Leadership models
388 theses under this subject heading
Öğretmenlerin liderlik tipleri ve inovasyonel yaklaşımlarının incelenmesi
Bu çalışma öğretmenlerin liderlik tipleri ile inovasyonel yaklaşımları belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma Osmaniye ilinin Kadirli ilçesinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olarak çalışan beş farklı branştaki öğretmenlerin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenlerin 103'ü kadın 136'sı erkek olmak üzere toplam 239 kişi çalışmaya katılmıştır. Veri toplama aracı olarak demografik özellikleri belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanmış kişisel bilgi formu, liderlik tarzlarını belirlemek amacıyla Yiğit (1996) doktora tezinde kullandığı, orijinal hali Hemphill ve Coons tarafından hazırlanan, Andrew W. Halpin ve B. J. Winer tarafından geliştirilen "Liderlik Davranışlarını Betimleme Anketi", Ergun tarafından türkçeye uyarlanmış 33 soruluk liderlik tarzları ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan diğer ölçeği ise Çavuş (2006) 'un doktora tezinden alınan inovasyon ölçeğidir. Ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirlik çalışması Bayram (2013) tarafından yapılmış Cronbach's Alpha değerlerin 0,60'ın üzerinde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin branş dağılımları Beden Eğitimi ve Spor Öğretmeni, Türkçe Öğretmeni, Matematik Öğretmeni, İngilizce Öğretmeni ve Sınıf Öğretmeni olarak belirlenmiştir. Araştırmada katılımcıların otokratik, demokratik, hümanist, bürokratik ve karizmatik liderlik türleri ile inovasyon arasında Kolerasyon testi sonuçlarında pozitif yönlü, anlamlı bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Liderlik türlerinin inovasyon üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılan regresyon testi sonuçlarında değişkenler arasında anlamlı bir farklılığın olduğu, bu farklılığın ise otokratik, demokratik ve hümanist liderlik türleri olduğu tespit edilmiştir. Bürokratik ve karizmatik liderlik türlerinin inovasyon üzerinden anlamlı bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir
Otel çalışanlarında dönüşümcü liderliğin presenteeism üzerindeki etkisi: İş yaşam dengesinin aracılık rolü
Teknolojinin hızla gelişmesi bazı sektörlerde insan kaynağına olan ihtiyacı azaltmasına rağmen otel işletmelerinde insan kaynağına olan ihtiyaç hala önemini korumaktadır. Fakat otel işletmelerin emek yoğun özelliği, çalışma saatlerinin uzun ve vardiyalı olması, müşteri ile çalışan arasındaki yüz yüze ilişkinin yoğun olması ve yöneticilerin olumsuz tutum ve davranışları çalışanlar üzerinde fiziksel ve ruhsal sorunlara neden olabilmektedir. Nitekim çalışma ortamındaki olumsuzluklar çalışanların iş yaşam dengesizliği yaşamasına ve iş yerinde olmalarına rağmen görevlerini tam olarak yerine getirememesi (presenteeism) sorununa zemin hazırlayabilmektedir. Bu tez çalışmasında, otel işletmelerinde dönüşümcü liderliğin çalışanların presenteeism davranışı üzerindeki etkisinde iş yaşam dengesinin aracılık rolünü incelenmesi amaçlanmaktadır. Karma yöntem kullanılarak gerçekleştirilen araştırmanın, nicel kısımda İstanbul İli'nde faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel çalışanlarından nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniği ile 442 adet veri toplanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS 24 aktarılmış ve araştırmanın kavramsal modeli AMOS 23 programı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel kısmında ise, nicel araştırmaya katılan katılımcılardan gönüllü olan 25 otel çalışanı ile derinlemesine görüşmeler yapılmış ve MAXQDA 12 ile analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel analiz kısmında, araştırmada kullanılan ölçeklerin yapı geçerliliklerini test etmek için doğrulayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiş ve kavramsal modeli test etmek için de yol analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçları, dönüşümcü liderliğin presenteeismi ve iş yaşam dengesi pozitif, iş yaşam dengesinin presenteeismi pozitif yönde etkilediği ortaya çıkmıştır. Buna ilaveten, dönüşümcü liderliğin presenteeism üzerinde etkisinde iş yaşam dengesinin kısmı aracılık etkisinin bulunduğu tespit edilmiştir. Nitel araştırma kısmında ise dönüşümcü liderliğin presenteeismi pozitif etkilemesinde, yöneticilerin çalışanlar ile iş odaklı ilişki kurması, çalışanlara değer vermemesi ve güvenmemesi en önemli unsurlar olarak gösterilebilir. Son olarak, araştırmanın sonuçları doğrultusunda da otel yöneticilerine ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur. Anahtar kelimeler: Dönüşümcü liderlik, İş Yaşam Dengesi, Presenteeism, Otel Çalışanları
Etik lider olarak okul yöneticisinin özellikleri ve davranışlarına ilişkin ortaöğretim öğretmenlerinin görüşleri (Eskişehir ili örneği)
Toplumsal yapılarda etikle ilgili sorunlar giderek artmaktadır. Bu sorunların üstesinden gelebilmek içinse araştırmacılar örgütlerin liderlerinin özellikleri ve davranışları üzerinde durmaktadır. Bu araştırmanın genel amacı ise Eskişehir Odunpazarı ve Tepebaşı ilçelerine bağlı ortaöğretim örgütlerinde görev yapan öğretmenlere göre etik lider olarak okul yöneticisinin nasıl olması gerektiğini belirlemektir. Bu genel amaç doğrultusunda etik lider olarak okul yöneticisinin özelliklerini, davranışlarını ve değerlerinin kaynağını belirlemeyi amaçlar. Bu araştırma nitel araştırma yöntemine dayanarak hazırlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması yaklaşımı kullanılmıştır. Araştırmanın verileriyse yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde ise betimsel analiz yaklaşımı kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2012-2013 eğitim öğretim yılında Eskişehir Odunpazarı ve Tepebaşı ilçelerine bağlı resmi ortaöğretim kurumlarının öğretmenleri oluşturmaktadır ve sayısı 2452'dir. Araştırmanın çalışma grubu ise 2012-2013 eğitim-öğretim yılında Eskişehir Odunpazarı ve Tepebaşı ilçelerindeki resmi ortaöğretim kurumlarında görev yapan 33 ortaöğretim öğretmenidir. Çalışma grubunu belirlerken amaçlı örnekleme yöntemi olan maksimum çeşitlilik örneklemeden yararlanılmıştır. Araştırmanın verilerinin toplanması için