Family enterprises
73 theses under this subject heading
Türk Ticaret Kanunu'nun getirdiği yenilikler açısından aile işletmelerinde kurumsal yönetimin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında düzenlenerek zorunlu uygulama esasına dönüştürülen kurumsal yönetim ilkeleri ile ilgili hükümlerin aile işletmeleri açısından nasıl etkiler doğuracağını ortaya koymaktır. Çalışmada aile işletmeleri ve kurumsal yönetim konuları hakkında genel bir çerçeve çizilmiş ve kurumsal yönetimin dört temel öğesi olan şeffaflık, adillik, hesap verebilirlik ve sorumluluk ilkeleri kapsamında 6102 sayılı kanunda yapılan düzenlemeler değerlendirilmiştir. Çalışma içerisinde kurumsal yönetim ilkeleri doğrultusunda 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri ile ilgili olarak belirli kategoriler oluşturulmuştur. Bu kategorilerde yer alan düzenlemeler öncelikle ilkeler kapsamında değerlendirilmiş, daha sonra bu düzenlemelerin aile işletmeleri açısından yaratacağı olumlu olumsuz durumlar irdelenmiştir.
Aile işletmelerinde pay sahibi kadınların konumunun incelenmesi: Çorum örneği
Ülke ekonomileri içerisinde aile şirketlerinin payı dünyada olduğu gibi ülkemizde de artış eğilimindedir. Türkiye şirketlerinin neredeyse %90'ını oluşturan aile şirketlerinin, toplam üretim, istihdam ve ortaya konan toplam kazancın büyük bir bölümüne tekabül ettiği görülmektedir. Sahip olduğu yapısal özellikler itibariyle diğer şirketlerden farklı olan aile şirketlerinde yönetici tercihleri çoğunlukla erkek çocuklardan yana kullanılmaktadır. Türkiye'de iş hayatına giren kadınların sayısı gittikçe artmaktadır. Ancak yönetimde bulunan kadınların oranı incelendiğinde aynı artışın gerçekleşmediği görülmektedir. Dünyanın birçok ülkesinde olduğu gibi Türkiye'de de kadınlar yönetimde yetersiz temsil edilmektedir. Bu çalışmada, Çorum ilinde Aile şirketleri yönetiminde kadın hissedarların etkinliği araştırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye'deki aile şirketlerinin ikinci ve üçüncü nesillere aktarılabilme oranının çok az olduğu, görüşme yapılan kadınların çoğunluğunun yönetimde olduğu, kadın olmalarından dolayı genel olarak bir sorun veya sıkıntı yaşamadıkları, çalışan kadın olmanın çok büyük bir ayrıcalık olduğunu maddi ve manevi yönden birçok katkısının olduğu, yönetimin bütün kademelerinde karar alma, planlama, organizasyon gibi birçok aşamada görev ve sorumluluk alabildikleri, aile büyüklerinin söz sahibi olması ve kararların bu doğrultuda alınmasından dolayı bazı sıkıntıların yaşandığı tespit edilmiştir.
Aile işletmelerinde nepotizmin algılanan örgütsel adalete etkisi
Ülkelerdeki işletmeler içerisindeki aile işletmelerinin payı incelendiğinde işletmelerin büyük çoğunluğunu aile işletmelerinin oluşturduğu görülmektedir. Ülke ekonomilerinde önemli bir role sahip olan aile işletmelerinin başta gelen temel sorunlarından birisi de nepotizmdir. Kayırmacılığın bir türü olarak akraba kayırmacılığını ifade eden nepotizm kavramı, akrabalık ilişkilerinin ön plana çıktığı aile işletmelerinde kendini göstermektedir. Aile işletmelerindeki bu kayırmacı uygulamalar, örgütün bir parçası olan çalışanların zihninde adil olup olmaması yönünde birtakım değerlendirmelerden geçmektedir. Bireyin kayırmacı uygulamalara ilişkin bu yargısı adalet algısını oluşturmakta ve söz konusu adalet algısı örgütsel adalet kavramını ifade etmektedir. Bu anlamda aile işletmelerindeki nepotizm uygulamalarının çalışanların örgütsel adalet algısına olan etkisi önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı aile işletmelerindeki nepotizm uygulamalarının örgütün bir parçası olan çalışanların adalet algısına olan etkisini ortaya koymaktır. Ayrıca cinsiyet, yaş, işletmede çalışma süresi, mesleki kıdem gibi çalışanların demografik özelliklerinin nepotizm ve algılanan örgütsel adalete göre farklılık gösterip göstermediği de incelenmiştir. Bu amaçla nicel paradigmayla, araştırmanın örneklemini oluşturan Çorum ilinde çalışmakta olan 397 beyaz yakalı aile işletmesi çalışanı ile anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler SPSS programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde; bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi (Anova), Pearson korelasyon analizi ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda algılanan örgütsel adalet üzerinde nepotizmin işe alma ve işlem boyutunun negatif yönde bir etkisi olduğu, terfi boyutunun anlamlı bir etkisi olmadığı ve nepotizmi oluşturan bu üç boyutun algılanan örgütsel adaletteki değişim üzerinde %14 oranında açıklayıcı olduğu (Düzeltilmiş R2=0,147) bulgusuna varılmıştır. Ayrıca nepotizmin çalışanların mesleki kıdemleri ve eğitim düzeylerine göre farklılaşma gösterdiği; algılanan örgütsel adaletin ise çalışanların yaşları, işletmede çalışma süreleri, mesleki kıdemleri ve eğitim düzeylerine göre farklılık gösterdiği bulgusuna varılmıştır.
Aile işletmelerinde sosyal sermayenin örgütsel performansa etkisi ve bir uygulama
Bu çalışma, aile işletmelerinde içsel ve dışsal sosyal sermayenin örgütsel performansa etkisini ölçmeyi amaçlamaktadır. Araştırma konusu, Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli illerini kapsayan TRB1 bölgesinde Organize Sanayi Bölgeleri'nde faaliyet göstermekte olan on ve üzeri çalışan sayısına sahip aile işletmeleridir. İşletmelerden veriler anket uygulanması suretiyle elde edilmiştir. Yapılan analizler neticesinde, çalışmanın başında oluşturulan hipotezler revize edilmiş ve oluşturulan yeni hipotezler çerçevesinde saha analizi yapılan çalışmaya konu aile işletmeleri için içsel sosyal sermayenin alt bileşenleri bilgi paylaşımı, güven ve paylaşılan vizyon ve dışsal sosyal sermaye ile örgütsel performans arasında istatistiksel açıdan olumlu bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında, araştırma bünyesinde gerçekleştirilen istatistiki analizler çerçevesinde araştırmanın niyet edilen sonuçlarına ilaveten niyet edilmeyen ve önemli olduğu düşünülen bir takım bulgulara da ulaşılmıştır.
