Perceived organizational support
102 theses under this subject heading
Beş faktör kişilik modeli ile örgütsel muhalefet arasındaki ilişkinin incelenmesi: Algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolü
Geçmişten günümüze yaşamış ve gelecekte yaşayacak bireylerin her birinin kendilerine has özellikleri ve kişilik yapıları olmasına rağmen insanlık ortak davranış kalıplarına sahiptir. Söz konusu davranış kalıplarından biri de bireylerin bulunduğu bağlam ve yaşamış olduğu hayat üzerine karşıt görüşlerini ve eleştirilerini dile getirerek muhalefet göstermesidir. İnsanlığın muhalefet ettiği ortamlardan birisi de çalıştıkları örgütlerdir. Bireylerin sahip oldukları kişilik özelliklerine ve örgütlerinden aldıkları desteğe göre göstermiş oldukları muhalefetin yapısı ve çeşidi değişmektedir. Buradan hareketle bu araştırmanın amacı beş faktör kişilik modeli ve örgütsel muhalefet arasındaki ilişkide algılanan örgütsel desteğin düzenleyici bir rolü olup olmadığını tespit etmektir. Çeşitli sektörlerde istihdam edilen beyaz ve mavi yaka çalışanlardan tek bir zaman diliminde toplanmış olan veriler kullanılarak kişilik boyutları, örgütsel muhalefet ve algılanan örgütsel destek arasındaki ilişkiler tek bir model altında incelenmiştir. Çalışma bağlamında literatür temel alınarak değişkenlerin arasındaki ilişkilerin incelendiği modelin analizi Hayes (2018) tarafından geliştirilen PROCESS Macro ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular incelendiğinde dışa dönüklük kişilik boyutunun açık ve gizli muhalefet ile anlamlı ilişkisinin olmadığı ancak dışsal muhalefet ile anlamlı ilişkisi olduğu bulunmuştur. Algılanan örgütsel desteğin ise bu ilişkide açık muhalefeti arttırdığı ve dışsal muhalefeti azalttığı yönünde düzenleyici rolünün olduğu tespit edilmiştir. Bir diğer kişilik boyutu olan sorumluluk boyutunun örgütsel muhalefet davranışları ile anlamlı bir ilişkisinin olmadığı ancak algılanan örgütsel desteğin açık muhalefeti arttığı yönünde düzenleyici role sahip olduğu tespit edilmiştir. İncelenen son boyut olan yumuşak başlılık kişilik boyutunun açık, dışsal ve gizli muhalefet davranışları ile istatistiksel olarak anlamlı ilişkisinin olduğu ancak algılanan örgütsel desteğin bu ilişkide düzenleyici rolünün olmadığı tespit edilmiştir. Yapılan analizler doğrultusunda örgütleri tarafından desteklendiklerini algılayan bireylerin çalıştıkları örgütlerin yararına hareket ettiği sonucuna yapılan analizler doğrultusunda ulaşılmıştır. Buradan hareketle yöneticilerin çalışanlarına yönelik olan tutumları üzerine faydalı olabileceği düşünülen çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Girişimcilik yöneliminin kariyer çapaları üzerindeki etkisinde algılanan örgütsel desteğin rolü
Bu çalışmanın amacı, kurumlardaki girişimcilik yöneliminin diğer bir ifade ile kurum içinde gerçekleştirilen girişimcilik faaliyetlerinin, çalışanların kariyer yönelimleri- kariyer çapaları- üzerindeki etkisini ve bu ilişki içerisinde algılanan örgütsel desteğin rolünü incelemektir. Bu çalışmanın uygulama bölümü, İstanbul ilinde faaliyet gösteren vakıf üniversitelerinde gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede söz konusu kurumlardaki akademik görevi bulunmayan, beyaz yakalı çalışanların düşünce ve algıları temel alınmıştır. Araştırma evreni içerisinde %95 güven aralığında bu kurumlarda görev yapan 406 çalışandan alınan cevaplar araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, kariyer yönelimi boyutları ile en çok anlamlı ilişkiye sahip olan girişimcilik yönelimi boyutu ileri etkililiktir ve bu ilişkisi daha çok örgütsel destek aracılığı ile sağlanmaktadır. Agresif rekabet, yenilikçilik ve risk alma boyutunun kariyer çapaları üzerindeki etkisi sadece doğrudan gerçekleşmiştir. Özerklik boyutunun kariyer çapaları üzerindeki kısmi etkisinin ise hem doğrudan hem de örgütsel destek algısının aracı rolü ile sağlandığı görülmüştür. Son olarak, örgütsel desteğin düzenleyici etkisinin, agresif rekabet ve ileri etkililik boyutlarında anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmanın literatüre katkısı girişimcilik yöneliminin, kariyer çapaları (yönelimi) kavramı ile arasındaki ilişkinin ortaya konulması ve kurum içindeki pek çok unsura etki ettiği bilinen örgütsel destek algısının bu ilişkideki rolünün tespit edilmesi ve yazındaki bu boşluğu doldurması olmuştur. Anahtar Kelimeler: Girişimcilik Yönelimi, Kariyer Çapaları,Algılanan Örgütsel Destek
Algılanan örgütsel kronizmin çalışan sessizliği üzerindeki etkisinde kişiliğin düzenleyici rolü
Örgütlerin değişen çevre şartlarına uyarak rekabet üstünlüğü sağlamaları günümüzde daha da önem kazanmıştır. Bu şartlarda çalışanların örgütle ilgili duygu, düşünce ve yaratıcı fikirlerini paylaşmaları vazgeçilemez bir kaynak olarak görülmektedir. Çalışanların sessiz kalmasına neden olacak her türlü etkinin araştırılarak ortadan kaldırılmaya çalışılması örgütler açısından bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu bağlamda geliştirilen çalışmada, çalışanların algıladıkları örgütsel kronizmin çalışan sessizliği üzerindeki etkisi ve kişiliğin bu ilişkideki düzenleyici rolü incelenmiştir. Kamu sektörü ve özel sektörde çalışan 700 kişi ile gerçekleştirilen anket çalışması sonucunda elde edilen veriler kurulan hipotezler doğrultusunda test edilmiştir. Modelde yer alan değişkenler arasındaki doğrudan etkilerin test edilebilmesi için doğrusal regresyon, düzenleyici etkilerin test edilebilmesi için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, algılanan örgütsel kronizmin alt boyutlarının çalışan sessizliği alt boyutları üzerinde pozitif ve negatif yönlü etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. A ve B tipi kişilik özelliklerinin algılanan örgütsel kronizmin çalışan sessizliği davranışı üzerindeki etkisinde kısmen düzenleyici bir rol üstlendiği görülmüştür. Özel sektör çalışanlarının algıladıkları örgütsel kronizm ve çalışan sessizliği düzeylerinin kamu sektörü çalışanlarından daha yüksek çıkması ise araştırmanın bir diğer sonucu olmuştur. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Kronizm, Çalışan Sessizliği, Kişilik, Kamu Sektörü, Özel Sektör
Algılanan örgütsel destek ile örgüte yabancılaşma etkisinde sanal kaytarma rolünün araştırılması
Algılanan örgütsel destek çalışanın, örgütün kendi katkısına değer vermesi ve mutluluğunu önemsemesini algılama tarzı olup çalışanları etkileyen, politika, kural ve faaliyetlerin deneyim kaynaklı bütün olarak tanımlanır. Örgüte yabancılaşma ise kurum ya da işe yabancılaşma, çalışmaya karşı ilgi göstermemek, içten bağlanamama ve soğuma olarak ortaya çıkan psikolojik bir süreç olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada algılanan örgütsel destek ile örgüte yabancılaşma etkisinde teknolojik gelişmelerle ortaya çıkmış bir kavram olan sanal kaytarma davranışları ve faaliyetleri incelenmiştir. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Algılanan Örgütsel Destek ile ilgili bilgiler aktarılmıştır. İkinci bölümde yabancılaşma kavramı tanımlanmıştır. Üçüncü bölümde Sanal Kaytarma tanımı ve davranışları incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise araştırmanın amacı, yöntemi ve araştırmaya ait analizlerin değerlendirilmesi kısmı yer almaktadır. Çalışma sonuç ve öneriler kısmı ile tamamlanmıştır.