araştırmacı tarafından hazırlanan 'Etik Lider Olarak Okul Yöneticisinin Özellikleri ve Davranışları Görüşme Formu' kullanılmıştır. Görüşme formu demografik özellikler ve etik lider olarak okul yöneticisinin özellikleri ve davranışlarına ilişkin görüşme soruları olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Görüşme soruları etik liderlik konusuna ilişkin literatüre, daha önceden yapılmış olan araştırmalara ve araştırmanın amaçlarına göre hazırlanmıştır. Toplam 11 sorudan meydana gelmektedir. Hazırlanmış olan sorular, araştırma problemi ve amacının ne olduğunun yazıldığı bir form haline getirilerek alan uzmanlarının görüşüne sunulmuştur. Alınan görüşler doğrultusunda üzerinde gerekli düzeltmeler yapılmış ve öğretmenler tarafından soruların anlaşılırlığını sınamak içinse 3 öğretmenle pilot görüşme yapılmıştır. Bu çalışmanın sonunda, soru maddelerinin iç geçerliği saptanmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde betimsel analiz yaklaşımına dayanarak 4 aşama takip edilmiştir. Bunlar: Görüşme kayıtlarının dökümü, kodlama anahtarının oluşturulması ve kodlanması, kodlamaların karşılaştırılması ve güvenilirlik, bulguların tanımlanması ve yorumlanmasıdır. Araştırmanın güvenilirliği Güvenirlik = Görüş Birliği / Görüş Birliği + Görüş Ayrılığı, formülü kullanılarak hesaplanmıştır. Bu hesaplamaya göre güvenirlik 0,87 olarak bulunmuştur. Araştırma bulgularının tartışılmasında ise Ertürk'ün (2012), Toksoy'un (2011), Aktoy'un (2010), Aydın'ın (2010), Kılınç'ın (2010), Yıldırım'ın (2010), İskele'nin (2009), Özdemir'in (2009), Şimşek ve Altınkurt'un (2009), Karaköse'nin (2008), Gültekin'in (2008), Erdoğan'ın (2007) ve Küçükkaraduman'ın (2006), Turhan'ın (2007) ve Moorhouse'ın (2002) etik liderlikle ilgili araştırmaları dikkate alınmıştır. Araştırmann birinci alt amacı olan 'etik lider olarak okul yöneticisinin özelliklerine' ilişkin sonuçlar yönetim becerileri, insanları etkileme gücü ve insaniyeti ile ilgili özelliklerine odaklanmaktadır. Araştırmann ikinci alt amacı olan 'etik lider olarak okul yöneticisinin davranışlarına' ilişkin sonuçlar (a) okul yönetimi, (b) insan ilişkileri, (c) bireylerin haklarını koruması ve (d) okulda etik kültür oluşturması gibi davranış alanlarına odaklanmaktadır. Bu doğrultuda (a) etik lider olarak okul yönetimine ilişkin davranışları yönetim anlayışı, yönetimde karar alma, şeffaflık, hesap verme, yönetim süreçleri, kurallar ve yaptırımlar, okuldaki sinerji, okulun sorunları-ihtiyaçlar-başarısı ve öğrencinin ihtiyaçları-başarısı gibi davranış alanları ön plana çıkmaktadır. Araştırmanın ikinci amacına ilişkin bir diğer sonuç ise (b) etik lider olarak insan ilişkilerine yönelik sonuçlardır. Bu doğrultuda iletişim becerileri ve insana verdiği değer ile ilgili davranışları iki alt davranış boyutu olarak gözlenebilir. İkinci amaca yönelik bir diğer sonuç ise (c) etik lider olarak okul yöneticisinin bireylerin haklarını korumasına odaklanmaktadır. Bireylerin sosyal ve yasal haklarını koruması, adil davranması ve ayrımcı olmaması bu konuya ilişkin davranışlar olarak tanılanabilir. Araştırmanın ikinci amacına ilişkin dördüncü alt sonuç (d) okulda etik kültür oluşturmaya yönelik davranışlarını ön plana çıkarmaktadır. Bu doğrultuda örnek olan, etik kurallar çerçevesinde okulu yöneten, öğrencilerin katıldığı, etik düşünceyi geliştiren seminerler, etkinlikler, projeler düzenleyen ve ilkeli olan gibi temel nitelikler öğretmenler tarafından okul yöneticilerine atfedilen temel davranışlar olarak gözlenmiştir. Araştırmada yer alan katılımcılara göre araştırmanın üçüncü alt amacında yer alan etik lider olarak okul yöneticisinin değerlerinin kaynağı koşunda dine olan inanç, kişiliği, toplum ve toplumsal kurallar, evrensel değerler ile ulusal ve evrensel değerleri sentezlemesi temel görüşler olarak öne çıkmaktadır. Eğitim politikalarının bütünleşik bir parçası olarak eğitim yöneticilerinin seçimi, yetiştirilmesi ve geliştirilmesi süreçlerinde etik ilkeler bir ölçüt niteliği taşımalıdır. Okul kültüründe etik değer ve ilkeleri içeren davranış değer ve tutumlar başta okul yöneticileri ve öğretmenler tarafından benimsenmesi ve hayata geçirilmesine yönelik yönetsel ve örgütsel yapı ve süreçler tesis edilmelidir. Anahtar Sözcükler:Etik Liderlik, Okul Yöneticisi, Etik İlke
The relationship between leadership styles and organizational commitment among employees of ngos working in the Ethiopian-Somali region
The present study investigates the relationship between leadership styles and organizational commitment among employees working at NGOs in the Ethiopian Somali Region. An explanatory sequential mixed method has been used to disclose the dominant style and corresponding employees' organizational commitments. The responses from quantitative survey of 136 employees and supervisors working in 17 different NGOs and in-depth interviews held with 7 leaders have been used to illustrate results. The quantitative data were analyzed by using the SPSS 21 version software. Summaries of demographic characteristics and descriptive states of main variables of the study were obtained and then presented. Moreover, the researcher examined the directions and strengths the association among the study variables through correlation analyses with leadership styles representing the independent variables and employees' organizational commitment as a dependent variable. The qualitative data were examined through content analyses of the responses provided by the participants of the in-depth interviews and results obtained thereafter were presented in the form of direct quotation and explanatory interpretations. Employees in these organizations tend to perceive that their respective leaders were displaying more of transactional and laissez-faire than transformational behaviors. The preponderance of evidences from both quantitative survey and qualitative in-depth interviews establish the connection between the leadership styles and organizational commitment among employees working in these NGOs. Keywords: Transactional, transformational, laissez-faire leadership styles, employees' organizational commitments, NGOs, Ethiopian-Somali region.