Aile işletmelerinde kurumsal yönetim anlayışı ve profesyonelleşmenin işletme performansına etkileri
Global dünyada işletmelerin varlıklarını devam ettirmeleri; geçmişteki kurulum ve kazanımlarının yanında, günün koşullarına adapte olmasına ve geleceğini global yapıya uyumlu planlamasına da bağlıdır. Global yapıya adapte ve/veya uyumlu olma düzeyi işletme faaliyetlerinin kurumsal yönetim anlayışı ile birlikte profesyonel yöneticiler tarafından organize edilmesine ve yönlendirilmesine bağlıdır.Kurulum aşamasında birey ve/veya bireyler tarafından inşa edilen ve ilk zamanlarda basit organizasyonel davranışlarla başarılar elde edebilen aile işletmeleri zaman içerisinde günün hızla değişen ve karmaşıklaşan piyasa koşullarına ayak uydurmakta zorlanmaktadırlar. Bilgiye verilen değer ve faydalanma alternatiflerindeki değişiklikler, teknolojideki hızlı değişim, zorlu rekabet piyasası ve çevre koşullarının her gün farklılaşması ile birlikte işletmelerin kurulum aşamasındaki yapısı yetersiz kalmaktadır. Bu şartlar altında işletmelerin yaşam sürelerini ve performanslarını en yüksek düzeyde tutmaya yönelik bir yapılanmanın ve yönetim tarzının gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Profesyonelleşme ve bunun tetikleyicisi olan kurumsallaşma küçük çaptaki işletmelerin faaliyetlerini daha sağlıklı devam ettirmeleri ve stratejik planlarına ulaşmadaki performansları kurumsallaşma düzeyiyle orantılı olacaktır.Bu çalışma, kurumsal yönetim anlayışı ve profesyonelleşmenin yönetim bilimi içerisindeki açılımını ve farklı yönetim tarzlarıyla etkileşimini, bununla birlikte, bu etkileşimin çıktılarıyla işletme performansı arasında bir ilişki olup olmadığını ortaya koyarak, yönetim literatürüne katkıda bulunmakla birlikte, örgüt sahip, ortak ve liderlerine işletmenin içinde bulunduğu durumu iyi analiz etme ve kurumsallaşma sürecini iyi yönetme de yol gösterici olacaktır.
Aile işletmelerinde kriz yönetimi ve Kütahya İli'nde bir uygulama
Aile şirketleri herhangi bir doğal afet veya ekonomik krize karşı daima hazırlıklı olmalıdırlar. Dolayısıyla herhangi bir krizin zararlı etkilerinden kendilerini korumak için birtakım önlemleri almaları gereklidir. Etkili bir kriz yönetimi planı için öncelikle işletmenin karşılaşabileceği tehditler belirlenir ve çözüm önerileri ortaya konur. Aile şirketlerinde kriz anında göreve alacak bir acente olmadığı için kendi kriz yönetimi planlarını kendilerinin oluşturup uygulamaları gerekir. Bu nedenle, bu şekilde yapılanmış şirketlerde kriz yönetimi ayrı bir öneme sahiptir. Etkili kriz yönetimi yönetimde işletme yöneticinin öncelikle birkaç alanı kontrol altına almasını gerektirir.Aile şirketlerini etkileyebilecek krizler; küçülme dolayısıyla işgören çıkarılması, davalar, finansal problemler, ayrımcılık/taciz, cezalar, medya kuşatması, dedikodular, ürünlerde aşırı defolar, kalite sorunları, şiddet tehditleri, iş kazaları, yönetim kurulu başkanının ani ölümü, hükümet cezaları, doğal afetler, boykot ve grevler vs'dir.Bu çalışmanın birinci bölümünde aile şirketlerinin yapısal analizi yani tarihi gelişimleri ve özellikleri üzerinde durulmuştur. İkinci bölümünde ise işletmelerde kriz ve kriz yönetimi tanımlanmıştır. Üçüncü ve son bölümünde ise aile şirketlerinde kriz yönetimi ve işletme açısından önemi incelenmiştir. Aile şirketlerinin karşılaştıkları krizlerde izlemeleri gereken yollar anlatılmaya çalışılmıştır. Kriz öncesi, kriz anı ve kriz sonrası kriz yönetimleri anlatılarak bu işletmelerin karşılaştıkları krizlerde nasıl davrandıkları ve karşılaşacakları krizlerde nasıl davranmaları gerektikleri ifade edilmiştir. Bir bütün olarak çalışma incelendiğinde konuların birbirlerini tamamlayıp sade bir dil kullanılarak herkesin anlayabilmesi hedeflenmiştir.Anahtar Kelimeler: Kriz, Yönetim, Aile İşletmeleri, Yönetici
Aile işletmelerinde yönetsel liderliğin işgörenlerin motivasyonu üzerine etkileri: Bir uygulama
Aile işletmeleri ülke ekonomilerinde önemli bir yere sahiptir. Ülkelerin ekonomik hayatında yer alan şirketlerin büyük oranda aile işletmeleri olduğu görülmektedir. Gayri safi milli hasılanın önemli bir kısmı aile işletmeleri tarafından üretilmektedir. Günümüzde işletmelerin başarılarını önemli ölçüde etkileyen iki faktör ön plana çıkmaktadır: Liderlik ve motivasyon. Liderler, çalışanların motivasyonlarını pozitif yönde etkileyecek unsurları belirleyip bunların sürekliliğini temin ederek işletmenin hedefleri doğrultusunda ilerlemesini ve başarıya ulaşmasını sağlamaktadır.Tezde liderlik ile ilgili tanımlar, liderlik fonksiyonları, lider ve yönetici arasındaki farklar, klasik ve modern liderlik kuramları ele alınırken; motivasyonun tanımı ve önemi, motivasyon araçları, teorileri ve işyerinde motivasyonu etkileyen unsurlar, Liderliğin Motivasyon Üzerine Etkileri, Aile İşletmelerinde Liderliğin Motive Edici Uygulamaları da ayrıntılı şekilde incelenmiştir. Son olarak; konu ile ilgili durum tespiti yapmaya yönelik tanımlayıcı bir araştırmaya yer verilmiştir.Bu araştırmada, aile işletmelerinde yönetsel liderliği davranışlarının işgörenlerin motivasyonu üzerindeki etkisini belirleme amaçlanmıştır Araştırmanın teorik bölümü konuyla ilgili elde edilen kaynaklardan faydalanarak hazırlanmıştır. Uygulanana anket formu, lider ve çalışanlara yönelik olarak iki farklı şekilde hazırlanmıştır. Anket uygulaması, Kütahya ilinde faaliyet gösteren Işılda Süt Sanayi çalışanları ile yapılmıştır. Araştırma amacına dayalı olarak anket yolu ile uygulama yapılan işletmede elde edilen veriler analiz edilip yorumlanmıştır.
