Bu değerlere göre balo tipi dolmalık biberin kritik hızlarından yararlanılarak 3 farklı sınıfa tasnif edilebileceği saptanmıstır. Gelistirilen prototip makina sabit ve laboratuar sartlarına uygun olarak tasarlanmıstır. ANAHTAR KELĐMELER: Hasat Sonrası, Ürün Đsleme, Biyolojik Malzeme Sınıflandırma, Balo, Dolmalık Biber

Yağ gülü (Rosa damascena Mill.) damıtma atıklarının briketlenmesi üzerine bir araştırma

Bu çalışmada, Isparta bölgesindeki gül yağı işleme tesislerinden çıkan atıkların katı yakıt olarak kullanılması için briketlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada maksimum sıkıştırma basıncı 350 MPa olan hidrolik pres ve 150 mm yüksekliğinde 60 mm ve 80 mm iç çapa sahip silindirik kalıplar kullanılmıştır. Denemelerde materyal nem içeriği %83.34 olarak belirlenmiştir. Briketleme işlemi 35 MPa sıkıştırma basıncında, 30 saniye basınç uygulama zamanında ve çevre şartlarında gerçekleştirilmiş ve briketleme işlemi için materyal ön işleme tabii tutulmamıştır. Gül yağı işleme atıkları kömür tozu ile 4 farklı oranlarda (%100 gül yağı atığı,%75 gül yağı atığı - %25 kömür tozu, %50 gül yağı atığı - %50 kömür tozu, %25 gül yağı atığı - %75 kömür tozu) karıştırılarak briketlenmiştir. Briketlerin fiziksel özellikleri ile ilgili olarak yoğunluk, düşme-dayanıklılık direnci (tumbler direnci), kırılma direnci (shatter direnci), su alma direnci, hava nemi direnci (eşdeğer nem içeriği) değerleri belirlenmiştir. Ayrıca briketlerin geleneksel kovalı tip sobada yakılması sonucu atmosfere salınan baca gazı emisyon değerleri ölçülmüştür. Test öncesi briketler 7 gün süre ile çevre şartlarında bekletilmiştir.Çalışma sonunda 100 mm yüksekliğinde, 60 mm deliksiz ve 80 mm çapında 20 mm merkezi delikli briketler elde edilmiştir. Briketlerin yoğunlukları yaş bazda 1239-1274 kg/m3 arasında değişmiştir. Fiziksel testler sonunda en düşük kırılma direnci (shatter direnci), düşme dayanıklılık direnci (tumbler direnci), hava nemi alma direnci, ve 1.dakika sonunda su alma direnci sırası ile %95.24, %30.45, %97.37 ve %60.64 olarak belirlenmiştir. Yanma sonucu ölçülen baca gazı emisyon değerlerinin ısınmadan kaynaklanan hava kirliliğinin kontrolü yönetmeliğinde belirtilen sınır değerlerin altında olduğu görülmüştür.

Potlu domates ve karpuz fidesi dikiminde farklı toprak işleme yöntemlerinin dikim kalitesine etkisi

Bu tez, dikim yatağı hazırlığı için uygulanan geleneksel ve azaltılmış toprak işleme yöntemlerinin potlu domates ve karpuz fidelerinin makineli dikiminde, dikim kalitesine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Denemelerde yatay magazinli düze ve sırta dikim yapabilen bir fide dikim makinesi kullanılmıştır. Makine; dikim ünitesi, çizi açıcı, baskı tekerleği, can suyu ünitesi ve fide kasası platformundan oluşmaktadır. Araştırmada dikim kalitesini belirlemek için toplam altı kriter incelenmiştir. Bu kriterler sıra üzeri dikim mesafesi, dikim derinliği, fidelerin toprakta tutunması, fide konumu, fide zedelenmesi ve fide tutma oranından oluşmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre, geleneksel ve azaltılmış toprak işleme yöntemlerinin ortalama sıra üzeri uzaklığa etkisi önemsiz iken sırta dikime geçildiğinde varyasyonun düze dikime göre arttığı saptanmıştır. Dikim derinliğinde ise, geleneksel toprak işlemede, azaltılmış toprak işlemeye göre genellikle ortalama dikim derinliğinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Farklı toprak işleme yöntemlerinin fide konumuna etkisi domateste önemsiz iken karpuzda önemli bulunmuştur. Makineyle yapılan dikimlerde domates ve karpuz fidelerinin tutma oranları incelendiğinde, makinenin tüm toprak işleme yöntemlerinde tutma oranlarının yüksek olduğu ve sebze fidelerinde istenen en az %90 tutma oranının üzerinde bir oranla ve kabul edilebilir olduğu saptanmıştır. Farklı toprak işleme yöntemlerinde hem düze hem de sırta dikimde makinenin ortalama zedelenme oranları %3'ün altında olup kabul edilebilir sınırlar içindedir. Denemeye alınan fide dikim makinesi ile domates ve karpuz fidelerinin dikiminde, dikim kalitesi açısından azaltılmış toprak işleme yöntemi, geleneksel toprak işleme yöntemine alternatif olarak önerilebilir.ANAHTAR KELİMELER: Fide dikim makinesi, potlu fide dikimi, azaltılmış toprak işleme, Solanum lycopersicum, Citrullus lanatus

GPS yönlendirmeli tarımsal bir robotun geliştirilmesi ve anız yoğunluğunun belirlenmesi örneğinde kullanımı üzerine bir araştırma

Bu çalışmada,tarla ortamında hareket edebilen,diferansiyel sürüş sistemine sahip bir mobil robot tasarlanmıştır.Mobil robot,hareketini iki adet DC motordan alan lastik tekerlekli bir araçtır.Tasarlanan mobil robotun otonom olarak ilerletilmesi ve yönlendirilmesi için GPS sistemi kullanılmıştır.GPS sisteminden gelen verilerin değerlendirilebilmesi için navigasyon yazılımı geliştirilmiştir.Mobil robotun ilerleme ve dönüşleri,motorların ileri veya geri aynı ya da farklı hızlarda çalıştırılması ile sağlanmıştır. Kontrol sinyalleri robot üzerine yerleştirilen panel bilgisayardan gönderilmiştir.Robotun istenilen noktaya yönlendirilmesi için azimuth (kertiz) ve heading (istikamet) açıları kullanılmıştır.Robotun istenilen noktaya ilerletilmesi için,bulunulan nokta ile hedef nokta arasındaki mesafe hesaplanmıştır.Geliştirilen navigasyon yazılımı ile anlık olarak heading açısı,azimuth açısı ve iki nokta arasındaki mesafe hesaplanmıştır.Heading ve azimuth açısı arasındaki fark 0'a ve mesafe 0'a yaklaştığında mobil robot hedef noktaya ulaşmaktadır.Çalışmada,mobil robota işlevsellik kazandırmak amacıyla anız yoğunluğu tespiti için görüntü işleme yazılımı geliştirilmiştir.Mobil robotun üzerine yerleştirilen bir dijital fotoğraf makinası kullanılarak tarla üzerindeki anız görüntüleri elde edilmiştir.Elde edilen görüntüler grayscale formata çevrilmiştir.Bu sayede,anızı tanımlayan renk değeri belirlenmiştir.Anıza ait renk değerinin toplam görüntü içerisindeki yoğunluğu belirlenerek o görüntüye ait anız yoğunluğu değeri hesaplanmıştır.Tarla denemeleri,2012 yılı temmuz ve ağustos aylarında iki farklı tarlada yürütülmüştür.Her bir deneme için 30 farklı GPS noktası kullanılmıştır.Her bir deneme,10 nokta için 3 tekerrürlü şekilde gerçekleştirilmiştir.Denemelerde,mobil robotun durduğu nokta ile hedef nokta arasındaki mesafe ölçülmüştür.Böylece,mobil robotun hedef nokta hassasiyeti belirlenmiştir.Ayrıca her bir nokta için görüntü işleme yöntemi ile anız yoğunluğu oranları belirlenmiştir.Belirlenen anız yoğunluğu oranları,kesişen hat yöntemi ile karşılaştırılmıştır.Elde edilen sonuçlar,istatistiksel olarak aritmetik ortalama ve bağımsız örnek t testine tabi tutulmuştur.Yapılan denemeler sonucunda,geliştirilen mobil robotun,doğrusal hedef nokta hassasiyeti ortalama 10 - 12 cm,dağınık hedef nokta hassasiyeti ise ortalama 15 - 17 cm olarak ölçülmüştür.Anız yoğunluğu belirleme işleminde,birinci ve ikinci deneme için,her iki yönteme ait sonuçların birbirinden farklılık göstermediği tespit edilmiştir (P=0.193,P=0.578).ANAHTAR KEL?MELER: Mobil Robot, GPS, Navigasyon, Görüntü ??leme, Anız Yoğunluğu

Seralar için LED lambalı aydınlatma otomasyon sisteminin tasarlanmasına ve uygulanmasına yönelik bir çalışma

Bu araştırmada, sera ve bitki yetiştirme odaları için LED (Light Emitting Diode)lambalı bir aydınlatma otomasyon sistemi tasarlanmış ve bir örneğinin imalatı yapılmıştır. Çalışmada lambaya ait ışık dağılım performansı, güç tüketimi ve çalışma sürecindeki ısıl analiz verileri değerlendirilmiştir. Ek olarak, domates (Solanum lycopersicum) fideleri üzerinde örnek uygulamalar gerçekleştirilmiş ve elde edilen deneysel veriler değerlendirilmiştir. Deneysel sonuçlara göre; soğuk beyaz, kırmızı, mavi, morötesi (UV-A), kırmızı-mavi, kırmızı-mavi-morötesi ve tüm LED grupları aktif olduğu zaman elde edilen en yüksek fotosentetik aktif ışınım (PAR) değerleri sırasıyla, 824.5, 967.7, 173.3, 38.2, 1129.3, 1141.3 ve 1784.5 ?mol.m-2.s-1 olurken aydınlık şiddeti değerleri ise sırasıyla, 57210, 29660, 1992, 519.3, 31110, 30300 ve 82620 lx olarak elde edilmiştir. Öte yandan LED lamba için sayısal yöntem tabanlı ısıl analizler yapılmış ve sonuçlara göre LED lamba için uygun bir soğutucu seçimi üzerinde durulmuştur. Çalışma sonucunda tarımsal üretimde ihtiyaç duyulan aydınlatma değerlerini sağlayabilen bir aydınlatma otomasyon sisteminin tasarımı ve uygulaması başarılı bir şekilde gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma ile LED ışığının özelliklerine ve bitkiler üzerindeki etkilerine dair gözlem ve inceleme sonuçları verilmiştir. LED ışık kaynaklarının verdiği olanaklar, yüksek kaliteli sera yetiştiriciliği için artan talebin karşılanmasına ve doğal çevrenin korunmasına katkılar sağlayacaktır. Buna ilave olarak bu sonuçlar oldukça geniş bir perspektif ve doku kültürü ve bitki yetiştirme odaları gibi tarımsal üretim araştırma alanlarında gelecek çalışmalar için yararlı katkılar sağlayacaktır. ANAHTAR KELİMELER: LED Bitki Yetiştirme Lambası, Aydınlatma Otomasyon Sistemi, Aydınlık Şiddeti, Fotosentetik Aktif Işınım (PAR), Isıl Analiz.