Psikolojik sermayenin değişime direnç tutumu üzerindeki etkisinde algılanan iletişim kalitesi ve algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolü
Teknolojik, sosyal ve ekonomik gelişmeler çerçevesinde değişim her alanda olduğu gibi örgütsel çevrede de oldukça önem kazanmıştır. Değişimin kaçınılmaz bir gerçeklik olarak görüldüğü günümüzde, örgütlerin başarısı bu değişimlere ne ölçüde uyum sağladıklarına bağlı olarak değişkenlik göstermeye başlamıştır. Dolayısıyla değişimin önündeki en büyük engellerden olan değişime direnç tutumunun önüne geçilmesi örgütler için bir zorunluluk haline gelmiştir. Çalışanların değişime gösterdikleri direnç tutumunun hem bireysel hem de örgütsel faktörlerden etkilendiği bilinmektedir. Bu çerçevede, bu çalışma kapsamında değişime direnç tutumunu etkilediği düşünülen bireysel ve örgütsel faktörler bir arada ele alınarak bütüncül bir bakış açısı kazandırılması amaçlanmaktadır. Bu bağlamda, pozitif psikoloji akımı ile şekillenen psikolojik sermayenin değişime direnç tutumu üzerindeki etkisinde algılanan iletişim kalitesi ve algılanan örgütsel desteğin düzenleyici etkisi araştırılacaktır. Araştırmanın verileri, Türkiye'de faaliyet gösteren bir savunma sanayii şirketinde çalışan yüz doksan üç çalışandan anket yöntemiyle toplanmıştır. Çalışma kapsamında incelenen modelin analizi Hayes (2018) tarafından geliştirilen PROCESS Makro ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın ana modeli kapsamında elde edilen bulgular incelendiğinde bireysel faktör olarak ele alınan psikolojik sermayenin değişime direnç tutumu üzerindeki etkisinin istatistiki olarak anlamlı olmadığı görülmüştür. Çalışmanın düzenleyici değişkenleri olan ve örgütsel faktörler altında ele alınan algılanan örgütsel iletişim kalitesi ve örgütsel desteğin ise değişime direnç tutumu üzerindeki doğrudan etkisinin güçlü ve negatif yönlü olduğu görülmüştür. Örgütsel faktörlerin psikolojik sermaye ve değişime direnç tutumu ilişkisindeki düzenleyici etkilerine bakıldığında ise algılanan örgütsel desteğin sınırda anlamsızlık düzeyinde düzenleyici etkisi olduğu, algılanan örgütsel iletişim kalitesinin ise söz konusu ilişkide düzenleyici rolü olmadığı tespit edilmiştir. Bir başka deyişle, elde edilen bulgular örgütsel faktörlerin değişime direnç tutumu üzerinde düzenleyici etkilerinin yanı sıra ana etkilerinin çok güçlü olduğunu göstermiştir. Çalışmanın ek analizler bölümünde gerçekleştirilen hiyerarşik regresyon analizinde, psikolojik sermayenin değişime direnç tutumunu negatif yönde tahmin ettiği görülse de analize örgütsel faktörlerin dâhil edilmesi ile psikolojik sermayenin değişime direnç tutumu üzerindeki etkisinin anlamsız hale geldiği görülerek bir kez daha örgütsel faktörlerin değişime direnç tutumu üzerindeki etkisinin daha güçlü olduğu görülmüştür.
Algılanan örgütsel desteğin duygusal bağlılık üzerindeki etkisinde iş güvencesizliğinin aracı rolü: Havacılık sektöründe bir araştırma
Bu araştırmanın amacı, algılanan örgütsel desteğin duygusal bağlılık üzerindeki etkisinde iş güvencesizliğinin aracı rolünü incelemektir. Çalışmada algılanan örgütsel destek, duygusal bağlılık ile iş güvencesizliği kavramları ve bu değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırma modeli ve varsayımlar, değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemek için oluşturulmuştur. Oluşturulan hipotezlerin test edilmesi için araştırma Türkiye'nin Ankara, İstanbul ve Erzincan illerinde havacılık sektöründe faaliyet gösteren bir işletmenin 294 çalışanı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışanlara çevrimiçi anket formuyla yöneltilen sorulardan veriler elde edilmiştir. Anket çalışmasında toplanan bu veriler SPSS 23 ve AMOS 23 istatistik programları kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel analizler sonucunda algılanan örgütsel desteğin duygusal bağlılık üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi bulunurken; iş güvencesizliği algısı üzerinde anlamlı ve negatif bir etkisi bulunmuştur. Aynı zamanda iş güvencesizliği algısının duygusal bağlılık üzerinde anlamlı ve negatif bir etkisi olduğu ve algılanan örgütsel desteğin duygusal bağlılık üzerinde iş güvencesizliği aracılığı ile aktarılan dolaylı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Sonuç bölümünde ise bu bulgular ışığında yorum ve değerlendirmeler yapılarak önerilere yer verilmiştir.