Aile işletmelerinde kurumsallaşmanın işletme performansı üzerine etkisi: Kastamonu ili Tosya ilçesinde bir uygulama
Bu çalışmada amaç, aile işletmelerinde kurumsallaşma ile işletme performansı arasında ilişki olup olmadığını, kurumsallaşmanın işletme performansına etki edip etmediğini belirlemeye çalışmaktır. Kastamonu ili Tosya ilçesinde üretim/imalat sektöründe faaliyet gösteren 70 işletmeden anket yöntemi ile elde edilen veri seti ile yapılan regresyon analizleri sonucunda kurumsallaşmanın işletme performansı üzerinde kısmen pozitif yönlü anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Kurumsallaşmanın formalleşme ve kültürel güç boyutlarının işletme performansının işlevsel performans, çıktı performansı, yenilik ve uyum sağlama performansı boyutlarına; kurumsallaşmanın profesyonelleşme boyutunun işletme performansının çıktı performansı, yenilik ve uyum sağlama performansı boyutlarına; kurumsallaşmanın saydamlık boyutunun ise işletme performansının çıktı performansı boyutuna istatistiki açıdan pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu belirlenmiştir. Kurumsallaşmanın otonomi, sosyal sorumluluk ve tutarlılık boyutlarının işletme performansının işlevsel performans, çıktı performansı, yenilik ve uyum sağlama performansı boyutları üzerinde istatistiki açıdan anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir.
Aile şirketlerinde kurumsallaşma ve aile anayasası: Bursa örneği
Dünyada ve Türkiye'de faaliyet gösteren şirketlerin çok büyük bir kısmını oluşturan aile şirketleri, ekonomide önemli bir yere sahiptirler. Aile şirketleri, kurucunun girişimi ile doğar; yoğun çalışma, çaba ve azimleriyle birlikte büyümekte ve gelişmektedir. Bu büyüyüp gelişen aile şirketleri, varlığını nesiler boyu sürdürebilmekte ve bazen uluslararası alanda faaliyet gösterebilmektedirler. Fakat varlığını devam ettiremeyen, uzun ömürlü olamayan birçok aile şirketi de bulunmaktadır. Bu şirketlerin ömrünün kısa olmasının en büyük sebebi kurumsallaşma konusuna gerekli önemin gösterilmemesi veya yetersiz kalınmasıdır. Kurumsallaşamayan ve profesyonel bir şekilde yönetilemeyen aile şirketleri, yok olmaya mahkûmdurlar. Kurumsallaşma adına atılacak en önemli adım ise aile anayasasının hazırlanmasıdır. Aile anayasası ile birlikte, işleyiş belirli kurallar çerçevesinde şekillenmiş olur ve aile bireyleri arasında olması muhtemel problemler engellenmektedir. Ülkemizde birçok ticari şirketin aile şirketi olarak kurulmuş olduğu yapılan araştırmalarla tespit edilmiştir. Ülkemizde aile şirketleri ile ilgili literatür çalışmalarının çoğunluğu şirket ve organizasyon anabilim dalları temelinde yapılmaktadır. Fakat aile şirketlerinde yaşanmış olan problemlerin niteliği ve bu problemlere yönelik çözüm üretilmesi farklı bilim dalları ile çalışmayı gerektirmektedir. Bu çalışmanın amacı, aile şirketi, kurumsallaşma ve aile anayasası kavramlarını detaylı bir şekilde ele alarak, aile anayasasına yönelik Bursa ilindeki aile şirketlerinin düşüncelerini, aile anayasası uygulamama sebeplerini ortaya koymaktadır.
Aile işletmelerinde kurumsallaşma ve kurumsal girişimcilik üzerine bir araştırma
Kurumsallaşma, işletmenin çevresel değişime duyarlılığı sonucunda gelişen ve bu değişime uyma çabalarıyla oluşan dinamik bir süreçtir. Kurumsal girişimcilik ise, işletme içinde farklı bir yapı kurarak çalışanların girişimci ruhunu teşvik edip, örgütü değişime ve yenilikçiliğe yöneltme sürecidir. Bu iki kavram, dünya ekonomisinde büyük bir paya sahip olan aile işletmelerinin sürekliliklerini ve verimliliklerini sağlayacak aktiviteler olarak görülebilir. Bu çalışmada, örneklemi oluşturan aile işletmelerinde, kurumsallaşma ve bunun bileşenleri sosyal sorumluluk, tutarlılık, profesyonelleşme, özerklik, formalleşme ve şeffaflığın, kurumsal girişimcilik ve bunun bileşenleri risk, proaktiflik, stratejik yenilenme ve yenilikçilik üzerindeki etkilerinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Ayrıca kontrol değişkenleri olarak belirlenen cinsiyet, yaş ve öğrenim düzeyi gibi çalışanların demografik özelliklerinin, kurumsallaşma ve kurumsal girişimcilik düzeyi üzerindeki etkilerinin ölçülmesi de çalışma amacı kapsamındadır. Anket yöntemiyle sağlanan veriler, istatistik programı kullanılarak analiz edilmektedir. Bu çalışmada, geliştirilen araştırma hipotezleri, istatistiksel analiz teknikleri kullanılarak sınanmakta, elde edilen bulgular ve değerlendirmeler ışığında çalışmanın örgüt kuramına yaptığı katkı tartışılmakta, bundan sonraki çalışmalara ışık tutabilecek bir takım öneriler geliştirilerek iş dünyasının çalışmanın sonuçlarından nasıl yararlanabileceği üzerinde durulmaktadır.
