
6
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Kanun sazındaki icra özellikleriyle üç önemli kanuni "Vecihe Daryal, Ahmet Yatman, Ferit Alnar"
Cumhuriyet döneminden bugüne kadar gelen süreçte enstrüman icrası ve bu icraya yönelik çeşitli tespitler hatta farklı farklı iddialar ortaya atılmıştır. Geçmişten günümüze kadar uzanan zaman içerisinde birbirinden farklı üslup ve tavırlarda yeni icracılar ve yeni teknikler ortaya çıkmıştır. Özellikle kanun sazında bu üslup ve tavır farklılığı daha rahat görülmektedir. Bu tavır ve üsluplarda Cumhuriyet döneminde öne çıkmış üç önemli icracı vardır. Bu icracılar, klasik tavrın öncüsü olarak kabul edilen "Vecihe Daryal", Piyasa ekolünün öncüsü olarak kabul edilen "Ahmet Yatman" ve özellikle kanun sazı için bestelediği eserler bakımından ve icrasal yönden batı müziği tavrında ön plana çıkmış olan "H.Ferit Alnar" dır. Bu araştırmada; geçmişten-günümüze kanun icracılığında öne çıkan bu üç icracının karakteristik çalım tekniklerine/tavırlarına yönelik çeşitli inceleme, değerlendirme ve analiz çalışmaları yapılmıştır. Araştırma doğrultusunda, örneklem grubu olarak seçilen icracıların yaptıkları taksimlere odaklanılmış ve bu taksimlerdeki ortak veya farklı icra karakteristikleri tespit edilerek çeşitli açılardan yorumlanmıştır. Araştırma, betimsel bir nitelik taşımakta ve durum tespiti yapmaya yöneliktir. Araştırmanın evreni, Vecihe Daryal, H. Ferit Alnar ve Ahmet Yatman'ın taksim icraları ve icra sırasında kullandıkları süslemeler ve cümle motifleri oluşturmaktadır. Kaynak tarama yöntemi ile yürütülmüş, verilerin toplanması ve analizi aşamasında ağırlıklı olarak "İçerik Analizi" yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmalardan elde edilen bulgulardan yola çıkılarak, Vecihe Daryal'in taksimlerinde daha sakin ve akıcı bir melodi düzeni, bunun yanı sıra abartısız süslemeler kullandığı, Ahmet Yatman'ın daha çok accelite pasajlarla bezekli oktav seslendirmeler kullandığı, H. Ferit Alnar'ın da daha çok tremolo ağırlıklı ve oktav seslendirmeli melodi cümleleri kullanarak icra gerçekleştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Türk Müziği, Kanun Sazı, Taksim, Vecihe Daryal, H. Ferit Alnar, Ahmet Yatman.
Türk müziği eğitimi veren devlet konservatuvarlarında klarnet enstrümanının tercih edilmesinde etkili olan faktörler
Müzik aletleri gelenek, görenek ve tüm kültürel değerlerimizin en önemli unsurlarından biridir. Zira bu enstrümanlar bir milletin yaşantılarını duygu ve düşüncelerini en hızlı yansıtan araçlardır. Klarnet enstrümanı ise günümüzde Türk müziğinin her dalında ve çeşitli yörelerde icra edilen popüler enstrümanlardan biridir. Bundan dolayı klarnet sazının gelişim süreci, teknik özellikleri, icra özellikleri ve Türk müziği eğitimi veren devlet konservatuvarlarında bireysel meslek çalgısı olarak tercih edilme nedenleri tüm yönleriyle incelenmek istenmiştir. Bu araştırma durum tespiti yapmak için yapılmıştır ve betimsel bir yapı göstermektedir. Araştırma süresince yazılı ve dijital kaynakların taranması ile konuyla ilgili geçmişte ulaşılan bilgiler elde edilmeye çalışılmış daha sonra da anket tekniği kullanılarak konuyla ilgili yeni bulgular elde edilmeye çalışılmıştır. Bu araştırmada karma bir desen kullanılarak nitel ve nicel veriler beraber değerlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın sonunda ulaşılan sonuçlardan bazılarını sıralayacak olursak klarnet çalgısının günümüzde Türk sanat müziği ve Türk halk müziği içerisinde icra edilen popüler bir enstrüman olduğu, toplum tarafından sevilen ve öğrenilmek istenen bir enstrüman olduğu ve bireysel meslek çalgısı olarak tercih edilmesinde transpozeye ve Türk müziği makam yapısına uygun olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Anahtar kelimeler: Klarnet, Türk müziği, Meslek çalgısı
