Organizational stress
93 theses under this subject heading
Örgütsel stresle başa çıkma, örgütsel adalet algısı, iş tatmini ve duyguların üretkenlik karşıtı iş davranışlarındaki rolü
Araştırma kapsamında; çalışanların örgütsel stresle başa çıkma yaklaşımı, örgütsel adalet algısı, iş tatmini ve duygularının üretkenlik karşıtı iş davranışlarına olan etkisi incelenmektedir. Araştırmada veri toplama yöntemi olarak anket kullanılmıştır. Çalışma kapsamında hazırlanan anket, katılımcılara e-posta yoluyla iletilmiş ve veriler çevrimiçi olarak toplanmıştır. Toplam 769 çalışandan elde edilen verinin çoğunluğunu, 50'den fazla personele sahip kamu kurumlarında, en fazla 10 yıllık kıdemi olan yükseköğrenim görmüş bireyler oluşturmaktadır. Kullanılan ölçeklere güvenirlik analizi, elde edilen verilere de korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda; üretkenlik karşıtı iş davranışları ile pozitif duygusallık ve negatif duygusallık arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilirken, üretkenlik karşıtı iş davranışları ile örgütsel stresle başa çıkma ve örgütsel adalet algısı arasında kısmen anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. İş tatmini ile üretkenlik karşıtı iş davranışları arasında ise anlamlı bir ilişki belirlenememiştir. Ayrıca, üretkenlik karşıtı iş davranışlarının, üç farklı kategori itibariyle ayrı ayrı ele alındığında aynı bağımsız değişkenler tarafından ve aynı ölçüde açıklanmadığı bulgulanmıştır.
İş hayatında stres ve tükenmişlik sendromu
Stres, bireylerin zihninde; güç, baskı, tehdit ve zor olan şeyler anlamlarını ifade etmektedir. Bireyler zihinlerinde stresi engellenme, çatışma ve endişe kavramları ile bağdaştırmaktadır. Bu nedenle bireyler strese maruz kaldıklarında birçok olumsuz durumlar ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada amaçlanan; "stres" ve "tükenmişlik" kavramlarını açıklamak, bireylerde, örgütsel stres kaynaklarını ve buna bağlı sonuçları belirleyerek, stresle başa çıkma yöntemlerini saptamak, tükenmişliğin nedenleri ve başa çıkma yollarını belirlemek ve örgütsel stresin swot analizini yapmaktır. Örgütler hızla değişen teknoloji ve rekabet ortamına ayak uydururken, bireyler kendilerine verilen görev ve sorumlulukları yerine getirirken örgütsel strese maruz kalmaktadır. Bu sorunların başında performans düşüklüğü gelmektedir. Bu doğrultuda örgütsel yapıya bağlı stres kaynakları; merkeziyetçilik, aşırı uzmanlaşma, aşırı iş yükü, mobbing, ilerleme ve gelişme fırsatlarının azlığı ve bürokratik engeller; örgütsel stresin neden olduğu başlıca sorunlar ise işe yabancılaşma, iş devamsızlığı, iş kazaları, performans düşüklüğü şeklinde olabilmektedir. Örgütlerin başarıları, büyük ölçüde, bireysel strese ve örgütsel strese neden olan kaynakları ve nedenleri doğru şekilde belirlemek, tükenmişlik sendromuna neden olan faktörleri minimize etmek veya azaltmak, bunların neden olduğu olumsuz durumlara karşı alınan tedbirlere bağlıdır. Stresin ve tükenmişlik sendromunun neden olduğu olumsuz sonuçların doğru bir şekilde giderilmesi veya kontrol altına alınması gerekmektedir. Çalışanları olumsuz yönde etkilemeyecek çalışma ortamı ve koşulları yaratacak, örgütsel performansı yükseltecek optimum stres düzeyini yaratmaya çabalamalıdırlar. Bu konuda, örgütün tüm yöneticilerine de görev düşmektedir.
Ortak sağlık güvenlik biriminde çalışan iş güvenliği uzmanlarının çalışma hayatında yaşadığı stres ve etkileri üzerine bir araştırma
Bu tez çalışmasında Ortak Sağlık Güvenlik Biriminde (OSGB) çalışan iş güvenliği uzmanlarının çalışma hayatında yaşadığı stres ile stresin sebep ve sonuçları arasındaki ilişki incelenmiştir. Stresin çalışan sağlığı üzerinde fiziksel ve psikolojik etkilerini saptamaya çalışarak stresi en aza indirmek için alınabilecek önlemler konusunda atılması gereken adımları belirlemeye yönelik bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma için iş güvenliği uzmanlarına yönelik dört bölümden oluşan bir anket hazırlanmıştır. Anketin birinci bölümü iş güvenliği uzmanlarının sosyodemografik özelliklerini, ikinci bölümü çalışma hayatında karşılaştıkları zorlukları, üçüncü bölümü psikolojik yönden olumsuz hissetikleri durumları, dördüncü ve son bölümü ise yaşadıkları sağlık problemlerini belirlemeye yöneliktir. Anket sonuçları SPSS programı ile analiz edilerek, değerlendirmeler yapılmıştır. Çalışmanın OSGB'de ve diğer sektörlerde çalışan iş güvenliği uzmanlarının stres yönetimi için oldukça yararlı olduğu sonucuna varılmıştır.
Ortaöğretim kurumu yöneticilerinin örgütsel stres kaynakları ve stresle başa çıkma yolları
Bu araştırma; Hatay ilinin Dörtyol, Payas ve Erzin ilçelerinde bulunan Ortaöğretim kurumlarında eğitim yöneticilerinin örgütsel stres kaynaklarının neler olduğu ve stres kavramı tanıtılarak bu stresle başa çıkma yolları gösterilerek eğitim kurumu yöneticilerine bir tavsiye niteliği taşımaktır. Modern toplumun hastalığı olarak ifade edilmeye başlanılan stres, aslında günlük yaşamın bir parçası olmaktadır. Kişinin duygularını olumlu ya da olumsuz yönde etkileyen, çevre ya da kendisinden kaynaklı olan stres, bireylerin yaşam kalitesini etkilemektedir. İş yaşamında ise, birey herhangi bir sektör örgütünün üyesi olarak çalışıyor olsun, stres ile karşılaşması mutlaktır. İş yaşamı, hayatımızın neredeyse tamamını kapsayan bir niteliğe sahiptir. Stres, örgütsel bağlamda incelendiğinde; performans ve motivasyon düşüklüğü, çalışan devir hızında artış, işe devamsızlık gibi olumsuz sonuçlara neden olabilmektedir. Bu nedenle örgütsel stres kaynaklarının tespit edilip buna önlem alınması amacıyla çalışmalar yürütme gerekliliği oluşmaktadır. Bu gerekliliği gidermek amacıyla öncelikle stres kavramı, strese yönelik yaklaşımlar, stres türleri, stresin sonuçları ve stresin yönetimine ilişkin kavramsal çerçeve ortaya konulmaktadır. Sonrasında; yönetim birimlerindeki stres kaynaklarını, bu kaynakların yönetim elemanları üzerine etkisini, çalışanların demografik özellikleri ile stres kaynakları arasındaki ilişkiyi ve yönetim personelinin stresle başa çıkma yöntemlerini belirlemek amacıyla Hatay ili Dörtyol, Payas, Erzin ilçelerindeki Millî Eğitim Bakanlığına bağlı kurumlarda görev yapmakta olan ortaöğretim kurumu yöneticilerine gönüllük esasına göre anket uygulamak suretiyle gerçekleştirilmiştir. Google Docs üzerinden oluşturulan anket, katılımcılara gönderilmiş ve veriler toplanmıştır. Araştırma genel tarama modelindedir. Nicel bir araştırma olan bu çalışmada veriler, ölçek, ölçek uygulama ve kaynak tarama ile toplanmıştır. Araştırma, stres faktörlerinin farklı demografik değişkenler üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu çalışmanın yöntemi anket çalışmasıdır.