Örgütlerde cinsiyet bağlamında otantik lider karşılaştırılması ve çalışanların cinsiyete yönelik otantik lider davranışları algılamalarına dair bir uygulama çalışması
Bu çalışmanın amacı, örgütlerdeki otantik lider davranışlarını cinsiyet bağlamında farklılıklarını araştırmak ve çalışanların kadın ve erkek liderleri otantik davranış açısından algılama farklılıklarını ortaya koymaktır. Bu amaçla birinci bölümde liderlik kavramı ve tanımlamaları, yeni liderlik yaklaşımları, ve son olarak da otantik liderlik ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde kadın ve erkek liderlerin davranış farklılıkları başlığı altında kadının çalışma yaşamına girişi, toplumdaki ve çalışma hayatındaki yeri, çalışma hayatında karşılaştığı engeller, kadın meslekleri,kadın ve erkeğin biyolojik ve eril dişil açısından ve liderlik davranışı açısından farklılıkları, kadın ve eğitim ve son olarak da Türkiye'de Dünya'da kadın liderlerin durumu ve istatistiksel bir çalışmaya yer verilmiştir. Çalışmanın son bölümünde liderlik tiplerinden olan otantik liderlik davranışları cinsiyet bağlamında karşılaştırmasını yapmak üzere Kütahya'da bir firmaya bağlı 4 örgüt üzerindeki 3 kadın ve 3 erkek lider ve onlara bağlı çalışanlar baz alınmış,onlarla derinlemesine görüşme yapılarak yapılandırılmış sorular sorulmuş,ve alınan cevaplar deşifre edilmiş, nitel çalışma yöntemlerinden betimsel analiz kullanılarak bu elde edilen veriler karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Liderlik, Otantik Liderlik, Kadın ve Erkek Lider, Kadın Erkek Otantik Davranış ve algılamaları
Ruhsal liderliğe ilişkin kuramsal bir inceleme
Teknolojik imkanların ve bilimsel gelişmelerin hayatımızı her yönden kuşattığı ve hemen her boyutuyla yaşantımızı kaçınılmaz biçimde etkilediği, çoğu durumda `sürekli değişmemizi' zorunlu kılan gelişmelerin ortaya çıktığı bir çağda, toplumsal yapılar, örgütler ve elbette liderlik anlayışı da metamorfoz geçirmelidir. Günümüzde, insanların sahip olduğu maddi olanakların genişliğine ve ulaşılmak istenen bilgiye `birkaç tıkla' ulaşılabilmesine rağmen, elde edilenin `anlamının', örgütlerin ve genel anlamda hayatın `anlamının ve amacının' sorgulandığı bir gerçektir. Bugün, örgütlerin özü ve ruhu insanlar olduğundan, değişen paradigmalara uyum sağlayacak ve onların manevi ihtiyaçlarını da dikkate alacak liderlik yaklaşımlarını öngörmektedir. Maddi gereksinimlerin ve kazanımların ötesinde, izleyenlerin ve liderin ruhsal gereksinimlerine odaklanan ve ruhsallığı evrensel ve birleştirici bir unsur olarak değerlendiren ruhsal liderlik, bu liderlik yaklaşımlarından biridir.Bu araştırmanın amacı ruhsal liderliği her yönüyle incelemek ve alanyazındaki mevcut birikimi bilimsel analiz ve sentez yoluyla ortaya koyabilmektir. Bu amaçla, yerli ve yabancı alanyazın taranmış ve ruhsal liderliğe ilişkin veriler araştırma alt problemlerine yanıt sunacak biçimde çözümlenmiştir. Ruhsal liderliğe ilişkin var olan durum olduğu gibi ortaya konulduğundan bu çalışma betimsel bir araştırmadır.Araştırmanın sonucunda, ruhsal liderliğin dinsel ve laik / seküler olmak üzere iki farklı açıdan ele alındığı görülmüştür. Dinsel açıdan konuyu işleyen kaynaklarda `kuram' kelimesi geçmemekte, ancak laik yönetim anlayışının hakim olduğu örgütler açısından ruhsallık ve ruhsal liderlik konusunu değerlendiren kaynaklarda `ruhsal liderlik kuramı' ifadesi yer almaktadır. Her iki yaklaşım değerlendirildiğinde, liderlik tanımlarının farklılık göstermesine rağmen, lider özelliklerinin pek çok ortak noktası olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Ruhsal boşluk, psikolojik sorunlar, izolasyon, bunalım, yalnızlık, anlamsızlık, belirsizlik, ben-merkezcilik gibi sorunlara çözüm olacak biçimde ruha ve ruhsallığa odaklanan ruhsal liderlik ve özellikle ruhsallık, eğitim örgütleri için de öğrenci başarısı, öğretmen ve yöneticilerin iş doyumu, öğrenmenin ve öğretim etkinliklerinin `anlamlandırılması' boyutlarında uygulanabilir ve `fayda getirici' bir yaklaşım olarak değerlendirilmektedir.Araştırma bulgularına dayalı olarak, ülkemiz açısından yeni bir kavram olan ruhsal liderliğe ait temel kaynakların Türkçeye kazandırılması, ruhsal liderlikle ilgili mevcut ölçme araçlarının Türk eğitim sistemine ve Tük kültürüne uyarlamasının yapılması, yeni ölçme aracı geliştirme çalışmalarının yapılması ve ruhsal liderliğin diğer örgütsel etmenlerle ilişkisini ortaya koyacak araştırmaların yapılması önerilebilir.
Nurettin Topçu ve Erol Güngör'ün ahlâki liderlik hakkındaki görüşlerinin karşılaştırmalı analizi
Bu araştırmada Nurettin Topçu ve Erol Güngör özelinde eğitimde ahlâki liderlik konusu ele alınmıştır. Araştırmanın temel amacı Topçu ve Güngör'ün ahlâki liderlik görüşleri doğrultusunda öğretmen niteliklerini tespit edip, bu niteliklerin günümüz öğretmenlerinin ahlâki lider olmalarındaki yeri ve önemini incelemektir. Araştırma üç bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde ahlâki liderlik kavramı, ikinci bölümde Topçu ve Güngör'ün ahlâki liderlik görüşü, üçünü bölümde ise Topçu ve Güngör'e ahlâki lider olarak öğretmen nitelikleri incelenmiştir. Araştırma nitel araştırma olup doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Alanyazın çalışması süresince yurt içi ve yurt dışı kapsamlı bir literatür taraması yapılmış olup Topçu ve Güngör'ün eserlerinin tamamından yararlanılarak veriler elde edilmiştir. Bu verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmış, temalar/başlıklar ve alt temalar belirlenmiştir. Çalışmada Topçu ve Güngör'ün ahlâki liderlik görüşleri "ahlâki liderlik kavramsal çerçevesi"yle analiz edilmiştir. Bu analizde: Liderlik, ahlâk, eğitim ve kültür-medeniyet temaları/başlıkları belirlenmiştir. Çalışmanın son başlığında ise Topçu ve Güngör'ün eğitim kurumlarındaki tecrübelerinde, sosyal hayattaki yaşayışlarında ve eserlerindeki görüşlerinden hareketle "eğitimde ahlâki lider olarak öğretmenin sekiz niteliği" tespit edilmiş olup sırasıyla: Meslek ahlâkına sahip olmak, liyakat sahibi olmak, âlimlere saygı duymak, itidalli (ölçülü) olmak, vatan sevgisine sahip olmak, hoşgörülü olmak, öğretmenlikte kadının değerini bilmek ve sanatı mesleğe yansıtmak. Bu sekiz unsur derinlemesine incelenerek bilimsel çalışmalarla da desteklenmiştir. Yapılan tez çalışmasının bu özgün yönleriyle din eğitimi bilimine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Otel işletmelerinin mutfak departmanında örgütsel iklim ve liderlik stilleri ilişkisinin incelenmesi:Bir zincir otel işletmesi örneği