Mükemmeliyetçilik ile görev performansı arasındaki ilişkide örgütsel faktörlerin düzenleyici rolü
Bu çalışmanın amacı, uyumlu ve uyumsuz mükemmeliyetçilik kişilik özellikleri gösteren çalışanların görev performansları üzerindeki etkisinde, algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolünün incelenmesidir. Bu ilişkiler kaynakların korunması kuramı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Araştırmanın örneklemi çeşitli sektörlerde çalışan 347 beyaz yakalı çalışandan oluşmaktadır. Veriler katılımcılardan çevrimiçi anket yoluyla, kartopu örneklemi yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Çalışanların mükemmeliyetçilik düzeyleri Frost Kısaltılmış Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği (Burgess vd., 2016), görev performanslarına ilişkin değerlendirmeleri Performans Ölçeği (Williams ve Anderson, 1991) ve örgütsel destek algıları ise Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği (Eisenberger vd., 1986) kullanılarak belirlenmiştir. Veri analizinde SPSS 23 ve AMOS 23 programları kullanılmıştır. Araştırmanın hipotezleri ise Process Macro (Model 1) kullanılarak regresyon analizleri ile test edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, algılanan örgütsel desteğin uyumsuz mükemmeliyetçilik ve görev performansı arasındaki negatif yönlü ilişkide düzenleyici etkisinin olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar tartışma bölümünde yorumlanmış, araştırmanın kısıtlarından söz edilmiş, gelecek araştırmacılara ve yöneticilere faydalı olabileceği düşünülen çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Etik iklimin işten ayrılma niyeti ile ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin aracı rolü
Bu araştırmada, etik iklimin işten ayrılma niyeti ile ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin aracı rolü incelenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu Ankara ili sınırları içinde bulunan 161 özel sektör çalışanı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; Etik İklim Ölçeği, Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği ve İşten Ayrılma Niyeti Ölçeği'ni içeren çevrimiçi anket formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modeli (PLS-SEM) tercih edilmiş ve analiz kapsamında SPSS 21.0 ve SmartPLS 3.2.8 programlarından yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda, etik iklim, algılanan örgütsel destek ve işten ayrılma niyeti değişkenleri arasındaki ilişkilere yönelik oluşturulan araştırma modelini destekleyici mahiyette bulgulara ulaşılmıştır. Buna göre; etik iklim ile işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkide algılanan örgütsel desteğin kısmi aracı rolünün bulunduğu ortaya çıkmıştır. Araştırma sonuçları ilgili literatür çerçevesinde değerlendirilmiş ve birtakım önerilerde bulunulmuştur.
Algılanan örgütsel desteğin, çalışanların örgütsel bağlılığı ve iş tatmini üzerindeki etkisi: Türkiye'de ana-akım medya çalışanları üzerinde uygulama
Çalışanların örgütlerine duydukları bağlılık ve işlerine karşı duydukları iş tatmini bir örgütün başarısının, devamlılığının ve piyasa koşullarında var olmaya devam edebilmesinin önemli unsurlarıdır. Bu çalışmada, Türkiye'de ana akım medya sektöründe çalışan personelin algıladıkları örgütsel desteğin, örgütlerine olan bağlılıklarına ve iş tatminlerine olan etkisi incelenmiştir. Bu ilişkide örgütsel bağlılığın üç ana kategorisi; duygusal bağlılık, devamlılık bağlılığı ve normatif bağlılık ayrı ayrı ele alınmıştır. Çalışmada aynı zamanda iş tatmininin örgütsel bağlılığa ya da örgütsel bağlılığın iş tatminine bir etkisinin olup olmadığı da araştırılmıştır. Yaş, cinsiyet, kurumsa geçirilen süre ve öğrenim durumu gibi demografik verilerin de çalışmanın değişkenleri olan algılanan örgütsel destek, iş tatmini ve örgütsel bağlılığa olan etkisi incelenmiştir. Çalışmada literatür ile uyumlu sonuçlara ulaşılmış, algılanan örgütsel desteğin, çalışanların iş tatminine ve örgütsel bağlılıklarına olan etkisinin olumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
İşyerinde zorbalık ve ayrılma niyeti: Algılanan örgütsel desteğin moderatörlük etkisi
Bu tez çalışmasında işyerlerinde oldukça sık karşılaşılan sorunlardan birisi olan işyeri zorbalığının işten ayrılma niyetine etkisi ve algılanan örgütsel desteğin bu etkide moderatör etkisinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda araştırmanın örneklemi, Konya ilinde hizmet sektöründe faaliyet gösteren bir kamu kurumundan seçilmiştir. 423 personelin katıldığı çalışmada veriler, anket yöntemiyle toplanmıştır. Anketler aracılığıyla toplanan verilerin güvenirlik ve normallik analizleri yapılmış olup teorik olarak oluşturulan hipotezlerin test edilmesi noktasında korelasyon ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Gerçekleştirilen hipotez testleri neticesinde işyeri zorbalığının işten ayrılma niyetini pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra ulaşılan bulgular; algılanan örgütsel desteğin işten ayrılma niyetini negatif yönde etkilediğini göstermiştir. Moderatör değişken rolüne ilişkin gerçekleştirilen hipotez testinde; işyeri zorbalığı ile işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkide algılanan örgütsel desteğin düzenleyici değişken rolü üstlenmediği yani moderatör etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca çalışma yapılan kurumda işyeri zorbalığına maruz kalma oranı, 30,9 olarak bulunmuştur. Alan yazında bahsi geçen değişkenlerin birlikte ele alındığı çalışmaların az sayıda olması, araştırmanın önemini artırmakta olup; bulguların, konu hakkında çalışma yapacak olan araştırmacılara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Okullarda örgütsel imaj, algılanan örgütsel destek ve işten ayrılma niyeti ilişkisinin incelenmesi
Gerçekleştirilen bu çalışma okullarda çalışan öğretmen ve yöneticilerin örgütsel imaj ve algılanan örgütsel destek ve işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkinin incelenmesi amacını taşımaktadır. Bu amaç doğrultusunda 2022-23 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde özel okulların ilköğretim kademelerinde en az 1 yıl çalışma deneyimine sahip 130 katılımcı ile yürütülmüştür. Çalışma korelasyonel tarama modeline uygun olarak yapılmış olup çalışmada veri toplama amacıyla demografik bilgi formu, Örgütsel İmaj Ölçeği, Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği ve İşten Ayrılma Niyeti Ölçeği kullanılarak anket yöntemi ile veri toplanmıştır. Çalışma sonucunda, algılanan örgütsel destek, örgütsel imaj ve işten ayrılma niyeti arasında negatif yönlü bir ilişki bulunduğu sonucu elde edilirken, yaş değişkenlerinin bu ilişkilerle anlamlı bir şekilde ilişkili olmadığı görülmüştür. Demografik değişkenler arasında ise sadece cinsiyet değişkeni ile işten ayrılma niyeti arasında anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Fiziksel çalışma koşulları ve iş-aile çatışmasının işten ayrılma niyetiyle ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolü-kabin ekipleri üzerine bir araştırma
Bu çalışmanın amacı kabin ekiplerinin fiziksel çalışma koşulları ve iş- aile çatışmasının isten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolünün incelenmesidir. Bu bağlamda Türkiye'de faaliyet gösteren havayolu şirketlerinde kabin memuru, kabin amiri ve purser olarak görev alan 404 çalışana anket uygulanmıştır. Toplanan veriler AMOS 26.0 ve SPSS 28.0 istatistiki programlar kullanılarak analiz edilmiştir. Ölçeklerde bulunan ifadelere geçerlilik ve faktör analizi yapılmıştır. Ölçekler ve alt boyutlarının güvenirliliğini tespit etmek için Cronbach-Alfa katsayısı analiz edilmiştir. Normal dağılan verilerin karşılaştırmalarında iki değişken için T-testi, ikiden fazla değişken için ANOVA testi kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım göstermediği durumlarda ise ikiden fazla değişken için non-parametrik testlerden Kruskal Wallis testi, iki değişken için Mann Whitney testi kullanılmıştır. Araştırmada çoklu regresyon analizi kullanılarak bağımlı değişken üzerinde etkili olan değişkenlerin neler olduğunu ve ne derecede etkili olduğunu açıklanmıştır. Düzenleyici değişkenin etkisini incelemek için hipotezler Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) aracılığıyla test edilmiştir. Araştırmada iş-aile çatışması, aile-iş çatışması ve işten ayrılma niyetinin demografik değişkenlere (yaş, cinsiyet, medeni hal, eğitim durumu, aylık gelir, eşin çalışma durumu, çocuk sayısı, ev işleri, çocuk/yaşlı/engelli bakımında destek alıyor olma) göre farklılık durumları tespit edilmeye çalışılmıştır. İş aile çatışmasının medeni hal ve eğitim durumuna, aile iş çatışmasının medeni hal, eğitim durumu ve çocuk sayısına ve işten ayrılma niyetinin medeni hal ve aylık gelire göre anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır. Kabin ekiplerinin yaşadığı iş-aile ve aile-iş çatışmalarının işten ayrılma niyeti üzerinde anlamlı etkisi olduğu ve fiziksel çalışma koşullarının işten ayrılma niyeti üzerinde anlamlı etkisi olmadığı saptanmıştır. Bu ilişkilerde algılanan örgütsel desteğin düzenleyici rolünün olmadığı tespit edilmiştir.