Okul yöneticilerinin stresle başa çıkma yollarının incelenmesi
Stresin en önemli nedenlerinden birisi, şüphesiz iş yaşamı ve çalışma koşullarıdır. Kuralları fazla olan işler, bilindiği gibi diğer işlere göre daha yüksek strese neden olmaktadır. Öğretim ortamları da, okulların en stresli alanıdır. Eğitim kurumlarının can damarı olan yöneticilerde stres kaynaklarının belirlenmesi, daha iyi bir eğitim ortamı oluşturabilmek için şarttır. Stresli ortam, yöneticinin ve buna bağlı olarak da eğitim öğretim sürecinin etkililiğini azaltabilir. Uzmanların stresle başa çıkmadaki en önemli yargısı şu cümle ile özetlenebilir: Amaç, stresten uzak bir yaşam sürdürmek değil, stres ile etkin bir şekilde mücadele etmeyi öğrenmek olmalıdır. Bu çalışma, eğitim yöneticilerinin stresle başa çıkma yollarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evreni 2017-2018 eğitim – öğretim yılında İstanbul ilinde okullarda görev yapan okul yöneticileridir. Örneklemi ise Avrupa Yakası ilçelerindeki çeşitli okullarda görev yapan 161 yöneticidir. Bu doğrultuda anketler, bu evrenden yakın ve ulaşılabilen 161 yöneticiye uygulanmıştır. Okul yöneticilerinin stresle başa çıkma yollarını incelemek üzere Yıldırım(2008)'ın geliştirdiği 12 maddelik anket kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler SPSS programında analiz edilerek sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırmada okullarda görev yapan yöneticilerin stresle başa çıkma yollarının incelenmesi ve cinsiyet, yaş, öğrenim durumu, kurumdaki görevi, yöneticilikte kıdem yılı, şu an çalıştığı kurumda kaç yıldır görev yaptığı, öğrenci sayısı, okul türü, öğretim şekli ve branş değişkenlerine göre farklılıkları incelenmiştir. Yöneticilerin stresle başa çıkma yollarının incelenmesi ve demografik özelliklere göre karşılaştırılması anketi dört alt faktörden oluşmaktadır. Veriler %(yüzde), t-testi, Anova (Tek yönlü varyans analizi) ve scheffe testi yapılarak yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda okul yöneticileri stresle mücadelede sırasıyla en çok "sevdikleriyle vakit geçirmeyi, olayların iyi taraflarını aramayı, stres yaratan durumlardan kaçınmayı tercih etmektedirler. Okul yöneticileri stresle baş etmede bir yol olarak çoğunlukla ortam yarattıklarını ifade etmektedirler. Bunun yanı sıra, strese neden olan şeyleri hatırlatan durumlardan kaçınmakta, olayların iyi taraflarını aramakta ve sevdikleriyle vakit geçirmektedirler. Stresle baş etme yolları olarak zamanlarını iyi kullanabilmek için çoğunlukla önceden planlama yaptıkları görülmektedir. Stresle baş edebilmek için uzman kişilerden yardım almadıklarını belirten katılımcılar, bunun için güvendikleri kişileri tercih etmektedirler. Diğer taraftan stresle baş edebilmek için stres yaratan kişiyle bazen ya da seyrek olarak yüzleşmeyi seçmektedirler.
Akıllı sadelik, örgütsel iletişim, iş özerkliği, stres, tükenmişlik arasındaki ilişkiler ve bir araştırma
Günümüzde işletmelerin tepe yöneticileri çalışanlarının işletme hedeflerine dönük çalışmalarını sağlamak amacıyla güncel yönetim yaklaşımlarını kullanmaktadırlar. Bir başka ifade ile insan kaynakları güncel yaklaşımları işletmelerin tepe yöneticilerin dikkatini çekmektedir. Hastane ve sağlık kurumlarında işlerin karmaşıklığı ve barındırdığı riskler nedeniyle yöneticiler bu güncel yaklaşımlara daha çok yönelmektedirler. Bu tez çalışmasında Akıllı Sadelik, Örgütsel İletişim, İş Özerkliği, Algılanan Stres ve Tükenmişlik örgütsel davranış değişkenlerin arasındaki ilişkiler araştırılmıştır. Tezin birinci bölümünde tez konusuna ilişkin giriş yer almaktadır. Tezin ikinci bölümünde araştırma değişkenlerine ilişkin detaylı bir literatür araştırmasına yer verilmiştir. Bu bölümde değişkenler tanıtılmış ve değişkenlere ilişkin çalışmalara yer verilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde, İstanbul Avrupa yakasında yer 2 hastanede kolayda örneklem yoluyla sağlık çalışanlarına anket uygulanarak veri toplanmıştır. Bu bölümde, araştırma modeli, araştırma hipotezleri ve veri analizleri detaylı bir biçimde yer almaktadır. Elde edilen verilere istatistiksel analizler uygulanmış ve hipotezler sınanmıştır. Tezin son bölümünde veri analizi sonucu elde edilen sonuçlara yer verilmiştir.
Stres, duygusal zeka, iş özerkliği, güvenlik iklimi, anksiyete ve depresyon arasındaki ilişkiler ve bir araştırma
Günümüzde, organizasyonların tepe yönetimi, çalışanlarını organizasyonların hedeflerine yöneltmek amacıyla onları etkileyebilecek bir takım örgütsel değişkenleri dikkate alırlar. Bu araştırmada, çalışanlar açısından önemli sayılabilecek duygusal zeka, algılanan stres, güvenlik iklimi, iş özerkliği, anksiyete ve depresyon değişkenleri göz önüne alınmıştır. Tezin birinci bölümünde tez çalışmasının giriş kısmı yer almaktadır. İkinci bölümünde ise araştırma değişkenlerine ilişkin detaylı bir literatür araştırmasına yer verilmiştir. Bu bölümde değişkenler tanıtılmış ve değişkenlere ilişkin çalışmalara yer verilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde, hastane çalışanlarının katılımı ile yapılan araştırma analizlerine yer verilmiştir. Bu bölümde, araştırma modeli, araştırma hipotezleri ve veri analizleri detaylı bir biçimde yer almaktadır. Son bölümde ise araştırma sonuçları yer almaktadır.
