160
Archived Theses
4
DOIs Assigned
3%
DOI Rate
Discipline
Genç futbolcularda proprioseptif antremanın yüksek yoğunluklu eylemler ve beceri üzerindeki etkisi
Araştırmada genç futbolculara uygulanan proprioseptif antrenmanların futbolcuların yüksek yoğunluklu eylemlerine ve futbola özgü becerilerine ne düzeyde etki ettiğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma grubu, bir spor kulübünün futbol altyapısında spor yapan 30 erkek futbolcudan (Yaş = 15,86 ± 0,69) oluşmaktadır. Katılımcıların ön testlerine ait değerler göz önünde bulundurularak hipotez testleri yardımı ile tüm parametrelerin değerlendirilmesi sonucunda iki farklı ve homojen özelliklere sahip gruplar oluşturulmuştur. Bu gruplar; proprioseptif antrenman grubu (PAG) ve kontrol grubu (KG) olarak adlandırılmıştır. Araştırmada uygulanan testler, ölçümler ve antrenman protokolü pandemi sürecinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma başlangıç aşamasında on beşer sporcudan oluşan iki grup oluşturulmuştur. Katılımcıların boy uzunluğu ve vücut ağırlığına yönelik antropometrik ölçümler gerçekleştirilmiştir. Yüksek yoğunluklu eylemler adı altında tanımlanan el-göz koordinasyonu, dikey sıçrama, sürat, çeviklik ve kor kuvveti dayanıklılığını belirlemeye yönelik testler katılımcılara uygulanmıştır. Katılımcıların aynı zaman dinamik denge performansları da belirlenmiştir. Futbola özgü becerilerinin belirlenmesinde pas, top kontrolü ve top sürme gibi özellikleri uluslararası testler ile ölçülmüştür. Araştırma bulguları neticesinde; KG ve PAG'ın yüksek yoğunluklu eylemler açısından yapılan karşılaştırmasında gruplar arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir (p>0,05). Hem dominant hem de dominant olmayan ayakların dinamik denge performansının karşılaştırmasında da anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir (p>0,05). Futbola özgü beceriler içerisinde pas isabet oranı ve top kontrol sayısı değişkenlerinde PAG grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar belirlenmiştir (p<0,05). Pas süresi ve top sürme becerine ait değerlerde KG ve PAG arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir (p>0,05). Sonuç olarak, futbol antrenmanlarına ilave olarak yaptırılan proprioseptif antrenmanların futbol temel becerileri içerisinde gösterebileceğimiz pas isabeti ve top kontrolü gibi becerilerin gelişimine olumlu yönde katkı sağladığı ifade edilebilir. Anahtar kelimeler: Beceri, futbolcu, proprioseptif egzersiz, yüksek yoğunluklu eylem.
Lise öğrencilerinin dijital oyun oynama motivasyonu ile fiziksel aktiviteye katılım motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu araştırma lise öğrencilerinin dijital oyun oynama motivasyonları ve fiziksel aktiviteye katılım motivasyonları arasındaki ilişkinin incelemesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma evrenini 2022-2023 eğitim öğretim yılında İstanbul İl Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı 10 okuldaki lise öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 786 gönüllü öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından hazırlanan katılımcıların demografik bilgilerini belirlemek amacıyla kullanılan "Kişisel Bilgi Formu", "Dijital Oyun Oynama Motivasyonu Ölçeği", "Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonu Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 Paket programından yararlanılmıştır. Parametrik olmayan fark testleri olarak Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testi kullanılmıştır. İlişki testleri için ise parametrik testlerden Pearson korelasyonu ve Spearman sıra korelasyonu uygulanmıştır. Bulgular, dijital oyun oynama motivasyonunun ve fiziksel aktiviteye katılım motivasyonunun bireyin yaş, cinsiyet, lise türü ve anne babanın eğitim düzeyi gibi değişkenlerden etkilendiği görülmüştür. Dijital oyun oynama motivasyonu ile fiziksel aktiviteye katılım motivasyonları kendi alt boyutları yüksek korelasyonlar gösterirken, genel olarak iki ölçek arasında anlamlı ama düşük bir ilişki olduğu gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Fiziksel Aktivite, Dijital Oyun, Motivasyon
Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ve sağlık algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi (Bayburt Üniversitesi örneği).