Nepotizm ve sosyo-duygusal refah ilişkisi: Aile işletmelerinde nitel bir çalışma
Aile işletmeleri kendilerine has yapıları, özellikleri, kültürleri, yönetim biçimleri, sorunları, ihtiyaçları, kurumsallaşma düzeyleri gibi daha birçok konuda akademik çevreler ve araştırmacıların odak noktasında yer almaktadır. Ancak yapılan araştırmalar aile işletmelerinin büyük bir kısmının süreklilik tehdidiyle karşı karşıya olduğunu ve ancak %2 sinin IV. kuşağa kadar gelebildiğini göstermektedir. Literatür ise ülke ekonomisinin can damarı olan aile işletmelerinde görülen bu sorunun en önemli nedenlerinden biri olarak nepotizm uygulamalarını işaret etmektedir. Bu nedenle çalışmanın amacı, özellikle aile işletmelerinde görülen ve işletmenin sürdürülebilirliğini etkileyen nepotizm uygulamalarına neden olan faktörleri ortaya çıkarmak ve bu faktörlerin Sosyo-Duygusal Refah (SDR) kavramı ile ilişkisini belirlemektir. SDR perspektifi aile işletmelerinin diğer işletmelerden nasıl farklılaştığının büyük bir kısmını açıklamaktadır. Bu kapsamda aile işletmelerinin nepotik davranışlarının arkasında yatan spesifik nedenlerin ortaya çıkarılması, aile işletmelerinde ekonomik olmayan gelirleri vurgulamak için kullanılan bir kavram olan SDR'nin anlaşılmasına katkı sağlayacaktır. Araştırma iki bölümden oluşmaktadır. Araştırmanın birinci bölümünde; aile işletmesi, sosyo-duygusal refah, nepotizm kavramları açıklanarak kavramlarla ilgili literatür incelemelerine yer verilmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde ise Nepotizm ve SDR temalarının nitel bir çalışma ile ele alındığı verilerin analiz sürecine ve araştırma bulgularına yer verilmiştir. Nepotizmin nedenlerini açıklayabilmek ve bu nedenlerin SDR ile ilişkisini ortaya çıkarabilmek amacıyla konu ile ilgili Manisa ilinde faaliyet gösteren 15 aile işletmesi temsilcisi ile mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Mülakatlar sonrasında metinler haline dönüştürülen veriler MAXQDA 2020 programıyla analiz edilmiştir. Analiz sonucunda SDR temasına ait kavramsal çerçeve sonucu belirlenen 5 alt boyuta ait toplamda 15 alt faktör ve bu faktörler için toplamda 33 kod oluşturulmuştur. Bu kodlar; SDR'nin her bir boyutunun, aile işletmelerine ekonomik olmayan benzersiz faydalar sağladığını ve SDR'nin ortak aile hedeflerinden oluşan şemsiye bir kavram olduğunu doğrulamaktadır. Nepotizm nedenini ortaya koyabilmek için yapılan analiz sonucunda Nepotizm temasına ait kavramsal çerçeve sonucu belirlenen 3 alt boyuta ait toplamda 4 faktör oluşturulmuştur. Bu faktörler nepotizmin; güven etkisi, hissedarlık etkisi, akrabalık bağı etkisi ve sermayenin korunması etkisi nedeniyle uygulandığını ortaya koymaktadır. Nepotizmin nedenleri ile SDR arasındaki ilişkinin ortaya konulması için yapılan analiz sonucunda ise temel varsayımları destekleyici bulgular elde edilmiştir. Buna göre; Nepotizme neden olan faktörler SDR ile güçlü bir ilişki içindedir ve bu faktörlerin içinde SDR temasına en çok vurgu yapan kavram "Hissedarlık Etkisi"dir.
Aile işletmelerinde örgütsel demokrasinin inovasyona etkisi
Çalışmanın temel amacı, Kırşehir ili özelinde faaliyet gösteren aile işletmelerinin yönetim mantığı içerisinde sahip oldukları örgütsel kültür ve örgütsel demokrasi yapılarının, rekabetçi ortamda ayakta kalabilmeleri adına artık günümüzde bir işletme için zaruriyet haline gelmiş olması sebebiyle işletmelerin mevcut inovasyon yaklaşımlarına, beraberinde gerçekleştirmeleri gereken inovasyon çalışmalarına olan etkisini ortaya koymaktır. İnovasyon günümüz rekabet şartlarında gelişen teknolojiye ayak uydurabilmek ve sürdürülebilir rekabet avantajı sağlayabilmek için önemli bir faaliyettir. Araştırmada yöntem olarak nicel araştırma deseni kullanılmıştır. Nicel araştırma, vaka ve olayları objektif, gözlemlenebilir, ölçülebilir ve sayısal olarak ifade edilebilir bir şekilde ortaya koyan araştırma şeklidir. Elde edilen veriler uygun istatistiksel program kullanılarak analiz edilmiş ve verilerin analize uygun olup olmadığı belirlenmiştir. Kullanılan ölçeklerin güvenilirlik ve geçerlilik analizleri yapılarak, ölçeklerin güvenilirlik ve geçerliliği sağlanmıştır. Araştırma Kırşehir Sanayi ve Ticaret Odası'na kayıtlı üretim ve imalat işletmeleri üzerinde yapılmıştır. Elde edilen veriler, one way anova, t testi, korelasyon ve regresyon analizlerine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda aile işletmelerinde örgütsel demokrasi algısının inovasyon üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir (R2= ,422). Yine araştırma neticesinde örgütsel demokrasinin alt boyutlarından şeffaflık ve adalet alt boyutunun inovasyonu pozitif yönlü ve anlamlı olarak etkilediği tespit edilmiştir (R2= ,497). Bu sonuçlar doğrultusunda aile işletmeleri için önemli olan örgütsel demokrasi ve inovasyon arasındaki ilişki ortaya konularak literatüre katkı yapmak istenmiştir.