İşyeri mutluluğu ve iş tatmini ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin aracı rolünün belirlenmesi
İşyeri mutluluğu, bireyin iş yaşamının her merhalesinde var olan önemli bir konudur. Günümüzün modern örgütlerinin en önemli sermayesinin insan olması dolayısıyla çalışana bakış açısı değişmiş ve insan kaynağına verilen değer artmıştır. Örgütte çalışan tarafından olumlu olarak algılanan her faaliyet örgütün başarısı üzerinde doğrudan etkilidir. Çalışanın içerisinde bulunduğu çalışma ortamında mutlu olması, iş tatminini arttırıcı bir unsur olarak görebilmektedir. Bununla beraber, çalışanın mutlu olması için gerekli olan destek düzeyleri de çok önemlidir. İşyeri mutluluğu literatürü incelendiğinde, kamu kurumları üzerindeki yapılan araştırmalar az ve yetersiz olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, kamu kurumlarında çalışan kamu personelinin işyeri mutluluğu ve iş tatmini ilişkisindeki algılanan örgütsel desteğin aracı rolünü belirlemektir. Araştırmada ilk olarak işyeri mutluluğu, iş tatmini ve algılanan örgütsel destek kavramlarından bahsedilmiş, daha sonra ise bu kavramlar arasındaki ilişkiler örgütsel düzeyde incelenmiştir. Etik kurallar kapsamında araştırma yapabilmek gerekli izinler alındıktan sonra Adana ilinde bulunan kamu kurumlarında kamu personeli olarak çalışanlara kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak 325 anket dağıtılmış ve 291 anketten geri dönüş sağlanmıştır. Geri dönüş yapılan anketlerin herhangi birisinde eksik cevaplandırma olmadığından dolayı çalışmaya bu anketlerle devam edilmiştir. Elde edilen veri setinin analizi kapsamında, doğrulayıcı faktör analizi, değişkenler arası ilişkilerin incelenmesi için korelasyon analizi, değişkenler arası etkinin bulunması için regresyon analizi, aracılık testi, değişkenler arası karşılaştırma analizi ve yol analizi için yapısal eşitlik modellemesi analizlerinden yararlanılmıştır. Doğrudan etki modeli incelendiğinde bağımsız değişken olan işyeri mutluluğu bağımlı değişken olan iş tatminini pozitif yönlü etkilemektedir (p<0,05). Bu sonuçlara göre aracılık şartı için temel kriter sağlanmıştır. Sonuç olarak, işyeri mutluluğunun iş tatminine etkisinde algılanan örgütsel desteğin istatistiksel olarak kısmi aracılık ettiği ortaya konulmuştur (p>0,05). Anahtar Kelimeler: Mutluluk, İşyeri Mutluluğu, İş Tatmini, Algılanan Örgütsel Destek
Dönüşümcü liderliğin yenilikçi iş davranışına etkisinde algılanan örgütsel desteğin aracı rolü
Modern işletmecilikte rekabet üstünlüğü nitelikli ürün üretebilmenin yanında değişime açık, yenilikçi ve lider özellikli yöneticilere sahip olmayı da gerekli kılmaktadır. Çünkü küreselleşmenin dayandığı değişim ve dönüşümler yeniliğe ve değişime açık liderleri gerekli kılmaktadır. Dönüşümcü liderlik olarak kavramsallaştırılan bu liderlik davranışlarının çalışanları motive ettiği, çalışana önem verdiği ve çalışanları yenilikçi iş davranışlarına daha kolay yönlendirebildikleri görülmektedir. Bu tez araştırmasında dönüşümcü liderliğin yenilikçi iş davranışlarına etkisinde algılanan örgütsel desteğin aracı rolü incelenmiştir. Osmaniye ve Kahramanmaraş illerindeki tekstil işletmelerinde çalışan 420 katılımcıdan bilgi formu ile ölçeklerle veri toplanmıştır. Araştırmada Bass ve Avelio (1995) tarafından geliştirilmiş olan Çok Faktörlü Liderlik Anketi-Değerlendirici Formu (Multifactor Leadership Questionnaire Rater Form 5X Kısa), Jannes (2003) tarafından geliştirilmiş olan Yenilikçi İş Davranışı Ölçeği (Innovative Work Behavior Scale), Rhoades ve Arkadaşları (2001) tarafından geliştirilmiş olan Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği kullanılmıştır. Toplanan verilerin analizinde öncelikle ölçeklerin doğrulayıcı faktör analizleri ile geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. Değişkenlere yönelik analizlerde ise değişkenler arası korelasyon analizleri ile test edilmiş ve Proses Analizi yapılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre dönüşümcü liderlik yenilikçi iş davranışını pozitif yönde anlamlı olarak etkilemektedir. Dönüşümcü liderliğin algılanan örgütsel desteği ve algılanan örgütsel desteğin de yenilikçi iş davranışını pozitif yönde anlamlı olarak etkilediği görülmektedir. Araştırmanın aracılık etkisine yönelik bulgusu ise dönüşümcü liderliğin yenilikçi iş davranışlarına etkisinde algılanan örgütsel desteğin aracılık rolünün olduğu şeklindedir. Sonuç olarak dönüşümcü liderlik ve algılanan örgütsel destek çalışanların yenilikçi iş davranışlarını etkilerken çalışanların örgütsel destek algısı dönüşümcü liderliğin yenilikçi iş davranışları üzerindeki etkisinde aracı bir role sahiptir. Anahtar Kelimeler: Dönüşümcü Lider, Yenilikçi İş Davranışı, Algılanan Örgütsel Destek
Algılanan örgütsel desteğin örgütsel sinizm ve örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi
Bu çalışmada algılanan örgütsel desteğin, örgütsel bağlılık ve örgütsel sinizm üzerindeki etkisi ile algılanan örgütsel desteğin, örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde örgütsel sinizmin aracı rolü araştırılmıştır. Bu amaçla Osmaniye ilinde Devlet Hastanesinde görev yapmakta olan 250 sağlık personelinden anket ile veri toplanmıştır. Verilerin analizinde, keşfedici ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılmış değişkenler arası korelasyonlar tespit edilmiş ve yapısal eşitlik modeli ile modelin uyum iyiliği testleri ve regresyon analizi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda sağlık çalışanlarının örgütsel destek algıları, örgütsel bağlılığı pozitif yönde, örgütsel sinizmi ise negatif yönde anlamlı etkilediği, örgütsel sinizmin ise örgütsel bağlılığı negatif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Analiz sonucunda örgütsel desteğin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde örgütsel sinizmin yüksek aracılık rolü olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.