Okul yöneticilerinin örgütsel stres faktörlerinin incelenmesi (Uşak ili örneği)
OKUL YÖNETİCİLERİNİNÖRGÜTSEL STRES FAKTÖRLERİNİN İNCELENMESİ(UŞAK İLİ ÖRNEĞİ)Ufuk KESKİNEğitim Bilimleri Anabilim DalıUşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temmuz 2012Danışman: Yrd. Doç. Dr. M. Akif HELVACIStres, memnuniyet verici olup olmadığına bakmaksızın, her türlü isteme bedenin uyum sağlamak için gösterdiği yaygın tepkidir. Günümüzde okul yöneticiliği en stresli meslekler arasında yer almaktadır. Okul yöneticilerinin işlerinin stresli oluşu öğretmenleri, okulu, öğretmen performansını ve öğretmenlerin çevresini olumsuz olarak etkilemektedir. Stresin olumsuz etkilerinin engellenmesi ve stresle baş etme yollarının belirlenmesi kurum yararına yönlendirilebilmesi verimlilik açısından oldukça önemlidir. Bu nedenle araştırmanın genel amacı Uşak İli okul yöneticilerinin örgütsel stres kaynaklarını ortaya koymak olarak belirlenmiştir.Araştırmada tarama modeli ve ölçme aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen beşli Likert tipi iki bölümden oluşan bir ölçek kullanılmıştır. İlk bölümde kişisel bilgilere yönelik sorular, ikinci bölümde stres kaynaklarını belirlemeye yönelik ölçek yer almıştır. Ölçek, 2011-2012 öğretim yılında Uşak İli ve İlçelerinde 245 lise ve ilköğretim okulu okul yöneticisine uygulanmıştır. Veriler yüzde, frekans, ortalama, bağımsız gruplar için t-testi, tek yönlü ANOVA testi, anlamlı farkın bulunması durumunda gruplar arasındaki farkı belirlemek amacıyla Tukey HSD analizi ile yürütülmüştür.Uşak İli okul yöneticilerinin işinde stres oluşturan faktörlerden orta düzeyinde etkilendikleri ve ?İşin özünden çok, biçimi ile uğraşmak zorunda kalmak, Mali kaynakların yetersizliği, Velilerin çocukları ile yeterince ilgilenmemesi, Bürokratik işlemlerin aşırı olması, Öğretim programlarının sıklıkla değişmesi, Okulda yardımcı hizmetler personellinin sayı bakımından yetersiz olması, Üst yönetimin okulun sorunlarına gereken ilgiyi göstermemesi ve Mevzuatın çok sık değişmesi? faktörlerine çoğunlukla düzeyinde katıldıkları sonucuna ulaşılmıştır. Uşak İli okul yöneticilerinin işinde stres oluşturan faktörlere ilişkin görüşlerinde cinsiyet, yaş, görev unvanı, görev yapılan kurum, yöneticilik kıdemi, okuldaki öğretmen sayısı ve eğitim yönetimi konusunda Hizmet İçi Eğitime katılma durumu bakımından anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Stres, yönetici, okul, örgüt.
Örgütsel stres ile beş faktör kişilik özellikleri arasındaki ilişki: Bir araştırma
Bu çalışma günümüz işletmelerinde büyük bir problem olarak tanımlanan ve giderek önemli bir konu haline gelen örgütsel stres ve çalışanların sahip oldukları beş faktör kişilik özelliklerini incelemek ve aralarındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Çalışma için literatür taraması yapılmış, birçok bilimsel veriden yararlanılmış ve öncelikle teorik kısım ele alınmış, daha sonra uygulamaya geçilmiştir. Araştırma için iki ana başlık altında toplamda on iki hipotez oluşturulmuştur. Birinci başlık altında toplanan hipotezler örgütsel stres düzeyleri ile demografik özelliklere ilişkin hipotezleri; ikinci başlık altında toplanan hipotezler de kişilik özellikleri ile örgütsel stres düzeyine ilişkin hipotezlerden oluşmaktadır.
Elit seviyede spor yapan Taekwondo ve Muaythai sporcularının örgütsel bağlılık ile örgütsel stres düzeylerinin karşılaştırılması
Yapılan çalışmada elit seviyede spor yapan Taekwondo ve Muaythai sporcularının örgütsel bağlılık ile örgütsel stres düzeylerinin (yaş, cinsiyet, millilik dereceleri, eğitim durumu, spor yılı, hangi branşı yaptığı) gibi değişkenlere bağlı olarak bunların örgütsel bağlılık ile örgütsel stres düzeylerinin ne düzeyde olduğunun karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu bağlamda, tarama modellerinde nedensel karşılaştırma yönteminden faydalanılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye Taekwondo ve Muaythai Federasyonlarında milli sporcu statüsünde yeralan kadın ve erkek sporcular oluşturmaktadır. Örneklemini ise 2020-2021 Türkiye Taekwondo ve Muaythai Federasyonlarının faaliyet programında yer alan uluslararası müsabakalara katılım gösterecek olan gençler (kadın-erkek), büyükler (kadın-erkek) kategorilerinde mücadele edecek olan 183'ü kadın 150'si erkek 333 milli sporcu oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında kişisel bilgi formu, Elit Sporcu Stres Ölçeği ve Elit Sporcu Örgütsel Bağlılık Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde SPSS 25.0 programından yararlanılmıştır. Veriler değerlendirilir iken tanımlayıcı istatistiksel yöntemlerden (ortalama, standart sapma, frekans, yüzde) kullanılmıştır. Normal dağılım olmadığı tespit edilmiş olup non-parametrik testler kullanılmıştır. Bu doğrultuda iki grup arasındaki fark Mann Whitney U Testi ile ikiden fazla olan gruplarda ise Kruskal Wallis testi ile belirlenmiştir. Örgütsel bağlılık ve örgütsel stres arasındaki ilişkinin tespiti için de Spearman Korelasyon testi uygulanmıştır. Anlamlılık düzeyi ise p<0,05 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak; Muaythai ve taekwondo sporcularının stres düzeyleri ile bağlılık düzeyleri arsında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu ve sporcuların stresi düşerken bağlılıklarının yükseleceği veya tam tersi streslerinin yükseldiğinde bağlılıklarının düşeceği görülmüştür.
Örgütsel stres kaynaklarının çalışanların iş tatmini üzerindeki etkisinin incelenmesi: Guine-Bissau'daki kamu işletme çalışanları için yapılan bir araştırma
Araştırmanın genel amacı, Kamu işletmesinde çalışanların organizasyonel stres kaynaklarının iş tatminine etkisi. Bunun yanında çalışanların, demografik özelliklerinin, organizasyonel stres kaynakları ve iş tatmin düzeylerini nasıl etkilediğinin incelenmesi de araştırmanın alt amaçlarını oluşturmaktadır. Bu araştırma, organizasyonel stres kaynakları iş tatmini ya da iş tatminin organizasyonel stres kaynaklarına olan etkisini belirlemek açısından, mevcut durumu ortaya koymak ve ulaşılan sonuçları genelleme bakımından önem taşımaktadır. Bu çalışmada "Gine-Bissau Yönetim ve Limanları" şirket çalışanları üzerinde 30 sorudan oluşan bir anket çalışması yapılıp 300 personel idaresinde katılmaktadır. MSQ, ÖSK standart ölçekler ve analiz yapmak için SPSS 23.0 programı kullanmaktadır. Çalışanların organizasyonel stres kaynaklarının, iş tatminin düzeyi ve demografik özellikleri değişkeni bakımından anlamlı bir farklılık gösterip test etmek için One-Way Anova ve Bağımsız Örneklem T-Testi uygulanmaktadır. Pearson korelasyon katsayı organizasyonel stres kaynakları ile iş tatmini arasındaki negatif ve zayıf bir ilişki göstermektedir. Son olarak, şirketleri ya da örgütleri organizasyonel stres kaynakları azaltmak ve iş tatmini artırmak için önerileri gösterilmektedir.