Türk ve Yunan müziğinde buzuki çalgısı ve yaylı buzuki önerisi
Popüler Yunan müziği çalgıları arasında öne çıkan buzuki, sahip olduğumuz ortak müzik kültürüne bağlı olarak Türkiye'de ilgi gören, aktif olarak ve profesyonellerce icra edilen bir çalgı olduğu için sosyo – kültürel bakımdan önem taşımaktadır. Buzuki çalgısı hakkında yapılmış çalışmalarda görülen eksikliği gidermek ve böylece çalgı bilimine katkı sağlamak amacıyla yapılan bu çalışmada literatür taraması ve uygulamalı olarak çalgı yapım teknikleri yer almaktadır. Beni Yaylı Buzuki yapımı için harekete geçiren düşüncelerden en önemlisi buzukinin kendi has ses karakteristiğin oluşumunda büyük rol oynayan tekne formunun kullanılarak yaylı bir çalgı formatına dönüştüğünde elde edilecek ses karakteristiği ve icra imkanlarını tespit etmek olmuştur. Çalışmada, buzuki yapımcılığında ihtiyaç duyulan alet, malzeme ve ağaçlar belirtilerek yapımcılık geleneğinde yoğunlukla tercih edilen ağaç türleri hakkında bilgiler üzerinde durulmuştur. Literatür taraması yapılarak buzukinin kökenlerine ilişkin teorilere yer verilerek buzuki ile ayrılmaz bir bütün olan rembetika müziği ile olan ilişkisi detaylı olarak incelenmiştir. Tarihte öne çıkan buzuki icracıları ve çalgıya olan katkıları süreçte sahip oldukları önemden ötürü çalışmada yer almıştır.
Ney'e yeni başlayanlar için öğretim yöntemi
İstanbul Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Müziği Anabilim Dalı Türk Müziği Yüksek Lisans Programı dahilinde Yüksek Lisans Tezi olarak hazırlanmış bu çalışma, ney eğitimine yeni başlayacak öğrenciler için eğitmenler tarafından kullanılmak üzere hazırlanmış yöntemi içermektedir. Bu yöntem birçok öğrencinin öğrenme sürecindeki farklılıkları göz önünde bulundurarak ney öğrenmek isteyen herkese hitap edebilecek bir yöntemdir. Diğer öğrenme metotlarından farklı olarak öğretme yöntemine sadece eğitmen sahip olur. Çalışılması gereken alıştırmalar sırası geldikçe eğitmen tarafından öğrencilere verilir. Yöntem on altı dersten oluşmaktadır. Teorik müzik bilgisi ikinci, üçüncü, dördüncü ve on birinci derslerde verilir. Birinci derste neyin yapısı, ses çıkarma tekniği, ilk ses çalışmaları, tutuş ve sonraki parmak çalışmaları hakkında bilgiler verilir. Bu derste pratik olarak sadece ses çıkarma çalışılır. İkinci derste arka delikten çıkan sesler çalışılır. Öğrenilen sesleri pekiştirmek için ödev verilir. Üçüncü derste tutuşa geçilir ve bazı sesler çalışılır. Dördüncü dersten itibaren ilk ritmik müzikal alıştırmalar verilir. Bu alıştırmalar piyano eşliklidir. Dersin sonunda transpoze ödevi verilir. Beşinci dersten on birinci derse kadar yapılan çalışmalar öğrencinin ney üzerindeki parmak hakimiyetini arttırır. On birinci dersten on altıncı dersin sonuna kadar özel olarak seçilmiş eserler çalışılır. Bazı eserlerden önce çalması zor olan sesler için özel çalışma yöntemi verilir. On altı dersin bitmesiyle öğrenciler temel ney eğitimini tamamlamış olurlar. Tavrı oluşturan vibrato vb. gibi süslemeler ileri ney eğitimi konusu dahilinde olduğu için bu yöntemde verilmemiştir. Sonuç ve öneriler kısmında on altı dersten sonra çalışılması önerilen eserler bulunmaktadır. Ekler bölümünde piyano eşlikli alıştırmaların notaları bulunmaktadır. Bu notalar mansur ney akorduna göre yazılmıştır. Diğer akortlardaki neyler ile çalınmaları gerektiği durumda eğitmen tarafından transpoze edilmelidir. Ekler bölümünün diğer kısmında ise 1997 – 98 eğitim öğretim yılında, İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet Konservatuarı Çalgı Eğitimi Bölümü Hazırlayıcı Birim devresinde, neyzen Salih Bilgin tarafından verilen eğitimin ortaokul hazırlık sınıfına ait çalışmaların tamamı mevcuttur. Bu ekin verilmesinin amacı klasik ney öğretiminin tanıtılmasıdır.