Zincir otellerde çalışma ortamındaki örgütsel iklim ile mutfak departmanı yöneticisinin sergilediği ve departman çalışanlarının algıladığı liderlik stili arasında anlamlı bir ilişki olduğu düşünülmektedir. Bu düşünceye bağlı olarak çalışmanın amacı; zincir otel işletmelerinde mutfak departmanlarındaki örgütsel iklim ve mutfak şeflerinin liderlik stilleri arasında bir ilişki olup olmadığını araştırmak olarak belirlenmiştir. Bu amaç doğrultusunda zincir otel işletmelerinde örgütsel iklimin oluşumunda lider stillerinin ne derecede önemli bir etkiye sahip olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma bir tarama modeli olup ampirik yaklaşım tercih edilmiştir. Nicel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Veri toplama tekniği olarak anket tekniği kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak kullanılan anket formu demografik sorular (10 soru), Örgütsel İklim (25 ifade) ve Liderlik Stilleri (34 ifade) ölçekleri ile toplamda üç bölümden oluşmaktır. Araştırmanın evreni bir zincir otel işletmesi bünyesindeki 16 adet konaklama işletmesinin mutfak çalışanlarıdır. Örneklem olarak ise araştırmaya katılmayı kabul eden 12 adet konaklama işletmesinin mutfak çalışanlarıdır. Bu araştırmanın temel amacı olan, Örgütsel İklim ile Liderlik Stilleri arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığını belirlenmeye yönelik olarak yapılan Pearson Korelasyonuna Analizi sonucuna göre, Örgütsel İklim ile Liderlik Stilleri arasında pozitif ve orta düzeyli bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Örgütsel İklim, Liderlik Stilleri
Hizmetkar liderliğin oluşmasında etkili olan unsurların belirlenmesine yönelik ampirik bir çalışma
Bu çalışmanın amacı, dikey hiyerarşi uygulanan kamu kurulum ve kuruluşlarında Hizmetkâr Liderlik anlayışının uygulanabilirliğinin sorgulanmasıdır. Bu bağlamda çalışmanın kapsamını; Hizmetkâr Liderlik davranışının liderler tarafından neden tercih edilmesi gerektiğinin kavramsal olarak ele alınması ve Hizmetkâr liderlik ölçeği boyutunda değerlendirilmesi oluşturacaktır. Araştırma kapsamında kullanılan veriler dikey hiyerarşi uygulanan bir kamu kuruluşunda iş görenler arasından 106 kişinin katılımı ile anket metodu yoluyla elde edilmiştir. Araştırmaya konu olan hizmetkâr liderlik boyutları; Ahlaksal Bütünlük, Eşit Olma, Kişiler Arası Destek, Topluluk Oluşturma ve Fedakârlık olarak belirlenmiştir. Anket verileri bu boyutlar ışığında değerlendirilmiştir. Yapılan korelasyon analizinde kullandığımız değişkenlerin hizmetkar liderlik özelliklerinin hepsinde bağlılık olduğu görülerek tüm değişkenler ile hizmetkâr liderlik özellikleri arasında çok kuvvetli aynı yönlü bir ilişki olduğu görülmüştür.
Hizmet işletmelerinde yöneticilerin liderlik davranışları ile çalışanların iş doyumu arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik bir alan araştırması: Kütahya ili örneği
Yöneticiler, astı olarak çalışan takipçilerine ne gibi motivasyon araçları vereceği konusunda kendi düşüncelerince bazı uygulamalar benimsemektedirler. Fakat kendi ortaya koymuş oldukları liderlik davranışları ile ilgili olarak çalışanlarının neler düşündüğünü veya bu liderlik davranışlarının çalışanlar üzerinde nasıl bir etki bıraktığı konusunda detaylı araştırma ve çözüm yöntemine gitmemektedirler.Araştırmanın ilk üç bölümünde kavramlar ve kuramlardan bahsedilmiş, son bölümde ise çalışanların iş doyum seviyeleri ile yöneticilerin liderlik davranışlarının ne gibi bir bağlantısı olduğunu belirlemek amacıyla Kütahya ilinde rastgele seçilen 20 hizmet işletmesinde çalışan 220 kişi üzerinde ankete dayalı bir araştırma gerçekleştirilmiştir.Uygulanan anketlerin sonuçları istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Anket sonuçlarına göre, çalışanların iş doyum seviyelerini arttıran ya da azaltan faktörlerden birisinin de yöneticilerin çalışanlara karşı takındıkları liderlik davranışları olduğu görülmüştür. Örneklem olarak alınan bu 20 hizmet işletmesinde çalışanların, demokratik-katılımcı liderlik davranışı sergileyen yöneticilerle çalışmaktan hoşnut oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında otokratik liderlik davranışı sergileyen yöneticilerle çalışmaktan pek fazla hoşlanmadıkları görülmüştür.
Stratejik liderliğin performans değerleme üzerindeki etkileri ve Kütahya ili ortaöğretim kurumlarına ait bir uygulama