Örgütsel ı̇klı̇m ı̇le örgütsel stres arasındakı̇ ı̇lı̇şkı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇ - Gençlik ve Spor Bakanlığı taşra teşkilatı
Bu araştırmanın amacı Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı taşra teşkilatlarında görev yapan personellerin örgütsel iklim ve örgütsel stres düzeyleri arasındaki ilişkiyi demografik değişkenlere göre incelemektir. Araştırmanın örneklemini farklı illerde görev yapmakta olan ve kolayda örneklem seçim yolu ile seçilmiş, gönüllü 577 erkek ve 579 kadın olmak üzere toplam 1156 personel oluşturmaktadır. Verilerin tanımlayıcı istatistikleri sayısal değişkenler için ortalama, standart sapma ile kategorik değişkenler için frekans ve yüzde analizi ile verilmiştir. Ölçeklerden elde edilen puanların demografik değişkenlere göre karşılaştırılmasında iki grup içeren kategorik değişkenler için bağımsız örneklemler t testi, üç ve daha fazla grup içeren kategorik değişkenler için Varyans Analizi uygulanmıştır. Varyans analizi sonucunda gruplar arası farklılığı belirlemek için çoklu karşılaştırma testlerinden Tukey testi uygulanmıştır. Ölçeklerden elde edilen puanlar arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon analizi ile incelenmiştir. Sonuç olarak, demografik değişkenler ile örgütsel iklim ve örgütsel stres arasında ilişki olduğu gözlenmiştir. Örgütsel iklim ile örgütsel stres ve alt boyutları arasında hepsi negatif yönlü olmak üzere orta, zayıf ve çok zayıf düzeyde ilişkiye rastlanmıştır. Çalışma sonuçlarında, genel olarak örgütsel iklim ile örgütsel stres düzeyleri arasındaki ilişkinin önemini vurgulayan sonuçlara ulaşılmıştır.
Beden eğitimi öğretmenlerinde örgütsel iklim ve örgütsel stres ilişkisinde liderlik tarzlarının aracı rolü
Bu araştırmanın amacı, Adana İl Merkezinde 2020-2021 eğitim-öğretim yılında kamu okullarında görev yapan beden eğitimi öğretmenlerinin algılarına göre örgütsel iklim ve örgütsel stres ilişkisinde liderlik türlerinin aracılık rolünü tespit etmektir. Araştırmanın yöntemi nicel araştırma yöntemi olup, ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın çalışma evreni, Adana İl Merkezinde bulunan Kamu İlkokulu, ortaokul ve liselerinde görev yapan beden eğitim öğretmenlerinden meydana gelmektedir. Çalışma evreninde bulunan tüm öğretmenlere araştırmacı tarafından ölçekler dağıtılmış ve ölçeklerin yazılı olarak cevaplanması istenmiştir. Öğretmenlerden geriye dönen ve eksiksiz olarak doldurulan toplam 524 ölçek değerlendirilmeye uygun bulunmuştur. Veri toplama aracı olarak; Taş, A., Çelik, K. ve Tomul E. (2007) tarafından geliştirilen, liderlik tarzları ölçeği, Tunçay (2013) tarafından Türkçe' ye uyarlanan örgütsel iklim ölçeği ve Theorellve diğerleri, (1988) tarafından geliştirilen, Yıldırım ve diğerleri, (2011) tarafından Türkçeye çevrilen örgütsel stres ölçeği kullanılmıştır. Veriler SPSS Paket programında analiz edilmiştir. Verilerin çarpıklık ve basıklık değerleri normal dağılım gösterdiğinden parametrik testler yapılmasına karar verilmiştir. Verilerin analizi sonucunda; Öğretmenlerin algılarına göre Demokratik liderlik ile örgütsel iklim ölçeği ile arasında orta düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu, serbest liderlik ile örgütsel iklim ölçeği arasında düşük düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu, dönüşümcü liderlik ile örgütsel iklim ölçeği arasında orta düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu, etkileşimci liderlik ile örgütsel iklim ölçeği arasında orta düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu görülmektedir (p<0.05). Otokratik liderlik ile örgütsel iklim arasında anlamlı farklılık olmadığı görülmektedir (p>0.05). Otokratik liderlik ile örgütsel stres arasında düşük düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu, Demokratik liderlik ile örgütsel stres arasında düşük düzeyde anlamlı ve pozitif ilişki olduğu, dönüşümcü liderlik ile örgütsel stres ölçeği arasında düşük düzeyde anlamlı ve pozitif ilişki olduğu, etkileşimci liderlik ile örgütsel stres arasında düşük düzeyde anlamlı ve pozitif ilişki olduğu görülmektedir (p<0.05) Serbest liderlik ile örgütsel stres arasında anlamlı farklılık olmadığı görülmektedir (p>0.05). Örgütsel iklim ile örgütsel stres arasında düşük düzeyde anlamlı ve negatif ilişki olduğu görülmektedir (p>0.05). Anahtar Kelimeler: Örgütsel Stres, Örgüt İklimi, Liderlik Tarzları, Aracılık Etkisi, Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Liderlik Tarzları Algısı. Danışman: Prof. Dr. Yunus YILDIRIM, Mersin Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Fakültesi Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Mersin.
Çalışma yaşamında stresin tükenmişlik ve çalışma motivasyonu üzerindeki etkisi: Covid-19 sürecinde turizm sektörü çalışanları üzerinde bir araştırma
Bu çalışma kapsamında, Covid-19 sürecinde turizm sektörü çalışanlarının yaşadığı stresin tükenmişlik düzeyleri ve çalışma motivasyonları üzerindeki etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada nicel araştırma yönteminden yararlanılmıştır. Bu bağlamda12 Ekim 2021 ile 18 Ağustos 2022 tarihleri arasında, kolayda örnekleme tekniği kullanılarak, 252 katılımcıyla anket gerçekleştirilmiştir. Anket formunda demografik bilgilere yönelik 7 soru, Balcı (1993) tarafından geliştirilen 14 maddelik Stres Yaratan Faktörler Ölçeği, Maslach ve Jackson (1981) tarafından geliştirilen ve Çam (1991) tarafından Türkçe diline uyarlanan 22 maddelik Maslach Tükenmişlik Envanteri, Miao, Evans ve Zou (2007) tarafından geliştirilen ve Çetinkaya (2021) tarafından Türkçe diline uyarlanan 16 maddelik Çalışma Motivasyonu Ölçeği kullanılmıştır. Katılımcılardan toplanan veriler SPSS-23 programıyla analiz edilmiştir. Araştırma neticesinde, turizm sektöründe faaliyet gösteren firmalarda Covid-19 sürecinde aktif şekilde çalışanların yaşadıkları stresin tükenmişlik ve çalışma motivasyonu üzerinde kısmi, anlamlı, pozitif yönlü ve düşük düzeyde etkisi olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Stres, Tükenmişlik, Çalışma Motivasyonu, Covid-19, Turizm Sektörü
Duygusal zekâ ve örgütsel stres: Osmaniye'de sağlık çalışanları üzerine bir araştırma
Duygusal zekâ bireyin hayatının her alanında karşısında çıkmaktadır. İnsan aklını yönlendirmede etkili olan bu zekâ tipi, iş hayatında da son derece önemlidir. Bunun yanında birey iş hayatında ve yaşamında stres baskısı altındadır. İş hayatında örgütsel stres olarak da adlandırılan bu sorun çalışanlar ve işletmeler açısından büyük bir tehdit oluşturmaktadır. Hizmet sektörü içerisinde önemli bir yere sahip olan hastanelerde ise yapılan çalışmaların yetersiz olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın amacı hastane çalışanlarında duygusal zekâ ve örgütsel stres arasındaki ilişkinin araştırılmasıdır. Bu amaçla hazırlanan çalışmada öncelikle duygusal zekâ ve örgütsel stres kavramları üzerinde durulmuş, daha sonra bu kavramlar arasındaki ilişki incelenmiştir. Hastane çalışanlarının (n=147) duygusal zekâ düzeylerinin ölçülmesinde Petrides ve Furnham (2001) tarafından geliştirilen ve Deniz ve arkadaşlar (2013) tarafından Türkçe'ye uyarlanması yapılan ''Duygusal Zekâ Ölçeği kullanılmıştır. Çalışanların örgütsel streslerinin ölçülmesi için Şahin ve Durak (1995) tarafından hazırlanan "Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda örgütsel stres ve duygusal zekâ arasında, pozitif ancak zayıf (r=0,455) bir ilişki olduğu saptanmıştır.