Aile işletmelerinde ikinci kuşaktan kaynaklanan sorunlar ve çözüm önerileri: (Sorunların birinci kuşağın görüşleriyle tespit edilmesine yönelik bir alan araştırması)
Bu araştırma Gaziantep, Kahramanmaraş ve Adıyaman illerinde faaliyet gösteren aile işletmelerinde, ikinci kuşağın işletmeye katılması sonucu ortaya çıkan ikinci kuşaktan kaynaklanan sorunların analizinin yapılması ve bu sorunların çözümüne yönelik önerilerin ortaya konulması amacıyla hazırlanmıştır. Aile işletmelerinde ortaya çıkan sorunlar üzerine yapılan araştırmalar, aile işletmelerinde ikinci kuşaktan kaynaklanan sorunların işletmenin sürekliliğinin sağlanmasında ciddi problemler oluşturabileceğini ortaya koymaktadır. Bu aşamada en büyük dezavantaj özellikle birinci kuşaktan sonra işletme yönetimini devralacak olan ikinci kuşak aile üyesinin belirlenmesi ve yetiştirilmesini sağlayacak olan planlamanın yapılamamasıdır. Bununla birlikte yapılan araştırmalar 1/3'den daha az oranda aile işletmesinin birinci kuşaktan ikinci kuşağa geçebildiğini ve bunların ise ancak yarısının üçüncü kuşağı görebildiklerini ortaya koymaktadır. İkinci kuşaktan kaynaklanan sorunların analizi için Sanayi ve Ticaret Odalarına kayıtlı toplam 1142 aile işletmesine ulaşılmış 315 tanesiyle birebir görüşülmüş ve bunların 251'i değerlendirilmiştir. İnceleme sonucunda Gaziantep, Kahramanmaraş ve Adıyaman illerindeki aile işletmelerinde ikinci kuşağın yönetime katılmasıyla beraber ikinci kuşaktan kaynaklanan sorunların neler olduğu incelenmiş ve çözüm önerileri geliştirilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Aile İşletmeleri, İkinci Kuşak, İkinci Kuşaktan Kaynaklanan Sorunlar.
Aile şirketlerinde kurumsallaşmayı etkileyen faktörler: Diyarbakır ili örneği
Bu çalışmanın amacı aile şirketlerinde kurumsallaşmayı etkileyen faktörleri tespit etmektir. Bu çalışmada toplam beş bölüm bulunmaktadır. Öncelikle giriş bölümünde konuyla ilgili ilk izlenimin oluşması için elde edilmiş bilgiler verilmektedir. Birinci bölümde ise problemin durumu, araştırmanın amacı, önemi, varsayımları ve sınırlılıkları gibi başlıklar yer almaktadır. İkinci bölümde aile şirketi kavramı, aile şirketlerinin kuruluşu ve gelişimi, aile şirketlerinin üstün ve zayıf yönleri, işletmelerde genel olarak kurumsallaşma, kurumsallaşmanın tanımı, örgütsel kurumsallaşmanın öğeleri, örgütsel kurumsallaşma yaklaşımları, kurumsallaşmanın göstergeleri, kurumsallaşma süreci, kurumsallaşmış şirketlerin özellikleri ve ilgili araştırmalar gibi konu başlıkları bulunmaktadır. Bu araştırmada kullanılan model, desen, evren ve örneklem, geçerlik ve güvenirlik, veri toplama araçları, görüşme formuna cevap verenlerin demografik özellikleri ve görüşme formuna cevap veren şirketlerin demografik özellikleri ve verilerin analizi gibi konu başlıklarına çalışmanın üçüncü bölümünde yer verilmiştir. Dördüncü bölümde araştırma faktörlerinin frekansları ve araştırma verilerinin değerlendirilmesi ve yorum gibi konu başlıkları vardır. Son olarak beşinci bölümde sonuç ve öneriler belirtilmiştir. Anahtar Kelimeler: Aile Şirketleri, Kurumsallaşma, Kurumsallaşmayı Etkileyen Faktörler
Aile işletmelerinde kadının konumlandırılması: Gaziantep ili örneği
Kadınlar, tarihin her döneminde özel alanda hanenin devamını ve yeniden üretimini sağlayan işlerle görevlendirilmiştir. Erkeklerin çeşitli nedenlerle işgücünden geri kaldığı zamanlarda da kamusal alanda işgücü olarak kullanılmıştır. Bu çalışmada hem formel, hem de enformel olarak aile işletmesinde çalışan kadınların ev ve iş hayatları feminist bir epistemoloji ile yorumlanmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda aile fertlerinden bir erkekle birlikte çalışan 21 kadınla derinlemesine görüşme yapılmış, bu görüşmelerden elde edilen veriler, ev içi emek, hanenin yeniden üretimi, emeğin görünmezliği, enformel istihdam, kamusal alan, özel alan ve şiddet gibi kavramlar dahilinde eleştirilmiştir. Bu emek ve beden sömürüsüne, 2. Dalga feminist hareketin getirdiği Marksist, sosyalist ve radikal feminist bakış açılarıyla bakılmaya çalışılarak feminizmin kadınların güçlenmesindeki önemine değinilmiştir.
Üretim alanında faaliyette bulunan aile işletmelerinin ekonomik ve finansal yapısının incelenmesi: Elazığ ilinde yapılan bir araştırma
Bu çalışmada "Aile İşletmeleri'nin genel özelliklerinden bahsederek Elazığ ilinde bulunan aile işletmelerinin ekonomik ve finansal yapılarını ortaya koymayı hedeflemektedir. Bu tezde öncelikle çalışmanın teorik ve kavramsal altyapısı yerli ve yabancı kaynaklar kullanarak kurulmaya çalışılmıştır. Çalışmamız Elazığ ilinde kurulu aile işletmelerinin ekonomik ve finansal yapılarının güçlü olmaları ve işletmelerin çoğunun aile işletmesi olması hasebiyle şirketlerin ulusal ve uluslararası rekabette başarı gösterebilmesi için aile işletmeleri ile ilgili birçok yönetim açısından önemli olan tedbirlerin alınmasının kaçınılmaz olduğunun görülmesi gerektiğini vurgulamaya çalışmaktadır. Aynı pencereden bakarsak bu çalışma aile işletmelerine ilişkin bilimsel bilgi birikiminin artmasının yanı sıra ve dolayısıyla akademik kesimlerde bu kuruluşlara ilişkin yapılacak olan çalışmalarda sağlıklı bir altyapının oluşmasına katkı sağlarken, öbür taraftan uygulayıcılara yol gösterici bir niteliğe sahip olacağı düşünülmektedir. Aile işletmelerinin kültürel özellikleri, kuruluş ve gelişim dönemleri incelenmiş ve daha sonra anket çalışmasında yapılan mevcut analizler değerlendirilmiştir. Şirket türleri ve özellikleri, aile işletmelerinin tanımı, özellikleri avantajları, dezavantajları, ülke ve dünya ekonomisi üzerindeki yeri gibi konular üzerinde açıklamalarda bulunulmuştur.Tezin, alan araştırmasının kapsamını Elazığ ilinde faaliyet gösteren aile işletmeleri oluşturmaktadır. Çalışma için anket uygulaması Elazığ Ticaret ve Sanayi Odasına bağlı şirketlerin sahiplerine ve bu şirketlerde aktif olarak çalışan personele uygulanmıştır. Anketler aile işletmesi kapsamındaki 201 işletme sahibine ve 201 personele dağıtılmıştır. Araştırmanın alan çalışması aile işletmelerinde çalışan işletme sahibi ve yönetici personel üzerinde yapıldığı için iki farklı anket formu düzenlenmiştir. Birinci grup sorular, ankete katılan işletmelerin sosyodemografik özelliklerini ortaya koymaya yönelik verileri elde etmek için, İkinci grup sorular işletmenin yönetim, ekonomik ve finansman bakımından değerlendirilmesini ölçmeye yönelik olarak hazırlanmıştır.