Modern dünyada, tüm hedeflerin, anlayışların ve hatta yöntemlerin hızla değiştiği bir süreci yaşıyoruz. Bu hız o kadar baş döndürücü ki neredeyse dün doğru kabul ettiğimiz varsayımlar bugün daha farklı bir bakış açısına bürünmüş olarak karşımıza çıkıyor. Yöntem değişikliklerinin tartışıldığı bir yapıda, bu değişime uyum sağlamayan örgütlerin yarışta geri kalmaları kaçınılmazdır. Kaldı ki örgütlerin değişime adaptasyonunun hızlı sağlanması da örgüt yöneticisine veya liderine doğrudan bağlıdır. O halde değişimin en önemli başlangıcı liderlerdir.Modern anlayışta Stratejik Liderlik kavramı yönetim dünyasında kendine yer edinmiştir ve bu yeri hızla sağlamlaştırmaktadır. Çünkü amaca ulaşmanın en kolay ve verimli yolu liderlik olgusunu strateji ile birleştirmektir. Bu birleşim örgütsel yapının en önemli silahı olacaktır. Ancak stratejik liderlik kavramı kendi başına bir anlam bütünlüğü sağlamaz. Bu olgu, diğer dinamik etkenlerle desteklenmek zorundadır. Bu etkenlerden en önemlisi de performans değerlemesidir. Performans değerlemesi stratejik liderin en önemli gücüdür ve iyi kullanılmadığında bir tehlikeye dönüşebilir.Bu bilgi ve düşünceler ışığında hazırlanan bu çalışmada Performans Değerleme ile Stratejik Liderlik kavramları arasında bir ilişki olup olmadığını ve bu ilişkinin derecesi araştırılmıştır.Çalışmanın birinci bölümünde ?Stratejik Liderlik? konusunda, ikinci bölümünde ?Performans Değerleme? konusunda bilgiler verilmiştir, üçüncü bölümünde ?Stratejik Liderliğin Performans Değerleme Üzerindeki Etkileri? araştırılmıştır. Dördüncü bölümde araştırmanın hipotezini test etmek amacıyla Kütahya ili merkez ortaöğretim kurumlarında görevli öğretmenlerden seçilen örneklem üzerinde 19 sorudan oluşan ?Kurum Lideriniz Stratejik Lider mi?? ve 9 sorudan oluşan ?Performans Değerlemeden Memnun musunuz?? başlıklı 2 adet anket uygulanmıştır. Anket sonuçlarının değerlendirilmesinde frekans, yüzde, ortalama, standart sapma, hipotez testleri olarak t-testi, anova, korelasyon analizleri yapılmıştır.Araştırma sonucunda stratejik liderliğin performans değerleme üzerinde olumlu etkiler gösterdiği ortaya çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Liderlik, Stratejik Liderlik, Performans Değerleme, Performans Değerleme Yöntemleri
Kadın yöneticilerin demografik özellikleri açısından liderlik tarzlarının analizi: İstanbul ilinde bir araştırma
Yönetim bilimi alanınında, liderlik kavramı, üzerinde bir çok araştırma yapılmış konuların başında gelmektedir. Yapılan araştırmalara bakıldığında genel olarak hepsinde liderliğin zaman, işletme koşulları ve cinsiyete bağlı olarak farklılık gösterdiği sonucuna varılmıştır. Çalışma yaşamında, en üst yönetim kademelerine yükselen kadın yöneticilerle ilgili her türlü yönetim alanıyla ilgili araştırmalar yapılmakta ve kadının iş dünyasındaki yeri birçok araştırmaya ilham kaynağı olmaktadır. İş hayatında kadın çalışanların ve yöneticilerin giderek artan popülasyonu ve ağırlığı kadınların liderlik özelliklerindeki karakter farklılıkları bu tez çalışmasında çıkış noktası olmuştur. Literatür taraması yapılmış ve liderlik alanında Daniel Goleman tarafından belirlenen liderlik stilleri ile ilgili "Kadın Yöneticilerin Demografik Özellikleri Açısından Liderlik Tarzlarının Analizi: İstanbul İlinde Bir Araştırma" başlığı altında tez çalışması ile liderlik konusunun akademik olarak farklı bir açıdan ele alınması hedeflenmiştir. Bu araştırma temel olarak kadın yöneticilerin liderlik stillerinindemografik farklılıklara ve iş hayatı koşullarına göre değişim gösterip göstermediğini istatistiki yöntemlerle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmanın ilk iki bölümünde yönetim kavramı, kadın yönetici profili, kadın yöneticilerin özellikleri ile liderlik özellikleri, liderlik fonksiyonları, liderliği belirleyen faktörler, liderlik davranışlarını açıklayan teorilergeniş bir şekilde açıklanmıştır. Daha sonra İstanbul İlinde Kadın Yöneticilerin Liderlik Özelliklerini Belirlemeye yönelik 350 orta ve üst düzey kadın yöneticiye anket çalışması gönderilmiş ve yapılan anketten elde edilen veriler çerçevesinde analiz yapılarak yorumlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Yönetim, Kadın Yöneticiler, Liderlik, Liderlik Teorileri
Transaksiyonel ve transformasyonel liderlik yaklaşımlarının iş tatminine ve yenilikçiliğe etkisi: Kütahya bankacılık sektöründe bir uygulama
ÖZET Bu çalışmanın temel amacı Kütahya'daki bankalarda çalışanların transaksiyonel liderlik yaklaşımı ve transformasyonel liderlik yaklaşımına ilişkin değerlendirmelerini ortaya koyarak bu yaklaşımların iş tatmini ve yenilikçilik üzerindeki etkisini açıklamaktır. Bankalar açısından yöneticilerin çalışanlarına olan yaklaşımları çok büyük önem taşımaktadır. Şüphesiz bu yaklaşımlar çalışanların iş tatminlerim ve yenilikçiliklerini arttırmayı amaçlamaktadır. Transaksiyonel liderlik yaklaşımı örgüt içi ve dışındaki değişime adaptasyon yerine durağanlığı sağlamayı ve halihazırdaki prosedürleri işletmeyi amaçlayan, geleneksel olarak nitelendirebileceğimiz bir liderlik yaklaşımıdır. Transformasyonel liderlik yaklaşımı ise geleceğe, yeniliğe, değişime ve reforma dönük bir liderlik tarzıdn- ve 21.yy liderlik yaklaşımlarından en yaygın olarak kullanılan yaklaşımlardan biridir. Araştırmamızda bankalarda çalışanların değerlendirmeleri üzerinde durulmuştur. Veriler anket yoluyla elde edilmiştir. Çalışmada transaksiyonel ve transformasyonel liderlik yaklaşımları ile ilgili sorular MLQ (Çok Boyutlu Liderlik Anketi) den çalışanların cevaplayacağı şekilde derlenmiş, iş tatmini ve yenilikçilik ile ilgili sorular araştırmacı tarafından düzenlenmiştir. Araştırmaya Kütahya' da faaliyet gösteren 10 bankadan 8' i katılmıştır. Çalışmanın hipotezlerini analiz etmek için korelasyon ve çoklu regresyon testleri ile Mesti kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına bakıldığında Kütahya' da bankacılık sektöründe çalışanların iş tatminlerinde transaksiyonel liderlik yaklaşımının transaformasyonel liderlik yaklaşımından daha etkili olduğu sonucuna varılırken, yenilikçilik üzerinde herhangi bir farklılık ortaya çıkmamıştır. Öte yandan çalışanların eğitim durumları bu yaklaşımların bankalarda etkili bir şekilde uygulanmasında önemli bir rol oynamaktadır. Bu bulgular ışığında bankalarda yöneticiler çalışanlarını tanımalı ve hangi liderlik yaklaşımında daha etkili sonuçlar alacağını bilmelidir. İyi bir lider astım çalıştırmasını bilen ve bunu uygulayandır.