Tarım makineleri tasarımında yapısal optimizasyon tekniklerinin uygulanması üzerine bir araştırma: Tamburlu çayır biçme makinesi örneği

Bu araştırmada, tarım alet ve makine tasarımlarının geliştirilmesi ve iyileştirilmesi süreçlerinde kullanılabilecek, ileri düzey bilgisayar destekli tasarım (CAD: Computer Aided Design), mühendislik (CAE: Computer Aided Engineering) ve yapısal optimizasyon tekniklerini referans alan bir bilgisayar destekli yapısal optimizasyon uygulama algoritması geliştirilmiştir. Geliştirilen algoritma, traktör kuyruk milinden hareketli bir hasat makinesi olan Tamburlu Çayır Biçme Makinesi (TÇBM)?ne ait bazı yapısal elemanlar üzerinde, farklı optimizasyon tekniklerinin (Topoloji, şekil ve boyut optimizasyonu) örneklendirilmesi ile uygulamaya konulmuştur. Uygulama örneklerinde takip edilen adımlar, özellikle sektör çalışanlarının ve araştırmacıların farklı tarım alet ve makinelerinin yapısal optimizasyonu süreçlerinde de kullanabilmesi amacıyla ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. Ele alınan TÇBM uygulama örneğinde, makinenin tasarım amacına uygun ve tasarım amacını zorlayıcı gerçek yüklenme koşullarını temsil eden bir toplam çalışma çevrimi senaryosu kurulmuştur. Bu senaryo referans alınarak, makineye ait bazı yapısal elemanlar ve bazı hareket iletim elemanlarının çalışma koşullarındaki deformasyon davranışı ve gerilme dağılımları incelenmiştir. Bunun için CAE destekli (Sayısal), teorik (Analitik) ve bir dizi fiziksel testlere bağlı deneysel gerilme analizleri gerçekleştirilmiştir. CAE analizlerinde ileri düzey üç boyutlu katı modelleme teknikleri ve Sonlu Elemanlar Yöntemi (FEM: Finite Elements Method), Fiziksel testlerde ise TÇBM?nin askı, taşıma ve hasat pozisyonundaki gerilme analizleri için Strain Gauge (Gerinme Ölçme) yöntemi kullanılmıştır. Fiziksel testler neticesinde elemanlar üzerindeki gerilme dağılımları deneysel olarak elde edilmiştir. Buna göre makinenin en yüksek derecede yüklendiği çalışma koşulunun tarla içi yolda, yol pozisyonu taşıma koşulunda olduğu, ancak bazı yapısal elemanlar için ortaya çıkan gerilme değerlerinin bu yüksek çalışma koşullarında dahi malzeme hasar kriterinin oldukça altında kaldığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte CAE destekli analizler, teorik ve fiziksel testler ile doğrulanarak, CAE destekli analizlerin gerçek çalışma koşullarını tatmin edici derecede karşıladığı ve seçilen TÇBM elemanları için yapısal optimizasyon çalışmalarının yapılabilirliği ortaya konulmuştur. Takip eden aşamada fiziksel yüklenmenin en yüksek olduğu çalışma koşulu referans alınarak, geliştirilen algoritmaya ait uygulama adımları takip edilmiş ve farklı optimizasyon teknikleri farklı yapısal elemanlar üzerinde örneklendirilmiştir. Gerçekleştirilen topoloji, şekil ve boyut optimizasyonu uygulama örneklerinde, ele alınan yapısal elemanların optimizasyon öncesi ağırlıklarına göre sırasıyla % 24.24, % 18.00 ve % 40.64 oranında malzeme azaltılması gerçekleştirilmiş ve optimize edilen geometrilere ait imalat çıktıları hazırlanmıştır. ANAHTAR KELøMELER: Bilgisayar Destekli TasarÕm (CAD), Bilgisayar Destekli Mühendislik (CAE), Sonlu Elemanlar Yöntemi (FEM), YapÕsal Optimizasyon, TarÕm Makineleri TasarÕmÕ, ÇayÕr Biçme Makinesi.

Menemen koşullarında pamuk yetiştiriciliğinde uygulanan farklı toprak işleme yöntemlerinin enerji verimliliği ve kullanım etkinliğinin belirlenmesi

Tarım sektöründe önde gelen endüstriyel bitkilerden olan pamuk dokuma, iplik ve yağ sanayilerinin hammadde kaynağıdır ve ülkemiz iç ve dış ticaretinde büyük öneme sahiptir. Bu çalışmada pamuk üretiminde farklı tarımsal işlemlerin uygulandığı parsellerin enerji ve maliyet analizleri üzerine araştırma yapılarak, üretimdeki girdilerin birim alan başına enerji eşdeğerleri, elde edilen ürünün enerji verimliliği, toplam maliyet ve kar değerleri hesaplanmıştır. Araştırmada kullanılan veriler, dört farklı yöntemde 3 tekerrürlü olarak yürütülen deneme parsellerinden elde edilmiştir. Çalışmada en yüksek enerji girdisi 15.545,81 MJ/ha ile geleneksel toprak işleme yönteminde, en düşük enerji girdisi ise 13.564,15 MJ/ha ile doğrudan ekim yönteminde gerçekleşmiştir. Enerji çıktıları incelendiğinde ise en yüksek enerji çıktısı verimin en yüksek olduğu geleneksel toprak işlemede en düşük enerji çıktısı da verimin en düşük olduğu doğrudan ekim yönteminde gerçekleşmiştir.En yüksek enerji oranı 4,38 ile geleneksel toprak işlemede, sonra sırasıyla 3,99 ile azaltılmış toprak işleme 2, 3,93 ile doğrudan ekimde gerçekleşmiştir. En düşük enerji oranı ise 3,72 ile azaltılmış toprak işleme 1'dehesaplanmıştır. Enerji oranı yüksek olan toprak işlemede daha etkin bir ürün yetiştirme modeli uygulandığı söylenebilir. Yapılan bu çalışma göstermiştir ki enerji etkinliğinin artırılması için öncelikle tarımsal üretimde kullanılan girdi miktarlarının azaltılması ve mekanizasyon uygulamalarının tarımsal üretimdeki payının artırılması büyük önem arzetmektedir.

Düşey plakalı hava emişli bir hassas ekim makinasının bazı sebze tohumları için laboratuvar ve tarla koşullarında sıra üzeri tohum dağılım değerlerinin karşılaştırılması

oz DÜŞEY PLAKALI HAVA EMİŞLİ BİR HASSAS EKİM MAKİNASININ BAZI SEBZE TOHUMLARI İÇİN LABORATUVAR VE TARLA KOŞULLARINDA SIRA ÜZERİ TOHUM DAĞILIM DEĞERLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Davut KARAYEL Yüksek Lisans Tezi, Tarım Makinaları Anabilim Dalı Aralık 1998, 45 Sayfa Bu araştırma, hava emişli ve delikli düşey plakalı bir hassas ekim makinasının sıra üzeri tohum dağılım değerlerinin karpuz ve soğan tohumlan kullanılarak laboratuvar ve tarla koşullarında karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır. Araştırma laboratuvar ve tarla denemeleri olmak üzere iki temel aşamadan oluşmuştur. Laboratuvar koşullarında yapılan denemeler sabit bantlı ve hareketli sonsuz bantlı deneme düzenlerinde 0.5, 1.0, 1.5 ve 2.0 m/s ilerleme hızlarında gerçekleştirilmiştir. Tarla denemeleri ise 1.5 m/s ilerleme hızında ve tavlı topraklarda yapılmıştır. Araştırma sonucuna göre her iki tohum içinde tüm denemelerde, laboratuvarda ve tarla şartlarında elde edilen sıra üzeri tohum dağılımları arasındaki farklılık istatistiksel olarak %5 önem düzeyinde önemlidir. Karpuzda sabit bantlı ve hareketli sonsuz bantlı laboratuvar denemeleri arasındaki farklılık istatistiksel olarak önemsiz iken, soğanda %5 önem düzeyinde önemlidir. ANAHTAR KELİMELER: Hassas ekim makinaları, Sebze tohumlarının ekimi JÜRİ: Prof. Dr. Aziz ÖZMERZİ Doç. Dr. Osman YALDIZ Doç. Dr. İbrahim AKINCI