Örgütsel sinizmin işten ayrılma niyetine etkisinde örgütsel stresin aracılık rolünün belirlenmesi
Örgütsel sinizm, insanların çalışma hayatının hemen hemen her aşamasında karşısına çıkmaktadır. Günümüzdeki işletmelere baktığımız zaman zorlayıcı çalışma şartlarındaki en önemli unsur insan kaynaklarıdır. Bireyin çalıştığı örgüte, çalışma koşullarına, iş ve işlemlerine yönelik olumlu ya da olumsuz algıladığı her şey örgütün başarılı olmasında son derece önemlidir. Bireyin çalıştığı örgüte yönelik algıladığı sinizm düzeyinin artması, işten ayrılmaya yönelik bir niyeti ortaya çıkarmaktadır. Bununla birlikte, çalışan her birey örgütlerde yaşadığı sinizmin yanı sıra az veya çok düzeyde bir stres altında çalışmaya devam etmektedir. Bu durum hem çalışan birey hem de örgüt açısından bazı önemli sorunları ortaya çıkarmaktadır. Örgütsel sinizmin yapıldığı araştırmalar incelendiğinde, üretim işletmeleri üzerindeki söz konusu çalışmaların yetersiz olduğu görülmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, üretim işletmelerindeki çalışanların algıladığı örgütsel sinizmin işten ayrılma niyetine etkisindeki stresin aracı rolünün belirlenmesidir. Çalışmada öncelikle örgütsel sinizm, işten ayrılma niyeti ve stres kavramlarından bahsedilmiştir, daha sonra ise bu kavramlar arasındaki ilişkiler örgütsel bağlamda incelenmiştir. Etik ilkeler doğrultusunda çalışma yapabilmek için gerekli izinler alındıktan sonra Osmaniye'de faaliyet gösteren üretim işletmelerinde çalışanlara kolayda örneklem yöntemi yoluyla 350 anket dağıtılmış ve analiz edilebilecek düzeyde 242 anketin geri dönüşü sağlanmıştır. Eksik cevaplandırılan anketler çıkarıldığında 181 anket üzerinden çalışmaya devam edilme kararı alınmıştır. Elde edilen veri setinin analizi kapsamında, doğrulayıcı faktör analizi, değişkenler arası ilişkilerin incelenmesi için korelasyon analizi, değişkenler arası etkinin bulunması için regresyon analizi, aracılık testi, değişkenler arası karşılaştırma analizi ve yol analizi için yapısal eşitlik modellemesi analizlerinden yararlanılmıştır. Doğrudan etki modeli incelendiğinde, örgütsel sinizmin davranışsal, bilişsel, duygusal boyutlarının işten ayrılma niyetini etkilemediği (p>0,05) belirlenmiştir. Analiz sonuçlarındaki bulgulara göre aracılık şartı için temel kriter sağlanamamıştır. Sonuç olarak, örgütsel sinizm boyutlarının işten ayrılma niyetine etkisinde örgütsel stres boyutlarının istatistiksel olarak anlamlı aracılık etmediği ortaya konulmuştur (p>0,05). Anahtar Kelimeler: Örgütsel Sinizm, Örgütsel Stres, İşten Ayrılma Niyeti
Stres ve örgütsel bağlılık ilişkisi: Gemiadamları üzerine bir araştırma
Bu çalışmanın temel amacı, yat turizmi sektöründe görev yapan gemiadamlarının örgütsel bağlılık düzeyleri ile iş stresi arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışma, üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; yat turizmi kavramının ne olduğu ve gemiadamları hakkında genel bilgiler, örgütsel bağlılık kavramı, boyutları, bağlılığı etkileyen faktörler, sınıflandırılması, yaklaşımlar ve örgütsel bağlılığın sonuçları gibi konular ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde; stres kavramının ne olduğu, stres belirtileri, aşamaları, çeşitleri, stres kaynakları ve stresin sonuçları gibi alt başlıkları araştırmanın kavramsal çerçevesini oluşturmaktadır. Araştırmanın üçüncü bölümünde ise söz konusu kavramlar arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla gerçekleştirilen araştırma kısmı yer almaktadır. Örgütsel bağlılık ve stres düzeyini belirlemeye yönelik belirlenen anket formu, Muğla'nın Marmaris ilçesindeki yat işletmelerinde çalışan 390 gemiadamına uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, SPSS 20.0 (Statistical Package for Social Sciences) programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizi ve yorumlanmasında istatistik yöntemlerinden; güvenilirlik analizi, yüzde, frekans, aritmetik ortalama, standart sapma, varyans analizi, bağımsız t-testi ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Çalışmanın en belirgin sonucu gemiadamlarının örgütsel bağlılıkları ile yaşadıkları stres arasında bir ilişki olmadığıdır.
Örgütsel stres yönetimi ve bir uygulama
İçinde bulunduğumuz çağda, teknolojik, ekonomik, sosyal, kültürel alanda birçok gelişme yaşanmıştır. Bu değişim ve gelişmeler öyle hızlı yaşanmaktadır ki insan buna uyum sağlamakta güçlük çekmektedir. Bu gelişmeler ve değişim, birçok alanda insanoğluna fayda sağlarken, hayatımızı bir o kadar da karmaşık hale getirmektedir. Bu karmaşıklık ve yaşamın hızlılığı, insanoğlunun üstünde bir baskı ve gerilim oluşturmaktadır. Bu baskı ve gerilim, günümüzde ?stres? olarak ifade edilmektedir.Günümüzde, yaşamını sürdürmek için çalışması gereken insanın günlük hayatta karşılaştığı tehlikeler, iş hayatında yaşadığı çatışmalar, rollerindeki belirsizlikler, ağır sorumlulukları, mekân ve yer sorunları, ağır iş yükü, iş güvensizliği, zaman darlığı ve iş yetiştirme telaşı, vardiya çalışması, düşük ücret alması, karşılaştığı bürokratik engeller, çok sevdiği bir yakınının hastalanması, girmiş olduğu sınavlar, yaşadığı doğal afetler, ailesine yeni katılan bir bebek, işlerini zamanında yetiştirememe korkusu, ekonomik sıkıntılar gibi birçok faktör strese neden olmaktadır. Stres'in insanoğlunun sağlığını ne derece tehdit ettiği, yapılan araştırmalarla ortaya çıkmaktadır. Stres bireyleri, fiziksel, duygusal, zihinsel, davranışsal, ekonomik ve sosyal olarak etkilemektedir. Bu nedenle, yaşamımızı birçok yönden etkileyen stresle sağlıklı mücadele yöntemlerinin öğrenilmesi gerekmektedir.Bu çalışmada, tekstil sektöründe faaliyet gösteren yönetici ve işgörenlerin örgütsel stres kaynaklarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu sebeple Ankara 1' nci Organize Sanayi Sitesi Bölgesi'nde çalışanları kapsayan bir alan araştırması yapılmıştır. Bu araştırmayla yönetici ve çalışanların etkilendikleri örgütsel stres kaynakları incelenmiştir.