Türk işletme gruplarında ortak yönetim kurulu üye profili
Bu çalışmanın temel amacını, kurumsal yönetişim bağlamında Yeni Türk Ticaret Kanunu ile gelen düzenlemelerin yarattığı etkileri ve işletme grubu özellikleri dikkate alınarak, Türk işletme gruplarında yaygın olarak görülen ortak yönetim kurulu üyeliklerinin mevcut ağ yapılarını belirlemek oluşturmaktadır. Bu anlamda, öncelikle örneklemde yer alan firmalar ile ilgili ikincil veriler kullanılarak ortak yönetim kurulu üyelikleri ağ yapıları ortaya konulmaktadır. Daha sonra yönetim kurulu yapılarının ortak yönetim kurulu üyelerinin sayıları ve profilleri üzerindeki etkileri, bir dizi kontrol değişkeni dikkate alınarak irdelenmektedir. Son olarak da 2011 ile 2014 yılları kıyaslanarak Yeni Türk Ticaret Kanunu'nun ortak yönetim kurulları üzerinde yarattığı etkilerin düzeyi belirlenmeye çalışılmaktadır. Analiz sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde, yönetim kurulu büyüklüğünün ve iç üye oranının ortak yönetim kurulu üyeliğini olumlu yönde etkilediği, kadın üye oranının ise olumsuz yönde bir etki yarattığı görülmektedir. Tüm ağ dikkate alındığında ise Türk işletme gruplarında ortak yönetim kurulu üyeliği bulunan en merkezi aktörlerin genellikle ya aile üyelerinden ya uzun yıllar şirkette çalışması sonucu artık aile üyelerinden biri gibi görülen iç üyelerden ya da otomotiv sektöründe geniş deneyimlere sahip olan şirket CEO'larından oluştuğu görülmektedir. Yeni Türk Ticaret Kanunu'nun yarattığı etkilerde ise, aileden ortak yönetim kurulu üyeliği dışında diğer ortak yönetim kurulu profilleri arasında kanun öncesi ve sonrası anlamlı farklılıklara rastlanıldığı görülmektedir. Anahtar Kelime: Ortak Yönetim Kurulu Üyelikleri, Aile İşletme Grupları, Türkiye Bağlamı, Gelişmekte Olan Ülkeler, Sosyal Ağ Kuramı.
Aile işletmelerinde 2. ve 3. kuşakların gelecek beklentileri üzerine bir araştırma
Aile işletmeleri, Dünya' da olduğu gibi ülkemizde de önemli bir yere sahiptir. Aile işletmelerinin sürdürülebilirliği ülke ekonomisi için kritik bir rol oynamaktadır. Ancak aile işletmelerinde nesiller ilerledikçe sürdürülebilirliği hususunda düşüş görülmektedir. Özellikle 2. kuşaktan 3. kuşağa devredilme oranı daha da fazla azalmaktadır. Bu çalışmada, aile işletmelerinin sürdürülebilirliğini etkileyen faktörlerin belirlenmesi, kuşakların özellikleri ve kuşaklararası farklılıktan meydana gelen yönetim sorunlarının tespit edilmesi ve çözüm önerileri sunulması amaçlanmıştır. Bu araştırma çalışmasında nitel araştırma yöntemi uygulanmıştır. Burdur ili Bucak ilçesinde üretim ve hizmet sektöründe faaliyet gösteren 3 aile işletmesi seçilmiştir. 2. kuşaktan 5 katılımcı ve 3. kuşaktan 5 katılımcı olmak üzere toplam 10 katılımcıyla mülakat görüşmesi gerçekleştirilmiştir. Mülakat görüşmelerinden elde edilen veriler Maxqda 2018 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarından elde edilen bulgulara göre, 2. kuşak ve 3. kuşağın sahip olduğu özellikler, kuşakların birbirlerinden beklentileri ve kuşaklararası yaşanan fikir ayrılıkları işletmenin sürdürülebilirliği hususunda önemli rol oynamaktadır. Bu araştırma elde edilen sonuçlara göre, 2. kuşak 3. kuşağın en çok yenilikçi olmasını beğenmektedir. 3. kuşak ise 2. kuşağın tecrübelerine saygı duyarken, tartışmaya kapalı olmalarından da oldukça rahatsızdır. 2. ve 3. kuşak arasındaki en belirgin farklılıklardan birisi de teknolojiye uyum sağlanması sorunudur. 2. kuşak teknolojiye karşı daha geleneklerine bağlı ve tutucu yaklaşım sergilerken, 3. kuşağın onların aksine teknolojiye uyum sağladığı görülmektedir. Elde edilen bulgular çerçevesinde değerlendirme yapılarak, işletme yöneticilerine ve takip eden kuşaklara yönelik önerilerde bulunulmuştur.