Örgütsel destek algısının çalışan performansı üzerindeki etkisinde personel güçlendirme ve iş tatmininin rolü: Turizm sektöründe bir araştırma
Onlarca yıldır üzerinde birçok araştırma yapılan örgüt, çalışan ve performans konuları her dönemin şartları içerisinde yeniden değerlendirilmiştir. Bu nedenle, Örgütsel destek algısının çalışan performansına etkisinde personel güçlendirme ve iş tatminin aracı- düzenleyici etkinsinin araştırıldığı bu çalışma ile tespit edilen sorunların çözümü için farklı yöntemler sunularak literatüre katkı yapmak amaçlanmıştır. Çalışma için veri seti olarak Balıkesir, Çanakkale ve Muğla illerinde faaliyet gösteren konaklama işletmelerinde görevli personel kolayda örneklem yöntemiyle seçilmiş ve yüz yüze anket yöntemi uygulanmıştır. Dağıtılan anketlerden geri dönüşü sağlanan ve kabul edilen 653 anket analizlerde veri seti olarak kullanılmıştır. Öncü hipotezler için değişkenler arası ilişki ve etki analizleri yapılmıştır. Diğer taraftan değişkenlerin modelde birlikte test edilebilirliği için doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. SPSS AMOS istatistik sistemi kullanılarak düzenleyici ve aracı etki analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre değişkenler arasında orta seviye ilişki bulunmaktadır. Demografik verilere ilişkin yapılan t testi sonuçlarında cinsiyet, medeni durum, çalışılan pozisyon, çalışılan bölüm ve yaş açsından veri farklılaşmazken, eğitim durumu ile hizmet süresi bakından farklılık bulunmaktadır. Örgütsel destek algısı ile çalışan performansı, personel güçlendirme ve iş tatmini arasında pozitif, personel güçlendirme ve iş tatmininin çalışan performansı üzerinde pozitif yönlü bir etkisi söz konusudur. Bir diğer analiz sonucuna göre örgütsel destek algısının çalışan performansı üzerindeki etkisinde, personel güçlendirme ve iş tatminini aracı ve seri aracılık rolü bulunurken, düzenleyici etki rolü tespit edilememiştir. Bu dört değişkenin aracılık ve düzenleyici etkisini araştırıldığı bu çalışmanın ilk olması literatüre katkısı bakımından önem arz etmektedir.
Algılanan örgütsel desteğin işe adanmışlık üzerindeki etkisinde psikolojik iyi oluş ve iş yaşam dengesinin aracılık rolünün belirlenmesi
Bu çalışma, algılanan örgütsel desteğin işe adanmışlık üzerindeki etkisini ve bu ilişkide iş yaşam dengesi ile psikolojik iyi oluşun seri aracılık rollerini incelemeyi amaçlamaktadır. Literatür taraması sonucunda, algılanan örgütsel desteğin işe adanmışlık üzerindeki doğrudan etkisinin yanı sıra iş yaşam dengesi ve psikolojik iyi oluş aracılığıyla dolaylı etkisini ele alan bütüncül bir araştırmaya rastlanmamıştır. Bu bağlamda çalışma, ilgili değişkenler arasındaki ilişkileri inceleyerek literatüre katkı sağlamayı hedeflemektedir. Dolayısıyla bu çalışma, yöneticilere ve politika yapıcılara, işgörenlerinin bağlılığını artırmak için nasıl daha etkili destek mekanizmaları oluşturabileceklerine dair bilimsel veriye dayalı bir rehber sunmayı hedeflemektedir. Araştırmanın örneklemini, Hatay ilindeki eğitim kurumlarında görev yapan tüm işgörenler oluşturmaktadır. Veriler, anket yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Analiz sürecinde Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) ve Analysis of Moment Structures (AMOS) yazılımlarından yararlanılmış, ölçeklerin yapısal geçerliliğini belirlemek amacıyla doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Değişkenlerin temel özelliklerini tanımlamak için betimleyici istatistiklerden yararlanılmış, hipotezlerin testi için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Bunun yanı sıra, çalışmada farklılık analizi (t-testi, ANOVA) de gerçekleştirilmiş ve algılanan örgütsel destek, iş yaşam dengesi, psikolojik iyi oluş ve işe adanmışlık değişkenlerinin işgörenlerin cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma süresi ve meslek türüne/pozisyonuna göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, algılanan örgütsel desteğin işe adanmışlık üzerindeki doğrudan etkisi anlamlılığını korurken, iş yaşam dengesi ve psikolojik iyi oluşun seri aracılığıyla bu ilişkiyi kısmen açıkladığı görülmüştür. Bu durum, kısmi aracılığın söz konusu olduğu bir seri aracılık modelini desteklemektedir. Araştırmanın bulguları, örgütsel destek mekanizmalarının işgörenlerin işe adanmışlık düzeyini artırmada doğrudan ve dolaylı yollarla etkili olabileceğini ortaya koymaktadır. Farklılık analizi sonuçları; iş yaşam dengesinin cinsiyete, algılanan örgütsel destek algılarının yaşa, psikolojik iyi oluş ve işe adanmışlık değişkenlerinin medeni duruma, algılanan örgütsel destek algılarının çalışma süresine ve son olarak iş yaşam dengesi, psikolojik iyi oluş ve işe adanmışlık algılarının eğitim düzeyine göre farklılaştığını göstermiştir. Sonuç olarak, bu çalışmanın, örgütsel destek, iş yaşam dengesi, psikolojik iyi oluş ve işe adanmışlık arasındaki dinamikleri inceleyen özgün bir katkı sunduğu düşünülmektedir.