Zeytinyağı işletmeleri için atık su değerlendirme sisteminin geliştirilmesi

ÖZETZEYT NYAĞI ŞLETMELER Ç N ATIK SUDEĞERLEND RME S STEM N N GEL ŞT R LMESZeytinyağı, olgunluğa ulaşmış zeytin meyvelerinden presle ve santrifüjle eldeedilen yemeklik bir yağdır. Zeytinyağının elde edilmesindeki teknolojik gelişmelereparalel olarak, bu ürünle birlikte ortaya çıkan katı ve sıvı atıkların miktarında daartışlar olmaktadır. Özellikle sıvı atıklar arıtılması zor olan önemli çevrekirleticileridirler. Zeytinciliğin yaygın olduğu bölgelerde yoğunlaşan bu kirleticilerinortadan kaldırılmasına yönelik olarak değişik yöntemler önerilmektedir.Bu çalışmada termal yöntemler kullanılarak işletme içerisinde atık sularınkoyulaştırılıp, kütlesinin azaltılması esasına dayanan kapalı çevrimli bir sisteminteknik ve ekonomik olarak yapılabilirliliğinin ortaya konması amaçlanmıştır. Buamaçla enerji gereksinimini büyük oranda kendi çıktıları ile sağlayan model bir tesisgeliştirilerek, vakum altında atık suyun koyulaştırılmasına ilişkin teknik kriterlerbelirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Zeytinyağı, atık su, vakum uygulaması, çevre kirliliği

Traktöre monte edilebilir tip pamuk hasat makinasının bazı pamuk çeşitleri üzerindeki performansının belirlenerek ekonomik analizinin yapılması

ÖZETÇalışmada traktöre monte edilebilir tip pamuk hasat makinasının bazı pamukçeşitleri üzerindeki performansının belirlenerek, ekonomik analizin yapılmasıamaçlanmıştır. Materyal olarak Nazilli 84-S, Nazilli 342, Barut 2005, Carmen pamukçeşitleri ile N727/C125 ileri hattı kullanılmıştır.Bu çalışma 2005 yılında Nazilli Pamuk Araştırma Enstitüsü Müdürlüğüdeneme arazisinde, split plot deneme desenine göre 4 tekerrürlü olarak; parseller8.4m eninde (12 x 0.7) ve 120m uzunluğunda oluşturulmuş, makinalı hasat parselleri100m, elle hasat parselleri ise 20 m olarak hasat edilmiştir. Makinalı hasatparsellerine %60 koza açım döneminde 60cc/da defoliant uygulaması yapılmıştır.Elle hasat parselleri birinci el ve ikinci el olmak üzere iki, makinalı hasat parselleriise tek seferde hasat edilmiştir.Elde edilen sonuçlar JMP istatistik paket programında, α-0.05 önemlilikseviyesinde, analiz edilmiştir.Denemede makinalı ve elle hasat parsellerinde doğal döküm, hasat öncesi vesonrası ve bitkide kalan kütlü miktarları tespit edilmiştir. Pamuk hasadının makinaile yapılmasından dolayı fazladan oluşan kayıp oranı Nazilli 342 çeşidinde %2.71,Nazilli 84-S çeşidinde %2.77, N727/C125 ileri hattında %3.07, Barut 2005 çeşidindeise %3.57 Carmen çeşidinde %5.74 olmuştur.Makinalı hasattan dolayı fazladan meydana gelen kayıp kütlü miktarları dadeğerlendirilerek 300 kg/da verim veren bir tarlada elle hasat maliyeti 54.00YTL/damakinalı hasatta 52.58YTL/da; 350 kg/da verim veren bir tarlada elle hasat maliyeti63.00YTL/da makinalı hasatta 54.10YTL/da; 400 kg/da verim veren bir tarlada ellehasat maliyeti 72.00YTL/da makinalı hasatta 55.61YTL/da hasat maliyeti eldeedilmiştir.Bu araştırma sonucunda; pamuk hasadının makine ile yapılması ile hasatmaliyetinin düşürülebileceği ortaya konmuştur.

Değişik taşıma şekilleri ve bekleme sürelerinin zeytin üzerine etkileri

'H÷LúLN7DúÕPDùHNLOOHUL9H%HNOHPH6UHOHULQLQ=H\WLQh]HULQH(WNLOHULg=(7%XoDOÕúPDGDGH÷LúLNWDúÕPDúHNLOOHULYHEHNOHPHVUHOHULQLQ]H\WLQ]HULQHHWNLOHULQLEHOLUOHPHNDPDoODQPÕúWÕUdDOÕúPDGD DQD PDWHU\DO RODUDN $\GÕQ \|UHVLQGH \D\JÕQ RODUDN \HWLúWLULOPHNWH RODQ0HPHFLN oHúLGL ]H\WLQ NXOODQÕOPÕúWÕU +DVDW HGLOHQ ]H\WLQ FP FP FP\NVHNOL÷LQGHNL NDVDODUD YH QD\ORQ oXYDOODUD GROGXUXOXS LNL JXUXEDD\UÕOPÕúWÕU%LULQFLJUXSWUDNW|UH ED÷OÕ WHN GLQJLOOL WDUÕP DUDEDVÕ\OD LNLQFL JUXS LVH oLIW GLQJLOOL WDUÕP DUDEDVÕ\ODVWDELOL]H\ROGDWDúÕQPÕúWÕU7DúÕQDQ|UQHNOHULQELUNÕVPÕKLoEHNOHWLOPHGHQGL÷HUNÕVPÕLVHYH JQ EHNOHWLOHUHN QHP úHNLO LQGHNVL KHNWROLWUH D÷ÕUOÕ÷Õ \]GDQH D÷ÕUOÕ÷Õ \]GDQHKDFPL VUWQPH NDWVD\ÕODUÕ YH ROHLN DVLW GH÷HUOHUL DoÕVÕQGDQ LQFHOHQPLúWLU dDOÕúPDVRQXFXQGD WDúÕPDGD NXOODQÕODQ NDVDODU YH oXYDOODU LOH EHNOHPH VUHVLQLQ LQFHOHQHQSDUDPHWUHOHU]HULQGHLVWDWLVWLNVHORODUDNHWNLOLROGX÷XJ|UOPúWU7HNGLQJLOOLYHoLIWGLQJLOLWDUÕPDUDEDVÕ\ODWDúÕPDDUDVÕQGDLVHLVWDWLVWLNVHOELUIDUNJ|UOPHPLúWLU

Farklı nem değerlerinin pamuk tohumunun akıcılığı ve dağılım düzgünlüğü üzerine etkisi

Bu çalışmada farklı nem değerlerinin pamuk tohumunun akıcılığı ve dağılımdüzgünlüğü üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Deneme materyali olarakNazilli 84-S, Barut 2005 ve Nazilli M-342 çeşitlerine ait delinte pamuk tohumu ilepnömatik ve mekanik ekim makinası kullanılmıştır. Pamuk tohumları % 8.75 olanmevcut nem seviyeleri, gerekli miktarda su ilave edilerek ve soğutucu dolapta 7 günbekletilerek oluşturulan % 14.85, % 19.91, % 25.16 ve % 30.38 nem seviyeleriolmak üzere beş farklı nem seviyesine getirilmiştir. Farklı nem içeriğine sahiptohumlar hazırlanan bir düzenek yardımıyla yığılma açıları ölçüldükten sonra, 1.5m/s ilerleme hızına ayarlı sonsuz yapışkan bant düzeneği üzerine pnömatik vemekanik ekim makinası ekici üniteleri tarafından bırakılmıştır. Pnömatik ekimmakinası ile yapılan denemelerde tohumlar arası mesafe şerit metre yardımıylaölçülmüş, mekanik ekim makinası ile yapılan denemelerde ise sonsuz bant ilerlemeyönüne dik şeritlere bölünerek 2.5 cm genişliğindeki şeritlerde olan tohumlarsayılmıştır. Ekici ünitelerden düşen tohumlardan numuneler alınarak çimlenmedeneyine alınmış ve tohum zedelenme oranları bulunmuştur.Yığılma açısı değerleri ile sıra üzeri dağılım değerleri tesadüf bloklarındabölünmüş parseller deneme desenine göre, çimlenme deneyi sonuçları ise tesadüfbloklarında bölünen bölünmüş parseller deneme desenine göre Jmp 5.1.2 (SASInstitute Inc.) istatistik paket programında analiz edilmiştir.Yapılan istatistiki analiz sonuçlarına göre; farklı nem değerleri, yığılmaaçısını dolayısıyla tohumun akışkanlığını ve pnömatik ekim makinasıyla yapılandenemelerde sıra üzeri dağılımı etkilememiş, mekanik ekim makinası ile yapılandenemelerde ise nem seviyesi arttıkça şeritlere düşen tohum sayısında azalmaolmuştur. Tohum zedelenme oranının tespiti amacıyla yapılan çimlenme deneyinde% 30.38 nem seviyesinde pnömatik ekim makinası % 35-43, mekanik ekim makinasıise % 38-49 çimlenme kaybına sebep olmuştur. Bu sonuçlara göre yüksek nemiçeriğine sahip pamuk tohumlarının ekilebilmesi için yeni ekici düzenleringeliştirilmesi gerekmektedir.

Bir traktör modelinde yakıt olarak değişik oranlarda biodizel kullanımının motor karakteristiklerine etkilerinin belirlenmesi

Bu çalısmada, tarımda kullanılan bir traktör modelinin motorunda yakıt olarak motorinin yanı sıra, degisik oranlarda biodizel karısımlı motorin kullanımının motor performansına ve egzoz emisyonlarına etkileri arastırılmıstır. Biodizel olarak kolza yagı metil esterinin kullanıldıgı ve motorine hacimsel olarak %2, %5.75, %10 ve %20 oranlarında karıstırılarak elde edilen yakıtlarla yapılan motor denemeleri sonucunda; biodizel karısımlı yakıt kullanımına baglı olarak motorun efektif güç ve efektif tork degerlerinde dikkate alınmayacak düzeyde küçük düsüsler meydana gelmesine karsın, genel olarak motorin kullanımıyla elde edilen sonuçlara yakın, hatta bazı durumlarda daha yüksek degerlere ulasıldıgı, yakıt tüketim degerlerinde belirgin bir fark olusmadıgı, termik verim oranlarında artıs oldugu, duman, Karbon Monoksit (CO), Hidrokarbon (HC) ve partikül madde (PM) emisyon degerlerinde düsüs, Azot Oksit (NOX) emisyon degerlerinde ise artıs oldugu tespit edilmistir.