Genel liseler ve anadolu liseleri'nde görevli öğretmenlerin örgütsel stres kaynaklarının karşılaştırmalı analizi (Malatya ili örneği)
Stres olgusu insanlık tarihi kadar eski olmakla birlikte, günümüzde de yaşamı bireysel, örgütsel ve giderek kurumsal açıdan tehdit eden temel unsurlardan biridir.Stresin yoğun olarak yaşandığı toplumsal kurumlardan biri de eğitimdir. Eğitim kurumunun örgütleri olan okullarda yaşanan stresli durumlar, öğretmenlerin verimliliğini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu olumsuzlukla başa çıkabilmek öncelikle öğretmenlerin örgütsel stres kaynaklarının tanılanmasını gerekli kılmaktadır.Bu araştırmada, Genel Lise ve Anadolu Liseleri'nde görevli öğretmenlerin örgütsel stres kaynaklarının karşılaştırılması amaçlanmıştır.Tarama modeline dayalı betimsel bir çalışma olan araştırmanın evrenini, 2009?2010 eğitim-öğretim yılında, Malatya il merkezi sınırları içerisinde bulunan 23 Genel Lisede görev yapan 830 ve 5 Anadolu Lisesi'nde görev yapan ise 241 olmak üzere toplam 1071 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örnekleminde ise 10 Genel Lise'de çalışan 451 ve 5 Anadolu Lisesi'nde çalışan 241 olmak üzere toplam 692 öğretmen bulunmaktadır.Araştırmada, veri toplama aracı olarak Aslan (1995) tarafından geliştirilen ?Öğretmenlerin Örgütsel Stres Kaynakları Anketi- ÖÖSKA? güncellenerek kullanılmış ve bu araca dayalı olarak, öğretmenlerin örgütsel stres kaynakları 13 boyut altında ( Kararlara Katılma, İletişim, Yöneticilerin Tutum ve Davranışları, Denetim Biçimi, Çalışma Koşulları, Yükselme ve Gelişme Olanakları, Mesleksel Güvence, Mesleksel Görünüm, Örgütsel Olanaklar, Rol Çatışması-Rol Belirsizliği, İnsan İlişkileri, Öğrencilerin Tutum ve Davranışları, Velilerin Tutum ve Davranışları) ele alınmıştır.Ölçek iki bölümden oluşmaktadır. Ölçeğin birinci bölümü, katılımcıların kişisel bilgilerine ilişkin (çalışılan ortaöğretim kurumu, cinsiyet, mesleki kıdem, branş, en son mezun olunan öğretim kurumu) sorulardan oluşmaktadır. İkinci bölümde ise, Genel Lise ve Anadolu Liseleri'nde görev yapan öğretmenlerin örgütsel stres kaynaklarına ilişkin algılarını ölçmeye dayalı 71 madde yer almaktadır. Ölçek, pek çok (5), çok (4), orta (3), az (2), ve hiç (1) şeklinde derecelendirilmiştir.İstatistiksel analizlerde, ölçekte yer alan her bir maddeye ve boyuta ilişkin olarak katılımcıların 1?5 aralığında derecelendirdikleri yanıtların standart sapması, frekansı, yüzdesi ve aritmetik ortalaması dikkate alınmıştır.Genel Lise ve Anadolu Liseleri'nde görev yapan öğretmenlerin stres algıları arasında farklılık olup olmadığını saptamak amacıyla ikili karşılaştırmalarda t testi; çoklu karşılaştırmalarda ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Çoklu karşılaştırmalarda fark çıkan gruplarda, farkın kaynağını ortaya koymak amacıyla t testi kullanılmıştır.Araştırmada aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır:1. Genel Lise'lerde görev yapan öğretmenlerin örgütsel stres algıları, ?orta? düzeyde iken; Anadolu Liseleri'nde görevli öğretmenlerin örgütsel stres algıları ?az? düzeyindedir.2. Genel Lise ve Anadolu Liseleri'nde görev yapan öğretmenlerin örgütsel stres algıları, örgütsel stresin ?Kararlara Katılma, Yükselme ve Gelişme Olanakları, Mesleksel güvence, ?Mesleksel Görünüm, Örgütsel Olanaklar, Rol Çatışması-Rol Belirsizliği ve Velilerin Tutum ve Davranışlar? ı boyutlarına göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir.3. ?İletişim, Yöneticilerin Tutum ve Davranışları, Çalışma Koşulları? boyutlarında Genel Lise öğretmenleri daha fazla stres algısı içinde iken; ?İnsan ilişkileri ile Öğrencilerin Tutum ve Davranışları boyutlarında Anadolu Lisesi öğretmenleri daha yüksek düzeyde stres algılamaktadırlar.4. Bir bütün olarak bakıldığında Genel Lise'lerde ve Anadolu Liseleri'nde görev yapan öğretmenlerin yaşadıkları örgütsel strese ilişkin algılarında, cinsiyet açısından anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Anadolu Liseleri'nde görevli erkek öğretmenlerin, kadın öğretmenlere oranla daha fazla stres yaşadığı belirlenmiştir. Örgütsel stresin ?Mesleksel Görünüm? ile ?Öğrencilerin Tutum ve Davranışları? alt boyutlarında erkek öğretmenlerin daha yüksek düzeyde stres yaşadıkları belirlenmiştir.5. Cinsiyet bazında görev yapılan okul değişkeni Genel Lise-Anadolu Lisesi açısından değerlendirildiğinde kadın ve erkek öğretmenlerin yaşadıkları örgütsel stres kaynaklarına ilişkin algıları, boyut ayrımı yapılmaksızın genel olarak değerlendirildiğinde aralarında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır.6. Kıdem değişkeni açısından Genel ve Anadolu Liseleri'nde görev yapan öğretmenlerin yaşadıkları stres durumlarına ilişkin algıları, hem bütünsel olarak değerlendirildiğinde, hem de örgütsel stresin alt boyutlarında anlamlı bir farklılık göstermemektedir. ?Kararlara Katılma ve Denetim Biçimi Yöneticilerin Tutum ve Davranışları? boyutlarında 6?10 yıl kıdem grubundaki Genel Lise öğretmenleri, aynı kıdeme sahip Anadolu Lisesi'nde çalışan meslektaşlarına kıyasla daha fazla stres yaşamaktadırlar. ?İnsan ilişkileri? boyutunda, 16?20 yıl kıdem grubundaki Genel Lise öğretmenleri daha yüksek düzeyde stres algısı içerisindedirler. Mesleki kıdemi 20 yıldan fazla olan Genel Lise öğretmenleri ?Rol Çatışması Rol Belirsizliği? boyutunda; aynı kıdem grubundaki Anadolu Lisesi öğretmenleri ise ?Öğrencilerin Tutum ve Davranışları? boyutunda daha fazla stres yaşamaktadırlar.7. Örgütsel stres kaynakları bir bütün olarak değerlendirildiğinde hem Genel Liseler hem de Anadolu Lise'lerinde görevli tüm öğretmenlerin algıları arasında branş değişkeni açısından anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır.8. Boyutlar bazında değerlendirildiğinde, öğretmenlerin branşları ile örgütsel stres algıları arasında ?Kararlara Katılma, Yöneticilerin Tutum ve Davranışları, Denetim Biçimi, Çalışma Koşullar?ı olmak üzere dört boyutta ve yalnızca Anadolu Lisesi öğretmenlerinin branşları açısından anlamlı farklılık ortaya çıkmıştır.9. Mezun olunan öğretim kurumu değişkeni açısından Genel Liselerde ve Anadolu Liseleri'nde görevli öğretmenlerin örgütsel stres algıları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamakla birlikte; Anadolu Liseleri'nde görevli eğitim fakültesi mezunu öğretmenlerin, diğer fakültelerden mezun olanlara kıyasla daha fazla stres yaşadığı belirlenmiştir. Boyutlar bazında değerlendirildiğinde ise örgütsel stresin ?Yöneticilerin Tutum ve Davranışları? boyutunda Anadolu Liseleri'nde çalışan eğitim fakültesi mezunu öğretmenlerin diğer fakültelerden mezun olan meslektaşlarına oranla daha fazla stres yaşadıkları sonucuna ulaşılmıştır.10. Örgütsel stresin ?Denetim Biçimi? boyutunda eğitim fakültesi mezunu, ?İnsan İlişkileri? boyutunda ise diğer fakültelerden mezun Genel Lise öğretmenleri, Anadolu Liseleri'ndeki meslektaşlarına oranla daha fazla stres yaşamaktadırlar. ?Öğrencilerin Tutum ve Davranışları? boyutunda eğitim fakültesi mezunu Anadolu Lisesi öğretmenleri Genel Liseler'deki meslektaşlarından daha fazla stres yaşamaktadırlar. Eğitim dışındaki diğer fakültelerden mezun olan Anadolu Lisesi öğretmenler; Genel Lise'lerde görevli olanlardan daha fazla stres algısı içerisindedirler.Yukarıda yer alan araştırma sonuçlarına dayalı olarak öğretmenlerin öğrenci, veli ve okul yönetiminden kaynaklanan örgütsel stresle başa çıkmalarında etkili olabilecek öneriler geliştirilmiştir.