Ekolojik sistemler kuramı çerçevesinde okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışları
Bu araştırmada, okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışlarını ekolojik sistemler kuramı (Bronfenbrenner, 1979) çerçevesinde etkileyen faktörleri ve bu faktörlerin davranışlarını nasıl etkilediğini belirlemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda okul müdürlerinin bakış açıları değerli görülerek nitel araştırma yöntemi kullanılmış ve fenomenoloji deseni benimsenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2020-2021 eğitim-öğretim yılında, Gaziantep ilinin Şahinbey ve Şehitkamil ilçelerinde, ilkokul, ortaokul ve lise kademelerinde görev yapan ve amaçlı örnekleme stratejilerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi ile belirlenen 21 okul müdürü oluşturmuştur. Araştırma verileri çalışma grubuna uygulanan yarıyapılandırılmış görüşme formu sonucu elde edilmiştir. Elde edilen veriler "betimsel analiz" ve "içerik analizi" tekniği ile çözümlenmiştir. Yarıyapılandırılmış görüşme formunda yer alan sorular Hallinger'ın (1982, 1983, 1990), "okulun misyonunu tanımlama, öğretim programlarını yönetme, olumlu öğrenme iklimi geliştirme" olmak üzere üç ana boyut çerçevesinde tanımlamış olduğu öğretimsel liderlik davranışlarını kapsamaktadır. Okul müdürlerinin, öğretimsel liderlik davranışlarını etkileyen faktörlere ve bu faktörlerin davranışlarını nasıl etkilediğine yönelik cevapları analiz edildiğinde 42 farklı faktörün, davranışlarını sınırlandırarak (yetersiz bütçe, azınlık öğrenciler, popüler kültür vb.) veya destekleyerek (zümre iş birliği, okulun paydaşlarından gelen dönütler vb.) etkilediği ortaya çıkmıştır. Ortaya çıkan faktörlerin ekolojik sistemlerde yeri incelendiğinde ise okul müdürlerinin mikro-, mezo-, ekzo-, makro- ve kronosistemlerine dağılmış olduğu ve en fazla mikrosistemlerinde yoğunlaştığı belirlenmiştir. Yapılan araştırma sonucunda okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışlarının, etrafını çevreleyen tüm ekolojik sistemler bağlamında şekillendiği ve en fazla mikrosistemlerinin etkisinde kaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar sözcükler: Öğretimsel liderlik, ekolojik sistemler kuramı, okul müdürü
Yönetici görüşlerine göre sosyal medyanın öğretimsel liderliğe etkileri
Toplumsal süreç içerisinde meydana gelen kültürel ve teknolojik gelişmeler eğitim ortamlarına da yansımakta, bu durum da eğitim kurumlarının işleyiş ve rollerini sürekli değiştirmektedir. Teknolojik gelişmelerden sosyal medyanın toplumsal hayata hızlı dâhil olması eğitim örgütlerine de yansımış, böylece okul yönetimine liderlik eden yöneticilerin öğretimsel liderlik kimliklerinde dönüşüm ve değişime neden olmuştur. Bilginin aktarım ve organizasyonundan sorumlu olan öğretim liderleri, sosyal medyanın yaygınlaşması ile birlikte bilginin üretilip aktarılması, düzenlenmesi ve dağıtımına kadar her aşamasında sosyal medyayı kullanır hale gelmişlerdir. Bu araştırma ile iletişim teknolojilerinde meydana gelen gelişmeler ve özellikle sosyal medya kullanımının yaygınlaşmasının yöneticilerin öğretimsel liderlik becerisi üzerindeki etkilerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma ilkokullarda görev yapan okul yöneticilerinin dijitalleşen görev ve sorumluluklarının ortaya konulması bakımından önemlidir. Nitel araştırma yöntem ve tekniklerinin kullanıldığı bu araştırma, sosyal medyanın yöneticilerin öğretimsel liderlik rollerinde meydana getirdiği değişiklikleri ortaya koymak amacıyla fenomenolojik desen kullanılarak yapılmıştır. Araştırmanın amacına uygun olması açısından kolay ulaşılabilir durum örneklemesi seçilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Gaziantep İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı ilkokullarda görev yapan 20 okul yöneticisi oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubu zamansal ve mekânsal sınırlılıklardan dolayı kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Katılımcılara görüşme tekniği uygulanmış, veri toplama aracı olarak ise yarı yapılandırılmış görüşme formu seçilmiştir. Veri analiz yöntemlerinden içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma verilerine göre katılımcılar sosyal medyanın öğretimsel liderliğin davranış boyutlarında değişim ve dönüşüme neden olduğunu vurgulamışlardır. Araştırma bulgularına göre okulun vizyon misyonunun yönetiminde, okul programının ve öğretimin yönetiminde, öğrenci gelişiminin değerlendirilmesinde, okul kadrosunun geliştirilmesinde, okul iklimi ve kültürünün yönetiminde ve okul çevresinin yönetiminde sosyal medyanın öğretimsel liderlik boyutlarını etkilediği sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu bağlamda paydaşlara doğru sosyal medya kullanımı ve içerik oluşturma gibi alanlarda mesleki ve teknik eğitim verilmeli, yöneticiler sosyal medya gruplarında aktif rol almalı, yönetimle ilgili güncel gelişmeleri ve duyuruları paydaşlara aktarmalıdırlar.
The impact of effective leadership and organizational innovation in achieving performance excellence: Empirical study of the investment boards in Iraq
Effective leadership is the main driver of many activities in organizations. Leadership is also one of the management roles that result from key organizational functions of senior management, or managers, such as planning, organization, output, and oversight. Thus, the ultimate goal of this study is to explore the impact of effective leadership and organizational innovation in achieving organizational performance excellence. As a data collection method, the survey questionnaire was used, and the participants were from the investment boards in Iraq, in particular, north of Iraq. The survey was managed among managers and employees working with the branches of investment boards. The statistical programs SPSS, and Amos 23, are used for analyzing empirical data and testing the study hypotheses. The results showed that effective leadership positively related to organizational innovation, in addition, the results revealed that organizational innovation positively affects organizational performance excellence, however, there was a direct impact of effective leadership on performance excellence based on the perceptions of managers and employees working within the investment boards in Iraq. Furthermore, the results showed that organizational innovation partially mediates the impact of effective leadership on organizational performance excellence. The current study significantly contributes to the literature since there is a lack of empirical studies that have explored the relationship between effective leadership, organizational innovation, and performance excellence.
İlköğretim okulu yöneticilerinin otantik liderlik ve psikolojik sermaye özelliklerinin karşılaştırlması
Eğitim örgütlerinin değişen toplumsal ihtiyaçları karşılayabilmesi kendilerini yenileyebilmesine bağlıdır. Bu yenilenme sürecinin eğitim örgütlerindeki kilit unsurlarından biri okul yöneticileridir. Okul yöneticileri ihtiyaç duyulan yenilenme süreçlerini işlevsel hale getirmede yeni perspektiflere açık olmalıdır. Bu bağlamda otantik liderlik ve psikolojik sermaye, yeni perspektifler sunan araştırma alanlarıdır. Bu araştırmada da ilköğretim okullarında görev yapan yöneticilerin değişik demografik özellikleri göz önünde bulundurularak otantik liderlik özelliklerinin ve psikolojik sermaye düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda İstanbul ili Avrupa yakası ilköğretim okulu yöneticilerinin otantik liderlik ve psikolojik sermaye düzeylerinin belirlenmesi hedeflenmiş, otantik liderlik özellikleriyle psikolojik sermaye düzeyleri arasında ilişki olup olmadığı araştırılmıştır. Bu amaçlara ulaşmada, demografik değişkenlere göre gruplar arası farklılaşma olup olmadığını belirlemek için t testi ve Kruskal Wallis H-Testi yapılmış; gruplar arası farklılaşma olması durumunda bu farklılaşmanın hangi gruptan kaynaklandığını belirlemek için Mann Whitney U testi uygulanmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan ilköğretim okulunda görev yapan yöneticilerinin otantik liderlik düzeyleri ile psikolojik sermaye düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemede ?Korelasyon Analizi?, psikolojik sermaye düzeylerinin otantik liderlik düzeyleri üzerine etkisini belirlemede ?Regresyon Analizi? kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular incelendiğinde araştırmaya katılan ilköğretim okulunda görev yapan yöneticilerin psikolojik sermaye ve otantik liderlik düzeylerinin ortalamalarının yüksek olduğu görülmüştür. Otantik liderlik düzeyleri ile psikolojik sermaye düzeyleri arasındaki ilişkinin ?Korelasyon Analizi? ile incelenmesi sonucunda psikolojik sermaye unsurları ve otantik liderlik unsurları arasında anlamlı ilişki ortaya çıkmıştır. Son olarak psikolojik sermaye düzeylerinin otantik liderlik düzeyleri üzerine etkisini incelemek amacıyla yapılan ?Regresyon Analizi? sonuçları incelendiğinde otantik liderlik unsurlarının, psikolojik sermaye unsurlarından etkilendiği başka bir deyişle psikolojik sermaye unsurlarının otantik liderlik unsurlarının yordayıcısı ya da açıklayıcısı olduğu sonucuna varılmıştır.