Aydın yöresindeki incir işletmelerinin yapısal durumunun belirlenmesi

Aydın yöresinde incir kurutmada kullanılacak olan doğal akımlı bir güneş enerjili kurutucunun modellenmesi

Türkiye'nin ihraç ürünleri arasında ilk sıralarda bulunan kuru incir üretiminin önemli bir bölümünü Aydın ili sağlamaktadır. Bu çalışmada, Türkiye ve Aydın için büyük öneme sahip incir için özellikle küçük aile işletmelerinin hijyenik koşullarda kurutma yapmasına olanak sağlayacak doğal akımlı bir güneşli kurutucunun model tesisi dizayn edilmiştir. Çalışmada, hava sıcaklığı, rüzgâr, bağıl nem ve güneş ışınımı değerlerinin kuruma davranışına etkisi araştırılmış ve çoklu regresyon analizine tabi tutularak ayrılabilir nem oranı ile olan ilişkisi ortaya konmuştur. Analiz sonucu bulunan istatiksel eşitliklerinin uyumuna bakılmış, sonuçlar grafiksel olarak verilmiş ve R2, tahminin standart hatası (RMSE) ve khi-kare (X2) değerlerine bakılmıştır. Grafikler ve istatistiksel hesaplamalar için Statistica 7.0 ve JMP 7.0 istatistik programları kullanılmıştır. Çalışmanın son bölümü sonuçların tartışıldığı tartışma ve sonuç bölümü olmuştur. 2007, 83 sayfa Anahtar Sözcükler Kuru incir, Güneş Enerjisi, Kurutucular, Kurutma, İstatistiksel Analiz

Örnek sür sığırcılığı işletmelerinde süt sağım mekanizasyonunda işgücü gereksinmeleri ve maliyetlerin belirlenmesi

Bu çalışma, değişik sağım tesisi bulunan süt sığırcılığı işletmelerinde sağıma ilişkin zaman gereksinimleri ve makina kullanım masraflarını belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla, işletmelerin seçiminde, işletmenin sahip olduğu sağım tesisi dikkate alınmış ve sabit sağım tesisi kullanan 3 adet, yarı sabit sağım tesisi kullanan 3 adet ve seyyar sağım makinası kullanan 3 adet süt sığırcılığı işletmesi ele alınmıştır. İşletmelerde kullanılan sağım tesis ve makinalarının ISO standartlarına uygunluğu saptanarak, uygun olmayanlar sağım standartlarına uygun hale getirilmiştir. Sağıma ilişkin (sağım öncesi, sağım anı, sağım sonrası) ölçümler sonucunda zaman ve masraf etüdü yapılarak sağım tesisi ve makinaların zaman gereksinimi ve makina kullanım masrafları hesaplanmıştır. Sonuç olarak, inek başına düşen yıllık toplam sağım süresi değerlerine göre sabit sağım tesisinin, yarı sabit sağım tesisine göre % 54,91, seyyar sağım makinasına göre ise % 73,04 daha avantajlı olduğu saptanmıştır. Aynı şekilde, inek başına düşen yıllık toplam makine kullanım masrafları değerlerine göre, sabit sağım tesisinin, yarı sabit sağım tesisine göre %38,72, seyyar sağım makinasına göre de %51,07 daha avantajlı olduğu ortaya çıkmıştır.

Kurutma sürecindeki bazı tarımsal ürünlerin elektriksel iletkenlik, nem ve sıcaklık değerleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi

Tarımsal ürünlerin işlenmesi, değerlendirilmesi ve pazara sunulması süreçlerinde, ürünlerin biyolojik, kimyasal ve fiziksel özelliklerinin bilinmesi, bu ürünlerin değerlendirilmesinde önemli rol oynamaktadır. Organik tarımın güncelliğinin ön plana çıkması ve mevsim dışı üretilen ürünlere olan rağbetin azalması kurutulmuş ürünlerin önemini arttırmaktadır. Kurutularak tüketilen ürünlerden olan domates, biber ve patlıcan'ın kurutma sürecindeki bazı fiziksel özelliklerinin bilinmesi bu açıdan önemli olmaktadır. Bu ürünlerin işlenmesi ve pazara sunulması sırasında önemli bir veri kaynağı olan nem özelliğinin özellikle ürünün elektriksel iletkenliği ile ilişkilerinin bilinmesi gereklidir. Elektriksel iletkenlik değerleri, ürünlerin ambalajlanması, paketlenmesi ve bu amaçlarla kullanılacak makinaların tasarımında bir veri kaynağı olması sebebiyle önemlidir. Bu çalışmada tarımsal ürünlerden domates, biber ve patlıcanın kurutma sürecindeki elektriksel iletkenlik, nem ve sıcaklık değerleri ölçülmüş ve bu değerler arasındaki ilişkiler araştırılmıştır. Ayrıca çalışmada hava sıcaklığı, rüzgâr hızı, bağıl nem ve güneş ışınımı gibi meteorolojik değerler ölçülerek kuruma sürecindeki ürünlere etkisi incelenmiştir. Denemelerde Dorit çeşidi domates, Demre Sivrisi çeşidi biber, Aydın Siyahı çeşidi patlıcan kullanılmıştır. Kurutma öncesi ürünlere bazı ön işlemler uygulandıktan sonra kurutma işlemi gerçekleştirilmiştir. Kurutma denemeleri mevsim koşullarının uygun olması sebebiyle yaz sonu (15 Ekim-18 Ekim) ve yaz başlangıcı (24 Mayıs-25 Mayıs) olmak üzere 2 farklı zaman periyodunda gerçekleştirilmiştir. Sonuç olarak; dönemlere göre elektriksel iletkenlik ile ürün nemi arasında domateste R2=0.904, R2=0.964; biberde R2=0.728, R2=0.735; patlıcanda R2=0.685, R2=0.889 arasında değişkenlik gösteren bir ilişkinin olduğu, elektriksel iletkenlik ve ürün sıcaklığı ile meteorolojik değişkenler arasında doğrusal bir ilişkinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Ispanak (Spinacia oleracea L.) tohumlarının ekim mekanizasyonunun iyileştirilmesi üzerine bir araştırma

Son yıllarda gelimekte olan taze sebze ihracatı göz önüne alındığında ıspanağın büyük alanlarda tarımının yapılması gündeme gelmektedir. Genelde serpme ekim şeklinde yapılan ekiminin mekanizasyonunun iyileştirilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada amaçlanan ıspanak tohumlarının kaplanarak makineli ekime uygun hale getirilmesidir.

Kuru incirlerin bazı fiziko-mekanik özelliklerinin belirlenmesi

Tarımsal materyallerin ve ürünlerin fizikomekanik özellikleri onların işlenmesi, taşınması, depolanması için gerekli olduğu gibi temizlenmesi, ayrılması ve kurutulması gibi hasat sonrası işlemler ile hasat ve ekimde kullanılacak ekipmanların dizaynında da gerekli olmaktadır. Kuru incirlerin fizikomekanik özelliklerinin belirlenmesinin amaçlandığı bu araştırmada; sarı lop ve sarı zeybek incir çeşitlerine ait doğal haldeki incirlerin uzunluk, genişlik, yuvarlanma katsayısı, sürtünme katsayısı, doğal yığılma açısı, boşluklu hacim ağırlığı, gerçek hacim ağırlığı, porozite, delinme kuvveti, kesilme kuvveti, nem gibi fizikomekanik özelliklere ve bu çeşitlere ait kutuplardan basılı ve ekvatordan basılı olarak işlenmiş hale getirilen incirlerde de uzunluk, genişlik, yuvarlanma katsayısı ve sürtünme katsayısı gibi fizikomekanik özelliklere ilişkin ölçümler gerçekleştirilmiştir. Sarı lop ve sarı zeybek incir çeşitleri için, dört farklı kalite sınıfında fizikomekanik özelliklerinin aralarındaki farklılıkların istatistiksel olarak önemli olup olmadığı yapılan varyans analizi sonucunda belirlenmiş ve varyans analiz sonucunda elde edilen farklılığın hangi kalite sınıflarından kaynaklandığının belirlenmesi duncan testi yapılarak ortaya konmuştur. Yapılan araştırma sonucunda; sarı lop incirlerde; doğal uzunluk, ekvatordan basılı uzunluk, doğal genişlik, ekvatordan basılı genişlik, doğal halde kauçuk, kontrplak, paslanmaz çelik yüzeylerdeki yuvarlanma katsayıları, ekvatordan basılı kauçuk yüzeydeki yuvarlanma katsayısı, ekvatordan basılı paslanmaz çelik yüzeydeki yuvarlanma katsayısı, boşluklu hacim ağırlığı, gerçek hacim ağırlığı, porozite, nem değerleri, ağırlık değerleri, sarı zeybek incirlerde; doğal uzunluk, kutuplardan basılı uzunluk, ekvatordan basılı uzunluk, kutuplardan basılı genişlik, ekvatordan basılı genişlik, doğal halde kauçuk yüzeydeki yuvarlanma katsayısı, kutuplardan basılı kontrplak yüzeydeki yuvarlanma katsayısı, doğal halde kauçuk, kontrplak, paslanmaz çelik yüzeylerdeki sürtünme katsayıları, ekvatordan basılı kauçuk yüzeydeki sürtünme katsayısı, ekvatordan basılı kontrplak ve paslanmaz çelik yüzeylerdeki sürtünme katsayıları, boşluklu hacim ağırlığı, gerçek hacim ağırlığı, porozite, delinme kuvveti, kesilme kuvveti, nem değerleri, ağırlık değerleri fizikomekanik özellikleri p<0,001 seviyesinde önemli olduğu belirlenmiştir.