6-12 yaş orta- ağır zihinsel geriliği olan çocuklarda ses, ritim ve hareket uygulamaları
Bu araştırma, 6- 12 yaş orta- ağır zihinsel geriliği olan çocukların eğitiminde ses, ritim ve hareket uygulamalarını esas alarak 25 (yirmi beş) dersten oluşan bir model sunmayı amaçlamıştır. Bu dersler MEB tarafından Özel Eğitim ve Uygulama Okulları için hazırlanmış Müzik dersi müfredatına uygun bir biçimde yapılandırılmıştır. Araştırmanın güvenirliği 'Katılımlı- Katılımsız Gözleme Dayalı Nitel Değerlendirme Formları', 'Yapılandırılmamış Görüşme' ve 'Anket' verileri ile desteklenmiştir. Sonuç olarak, araştırma dâhilinde önerilen uygulamaların orta- ağır zihinsel geriliği olan çocukların bilişsel, duyuşsal ve psikomotor gelişimleri ile kişilik gelişimi ve dil ve konuşma sorunlarına fayda sağlayabileceği kaydedilmiştir.
İstanbul ortaokullarındaki 11-14 yaş arası çocukların müzik beğenisi
Günümüzde kültürel yaşamı etkileyen en önemli unsurların başında müzik gelmektedir. Müzik gerek sosyal yaşamı gerek kültürel yaşamı biçimleyen özelliklere sahiptir. Bunun yanı sıra yaşanılan bölgedeki kültür de müzik beğenisini doğrudan etkilemektedir. Bu çalışmada da 11-14 yaş aralığındaki gençlerin müzik ve sosyal hayat arasındaki bağı irdelenmiştir. Müzik türlerinin yaşanılan bölge ve müzik eğitimi arasındaki ilişkisi değerlendirilmeye çalışılmıştır. Günümüz gençliğinin tercih ettiği müziklerin, popüler müzik ve popüler kültür gibi kavramların açıklanmaya açıklandığı çalışmada, ülkemizde icra edilen müzik türleri gözden geçirilmiştir. Genel olarak popüler müzik hakkında bilgi verilmiş ve yeni neslin müzik tercihleri arasındaki ilişkisi incelenmiş, müzik beğenisini belirleme sürecindeki popüler müzik uygulamaları irdelenmiş ve bu süreçte çeşitli önerilerde bulunularak değerlendirmeler yapılmıştır. Buna ek olarak; müzik, insanda zihinsel bir aktivite gerektirdiği için, sosyal araştırmaların bir konusu olarak komplike bir tarihe sahiptir. Karmaşık bir insan aktivitesi olarak müzik algısı, doğal olarak özellikle sosyoloji için bir ilgi alanı olmuştur. Bu durum, dinleyicinin sosyal ve bireysel farklarının göz önüne alınması gerektiğini gösterir. Öğrencilere yapılan çalışmanın içerisinde kültür ve gelir düzeyi gibi farklılıkların olmasının yanı sıra cinsiyet farkı da sonuçlara etki edecek önemli bir unsur olarak göze çarpmaktadır. Söz konusu yaştaki bireylerin müzik zevkleri çevresel şartlar, aile yapısı, kültür yapısı gibi birçok sebeple farklılaşmakla birlikte bu farklılığın içinde de cinsiyet gibi birtakım değişkenler bulunmaktadır. Bunun yanı sıra, müziğin sınıflandırıcı etkileri, toplumsal sınıfların tüm bireylerini içine alır. Öyle ki bölgeden bölgeye değişen popüler kavramlar ya da beğenilerin farklılığı o bölge anlayışı hakkında fikir sahibi olmamıza ön ayak olabilir. Burada asıl tartışılması gereken çok az dinlenilen müzik dallarının hangi bölgelerde ortalamanın üstünde veya altında olduğudur. Ortalamanın altında ve üstünde olan okulların özellikleri göz önüne alındığında sonucu etkileyebilecek birçok değişkenin olduğu söylenebilir. Genel olarak ele aldığımızda; Öğrencilerinin kitle iletişim araçları ve öğrenim hayatı yoluyla yönlendirilme sürecinde, müzik beğenisi, popüler kültür ve popüler müzik ile ilgili görüşlerinin neler olduğunu, bölgesel ve ailevi değişkenliklerini de göz önünde bulundurarak açıklamak, derinlemesine analiz etmek, yorumlamak ve aynı zamanda bir şehrin yaşam standartları farklı bölgelerinde yaşayan genç bireylerin müziğe bakışının nasıl değiştiğini bulmak, düzeltilmesi gereken sorunlara ışık tutabilmek çalışmanın temelidir.