Mersin ilinde lojistik sektöründe çalışanların örgütsel destek algısının iş performansları üzerine etkisi: Örgütsel etik ikliminin aracılık rolü
Günümüz küresel rekabet ortamında iş performansını artırmak önemli bir rekabet unsurudur. İş performansını artırmak için birçok değişken etkili olabilmektedir. Literatürde birçok değişken adı geçmektedir. Bunlardan ikisi de örgütsel destek ve örgütsel etik değişkenleridir. Bu çalışmada bu iki değişkenin iş performansı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Lojistik sektörü küresel iş ortamında ticari ilişkileri ve faaliyetleri gerçeğe dönüştüren, mal ve hizmet değişimini kolaylaştıran bir sektördür. Bu sektör yedi gün yirmi dört saat esasıyla hizmet vermektedir. Bu tezin amacı, Mersin ilinde lojistik sektöründe çalışanların örgütsel destek algılarının iş performanslarına etkisini incelemek ve örgütsel etik iklimin aracılık rolünü araştırmaktır. Tez kapsamında, Mersin ilinde lojistik sektöründe farklı branşlarda görev yapan insanlar araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Mersin ilinde bu sektörde çalışan kişi sayısının yaklaşık olarak yirmi bin civarında olduğu değerlendirilmektedir. Araştırmaya gönüllü katılım sağlayan n = 386 çalışan araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Veri toplamak amacıyla elektronik anket yöntemi kullanılmış olup, kolayda örneklem yoluna gidilmiştir. Uygulanan anketlerden elde edilen veriler sonucunda değişkenler arasındaki ilişkileri tespit etmek amacıyla, t testi, ANOVA, regresyon ve korelasyon analizleri yapılmıştır. Değişkenlere yönelik doğrulayıcı faktör analizi ile aracı etkinin tespit edilmesi için ise yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre Mersin ilinde lojistik sektöründe çalışanların örgütsel destek algılarının iş performanslarına pozitif etkisinin olduğu ve örgütsel etik iklimin bunda kısmi aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Destek, İş Performansı. Örgütsel Etik iklim, Aracılık Etkisi
Kriz yönetimi uygulamalarının sağlık kurumlarında çalışan personelin iş performansına etkisi örgütsel desteğin aracılık rolü: Mersin ili örneği
Dünya genelinde sağlık kuruluşlarında artmaya başlayan kriz olayları gerek hastalar gerekse sağlık personelleri açısından iş performansını etkilemeye başlamış ve bu konu hakkında yapılan çalışmalarda artışlar gözlemlenmiştir. Kriz yönetiminin sağlanarak iş performansının değerlendirilmesi ve arttırılması gereklilik arz etmektedir. Bu çalışmada kriz ve kriz yönetimi kavram tanımları üzerinde durulmuş, iş performansını etkileyen etmenler ile sağlık kurumlarında gerçekleşen kriz olaylarının sağlık çalışanlarının iş performansı üzerindeki etkisi ve örgütsel desteğin aracılık rolü üzerinde araştırma çalışmaları yapılmıştır. Yapılan bu çalışmada amaç, sağlık kurumlarında kriz yönetiminin iş performansına etkisini ortaya koymak ve örgütsel desteğin aracılık rolünün kriz desteği uygulamalarındaki yeri ve önemi hakkında bilgilendirme yapmaktır. Bu bağlamda mevcut literatürün sistematik olarak incelenmesi ile araştırma gerçekleştirilmiştir. İlgili literatür, veri tabanlarından anahtar kelimeleri kullanarak taranmış ve elde edilen metodolojik yaklaşımlar, makaleler, bulgular ve teorik katkılar açısından incelenmiştir. Araştırma kısmında Mersin ilinde kamu veya özel sağlık kurumlarında (hastaneler, 112 ASHİ'ler ve ASM'ler) çalışan 411 katılımcının doldurduğu anket analizlere dâhil edilerek elde edilen veriler SPSS ve AMOS paket programları kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak; bu çalışma iş performansı, kriz yönetimi ve örgütsel desteğe ilişkin mevcut bilgi birikimini sistematik bir şekilde sunmaktadır. Yapılan araştırma ile sağlık kurumlarında kriz yönetimi ve iş performansı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ve örgütsel desteğin bu süreçteki aracılık rolü olduğu saptanmıştır. Bu çalışma ileride yapılabilecek araştırmalar için temel oluşturmakta, aynı zamanda alandaki boşlukları belirlemekte ve gelecekteki çalışma için öneriler sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Sağlık Kurumları, Kriz, Kriz Yönetimi, İş Performansı, Örgütsel Destek
Spor örgütlerinde iç girişimcilik ve müşteri yönlü davranışlar geliştirmede içsel pazarlama algısı ve algılanan örgütsel desteğin aracılık rolü
Tezin amacı, aktif katılımcılara spor hizmet ve programları hazırlayıp sunan örgüt çalışanlarının iç girişimcilik ve müşteri yönlü davranışlar geliştirmelerindeki içsel pazarlama algısı ve algılanan örgütsel desteğin aracılık rolünün üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmanın evrenini, İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı Gençlik ve Spor Müdürlüğü ve İstanbul Spor Etkinlikleri ve İşletmeciliği Ticaret AŞ (Spor İstanbul)'de çalışanlar; örneklemini ise basit rastgele örnekleme yöntemi ile belirlenen (n=583) gönüllü katılımcılar oluşturmaktadır. Katılımcılara tanımlayıcı form, iç girişimcilik davranışı, müşteri yönlü davranış, içsel pazarlama algısı ve algılanan örgütsel destek ölçekleri uygulanmıştır. Ölçeklerden elde edilen veriler SPSS 25.0 paket programında kaydedilmiş ve analizler bu program üzerinden yapılmıştır. İstatistiksel süreçte; Mann Whitney U, Kruskal Wallis-H, Spearman Korelasyon ve Regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgulardan elde edilen verilere göre çalışanların iç girişimcilik, müşteri yönlü davranış, içsel pazarlama algısı ve örgütsel destek algısısının iyi düzeyde olduğu görülmüştür. Çalışanların demografik özellikleri ile iç girişimcilik davranışı alt boyutları karşılaştırıldığında; cinsiyet ile yenilikçilik ve genel iç girişimcilik eğilimi, yaş ile yenilikçilik, eğitim düzeyi ile yenilikçilik, risk alma/üstlenme ve inisiyatif kullanma yetkinliği (öngörü), mesleki deneyim ile genel iç girişimcilik eğilimi, statü ile risk alma/üstlenme ve gelir düzeyi ile risk alma/üstlenme alt boyutlarında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark gözlenmiştir. Çalışanların demografik özellikleri ile müşteri yönlü davranış ve alt boyutları karşılaştırıldığında; cinsiyet ve mesleki deneyim değişkenleri ile kişisel ilişki geliştirme boyutunda, eğitim düzeyi ile müşteri yönlü davranış genel skorunda, müşteri ihtiyaçlarını anlama, doğru hizmet ve hizmet hazırbulunuşluğu boyutlarında anlamlı bir farklılık vardır. Statüye göre müşteriye özel ilgi gösterme ve müşteriyle kişisel ilişki geliştirme, gelir düzeyi ile müşteri ihtiyaçlarını anlama ve hizmet hazırbulunuşluğu boyutlarında da anlamlı bir fark vardır. Ancak yaş ile müşteri yönlü davranış ve alt boyutları arasında anlamlı bir farklılık yoktur. İçsel pazarlama algısı ve alt boyutları ile eğitim düzeyi, mesleki tecrübe, statü ve gelir düzeyi değişkenleri arasında olduğu gibi cinsiyet ile içsel pazarlama genel skoru, iletişim ve bilgi paylaşımı, somut yararlar, soyut ve sosyal yararlar alt boyutlarında da anlamlı farklılık vardır. Ayrıca yaş ile içsel pazarlama algısı genel skoru, bireysel ihtiyaçlara yönelik yönetici ilgisi, soyut ve sosyal yararlar alt boyutlarında da anlamlı farklılık belirlenmiştir. Örgütsel destek algısı ile yaş, eğitim düzeyi, mesleki tecrübe, statü ve gelir düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmaktadır. Fakat cinsiyet ile algılanan örgütsel destek arasında farklılık istatistiksel açıdan anlamlı değildir. İçsel pazarlama algısı ve alt boyutları ile iç girişimcilik davranışı ve alt boyutları arasında zayıf ve orta düzeyde olumlu yönde bir ilişki bulunduğu ve içsel pazarlama algısının iç girişimcilik davranışını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. İçsel pazarlama algısı alt boyutları ile müşteri yönlü davranış alt boyutları arasında zayıf ve orta düzeyde pozitif yönde bir ilişki görüldüğü ve içsel pazarlama algısının müşteri yönlü davranışı olumlu yönde etkilediği belirlenmiştir. Algılanan örgütsel destek düzeyi ile iç girişimcilik davranışı ve alt boyutları arasında zayıf ve orta düzeyde pozitif yönde bir ilişki bulunduğu, algılanan örgütsel desteğin iç girişimcilik davranışını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Algılanan örgütsel destek düzeyi ile müşteri yönlü davranış ve alt boyutları arasında zayıf ve orta düzeyde pozitif yönde bir ilişki bulunduğu ve algılanan örgütsel desteğin müşteri yönlü davranışı olumlu yönde etkilediği görülmüştür.