Süt sağım makinelerinde kullanılabilecek lojik modül tabanlı elektronik nabız aygıt kontrol düzeni geliştirilmesi

Bu çalışma, özellikle pnömatik pulsatörlerde ortaya çıkan sorunların ortadankaldırılmasına yardımcı olabilecek, sağım boyunca vakum düzenindekidalgalanmalardan ve çevresel faktörlerden etkilenmeden, sağım performansı, sütverimi ve meme sağlığı yönünden önemli olan nabız karakteristiklerinikoruyabilecek, ülkemizde imal edilen sağım makinalarında kullanılan mevcut ithalelektronik nabız aygıtlarına iyi bir alternatif olabilecek, aynı anda birden fazla nabızaygıtını kontrol edebilmeye uygun, kolay programlanabilen ve otomasyona açık,lojik modül tabanlı elektronik nabız aygıtı kontrol düzenini geliştirmek amacıyla eleallınmıştır.Yapılan araştırmada; sağım boyunca vakum düzenindeki dalgalanmalardan veçevresel faktörlerden etkilenmeden nabız aygıtının bir merkezi üniteyle kontrolüyapılmıştır. Denemeler 40kPa, 45kPa, 50kPa sistem vakum basıncı değerinde,%70:30, %60:40 ve %50:50 nabız oranı değerlerinde yapılmıştır. Böylece; süt sağımmakinalarında uygun sağım koşullarını yerine getirebilecek merkezi kontrolünitesine bağlı elektronik nabız aygıtının sahip olması gereken dakikada 60 pulsdeğerini, tasarımı yapılan elektronik nabız aygıtı kontrol ünitesinin, tüm sistemvakum basıncı değerlerinde koruyup koruyamadığı belirlenmiştir.Sonuçlar, lojik modül tabanlı elektronik nabız aygıtının tüm sistem vakum basıncıseviyelerinde ve nabız oranı aşamalarında her iki nabız kanalında da uygun sağımfazı dağılım oranlarına sahip olduğunu ve bu değerleri olumsuz çevre şartlarındanetkilenmeden uzun süreler koruduğunu göstermiştir.

Bazı hayvansal materyalin fizikomekanik özelliklerinin araştırılması

Bu araştırmada, Aydın İli Karacasu İlçesi'nde meşe palamudu ile geleneksel yöntemlerle tabaklanarak üretilen vaketa ve sahtiyan derilerin, mamul deri eşya imalatı sırasında uygulanan germe, çekme gibi bazı fiziksel etkilere, ayrıca kullanım esnasında mamul deri eşyanın karşılaşabileceği bazı fizikomekanik faktörlere ne ölçüde dayanım gösterdiğinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, İlçede vaketa ve sahtiyan deri üretimi yapan üç fabrikadan, onar adet vaketa ve sahtiyan deri örneği elde edilmiştir. Deri örnekleri kondüsyonlanmış ve fizikomekanik testler uygulanmıştır. Bu testler kapsamında, vaketa ve sahtiyan derilerin; kalınlık, renk, büzülme sıcaklığı ölçümleri yapılmış, kopma dayanımı ve uzama, yırtılma ve dikiş yırtılma dayanımı testleri, sırça dayanımı ve gerilebilirlik, bükülebilirlik ve cilt çatlama dayanımı testleri, derinin sürtünme aşınmasının belirlenmesine yönelik testler ve son olarak da su damlası testleri uygulanmıştır.Vaketa ve sahtiyan derilerde kalınlık değerleri sırasıyla ortalama 1,46 mm ve 1,19 mm olarak ölçülmüştür. Renk ölçümü neticesinde ise her iki deri türünün de sarı, sarı-kahverengi tonlarında renklere sahip olduğu belirlenmiştir. Vaketa ve sahtiyan derilerde büzülme sıcaklığı değerlerinin yüksek olmadığı bulunmuştur. Vaketa deri türü için, kopma dayanımı ve kopma uzaması değerleri, saraciyelik deri imalatı için uygun bulunurken; sahtiyan derilerde bu ölçümün düşük değerler aldığı tespit edilmiştir. Her iki deri türü için de, yırtılma ve dikiş yırtılma dayanımı değerlerinin saraciyelik deri imalatı için uygunluk gösterdiği tespit edilmiştir. Sırça dayanımı ve gerilebilirlik testi ölçümlerinde, vaketa ve sahtiyan deri tipinin yeterli dayanıklılık değerlerine sahip olduğu tespit edilmiştir. Derinin bükülebilirliği ve cilt çatlama dayanımı ölçümlerinde ise vaketa derilerden üretilen sandaletlerde kısa süreli kullanımda problem ortaya çıkmayacağı, uzun süreli kullanımda ise deri sırçasında çatlama ve delinme ihtimalinin yüksek olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Sahtiyan derilerden üretilen sandaletlerin cilt yapılarının bükülme hareketine çok duyarlı olduğu ve kullanım esnasında sırçada yırtılma, çatlama ve delinme ortaya çıkma riskinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Sürtünme dayanımı ölçümlerinde ise vaketa derilerde yaş, ter ve kuru sürtünme sonucu renk değişiminin kabul edilebilir değerlerde olduğu, sahtiyan derilerde ise; renk değişiminin yüksek olduğu ve kabul edilebilir değerlerin altında değerler aldığı tespit edilmiştir. Vaketa ve sahtiyan derilerde su damlası testine ilişkin sonuçlar incelendiğinde ise; vaketa ve sahtiyan deri sırçalarının suya karşı dirençsiz olduğu, suyu kolay emdiği ve kuruma sonrasında renk değişimi ve kabarma meydana geldiği tespit edilmiştir.

Aydın yöresinde pamuk hasat makinalarının kullanum olanakları ve gelişimi

Bu çalışmada; Aydın yöresinde pamuk hasat makinalarının kullanım olanakları ve gelişiminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla; yörede bulunan 6 adet pamuk hasat makinası bayileri ve 35 adet pamuk hasat makinası kullanıcısına anketleme çalışması uygulanmıştır. Anketleme yapılacak kullanıcı sayısı; maksimum örnek hacmi formülü yöntemi ile belirlenmiştir.Çalışmada; pamuk hasat makinası ile hasadın önümüzdeki on yıl için gelişiminin ortaya konulması amacıyla; yöredeki geçmiş on yıllık pamuk ekim alan miktarı ve pamuk hasat makinası parkına ilişkin değişimler esas alınmıştır. Yapılan anket çalışmaları ile üreticinin pamuk tarımındaki sorunları, pamuk hasat makinası kullanım olanakları, firma ve bayilerin üreticiye sunduğu imkânlar ile makina pazarlamadaki sorunlar ortaya konulmuştur. Çalışma sonucunda; yapılan talep projeksiyonu ile Aydın yöresi için pamuk hasat makinası sayısının her yıl 21 adet artış ile on yılsonunda 383 adede ulaşacağı öngörülmüştür.

Erik meyvesinin (Prunus cerasifera Ehrh.) farklı hasat dönemlerindeki bazı fiziksel ve mekanik özelliklerinin belirlenmesi

Tarımsal materyallerin ve ürünlerin fiziksel ve mekanik özellikleri onların işlenmesi, taşınması, depolanması için gerekli olduğu gibi temizlenmesi, ayrılması ve kurutulması gibi hasat sonrası işlemler ile hasat ve dikiminde kullanılacak ekipmanların dizaynında da gerekli olmaktadır.Eriklerin fiziksel ve mekanik özelliklerinin belirlenmesinin amaçlandığı bu araştırmada; farklı hasat dönemindeki eriklerin nem içeriği, uzunluk, genişlik, kalınlık, geometrik ortalama çap değerleri, küresellik, şekil indeksi, boşluklu hacim ağırlığı, boşluksuz hacim ağırlığı, kütle, porozite ve projeksiyon alanı gibi bazı fiziksel ve daldan kopma kuvveti, sıkıştırma yükü altındaki davranışı ve farklı düşme yüksekliklerden farklı yüzeyler üzerindeki zedelenme durumları gibi bazı mekanik özellikler belirlenmiştir. Eriklerin hasat dönemlerine ilişkin fiziksel ve mekanik özelliklerinin aralarındaki farklılıkların istatistiksel olarak önemli olup olmadığı yapılan varyans analizi sonucunda belirlenmiş ve varyans analiz sonucunda elde edilen farklılığın hangi hasat döneminden kaynaklandığının belirlenmesi Duncan testi yapılarak ortaya konmuştur.Yapılan araştırma sonucunda; eriklerin hasat dönemleri arasındaki farklılığın nem içeriği, uzunluk, genişlik, kalınlık, geometrik ortalama çap değerleri, küresellik, şekil indeksi, boşluklu hacim ağırlığı, boşluksuz hacim ağırlığı, kütle, porozite, ve projeksiyon alanı gibi bazı fiziksel ve daldan kopma kuvveti, sıkıştırma yükü altındaki davranışı ve farklı düşme yüksekliklerden farklı yüzeyler üzerindeki zedelenme değerleri fiziksel ve mekanik özellikleri p<0,01 seviyesinde önemli olduğu belirlenmiştir.