Kız çocuklarının gözünde aile şirketinde çalışmak: Bir alan araştırması
Aile şirketleri, ülke ekonomilerinin gelişimine en büyük katkıyı sağlayan özel teşebbüsler içinde yer almaktadır. Aile şirketlerinde genel eğilim işletmenin yönetiminin gelecek nesle bırakılması yönündedir. Aile şirketleri tüm çocuklara açık bir yapı sergilese de kız ve erkek çocuklara yönelik tutumlarda farklılık olduğu görülmektedir. Babalar kız çocuklarına güvenemeyip aile işletmelerini erkek çocuğa devretme yoluna gitmektedirler. Oysa kız çocuk, aile işletmesinde daha kolay başarı sağlamaktadır (Semerci, 2008: 89). İlgili literatürde yapılan araştırmaların sonucunda aile şirketlerindeki kadınların, erkeklere oranla daha az biçimsel role sahip olduğu ve az sayıda kadının tepe yönetimde görev aldığı görülmektedir. Bu bağlamda, cinsiyet rolünün etkisiyle günlük hayatta geri planda kalan kadınlar ve kız çocuklarının diğer işletmelerde olduğu gibi aile işletmelerinde de geri planda kaldığı görülmektedir. Başka bir deyişle, aile işletmelerindeki ataerkil yapı kadınların yönetim kademesinde yükselmesine engel teşkil etmektedir. Bu çalışmada Adana ilinde faaliyet gösteren aile şirketlerinde çalışan kız çocuklarının aile-üyesi çalışan olarak karşılaştıkları sorunlar ve onları aşma stratejileri ile onlara göre aile şirketlerinde çalışmanın avantajlarını ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. 19 kişiyle yapılan derinlemesine mülakatlar 3 ay sürmüş ve toplanan verilerin analizi yapılmıştır. Yapılandırılmış görüşme formunda yer 6 başlık yer almaktadır. Bunlar cevaplayıcının şirkete katılım, aile ilişkileri, iş ilişkileri, iş ve aile çatışması, yetki-devir konusu, şirketle ilgili temel bilgiler olarak sıralanmış ve bu başlıklar altında analiz edilmiştir. Çalışmanın sonuçları incelendiğinde Aile şirketlerinde çalışan kız çocuklarının yaşadığı sorunların başında cinsiyet ayrımı, iş dünyasında başarılı olabilmek için bir erkeden daha çok çalışmaları gerektiği ve mesai saatleri uzunluğu nedeniyle aile-iş yaşamı arasında dengeyi sağlayamaması yer almaktadır. Bu görüşlerin yanı sıra aile şirketlerinde aile-üyesi çalışan olmanın en belirgin avantajları ise iş yerinde özgür davranabilme imkanı, çalışma saatlerindeki esneklik, üst statülere daha kolay gelebilme ve kendi fikirlerini kolaylıkla gerçekleştirebilme olarak sıralanmıştır. Aile şirketlerinde çalışan kız çocuklarının şirketlerine kendi kişisel kararları sonucunda katıldıkları görülmektedir. Aile şirketlerindeki kız çocukların şirkette çalışmaya başladıktan sonra aile bireyleri ve özellikle baba-kız evlat ilişkisinin değişmediği görülmektedir. Ancak kız çocuklarının aile şirketlerinde çalışmaya başladıktan sonra aileden olmayan üyelerin (müşteriler ,alıcı ve satıcı tedarikçiler) kendilerine karşı tavırlarda farklılık olduğu görülmüştür. Bu tavırlardaki farklılıkların büyük kısmı olumlu olduğu görülmektedir. Yetki devri sürecinde ana sorunların başında, babanın kızlarına olan güvensizliği ve sorumlulukla aynı oranda yetki verilmemesi şeklinde sıralanmaktadır.
Aile işletmelerinin kurumsallaşma sürecinin incelenmesi: Mersin ilinde bir araştırma
Bu çalışmada, Mersin ilinde seçilmiş olan aile işletmelerinin işletme anayasası, profesyonelleşme, örgüt yapısı, yetki devri ve yetkilendirme, yönetim anlayışı ve yönetime katılma, karar verme şekli, stratejik planlama ve etkin iletişim sistemi gibi kurumsallaşma göstergeleri bağlamında, işletme ortakları gözünden değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma mevcut durumu tespit etmeyi amaçladığı için, tarama modelindedir. Araştırmaya Mersin ilindeki aile işletmelerinin çeşitli kademelerinde yer alan paydaşlar arasından seçilen 12 kişi katılmıştır. Katılımcılarla yapılan görüşmelerde kullanılmak amacıyla yarı yapılandırılmış sorular içeren görüşme formu hazırlanmıştır. Görüşmeden elde edilen veriler nitel veri analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Yapılan görüşmelerden elde edilen bulgulara bakıldığında kurumsallaşma sürecine giren aile işletmelerinde, işletme anayasası yetki ve sınırlılıklarını belirtmek için baz alınırken, profesyonel yardım aldıkları ve stratejik planlamaya önem verdikleri gözlemlenmiştir.
Aile işletmelerinin devamlılığında kurumsallaşma: Karşılaştırmalı analiz
Dünyada ve ülkemizde ekonomideki şirketlerin büyük çoğunluğunu aile şirketleri oluşturmaktadır. Aile şirketlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak ülkemizin geleceği için oldukça önemlidir. İşte bundan dolayı bu araştırma da kurumsallaşma ile birlikte, devamlılığı etkileyen ve devamlılığı sağlayan faktörler araştırılmıştır. Araştırma yöntemi olarak nitel araştırma yöntemlerinden 'Derinlemesine Mülakat' yöntemi kullanılarak araştırma yapılacaktır. Bu araştırma yöntemi ile amaç çözüm için kesin bir sonuca ulaşmak değil aile işletmelerinde sürdürülebilirlik için kurumsallaşmanın etkisi ile birlikte diğer faktörleri de tespit edip farklı bakış açıları kazanarak daha sonra yapılacak araştırmalara temel olacak niteliktedir. Derinlemesine mülakat sonucunda elde edilen bilgiler yorumlandığında araştırmaya konu aile işletmelerinin ortak özelliğinin aile anayasası oluşturmuş ve duygusal yönetimi başarmış olmaları, bilgiyi kullanmaları bununla birlikte aidiyet duygusunu geliştirdikleri sonucuna varılmıştır. Özellikle 168 yıldır faaliyetini sürdürmeyi başarmış ve sürdürmeye devam eden araştırmaya konu aile işletmesinin bu başarısında ki en büyük etkenin aidiyet duygusunun çok güçlü olması, yeni gelecek nesile de bunu aşılamaya çalışmaları hem kendi beyanlarıyla hem de yapılan derinlemesine mülakat sonucunda ortaya çıkmıştır. Günümüzde çok kurumsal şirketlerin bile faaliyetini sürdürmekte zorlandığı düşünüldüğünde şirketlerde özellikle de aile şirketlerinde aidiyet duygusunun geliştirilmesi kurumsallaşmadan önce geldiği görülmektedir. Kurumsallaşma bir çok şirket için çok zor hatta ütopik gözükebilir. Özellikle de küçük ve orta boy aile işletmeleri için. Ülkemizde ve dünyada ekonominin büyük çoğunluğunun küçük ve orta boy aile işletmelerinden oluştuğu düşünüldüğünde onların ekonomik sistem içerisinde kalmasını sağlamak için bu tip firmalarda başta aidiyet duygusunun geliştirilmesi bununla birlikte aile anayasasının, duygusal yönetimin ve ortak kültürün oluşturulması ve bilginin kullanımının artırılması önerilir. Bunları sağlamak tam bir kurumsallaşmayı sağlamaya göre nispeten daha kolay olduğundan aile işletmelerini daha uzun nesiller boyunca ekonomik sistem içerisinde tutmak kolaylaşacaktır.