Yöneticilerin liderlik biçimleri ile performans ve iş tatmin düzeyi ilişkisi: ADANA KOBİ'lerinde bir uygulama
ÖZET YÖNETİCİLERİN LİDERLİK BİÇİMLERİ İLE PERFORMANS VE İŞ TATMİN DÜZEYİ İLİŞKİSİ: ADANA KOBİLERİ'NDE BİR UYGULAMA Mehmet BOZKUŞ Yüksek Lisans, İşletme Anabilim Dalı Danışman: Dr. Ünal AY Şubat 2004, 111 sayfa Bir işletmenin başarısında, finansal ve fiziksel olanaklar kadar, yöneticisinin sahip olduğu yetenekler ve benimsediği liderlik biçimi de büyük önem taşımaktadır, çünkü parasal ve fiziksel kaynakların etkin ve verimli şekilde kullanılmasını sağlayan yöneticidir. Bir küçük işletme yöneticisi mükemmel bir lider olmayabilir. Ancak, ortalama bir liderde bulunması gereken vasıflara sahip olmalı, ideal liderlerle kendisini kıyaslayıp eksiklerini gidermeye çalışmalıdır. Liderlik niteliklerine sahip, sorumluluklarını bilen küçük işletme yöneticileri belirsizlikler ve riskler altında işletmelerini daha iyi yönetirken; liderlik nitelikleri olmayan yöneticiler bir süre sonra sistem dışında kalmaya zorlanmaktadırlar. KOBİ'lerin ekonomik gelişmedeki payları düşünüldüğünde, bu işletmeleri kalkındırma görevini üstlenen yöneticilerin eğitilmesi ve becerilerinin geliştirilmesinin önemi açığa çıkmaktadır. KOBİ sahibi ve yöneticilerinin liderlik becerilerinin geliştirilmesi, şahıslarının, işletmelerinin ve ülkenin gelişimine önemli bir ivme kazandıracaktır. Bu açıdan liderler nasıl bir yönetim tarzı uyguladıklarını ve aslında işletmelerinde uygulamaları gereken liderlik tarzının ne olması gerektiği konusunda düşünmelidirler. Bu çalışmada ülkemiz açısından önem taşıyan KOBİ'lerin yöneticilerinin liderlik profilleri çıkarılmış ve liderlik biçimlerinin performans ve iş tatminleri ile olan ilişkisi araştırılmıştır. Bu amaçla hazırlanan anket aracılığıyla 105 KOBİ sahibi ve yöneticisinin liderlik biçimleri, iş tatmin ve performans düzeyleri ile ilgili bilgiler toplanmış ve çeşitli istatistiki program ve analizler yardımı ile sınıflandırılmış ve aralarındaki ilişkiler incelenmiştir.Çalışma, yöneticinin liderlik biçimi ile performansı ve yöneticinin iş tatmini ile performansı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (KOBİ), İş tatmini, Performans, Liderlik, Liderlik Stilleri.
Dönüştürücü liderlik algısının örgütsel stres üzerine etkisi; Emniyet Müdürlüklerinde bir uygulama
Bu çalışma Emniyet Teşkilatında astların bakış açısıyla üstlerin sergilemiş olduğu dönüştürücü liderlik davranış biçimleri ile astlar üzerindeki örgütsel stresin etkisi incelenmiştir. Birinci bölümde geleneksel liderlik, dönüştürücü liderlik ve dönüştürücü liderlik özellikleri üzerinde durulmuş, ikinci bölümde stres, stresin belirtileri, kaynakları, örgütsel stres ve kaynakları gibi konularla yer verilmiş, üçüncü bölümde polis kavramı, polislik mesleğinin özelikleri ve polisin stresine ilişkin konulara değinilmiştir. Dördüncü bölümde ise Çankırı, Düzce, Aksaray, İzmir ve Bursa Polis Kolejinde görev çeşitli Emniyet Teşkilatı yönelik uygulanan anket analiz edilmiştir. Emniyet Teşkilatında çalışanların dönüştürücü liderlik algıları ile örgütsel stres düzeyi arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak amacıyla Çankırı, Düzce, Aksaray, İzmir Emniyet Müdürlükleri ve Bursa Polis Kolejinde görev yapan toplam 408 personele anket uygulanmış ve uygulanan anketlerin tamamı değerlendirilmeye alınmıştır. Araştırmada, İlk olarak, Emniyet Teşkilatı personelinin dönüştürücü liderlik algıları ile örgütsel stres kaynaklarının tespiti için ankete verilen cevaplar betimleyici analizlerle incelenmiş, sonrada dönüştürücü liderlik anketinde önceden belirlenen dört faktör ile örgütsel stres kaynaklarının birbiriyle olan ilişkisi araştırılmıştır.
Recep Tayyip Erdoğan'ın siyasi liderlik analizi
Bu çalışmanın amacı Türk siyasi tarihinde önemli bir yeri ve etkisi bulunan Recep Tayyip Erdoğan'ın siyasi liderlik tutum ve niteliklerinin analiz edilmesidir. Çalışmada iç politikaki tutumlarının analizi için Liderlik Profil Analizi (LPA) ve dış politika için Operasyonel Kod Analizi (OKA) medolojisinden yararlanılmıştır. Her iki analizin temel özelliği siyasi liderin resmi nitelikteki beyanları, konuşmaları, muhataplarıyla ilişkileri, yaklaşımları ve değerlendirmeleri metin incelemesi yapılabilmesidir. Çalışmada Erdoğan'ın LPA ve OKA analizlerinin yapılabilmesi için Cumhurbaşkanlığı Hükümet sistemine geçilen Haziran 2018 tarihi başlangıç ve Haziran 2021 tarihi bitiş olarak kabul edilmiştir. Analiz verileri, iç politikaya yönelik olan LPA için Erdoğan'ın AK Parti Grup toplantılarındaki 50 konuşması ile dış politikaya yönelik olan OKA için uluslararası muhataplarına yönelik yaptığı 58 konuşması açık kaynaklardan elde edilmiştir. LPA analizi sonucunda Erdoğan'ın (1) Etki ya da kontrole ilişkin inanç, (2) Güç isteği ve beklentisi, (3) Özgüven, (4) Bilişsel kapasite, (5) Hedef odağı, (6) İç-grup önyargısı ve (7) Başkalarına karşı güvensizlik boyutlarında eşik değerlerin üzerinde olduğu görülmüştür. OKA analizi sonucunda Erdoğan'ın (1) Siyasi evrenin doğası, (2) Temel değerleri gerçekleştirme, (3) Siyasi Evrenin Öngörülebilirliği, (4) Tarihsel gelişim üzerinde kontrol inancı ve (5) Şansın rolü boyutlarında ağırlıklı olarak eşik değerler üzerinde kısmen de eşik değerler altında olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Recep Tayyip Erdoğan, Liderlik, Siyasal Liderlik Analizi, Liderlik Profil Analizi, Operasyonel Kod Analizi.