Örgütsel stres ve iç girişimcilik ilişkisi: Bir sigorta şirketinde araştırma
İş stresinin örgütlerin performanslarını ve nihayetinde hayatını etkileyen en önemli sorunlardan biri haline geldiği bir gerçektir. Yapılan araştırmalarda stresin işle alakalı en yaygın sağlık sorunlarının başında geldiği sonucuna ulaşılmıştır. Örgütlerin hayat döngüleri bir canlı sisteme benzetilecek olursa, bir süre sonra yaşlanır, gelişimi ve büyümesi durur ve sonunda ölür. İşte bu yavaşlama ve durma iç girişimcilik ile aşılabilir. Böylelikle işletmelerin ömürleri uzatılabilir. Bu nedenle iç girişimcilik desteklenmeli, önündeki engeller kaldırılmalıdır. Bu engeller arasında örgütsel stres önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı örgütsel stres ve iç girişimcilik davranışı ilişkisinin ölçülmesidir. Hem ulusal hem de uluslararası yazında bu iki değişkene (örgütsel stres ve iç girişimcilik) ilişkin yeterli çalışma olmamasından dolayı yazına katkı sağlamasının yanı sıra akademisyenler ve uygulayıcılar açısından da faydalı, ilham verici ve uygulanabilir sonuçlara ulaşılması bu çalışmada amaçlanan temel faydalardandır. Araştırmada anket tekniği kullanılarak aynı sigorta şirketinde çalışan 229 katılımcıdan veri elde edilmiştir. Demografik özelliklerden çalışanların şirketteki pozisyonları ve pozisyonlarındaki çalışma süreleri örgütsel stres algıları ve iç girişimcilik davranışlarını anlamlı şekilde farklılaştırmaktadır. İş stresi ile iç girişimcilik davranışları arasında zayıf ve negatif bir ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca yapılan analiz sonuçlarına göre örgütsel stresin tüm alt boyutları ile iç girişimcilik davranışları arasında anlamlı seviyede ilişki tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Örgütsel stres, İş stresi, Girişimcilik, İç girişimcilik
İş stresinin iş motivasyonu üzerine etkisi: Alışveriş merkezinde bir uygulama
Günümüzde çalışanlar gerek günlük yaşamlarında gerekse de belirli zamanı kapsayan iş yaşantılarında belli seviyelerde stres kaynakları ile yüz yüze gelmektedirler. Stres kaynağının hızlı ve doğru biçimde tespit edilmesi olumsuz etkilerinin azaltılmasında önemli rol oynamaktadır. Çalışanların işteki yüksek performans sergilemeleri için huzurlu bir işyeri ortamı ile görev ve sorumluluklarının belirlenmiş olduğu örgütsel iklime ihtiyaç duyarlar. Diğer bir deyişle, çalışanların performansı iş stresi ve iş motivasyonunda etkilenmektedir. İşletmelerde çalışanların motivasyonunun yüksek tutulması stressiz ortamlarda çalışmalarına da bağlıdır. Bunun için işletme yöneticileri tarafından stres kaynaklarının kökenini ve motivasyon unsurlarının çalışanlar üzerindeki etkisini bilinmelidir. Araştırmanın gayesi İş stresi ile İş motivasyonu arasındaki ilişkinin tespit edilmesidir. Bu amaçla Ankara ilinde bulunan bir alışveriş merkezinde çalışan 200 gönüllü işgörene ulaşılmıştır. Modern hayatın önemli unsurlarından biri olan stres doğru yönetilmediğinde ciddi sorunlara yol açabilmektedir. Elde ettiğimiz bulgularla İş stresi ile İş motivasyonu arasında çok zayıf-zayıf ve orta düzeyde negatif yönde ilişkileri tespit edilmiştir. Ayrıca İş stresinin İş motivasyonu ve alt faktörlerini (İçsel, Dışsal) negatif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Demografik değişkenlerden cinsiyet ve medeni durumun ise iş stresi ve iş motivasyonu ile anlamlı şekilde farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Stres, İş Stresi, Motivasyon, İş Motivasyonu
Müzik öğretmenlerinin örgütsel stres kaynakları ve başaçıkma tarzları
Bu çalışmanın amacı; müzik öğretmenlerinin işlerinde etkilendikleri stres faktörleri, bu faktörleri hangi düzeyde algıladıkları ve stresle başaçıkma da kullandıkları yöntemleri, müzik öğretmenlerinin algısına göre belirlemektir. Bu çerçevede ayrıca çeşitli sosyo-demografik değişkenlerin cinsiyet, yaş, kıdem, mezuniyet gibi... Değişkenlerle bağıntısı da ortaya konulmuştur. Örneklemi oluşturan bireylerin 54'ü, 21-30 yaş grubunda, 82'si, 31-40 yaş grubunda, 44'ü 41-50 yaş grubunda, 24'ü de 51 ve üstü yaş grubunda olduklarını ifade etmişlerdir. Örneklemi 204 müzik öğretmeni oluşturmuştur. Araştırma verileri, "Kişisel Bilgi Formu" "Stresle Başaçıkma Tarzları Ölçeği (SBTÖ)" ve "Stres Kaynakları Anketi" ile elde edilmiştir. Araştırmanın verileri, yüzdelikler, t" testi, anova ve Tukey test teknikleri ile çözümlenmiştir. Araştırmada 36 maddelik stres faktörleri anketi ile Folkman ve Lazarus (1980) tarafından geliştirilen, Türkçe adaptasyonu Şahin ve Durak (1994) tarafından gerçekleştirilen "Ways Coping Inventory"; Stresle Başaçıkma Ölçeği' (SBTÖ ) nin kısaltma, geçerlik ve güvenirlik çalışması Şahin ve Durak (1995) tarafından yapılan 30 maddelik Stresle Başaçıkma Tarzları Ölçeği kullanılmıştır. İyimser Yaklaşım (İY; Optimistic), Kendine Güvenli Yaklaşım (GY, Self-Confident), Çaresiz Yaklaşım (ÇY, Helpless), Boyun Eğici Yaklaşım (BY, Submissive) ve Sosyal Desteğe Başvurma (SD, Seeking of Social Support) Araştırmada elde edilen sonuçları şu şekilde sıralamak olanaklıdır: Araştırmada müzik öğretmenlerinin iş stres faktörleri (ücret yetersizliği, işin sıkıcı olması, iş ortamının sıkıcı olması, iş ortamının gürültülü olması, çalışma saatinin uzunluğu ve kötü olması, işimde benden ne beklendiğinin açık olmaması, iş yükünün ağır olması, yöneticilerin teşvik