Otomatik pamuk seyreltme makinasının geliştirilmesi

Ülkemizin tarım ve tarıma dayalı endüstrisi açısından son derece önemli olan pamuk bitkisinin üretiminde, seyreltme işlemi yoğun işgücü gerektiren ve maliyetli bir işlemdir. Bu çalışmada, seyreltme işleminde insan işgücünden tasarruf ederek işlem maliyetini düşürecek bitki algılama sistemine sahip otomatik bir seyreltme makinasının uygulanabilirliğinin ortaya konması amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak, optik algılamalı pnömatik esasa göre çalışan otomatik bir pamuk seyreltme makinasının tasarım ve prototip imalatı gerçekleştirilmiş ve makinanın tarla performansı belirlenmiştir. Makinanın tasarımı ve mukavemet analizleri bilgisayar destekli olarak gerçekleştirildikten sonra imalatı yapılmıştır. Algılama sistemi laboratuar koşullarında gerçekleştirilen fonksiyonellik denemelerinden sonra makina üzerine adapte edilmiştir. Prototip makinanın tarla denemelerinde teknik iş başarısı, sıra üzeri dağılım düzgünlüğü ve seyreltme başarısı değerleri 3 farklı hız (0.23, 0.58, 0.84 m/s) ve 3 farklı ekim mesafesi (5.8, 7.1, 9.8 cm) koşullarında belirlenmiştir. Denemeler tesadüf blokları deneme desenine göre oluşturulan parsellerde gerçekleştirilmiştir.Tarla denemeleri neticesinde elde edilen bulgulara göre makinanın en yüksek teknik iş başarısı değerine 0.84 m/s ilerleme hızı ve 9.8 cm sıra üzeri ekim mesafesinde, en yüksek seyreltme başarısına ise 0.23 m/s ilerleme hızı ve 9.8 cm sıra üzeri ekim mesafelerinde ulaştığı görülmüştür. Kabul edilen 70000 bitki/ha güvenilir sıklık değeri de dikkate alınarak yapılan değerlendirmeler, makinanın en uygun çalışma koşullarının 0.58 m/s ilerleme hızı ve 7.1 cm sıra üzeri ekim mesafesi olduğunu göstermiştir.

Elektrostatik yüklemenin eriğin dayanım ve depolama süresine etkileri

Ülkemizde toplam meyve üretimi içerisinde erik üretimi 2011 verileri ile 270.000 tonla önemli bir yer tutmaktadır. Genel olarak, Türkiye?de sert çekirdekli meyvelerin muhafazasına ilişkin çalışmalar, yumuşak çekirdekli meyvelerin muhafazasına ilişkin çalışmalardan daha sonra dikkate alınmıştır. Bu yüzden sert çekirdekli meyve türlerinde de hasat sonrasına ilişkin çalışmaların arttırılması gerekmektedir. Bu çalışmada, elektrostatik depolama sisteminden faydalanılarak eriğin yeşil olarak depolanma süresinin ve dayanımının amaçlanmıştır. Elektrostatik depolama sistemin imalatı yapıldıktan sonra iklimlendirilebilir oda koşullarında ön denemeleri ve kalibrasyonu yapılarak denemeye hazır hale getirilmiştir. Denemeler + ve ? elektrik yükleri kategorilerinde -1, -2, -3, 1, 2, 3 volt değerlerinde ve 2-4-6 günlük zaman dilimlerinde gerçekleştirilmiş ve alınan örneklerin değerlendirilmesi ile sonuçlara ulaşılmıştır. Elde edilen verilerden eriklerin renk değişimleri, ağırlık kayıpları, sertlik değerleri, karbondioksit ve etilen miktarları, nem değişimlerine ait sonuçlar değerlendirmeye alınmış ve istatistik analiz yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre meyve sertliği değerlerinde +3 V statik elektrik uygulaması 6. gün sonunda 33.26 N ön plana çıkmıştır. Şeker miktarı değerlendirildiğinde ise % 5.54 ile +3 V uygulaması en iyi sonucu vermiştir. Renk korunumu +2 ve +3 V statik elektrik uygulamalarında parlaklık değeri 49.21 ve 49.25 olarak gerçekleşmiştir. Etilen üretim miktarı bakımından en iyi sonuç +3 V uygulamasında 3 ppm ile gerçekleşmiştir. Karbondioksit üretimi yönü ile +3 V gerilim uygulamasında depolama özellikleri yönü ile en iyi sonuçlar alınmıştır.

Şişirme örtülü sera geliştirilmesi

Yapılan çalışmada seracılık faaliyetlerinde önemli bir gider olan ısıtma maliyetlerinin azaltılması amacıyla, mevcut malzemeler ile yeni bir örtü şekli ve bu örtüye uygun bir konstrüksiyon tasarlanarak, seranın ısı yalıtım etkinliği ve sahaya uygulanabilirliği belirlenmeye çalışılmıştır. Seranın üç boyutlu çizim programları ile modellemenin ardından sahada kurulumu gerçekleştirilmiştir. Çift katlı olarak tasarlanan örtü katmanları arasına belirli basınçta hava verilerek pnömatik devreler ile basıncın sürekli dengede kalması sağlanmıştır. Isıtmasız koşullarda eş zamanlı olarak sera içi ve dışında, ayrıca tek kat PE örtülü farklı bir serada karşılaştırmalı olarak veri kaydedici cihaz ve quantum PAR sensörleri ile sıcaklık ve PAR (fotosentetik aktif radyasyon) ölçümleri yapılmıştır. Çalışma sonucunda sera maliyeti 130 ¨ / m2 olarak bulunmuştur. Aynı yapıdaki seranın tek kat örtü ile kaplandığı varsayılarak yapılan hesaplamalar sonucunda, şişirme örtünün tek katlı örtüye göre ısı kayıplarını %67,8 oranında azalttığı anlaşılmıştır. Yapılan ölçümler sonucu günlük toplam PAR değerlerinin güneşli geçen saatler toplamına göre değişmekle beraber 2500 – 16000 μmol.m-2.gün-1 arasında değiştiği görülmüştür. Tek kat PE kaplı farklı serayla yapılan karşılaştırmada PAR ve sıcaklık değerleri arasında fark olmadığı anlaşılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında şişirme örtülü seranın mevcut seralara göre önemli ölçüde ısıtma giderlerini düşürebileceği kanısına varılmıştır.

Aydın yöresinde II. ürün dane mısır üretiminde geleneksel toprak işleme ile toprak işlemesiz tarım yöntemlerinin bazı toprak ve bitki özellikleri üzerine etkisi

Bu çalışmada; Aydın yöresinde II. ürün dane mısır yetiştiriciliğinde uygulanan geleneksel toprak işleme yöntemi ile toprak işlemesiz tarım yönteminin toprağın gravimetrik nem içeriğine, hacim ağırlığına, penetrasyon direncine, arazilere ekilen tohumun tarla filiz çıkış derecesine (TFÇ), ortalama çimlenme süresine (OÇS), çimlenme oranı indeksine (ÇOİ), yetiştirilen mısırın boy, gövde çapı, koçan yüksekliği, koçan çapı, koçan uzunluğu, koçan ağırlığı üzerine etkisi incelenmiş ve bu amaçla 6 farklı deneme parselinde yapılan ölçümler değerlendirilmiştir. Toprak nem içeriği ortalama değerleri 0-10 cm, 10-20 cm ve 20-30 cm derinlik değişimleri için sırasıyla %13.558, %17.306 ve %2.688 olarak ölçülmüştür. Geleneksel toprak işleme yöntemi için ölçülen toprak nem içeriği değerleri genel ortalaması her 0-10 cm,10-20 cm ve 20-30 derinlik için de toprak işlemesiz tarım yöntemine göre daha düşük düzeyde bulunmuştur. ÇOİ'in geleneksel toprak işleme yönteminde toprak işlemesiz tarım yöntemine göre %0.57 daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. En düşük ve en yüksek değerler sırasıyla 0.46 adet/m. gün ile toprak işlemiz tarım yönteminde 0,50 adet/m.gün değerleriyle geleneksel toprak işleme yönteminde gerçekleşmiştir. Penetrasyon direnci değerleri yapılan ölçümler sonucunda 0-10 cm, 10-20 cm ve 20-30 cm derinlik değişimlerinde ortalama olarak sırasıyla 1.03 MPa-1.28 MPa ve 1.71 MPa olarak bulunmuştur. Toprak işlemesiz tarım yöntemi buğday ve ikinci ürün mısır ürün rotasyonunda toprak nemini koruma, daha düşük penetrasyon direnci ve hacim ağırlığı değerleri ile bitki çıkışı ve verim açısından olumlu sonuçlar vermiştir.

Simülasyonla pamuk bitkisinde defolyant uygulamasında püskürtme memesinin farklı konumlarında bazı pülverizasyon karakteristiklerinin karşılaştırılması

Bu çalışmada, pamukta makinalı hasattan önce uygulanan yaprak döktürücü (defolyant) kullanımında sınır doz değerleri ve farklı meme konumlarının oluşan damla çapı, yüzey kaplama ve birikim miktarlarına etkileri tespit edilmiştir. Çalışmalar kapalı alan denemeleri ve laboratuvar analizleri olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Çalışmalarda yapay pamuk bitkileri kullanılmıştır. Kapalı alan denemeleri GKH ile 2 farklı normda (20-40 L/da) ve 3 farklı meme konumunda (GM, SGM ve GMYA) gerçekleştirilmiştir. Girişim bölgesindeki bitkiler üzerinde bitki yan tarafları ve merkezinin üst-orta-alt olmak üzere 27 adet örnekleme bölgesi belirlenmiştir. Bitkilerin girişim noktalarındaki etkinliğini görebilmek için ise 6 girişim noktası seçilmiştir. Örnekleme bölgelerine birikim miktarı tespiti için birer adet filtre kağıdı, kaplama oranı ve damla çapı tespiti için suya duyarlı kağıtlar yerleştirilmiştir. Yere sürüklenen ilaç miktarını belirlemek için zeminde bitkinin yanlarına ve sıra üzerine örnekleme yüzeyi oluşturulmuştur. Yüzeylerdeki kalıntı miktarları laboratuvar koşullarında analizleri yapılarak spektrofotometre okumasıyla belirlenmiştir. Damla çapları ve kaplama oranları tespiti, görüntü analiz programında gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre defolyant uygulamalarında yaygın olarak kullanılan GMYA meme konumunun 40 L/da ilaç normunda en iyi birikim ve kaplama oranı değeri sağladığı, ayrıca sadece bu meme konumunda yaprak altına ilacın ulaştığı belirlenmiştir.