Aile işletmelerinde kurumsallaşma: Örgüt geliştirme aracı
143 ÖZET "Aile İşletmelerinde Kurumsallaşma: Örgüt Geliştirme Aracı" adlı tez çalışmasında; dünyadaki işletmelerin büyük çoğunluğunu oluşturan aile işletmelerinin sürdürülebilirliği için ihtiyaç duyulan kurumsallaşma olgusu incelenmektedir. Bu çalışmada aile işletmelerinin kurumsallaşması Tagiuri ve Davis tarafından geliştirilen üç daireli model çerçevesinde incelenmiş; özellikle işletmenin kurumsallaşması için örgüt geliştirme kuramlarından planlı değişim modeli altında uygulanabilecek yöntemler ve müdahaleler değerlendirilmiştir. Daha sonra bu kavramsal çerçeve ışığında aile işletmesi bir KOBİ'nin durum değerlendirmesi yapılmış, kurumsallaşma düzeyi saptanmış ve mevcut durum doğrultusunda kurumsallaşma için çeşitli önerilerde bulunulmuştur. I Çalışmanın birinci bölümünde aile işletmesinin tanımı, aile işletmelerinin özellikleri, avantajları ve dezavantajları, aile işletmelerindeki mevcut statüler aktarılmıştır. İkinci bölümde kurumsallaşma kavramı ve aile işletmelerinde kurumsallaşma için üç daireli model incelenmiştir. Üç daireli model bağımsız ancak birbiri ile kesişen; aile, mülkiyet ve işletme altsistemlerinden oluşmaktadır. Aile işletmesinin kurumsallaşması için üç altsistemin de kurumsallaşması gerekmektedir, işletmenin kurumsallaşması aşamasında, örgüt geliştirme kuramlarından planlı değişim modeli ve bu modelin müdahale teknikleri aktarılmış, müdahale teknikleri yapıya yönelik müdahale teknikleri, süreçlere yönelik müdahale teknikleri ve davranışlara yönelik müdahale teknikleri olmak üzere üç ana başlıkta sınıflandırılmıştır.144 Üçüncü bölümde tüm boyutlar göz önünde bulundurularak, aile işletmelerinin gelişim evreleri ve her bir evrede işletmelerin durumları, özellikleri aktarılmıştır. Son bölüm olan dördüncü bölümde ise ilk üç bölümde aktarılan bilgiler çerçevesinde aile işletmesi bir KOBİ'nin kurumsallaşma düzeyi saptanmış ve mevcut durum doğrultusunda kurumsallaşma için çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Aile şirketlerinde kurumsallaşma: Bir turizm seyahat acentası üzerine örnek olay çalışması
Günümüzde kurumsallaşma, markalaşma, aile şirketleri gibi kavramları çok sık duymaktayız. Ancak Aile Şirketleri, kurumsallaşma gibi kavramların birleşmesi şirketlerin ömrünü uzatmaktadır ne yazık ki kurumsallaşamayan aile şirketleri bir sonraki nesillere taşınmada sıkıntılar yaşamaktadır. Yapılan çalışmada turizm seyahat acentelerinin kurumsallaşmasına da örnekleme verilmiştir. Günümüzde turizm: ekonomide bacasız fabrika görevi üstlenmektedir. Turizm sektörü, Ülkeye döviz girişine aynı zamanda ülkede, iş istihdamının artmasına da büyük katkılar sağlamaktadır. Dünya da turizm, ülkeye turist çekmekle yetinmeyerek, aynı zamanda ülke vatandaşlarının da tatile çıkmalarına önem vermektedir. Türkiye de son yıllarda da ülkeye turisti çekme ve yurttaşlarını tatile çıkarmada bir sıçrama gerçekleştirmiştir. Hizmet sektöründe kurumsallaşma diğer sektörlere göre daha sancılı geçmektedir. Turizm de ise kurumsallaşma sezonluk iniş çıkışlar olduğundan dolayı kurumsallaşma ve devamlılık daha zor hale gelmektedir. Çalışmada turizm seyahat acentesinden örnekleme yoluyla gidilmiştir.
Aile işletmelerinde nepotizmin işgören performansı üzerindeki etkisi: Trakya bölgesinde bir araştırma
Bu araştırmanın amacı aile işletmelerinde önemli konulardan biri olan nepotizmin çalışanların performansı üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Araştırmanın evrenini Trakya Bölgesi'nde Yapı Market sektöründe faaliyet gösteren aile işletmeleri oluşturmaktadır. Araştırmada kolayda örneklem yöntemi kapsamında Yapı Market sektöründe faaliyet gösteren aile işletmelerinde çalışan personele ulaşılmıştır. Araştırmada 11 şirket ile görüşmeler yapılarak toplamda 316 katılımcıya ulaşılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. Anket formları demografik özelliklere yönelik sorulardan, Nepotizm Ölçeğinden ve Çalışan Performansı Ölçeğinden oluşmaktadır. Araştırmada veri analizi SPSS 22 paket programıyla yapılmıştır. Verilerin analizinde frekans, yüzde, ortalama, standart sapma gibi tanımlayıcı istatistiklerden ve ilişki testlerinden faydalanılmıştır. Araştırmada Trakya bölgesinde Yapı Market sektöründe faaliyet gösteren aile işletmelerinde nepotizmin çalışan performansı üzerinde etkisi olmadığı tespit edilmiştir. Araştırmada çalışanların nepotizm algılarının düşük ve performans algılarının yüksek olduğu belirlenmiştir.