Örgüt iklimi ve algılanan örgütsel desteğin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisi üzerine sağlık sektöründe bir araştırma
Değişen çevre ve artan rekabet şartlarında işletmelerin hedef ve amaçlarına ulaşabilmesinde çalışanların büyük bir rolü bulunmaktadır. Bu noktada çalışanların rol gereklerinin dışında, gönüllü bir biçimde yararlı davranışlar sergilemeleri örgütlerin performansı ve işleyişi açısından önem kazanmaktadır. Bu açıdan çalışanların rol tanımlarının dışında kalan ve kendi istekleri doğrultusunda örgütün iyiliği amacıyla sergiledikleri örgütsel vatandaşlık davranışı kavramı, tez çalışması kapsamında odaklanılan temel kavram olmuştur. Bu araştırmanın amacı, örgüt iklimi ve algılanan örgütsel desteğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisini belirleyebilmektir. Araştırmada veri toplama aracı olarak anket tekniğinden yararlanılmıştır. Bu kapsamda, Muğla ili Menteşe ilçesinde bir kamu ve bir özel hastanede görev yapmakta olan çeşitli unvanlardaki 200 çalışandan anket tekniği ile veri toplanmıştır. Verilerin analizi sürecinde tanımlayıcı istatistiksel analizler, güvenilirlik analizi, faktör analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizleri yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarına göre çalışanların örgüt iklimine yönelik algılarının örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde anlamlı ve pozitif yönlü etkisinin olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, örgüt ikliminin örgütsel vatandaşlık davranışı alt boyutları olan özgecilik ve sivil erdem boyutu üzerinde anlamlı ve pozitif yönlü etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada algılanan örgütsel desteğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde bütün olarak anlamlı bir etkisinin olmadığı, ancak örgütsel vatandaşlık davranışının vicdanlılık ve sivil erdem boyutları üzerinde anlamlı ve pozitif yönlü bir etkisinin olduğu belirlenmiştir.
Spor örgütlerinde görev yapan antrenörlerin algılanan örgütsel destek, iş tatmini, iş benimseme, iş sadakati ve yaşam tatmini arasındaki ilişkinin araştırılması: Ege Bölgesi spor örgütlerinde görev yapan antrenörler örneği
Bu çalışmada, Spor Örgütlerinde Görev Yapan Antrenörler örneği üzerinden, algıladıkları örgütsel destek, yapmış oldukları antrenmanlarda işini benimseme, yapmış olduğu çalışmalar sonucu iş tatmini, işine bakış açısından iş sadakati ile yaşam tatmini kavramları arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmada genel tarama modeliyle yapılan bu çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel ve ilişkisel tarama metodolojisinin yaklaşımında gerçekleştirilmiştir. Araştırma evreni Ege Bölgesinde (İzmir 123 Antrenör, Manisa 73 Antrenör, Aydın 53 Antrenör, Denizli 28 Antrenör, Muğla 57 Antrenör, Afyonkarahisar 30 Antrenör, Kütahya 42 Antrenör, Uşak 30 Antrenör) toplamda 430 faal antertrenöre ulaşılması amaçlanmıştır. Örneklem grubumuz da ise 325 antrenöre ulaşılarak yeterli sayı sağlanmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama aracı iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm 9 maddeden oluşan demogrefik özellikleri belirlemeye yöneliktir. İkinci bölümde ise Ekşi, Ş. (2019) tarafından Türkçe uyarlaması yapılan, Mc Donald, McIntyre (1997) tarafından geliştirilen "İş tatmini ölçeği", 7 madde, Borzaga, Tortia (2006) tarafından geliştirilen "iş sadakati ölçeği", 5 madde, Eisenberger (2001) tarafından geliştirilen "algılanan örgütsel destek ölçeği'', 6 madde, Kanungo ( 1982) tarafından geliştirilen "iş benimseme ölçeği", 10 madde ve 4 madde Pavot, Diener, (1993) tarafından geliştirilmiş "yaşam tatmini ölçekleri kullanılmıştır. Araştırma analizi bilgisayar ortamında SPSS istatistiksel paket program kullanılarak yapılmıştır. Ölçeklerin geçerliliği için AMOS 22 ile Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmış, güvenirliliği için iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alpha) hesaplanmıştır. Ayrıca tanımlayıcı istatistik yapılmış ve hipoezlerin testinde T-Testi, Anova ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Elde edilen verilerin normal dağılım gösterdiği tespit edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre; İş tatmini düzeyi, 47 ve üzeri yaşa sahip olanlarda, bekarlarda, lise mezunlarında, 21 yıl ve üzerinde mesleki deneyime sahip olanlarda, milli takım antrenörü olanlarda, 5. kademe antrenörlerde, 1 kez ödül alanlarda, ümitler ve gençler grubuna sporcu yetiştirenlerde, spor bilgi sistemini çok iyi kullananlarda ve herkes için spor projesinde görev yapanlarda en yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. İş sadakati düzeyi, 47 ve üzeri yaşa sahip olanlarda, bekarlarda, lise mezunlarında, 21 yıl ve üzerinde mesleki deneyime sahip olanlarda, milli takım antrenörü olanlarda, 5. kademe antrenörlerde, 1 kez ödül alanlarda, minikler ve yıldızlar grubuna sporcu yetiştirenlerde, spor bilgi sistemini iyi kullananlarda ve herkes için spor projesinde görev yapanlarda en yüksek düzeydedir. İş benimseme düzeyi, 47 ve üzeri yaşa sahip olanlarda, bekarlarda, lise mezunlarında, 21 yıl ve üzerinde mesleki deneyime sahip olanlarda, milli takım antrenörü olanlarda, 5. kademe antrenörlerde, 2 kez ödül alanlarda, ümitler ve gençler grubuna sporcu yetiştirenlerde, spor bilgi sistemini çok iyi kullananlarda ve herkes için spor projesinde görev yapanlarda en yüksek düzeydedir. Yaşam tatmini düzeyi, 47 ve üzeri yaşa sahip olanlarda, evlilerde, lise mezunlarında, 21 yıl ve üzerinde mesleki deneyime sahip olanlarda, milli takım antrenörü olanlarda, 5. kademe antrenörlerde, 1 kez ödül alanlarda, büyükler grubuna sporcu yetiştirenlerde, spor bilgi sistemini çok iyi kullananlarda ve herkes için spor projesinde görev yapanlarda en yüksek düzeydedir. Algılanan örgütsel destek düzeyi 47 ve üzeri yaşa sahip olanlarda, bekarlarda, lise mezunlarında, 21 yıl ve üzerinde mesleki deneyime sahip olanlarda, milli takım antrenörü olanlarda, 5. kademe antrenörlerde, 4 ve üzeri kez ödül alanlarda, sporcu yetiştirmeyenlerde, spor bilgi sistemini iyi kullananlarda ve herkes için spor projesinde görev yapanlarda en yüksek düzeydedir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda, iş sadakati, iş tatmini, iş benimseme, yaşam tatmini ve algılanan örgütsel destek arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde korelasyon görülmüştür. Sonuçlar, algılanan örgütsel desteğin ve antrenman koşullarının iyileştirilmesinin antrenörleri olumlu yönde etkilediğini göstermiştir. Algılanan örgütsel destek, başarıyı olumlu yönde etkilemiştir. Psikolojik güçlendirme ve örgütsel bağlılık davranışı başarıyı olumlu yönde etkilemiştir. Spor örgütünün davranışı antrenörlerin algıladığı örgütsel destek ile başarı arasında olduğu kadar, psikolojik olarak da antrenörün iş tatmini arasında kısmi bir aracı olarak hareket etmiştir. Teori ve yönetimsel uygulama üzerine bir dizi öneri önerildi. Anahtar Kelimeler: Spor Örgütleri, Antrenörlerin algıladığı örgütsel destek, İş benimseme, iş sadakati, Yaşam tatmini, İş tatmini