Söke Ovası'nda II. ürün pamukta toprak işleme, ekim ve dikim yöntemlerinin bazı toprak ve bitki özellikleri üzerine etkisi

Bu çalışmada; Söke ovasında II. ürün pamukta toprak işleme, ekim ve dikim yöntemlerinin, toprak nem içeriği, hacim ağırlığı, porozite, penetrasyon direnci, agregat büyüklükleri, toprak sıcaklığı, tarla filiz çıkış derecesi, ortalama filiz çıkış süresi, gerçek yapraklılık oranı, bitki boyu, ilk tarak ve çiçeklenme tarihi, tarak ve koza sayısı, kütlü pamuk verimi, birinci el kütlü oranı, çırçır randımanı ve lif kalitesi özelliklerine etkisi incelenmiş ve ölçümler değerlendirilmiştir. Araştırmada, Düze Doğrudan Ekim (DDE), Sırta Doğrudan Ekim (SDE), Azaltılmış Toprak İşlemeli Ekim (ATİ) ve Anıza Fide Dikim (AFD) yöntemleri uygulanmıştır. Araştırmada, toprak nem içeriği sırasıyla AFD, DDE, SDE ve ATİ yönteminde %17.35, %17.29, %16.82 ve %15.87 olarak belirlenmiştir. Toprak penetrasyon direnci değerleri AFD, DDE, SDE ve ATİ yönteminde sırasıyla 1.81 MPa, 1.80 MPa, 1.69 MPa ve 1.30 MPa olarak elde edilmiştir. ATİ yöntemi %58.00 tarla filiz çıkış derecesi (TFÇD) ile ilk sırada yer almış, onu sırasıyla DDE (%56.67) ve SDE (%53.33) izlemiştir. Kütlü verimleri sırasıyla SDE (398.33 kg/da), AFD (374.33 kg/da), DDE (361.67 kg/da) ve ATİ (352.00 kg/da) olarak gerçekleşmiştir. AFD yöntemi, %81 birinci el kütlü oranı ile ilk sırada yer almış, bu yöntemi sırasıyla SDE (%66), DDE (%60) ve ATİ yöntemi (%53) izlemiştir. Çırçır randımanı ve lif kalitesi olarak yöntemler arasında büyük bir fark bulunmamıştır. Söke ovasında sırta buğday ekimi sonrası sırta doğrudan ekim yönteminin II. ürün pamuk tarımında uygulanabileceği, anıza fide dikiminin diğer yöntemlere göre 15-20 gün erkencilik sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar sözcükler: Sırta ekim, doğrudan ekim, fide dikimi, II. ürün pamuk

Otomatik köklendirme sisteminde ortam neminin sensörlerle hassas kontrolü

Vejetatif üretim yöntemlerinden birisi de çelikleme ile çoğaltmadır. Klasik yöntem ile yapılan çeliklemede ortam parametrelerinin istenilen düzeyde tutulamaması nedeni ile köklendirme başarısı yüzde olarak düşüktür. Yapılan çalışmalarda çeliklerin köklenme yüzdesinin artırılmasında önemli olan parametrelerden birisinin nem değeri olduğu bilinmektedir. Bilgisayar destekli otomatik köklendirme sisteminde yapılan çalışmada ortam sıcaklığı ve nem değerinin istenilen düzeyde tutulması ile çeliklerin köklenme başarısının arttığı belirtilmiştir. Bu çalışmada otomatik köklendirme sisteminde perlit ortamındaki nem değerinin RSU adaptörlü tansiyometre, Watermark 200SS ve Waterscout SM100 nem sensörlerinin ölçümleri karşılaştırılmıştır. Denemeler, köklendirme masalarında düşük nem (%40), orta nem (%60) ve yüksek nem (%80) ile düşük sıcaklık (18 °C), orta sıcaklık (22 °C) ve yüksek sıcaklık (26 °C) değerlerindedir. Gravimetrik yöntem ile perlit ortamından alınan örneklerin nem değerinin tespiti yapılmıştır. Denemelerde iki nem sensöründe istatistiksel olarak nem ölçüm değerinin perlit sıcaklıkları arasındaki farklılığın anlamlı olduğu bulunmuştur. Otomatik köklendirme sisteminde perlit ortam nem değerini ölçen üç sensör karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda, en hassas ölçüm yapan sensörün RSU adaptörlü tansiyometre olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, RSU adaptörlü tansiyometrenin kullanılması önerilmiştir.

Bilgisayar kontrollü ısıtma sisteminde homojen sıcaklık dağılımının testi ve tasarımın geliştirilmesi

Bu tezin temel amacı su ve perlitten oluşan köklendirme ortamında hem dikey hem de yatay yönde ısı dağılımını belirlemektir. İkinci amaç ise köklendirme ortamında daha iyi ısı dağılımı elde etmek için alternatif bir sıcak su borulu ısıtma sistemi tasarımı yapmaktır. Bu nedenle, sıcak su borulu ısıtma sistemi tasarlanmış, yapılmış ve test edilmiştir. Her iki sistemin ısı dağılımı test sonuçları karşılaştırılmıştır. İki ısıtma sisteminin tesadüfi tam blok deneme deseni, üç köklendirme derinliğini, üç sıcaklık (18, 22, 26 oC) ve üç nem seviyelerini (%40, %60, %80) kapsamaktadır. Bu nedenle 54 farklı deneme test edilmiştir. İki sistem arasındaki sensör okumalarındaki farklılıkları belirlemek için bağımsız örneklem t-testi uygulanmıştır. Deneme desenindeki tüm okumalar arasındaki ilişkide farklılığı belirlemek için varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Sonuçlar, her iki ısıtma sisteminde zamana bağlı sıcaklıkta dalgalanmalarının olduğunu göstermiştir. Ancak, sıcak su borulu sistemde dalgalanma sayılarının düşük olduğu gözlenmiştir. Gerçek zamanlı bilgisayar kontrollü köklendirme sistemleri için köklendirme ortamının ısıtılmasında sıcak su borulu sistemin kullanılması önerilmiştir.

Yardımcı hava akımlı hidrolik bağ - bahçe pülverizatörü için hava yönlendirme elemanının performansının belirlenmesi

Bu çalışmada; Ege Bölgesi'nde geniş alanlarda tarımı yapılan bağların ilaçlama çalışmalarında kullanılan Geleneksel yardımcı hava akımlı hidrolik pülverizatörlere alternatif olarak Geleneksel ilaçlama makinesinin davlumbazına takılmış hava yönlendirme elemanın arasındaki iz maddesi birikim miktarı, yere olan sürüklenme ve kaplama oranlarındaki farklara bakılmıştır. Bu amaç doğrultusunda Geleneksel makine ile hava yönlendirme elemanı takılı olan makineler (TS 2014 ve TS 2014a) aynı işletme basıncı, aynı tip meme (Geleneksel içi boş konik hüzmeli meme) ve uygulama normunda denenmiştir. Denemelerde Sodium Fluoroscein iz maddesi kullanılmış, iz maddesi birikim miktarları spektrofotometrede belirlenmiştir. Asma bitkisi merkez alt bölgesine yerleştirilen örnekleme noktaları üzerinde kaplama oranı ve iz maddesi dağlım düzgünlüğü ve gerekse toprak yüzeyine sürüklenme açısından en uygun sonuçları TS 2014 vermiştir. Asma bitkisinin girişim üst sağ ve girişim üst merkez bölgelerinde Geleneksel makinenin kaplama oranı ve iz maddesi dağlım düzgünlüğü diğer makinelere göre daha iyi olduğu belirlenmiştir.

Türkiye ve Avrupa Birliğinde ortak makine kullanımı sistemlerinin karşılaştırmalı analizi

Bu çalışmanın amacı Avrupa Birliği ve Türkiye'de ortak makine kullanımı sistemleri arasındaki farklılıkların belirlenmesidir. Avrupa Birliği üye ülkelerinde ortak makine kullanımı sisteminin en yaygın ve verimli kullanıldığı Almanya da makine ringleri ve Fransa'da ise ortak tarım makineleri kullanımı kooperatifinin organizasyon yapısı, işleyişi, faaliyetleri ve hizmetleri bu örgütlerle direk olarak temasa geçilerek elde edilen bilgiler doğrultusunda incelenmiştir. Türkiye'de ise ziraat odaları örneği incelenmiştir. Bu kapsamda Türkiye Ziraat Odaları Birliği üyesi 757 il ve ilçe ziraat odasından basit rastgele örnekleme yöntemiyle belirlenen 207 oda ile 10 soru içeren ortak makine kullanım sistemleri anketi yapılmıştır. Çalışma sonucunda, anket yapılan ziraat odalarının % 53'ünde ortak makine kullanım sisteminin uygulandığı, % 47 odanın ise maddi yetersizlikler nedeniyle makine parkının bulunmadığı tespit edilmiştir. Makine temin şekillerinin oransal dağılımı ise; %36'sı çiftçilerin kendi makine parkından, % 25'i ziraat odasından, %27'si komşu yardımlaşmasıyla, % 9'u bölgedeki diğer kurumlardan, % 2'si tarım makineleri müteahhitlerinden kiralama ve % 1'i ise makine ortaklıklarından olarak tespit edilmiştir. Makine ortaklıklarından temin etme oranı Almanya'da % 52 ve Fransa'da % 45'tir. Çiftçilerin ihtiyacı olan makine ve ekipmanı ziraat odalarından temin etme oranı % 25 ile Türkiye koşullarında yüksek bir rakamdır. Sonuç olarak, Almanya örneği ya da Fransa örneğinin ziraat odaları bünyesinde ya da yeni bir örgütlenmeyle Ülkemizde kurulmasının teşvik edilmesi ve yaygınlaştırılması önerilebilir.