etmemesi, önemli karar verme zorluğu, çalışırken kullanılacak araç ve gereçlerin yetersizliği, yapılan işte yeteneklerin tam olarak kullanılamaması, iş ortamındaki huzursuzluk, iş arkadaşları ile geçimsizlik, üstlerle anlaşmazlık, astlarla anlaşmazlık iş arkadaşlarıyla anlaşmazlık, iş arkadaşları ile ortak ilgilerinin bulunmaması iş ile kişiliğiniz arasında uyumsuzluk bulunması iş arkadaşları ile politik görüş farklılığı, meslektaşların koyduğu kurallara uyma zorunluluğu, mesleğin statüsünün düşük olması...) belirlenmiştir. Katılımcıların bu faktörlere karşı başaçıkma yöntemlerini düşük düzeyde kullandıkları görülmektedir. Bununla beraber, resmi okullarda görev yapan ve daha kalabalık sınıfları yönlendiren öğretmenlerin kendilerine daha çok güvendikleri; orta öğretim düzeyinde ve 31-40 yaş grubunda olan müzik öğretmenlerinin ise stresle başaçıkma da iyimser başaçıkma tarzını kullandıkları görülmüştür. Müzik öğretmenlerinin stresle başaçıkma tarzları ile cinsiyet, medeni durum, öğrenim düzeyi, kıdem, sportif ve kültürel faaliyetlere katılma, okul müdürünün etkinliklere yaklaşımı arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. Çalışma bulguları, ilgili literatür ışığı altında tartışılmış ve önerilerle son bulmuştur. Anahtar kelimeler: Stres faktörleri, stresle başaçıkma, müzik öğretmenleri
Resmi-Özel İlköğretim okullarında görev yapan Okul müdürlerinin yaşadıkları örgütsel stres ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki (Pendik örneği)
Çalışma hayatında gerek örgütsel, gerekse bireysel düzeyde strese yol açan birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörler yöneticileri olumsuz etkileyerek fiziksel ve zihinsel olarak zorlanmalarına sebep olmaktadır. Yöneticilerin işte başarılı olmaları için söz konusu faktörlerin olumsuz etkilerinin en aza indirilmesi gerekir. Bunun için öncelikle strese sebep olan kaynakların belirlenmesi gerekir.Eğitimde verimliliğin ve etkinliğin arttırılması için, okulların başında bulunan okul müdürlerinin örgütsel stres kaynaklarının ve örgütsel bağlılık seviyelerinin bilinmesi, eğitim kurumlarının amaçlarıyla kişilerin amaçlarının örtüşmesi önem taşımaktadır.Bu araştırmanın amacı İstanbul ili Pendik ilçesindeki resmi-özel ilköğretim okullarında görev yapan okul müdürlerinin yaşamış oldukları örgütsel stres kaynakları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu amaçla ilköğretim okullarında görev yapan okul müdürlerinin örgütsel stres kaynakları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki ortaya çıkarılmıştır.Araştırma, 2011-2012 eğitim öğretim yılında İstanbul İli Pendik İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı 65 ilköğretim okulunda görev yapan 60 okul müdürüne ulaşılarak yürütülmüştür.Araştırmada okul müdürlerinin yaşamış oldukları örgütsel stres kaynaklarını ölçmek için Örgütsel Stres Kaynakları Ölçeği (Pehlivan,1995), örgütsel bağlılıklarını ölçmek için Örgütsel Bağlılık Ölçeği (Allen, Meyer, 1990) kullanılmıştır.Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 15.0 programı kullanılarak analiz edilmiş ve yorumlanmıştır. Bulguların analizinde frekans ve yüzde dağılımları kullanılmış, ayrıca gruplararası farkı belirlemede, Kruskal Wallis-H Testi; hangi gruplar arasında farklılık olduğunu belirlemede Mann Whitney-U Testi, gruplar arasındaki ilişkiyi belirlemede ise Spearman Korelasyon Analizi uygulanmıştır.
Örgütsel stresin çalışan kadınların verimliliğine etkisi: Seramik sektöründe bir uygulama
Günümüzde örgütsel davranış alanında üzerinde durulan en önemli konulardan biri de strestir. İş ortamında belirli rol ve görevleri yerine getiren birey, örgüt ortamından kaynaklanan ?örgütsel stres? ile karşı karşıyadır. Bu kavram iş stresi veya mesleki stres olarak da adlandırılmaktadır.Örgütsel stres yöneticiler için, örgütsel davranış için önemlidir. Çünkü uzun süreli stres birey üzerinde fiziksel ve psikolojik olumsuz etkilerde bulunmaktadır. Çalışanların sağlığı ve bağlı olarak örgüt zarar görmektedir. Örgütsel stres çalışanların işe devamsızlık etmelerine, işten ayrılmalarına neden olabilmekte dolayısıyla örgütün verimliliği bundan zarar görmektedir. Örgütte çalışanlardan birinin yaşadığı stres, diğer çalışanlara da zarar vermektedir. Kadın çalışanlar örgütsel stresin verdiği ağır darbeler sonucunda ciddi kişisel zararlar görmekte, fiziksel ve zihinsel problemler yaşamaktadır. Bu nedenle kadın çalışanların başarılı olmaları için örgütlerin, stres hastalığı karşısında bilinçlenmeleri, stresi kontrol altına almaları ve stresi optimum düzeyde tutmaları bir zorunluluk haline gelmiştir.Bu çalışmanın amacı örgütsel stres kavramının kadın çalışanların verimlikleri üzerinde etkisinin olup olmadığını sorgulamaktır. Bu bakış açısıyla, literatür incelemesi yapılmış her iki kavram doğru zemine yerleştirildikten sonra ilişkilendirilmiştir. Örgütsel stres-verimlilik ilişkilendirmesi için anket uygulaması, Kaleseramik Çanakkale Kalebodur Seramik San. AŞ'deki beyaz ve mavi yakalı kadın çalışanlar ile yapılmıştır. Toplam 136 iş görene 50 soru sorularak yapılan uygulamanın değerlendirilmesinde SPSS paket programından yararlanılmıştır.Araştırma sonucuna göre, örgütsel stresin kadın çalışanların verimliliği üzerinde bilimsel nitelikte etkisi vardır.Anahtar Kelimeler: Çalışan Kadınlar, Örgütsel Stres, Stres, Verimlilik.