The role of perceived organizational support on organizational cynicism with the impact of job burnout and openness to change: A study in a global company in retail sector
It is known that human factor, their feelings, and emotions are extremely important to become a successful organization. Negative attitudes towards the organization they work for, dissatisfaction with their job, dissatisfaction with their colleagues and managers, disappointment by them, not being able to rise as they deserve, and not meeting the expectations of the salary they receive make it difficult for the organization to achieve its strategic goals. On the other hand, to survive and gain a competitive advantage, it is not enough to only hire talented employees, ensure that they adapt to the organization, and keep them in the organization. This dissertation aims to question the mediating role of job burnout in the relationship between perceived organizational support and organizational cynicism and the moderating role of openness to change. The quantitative analyzes conducted in line with the purpose of the research were carried out with the participation of a total of 356 employees in a global organization operating in the retail sector, which is in a structural change. Various analyzes were applied to the obtained data in line with the purpose of the study. SPSS (Version 20.0) statistics program was used during the analyzes. As a result of the analysis, it was concluded as there was a negative and significant relationship between perceived organizational support and organizational cynicism, while the mediating role of job burnout on this relationship was partially significant. Besides, the impact of openness to change in the relationship between perceived organizational support and organizational cynicism was not significant. It has been found as the emotional exhaustion dimension explains the higher variance of the dependent variable of organizational cynicism. This study contributes to the relevant literature by making managerial suggestions on perceived organizational support, organizational cynicism, and job burnout in the organizational behavior literature. In addition, since this study includes participants from different nationalities of the organization, it is one of the important studies in the relevant literature to examine the relationship between concepts.
Human resources management practices and intention to leave : The moderating and mediating roles of professional commitment and perceived organizational support
The relationship between human resource management (HRM) practices and employees? intention toleave the organization has been gaining increased attention among researchers and human resourcepractitioners. This relationship is critical, because employees in organizations are viewed asinvaluable contributors prominently in the realization of organizational goals and objectives.In this study, we intended to examine the effect of a selected number of human resources practices onemployees?intention to leave with respect to perceived organizational support and professionalcommitment of these employees in companies in Turkey.The data was was collected from different companies in İstanbul, Bursa, Ankara and İzmir bycontacting Human Resource Management (HRM) departments and also by e-mailing thequestionnaires to the respondents. Selection of the sample of this study was done by taking intoconsideration a balanced composition of Turkish workforce. The target population coveredemployees working in different organizations in İstanbul, Bursa, Ankara and İzmir.The questionnaireswere sent to 500 employees and number of total respondents was 200 from 14 differentorganizations.A self-administered questionnaire was developed for this particular study consisting of twocomponents. The first component of the questionnaire comprised of 7-Point Likert type scale items.These questions aimed to reveal the selection practices, training and development opportunities,performance appraisal practices, Work-family support practices, perceived organizational support(POS), professional commitment and intention to leave. The second part of the questionnaireidentified employees? demographic data, such as age, gender, education level, current job positionand tenure with the current job position.viThe results indicate that there is a negative relationship between selection practices, training anddevelopment opportunities,performance appraisal practices, work-family support practices applied inan organization and employees?intention to leave in organizations in Turkey.On the other hand, results show that there are two dimensions of Perceived Organizational Support,which are Positive Perceived Organizational Support and Negative Perceived Organizational Support.The results reveal that there is a significant and a positive relationship between Positive PerceivedOrganizational Support and the human resources practices chosen in this study. For example, whenfair and objective selection practices increases, Positive Perceived Organizational Support alsoincreases. Moreover, the higher the use of work-family support practices in a company, the more thePositive Perceived Organizational Support of employees.The results also indicate that only Negative Perceived Organizational Support mediates therelationship between selection practices, training and development opportunities,performanceappraisal practices and employees? intention to leave in Turkey. Only in work-family supportpractices ,both Negative Perceived Organizational Support and Positive Perceived OrganizationalSupport mediate the relationship between work-family support Practices applied in a company andemployees?intention to leave in Turkey.The results also reveal that professional commitment does not moderate the relationship betweenPerceived Organizational Support and employees? intention to leave in Turkey.After the literature review, it has been understood that there is a gap exists regarding the relationshipbetween human resources practices and employees?intention to leave an organization in Turkishliterature. This study intends to fill this gap.