Fesleğen (Ocimum basilicum L.) tohumunun ekim olanakları

Fesleğen (Ocimum basilicum L.) tek yıllık çalı formunda hoş kokulu, kendisine has aroması olan ilaç ve baharat bitkilerindendir. İran, Güney Asya ve özellikle Hindistan kökenli olan fesleğen bitkisi sıcak iklime sahip yerlerde doğal yetiştiği gibi, Fransa, İtalya ve İspanya'da kültürü de yapılmaktadır. Fesleğen tohumlarının çok küçük oluşu, hassas ekim makinası ile ekimini imkansız kılmakta, ayrıca tohum fiyatlarının çok yüksek oluşu sebebiyle serpme ekim uygun olmamaktadır. Ülkemizde fesleğen yetiştiriciliği, tohumlarla saksılara ekilip hobi olarak yapılmakta veya ticari olarak fideden tarlaya şaşırtılarak yapılmaktadır. İçerisinde barındırdığı sayısız yararlı özellikler ve kullanıldığı alanlardaki ihtiyaçlar göz önüne alındığında fesleğen bitkisinin ülkemizde daha geniş alanlarda tarımının yapılması oldukça önem arz etmektedir. Bu çalışmada; fesleğen tohumunun kaplanarak makinalı ekime uygun hale getirilmesi, üretiminin daha kolay ve yaygın olarak yapılması hedeflenmiştir. Bu amaçla fesleğen bitkisinin en uygun karışım ile kaplanması, kaplanmış ve çıplak tohumların fiziko-mekanik özelliklerinin belirlenmesi; pnömatik hassas ekim makinasında ekimi; tarla çalışmalarında, tarla filiz çıkış derecesi, nispi tarla filiz çıkış derecesi vb. incelenmiştir. Araştırmada şahit olarak fide dikimi yapılmıştır. Bu nedenle fidelerin viyollerde sera ortamında yetiştirilmesi, tarlaya şaşırtılması, fide tutma yüzdesi vb. incelenmiştir. Çalışma sonucunda tarlaya makine ile ekilen kaplı tohumlar ile fide olarak dikilen fesleğenlerin 70 gün sonra aynı boya geldiklerinde çalışma sonlandırılmıştır. Kaplı fesleğen tohumlarının makine ile ekimi ve fide dikimi karşılaştırıldığında tohum kaplamanın yetiştiricilik anlamında daha avantajlı olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Sözcükler: Fesleğen, tohum kaplama, fiziko-mekanik özellikler, makinalı ekim, fide dikim

Piezoelektrik ölçme sistemi ile hassas ekici düzende sıra üzeri tohum dağılım düzgünlüğünü belirleme olanakları

Bu çalışmada tek dane hassas ekim makinasının sıra üzeri tohum dağılım düzgünlüğünü belirlemek amacıyla Piezoelektrik ölçme sistemi tasarlanmıştır. Denemeler fiziksel özellikleri birbirinden farklı tohum çeşitleri (mısır, pamuk, ayçiçeği, karpuz) ile gerçekleştirilmiştir. Piezoelektrik ölçüm sistemin çalışma parametreleri ön denemeler ile belirlenmiştir. Pnömatik hassas ekim makinasında denemeler üç farklı ilerleme hızında (0.5 m/s, 1.0 m/s ve 1.5 m/s) gerçekleştirilmiş ve kabul edilebilir tohum aralığı, ikizlenme oranı, boşluk oranı ve varyasyon katsayısı değerleri saptanmıştır. Yapışkan bant deneme düzeneği ile ölçümler tekrar yapılmış ve elde edilen veriler karşılaştırılmıştır. Her iki deneme süresince zaman ölçümleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda piezoelektrik ölçüm sistemine ilişkin en yüksek KETA ortalama değerleri; mısırda 0.5 m/s'de %97.75, pamukta 1 m/s'de %90.24, ayçiçeğinde 1 m/s ilerleme hızında %88.00 olduğu ve bu tohumlar için piezoelektrik ölçüm sisteminin kullanılabilir olduğu saptanmıştır. Çalışmada karpuz tohumu KETA değerleri normal dağılım göstermemiştir. Zaman ölçümü neticesinde, Yapışkan bant deneme düzeneği işlem aşamaları için geçen zamanın, piezoelektrik ölçüm sistemine göre 2.26 kat daha fazla zaman aldığı saptanmıştır.

Küçük kapasiteli elektrikli kendi yürür yem karma ve dağıtma makinesinin bilgisayar destekli tasarımı

Ülkemizde bulunan hayvancılık işletmeleri incelendiğinde işletme başına düşen hayvan sayısının ortalama olarak 3.9 olduğu ve çoğu hayvancılık işletmesinin ya hiç traktöre sahip olmadığı ya da 1 adet traktörü olduğu görülmektedir. Günümüzdeki enerji fiyatlarının yüksekliği ve ülkemiz hayvancılık sektörünün fiziksel durumu da göz önüne alınarak, bu çalışmada, hayvan kapasitesi az olan işletmeler için; mevcut bir traktöre veya harici dönü hareketine ihtiyaç duyan yem karma ve dağıtma makinelerine alternatif olarak, elektrikli kendi yürür yem karma ve dağıtma makinesinin tasarımının yapılması amaçlanmıştır. Yürüme hareketi için ön tekerlek jantları içine monte edilebilen hub tipi 1,5 kW gücünde iki adet elektrik motoru, 1,3 m³ kapasiteli yem karma kazanı için 3 kW anma gücünde elektrik motoru ve 1/28 çevrim oranına sahip redüktör tasarlanmıştır. Yem karma kazanı ve yürüme için gerekli elektrik gücü hesaplamalar doğrultusunda 48 V 125 Ah güce sahip jel aküden karşılanacaktır. Şase mukavemet analizi, motor gücü hesabı, akü kapasitesi hesabı ve invertör hesabı gerçekleştirilmiştir. Şase ve şase bağlantı elemanları için; çatı mukavemet analizi, stres analizi ve yer değiştirme analizleri bilgisayar tabanlı tasarım programı aracılığıyla gerçekleştirilerek sonuçlar ayrıntılı olarak verilmiştir.

Determining the structurel situation and problems of agriculturel machinery manufacturers in Soke

The problems of the agricultural sector are not only limited to the issues of agricultural producers, also the problems cover the manufacturing of agricultural machinery which is one of the sectors that provide input for the agricultural production and adversely it affects the economy of our country. In this study, the existing problems and the reflection of grant support were determined with making survey on 18 different manufactures which are located in Söke district where Söke is forefront in terms of quantity and capacity across our country, According to the results only 34% of the firms were found to be passed to the fabrication stage of large capacity. With not disclosing the grant support programs early firms cannot plan their annual production in a healthy way however it was concluded that firms increase their production between 5% and 30% with the grant support.

Fıstık çamında (Pinus pinea L.) hasat mekanizasyonu üzerine bir araştırma

Fıstık çamı hasadı ülkemizde geleneksel yöntemle yapılmaktadır. Hasadı yapan kişi hiçbir güvenlik önlemi almadan ağaca tırmanmakta ve keye yardımı ile kozalaklara vurarak düşürmektedir. Gelişmiş ülkelerde fıstık çamı hasadı mekanik hasat yöntemleri ile yapılmaktadır. Ancak ülkemizde bilimsel anlamda fıstık çamı hasadına yönelik olarak yapılan bir çalışma bulunmamaktadır. Bu araştırmanın amacı, fıstık çamında mekanik hasadın (dal sarsıcı ile) yapılabilirliğini ortaya koymaktır. Denemeler Aydın ili Koçarlı ilçesi/Mazon bölgesinde bulunan Kızılcaköy de yapılmıştır. Bu çalışmada 3 hasat yöntemi (keye ile hasat, platform yardımı ve keye ile hasat ve platform yardımı ve dal sarsıcı ile hasat) denenmiştir. Deneme alanının 4 yönü (doğu, batı, kuzey ve güney), ağacın 4 yönü (doğu, batı, kuzey ve güney) alınarak çalışma 3 tekerrürlü olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, kozalakların M/Fkop oranı 1 den büyük olduğu için makineli hasata uygundur. Yapılan tüm istatistik analizlerinde Yöntem*Yön interaksiyonu önemli bulunmamıştır (P˃0,05). Fıstık çamı hasadında en uygun sarsma süresi 3 s olarak tespit edilmiştir. Dal sarsıcının frekansı 20 Hz ve genliği 55 mm dir. Hasat etkinliği % 100 ve zarar düzeyi sıfır bulunmuşturHasat yöntemlerine göre platform yardımı ve dal sarsıcı ile hasat günümüz şartlarında ekonomik değildir. Keye ile hasat ve platform yardımı ve keye ile hasat yöntemleri karlılık göstermektedir. Ancak keye ile hasat, Çamkese böceği popülasyonunda (Thaumetopoea pityocampa) artışa neden olmaktadır. Bu durum uzun zamanda verim kaybına neden olmakta ve ekonomik sürdürülebilirliği olumsuz etkileyecektir.

Aydın'daki bir yapının elektrik enerjisi gereksiniminin fotovoltaik sistemler ile karşılanma olanakları

Bu çalışmada, kendi elektriğini üretme potansiyeline sahip bölgelerdeki yapıların elektrik enerjisi gereksinimini karşılayacak fotovoltaik bir sistemin tasarımı ve maliyet analizi yapılması hedeflenmiştir. Bu kapsamda Aydın ilindeki bir yapı esas alınarak, yapıda kullanılan elektrikli aletlerin enerji tüketim değerleri, gereksinim duyulan panel alanları, akü kapasiteleri vb. teknik değerler ile tesis kurulum ve işletme maliyetleri dikkate alınarak amortisman süresi hesaplanmıştır. Çalışmada, elektrik tüketim ve üretim değerleri anlık izlenecek şekilde planlandığından gerektiğinde bazı aletlerin kullanım sürelerinin ya da günün hangi saatinde kullanılacağına izin verecek şekilde planlanmıştır. Tüketimin fazla olduğu zaman dilimlerinde çalışan cihazların (çamaşır, bulaşık makinesi gibi.) daha uygun yani tüketimin daha az olduğu zaman diliminde çalıştırılması yönünde senaryo değişikliklerine izin veren program ile yapılan hesaplamalarda kurulması öngörülen fotovoltaik sistemin 11 (on bir) yılda kendini amorti edebileceği bulunmuştur. Şebeke elektriğine göre ucuz olması fotovoltaik sistemin kullanılabilir olduğunu ortaya koymuştur.