Öğretmenlerin liderlik rollerine ilişkin algı ve beklentilerinin incelenmesi (Yozgat ili örneği)
Bu araştırmada, Yozgat il merkezinde görev yapan ilkokul ve ortaokul öğretmenlerinin, kurumsal gelişme, mesleki gelişim ve meslektaşlarla iş birliği olmak üzere üç boyutunda öğretmen liderlik rollerine ilişkin algı ve beklenti düzeylerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırma tarama modelinde gerçekleştirilmiş ve nicel yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın hedef evrenini 2017-2018 yılında Yozgat il merkezinde görev yapan toplam 52 okulda 763 öğretmen oluşturmuş, örnekleminde ise 14 okuldan 313 öğretmen yer almıştır. Elde edilen nicel veriler; aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, varyans analizi (ANOVA) ve korelasyon analizi yapılarak çözümlenmiştir. Araştırmada öğretmenlerin, öğretmen liderlik rollerine ilişkin genel algı ve alt boyutlarda "Sık sık" düzeyinde; beklentilerinin ise "Her zaman" düzeyinde olduğu gözlemlenmiştir. Öğretmen liderliği davranışlarının boyutları arasında en çok Mesleki Gelişme boyutunun gerekli olduğu ve sergilendiği görülmüştür. Bu boyutu sırası ile Meslektaşlarla İş Birliği ve Kurumsal Gelişme boyutları izlemiştir. Öğretmenlerin öğretmen liderlik rollerine ilişkin algılarında, kıdem ve yaş değişkenine göre anlamlı fark vardır. Kurumsal gelişme boyutunda 1-5 yıl arası kıdeme sahip öğretmenlerin görüşleri "6-10", "11-15" ve "16-20" yıl kıdeme sahip olan öğretmenlerden daha olumludur. Beklentilerinde ise branş ve cinsiyet değişkenine göre anlamlı fark vardır. Mesleki gelişim boyutunda kadın öğretmenlerin beklentileri erkek öğretmenlerden daha olumludur. Öğretmenlerin liderlik rollerine ilişkin algı ve beklentileri arasında orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Liderlik, Öğretim Liderliği, Öğretmen Liderliği
Çukurova bölgesi süpermarket yöneticilerinin liderlik biçimlerinin analizi
Perakende sektörü, ulusal ve uluslararası üreticilerin ürünlerini tüketicilerle buluşturduğu büyük bir hizmet platformudur. Perakendecilik sektörü içinde en önemli payı, süpermarketler ve hipermarketler oluşturmaktadır. Süpermarketçiliğin yoğun rekabet özellikleri taşıyan bir pazar olması nedeniyle, süpermarketlerin hizmetlerini farklılaştırmaları ve daha kaliteli hale getirmeleri gerekliliği vardır. Özellikle bilgi ve teknoloji çağıyla birlikte yaşanan toplumsal değişim ve gün geçtikçe zorlaşan ekonomik koşullar, günümüzde işletmeleri daha rasyonel davranmaya itmektedir.Yaşanan belirsizlikler ve hızlı değişim işletmelerin ikamesini risk altına almakta ve bu koşullarda çözüm üretme görevi yöneticilere ve liderlere düşmektedir. Bu sebeple mağaza yöneticiliği ve mağaza yönetimi kavramlarını daha önemli hale getirmiştir.Bu çalışmada lider ve liderlik kavramı üzerinde durulmuş, Çukurova Bölgesi süpermarket yöneticilerinin liderlik biçimleri analizi için bir uygulama yapılmıştır.
Okul müdürlerinin karizmatik liderlik özellikleri ile okul yönetişimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Yapılmış olan bu araştırmada farklı okul kademelerinde görev yapan öğretmenlerin okul müdürlerinin karizmatik liderlik özellikleri ile okul yönetişimi arasındaki ilişkiye yönelik algılarının incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışma nicel bir araştırma yönteminde olup, ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini 2020-2021 eğitim öğretim yılında Yozgat ili Merkez ilçesinde bulunan ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 1194 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise basit seçkisiz örnekleme yöntemine göre ulaşılan; ilkokul, ortaokul ve lise kademelerinde görev yapan toplam 301 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada araştırmacı tarafından oluşturulan ''Kişisel Bilgi Formu'' ayrıca veri toplama aracı olarak "Karizmatik Liderlik Ölçeği (KLÖ)" ile "Okul Yönetişim Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler t- testi, ANOVA, korelâsyon ve regresyon analizleri yapılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda okul müdürlerinin karizmatik liderlik özellikleri ile okul yönetişimi arasında anlamlı bir ilişki olduğu gözlenmiş ve okul müdürlerinin karizmatik liderlik özelliklerinin okul yönetişiminin bir yordayıcısı olduğu görülmüştür.
Uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliği
Bu araştırmada öğrenci görüşlerine göre uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliği düzeyleri incelenmiştir. Öğrencilerin cinsiyet, kardeş sayısı, anne ve baba eğitim düzeyi, okul türü, okulun bulunduğu yer, taşımalı sistem durumu, sınıf düzeyi, uzaktan eğitim sürecine katılım düzeyi, uzaktan eğitim sürecinde kullandığı cihaz türü, kullanılan bağlantı türü değişkenlerine göre uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliği düzeylerinin farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Bu çalışma 2021-2022 eğitim ve öğretim yılında Yozgat ilinin Yerköy ilçesinde eğitim gören öğrencilerin katılımı ile gerçekleştirilmiş nicel bir araştırmadır. Veri toplama aracı olarak öğrencilerin görüşlerine göre uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliği düzeyini belirlemek amacıyla "Uzaktan Eğitim Sürecinde Sosyal Adalet Liderliği Ölçeği" araştırmacı tarafından geliştirilmiştir. Verilerin analizinde t-testi, ANOVA ve post hoc testlerinde LSD testinden yararlanılmıştır. Analizde ayrıca Kruskal-Wallis Testi ve Mann-Whitney U Testi kullanılmıştır. Veri toplama aracının geçerliği yapılan doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile sınanmış ve analiz sonucunda elde edilen uyum iyiliği değerleri, ölçeğin faktör yapılarını doğrulamıştır. Ölçeğin güvenirliği için Cronbach alfa katsayısı hesaplanmış ve .90 olarak belirlenmiştir. Araştırma sonucunda UESALÖ geliştirilmiş ve yapılan çalışma ile uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliği düzeyinin yüksek olduğu görülmüştür. Devamında yapılan analizlerle uzaktan eğitim sürecinde öğretmenlerin sosyal adalet liderliğinde kardeş sayısı, baba eğitim düzeyi, okulun bulunduğu yer, katılım düzeyi ve kullanılan bağlantı türü değişkenlerine göre farklılık olduğu görülmüştür.