Bu çalışmanın amacı, Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ile sağlık algısı arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu çalışmaya Bayburt Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinden 168 erkek ve 147 kadın olmak üzere toplam 315 öğrenci katılmıştır. Veriler için Kişisel Bilgi Formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Değerlendirme Anketi ve Sağlık Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Bulgularına göre, Skewness ve Kurtosis ve Shapiro-Wilk ve Kolmogorov-Smirnov testlerine ve postlara göre veriler normal dağılmamıştır. Gruplar arası fark için Hypothesis Test Summary, Independent-Sample Kruskal Wallis Testi ve Pairwise Comparison Testi kullanılmıştır. Verilerin gözlem sıklıklarını ve yüzdesel dağılımlarını bulabilmek için frekans analizi yapılmış, hedef kitle üzerinde istatistiksel olarak çıkarım yapmak ve ölçülebilir durumları göstermek için tanımlayıcı istatistik kullanılmıştır. Nicel verilerin normal dağılıma uygunlukları Shapiro-Wilk Testi ve grafiksel incelemeler ile değerlendirilmiştir. Normal dağılım gösteren değişkenlerin iki grup arası değerlendirmelerinde bağımsız gruplar t Testi, normal dağılım göstermeyen değişkenlere ilişkin değerlendirmelerde ise Man-Whitney U Testi kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren değişkenlerin ikiden fazla grup arası değerlendirmelerinde Tek yönlü varyans analizi, normal dağılım göstermeyen değişkenlere ilişkin değerlendirmelerde ise Kruskal-Wallis Testi kullanılmıştır. Nicel veriler arası ilişki düzeyinin belirlenmesinde Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Ölçek maddelerinin iç tutarlılık düzeylerinin belirlenmesinde Cronbach alfa katsayısı kulllanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 kabul edilmiştir. Bu çalışmada, uluslararası fiziksel aktivitesine göre katılımcıların cinsiyet, sigara, sınıf ve genel sağlık durumu bakımından alt boyut ve toplam MET puanları arasında anlamlı fark olduğu, Sağlık Algısı Ölçeğine göre, katılımcıların sınıf, alkol ve genel sağlık durumu değişkeni bakımından alt boyut ve toplam puanları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Fiziksel Aktivite, Sağlık Algısı, Spor Bilimleri Fakültesi, Öğrenci
Sedanter bireylerde 8 haftalık anatomik adaptasyon ve kuvvet egzersizlerinin seçilmiş motorik ve fizyolojik özeliklere etkisi
Yaşasın,M.Sedanter Bireylerde 8 Haftalık Anatomik Adaptasyon Ve Kuvvet Egzersizlerinin Seçilmiş Motorik Ve Fizyolojik Özeliklere Etkisi Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi Ve Spor Eğitimi Anabilim Dalı , Yüksek Lisans Tezi, Tekirdağ-2024- Bu çalışma, sedanter bireylerde 8 haftalık anatomik adaptasyon ve kuvvet egzersizlerinin seçilmiş motorik ve fizyolojik özelliklerine olan etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, katılımcıların egzersiz programı öncesinde ve sonrasında belirli testlerle değerlendirildiği bir ön test- ara test ve son test modeli kullanarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya katılan 56 yetişkin sedanter birey, rasgele atama yoluyla iki gruba ayrılmıştır: birinci grup (n=33), 8 hafta boyunca anatomik adaptasyon ve kuvvet egzersizlerini içeren bir program uygulamıştır; ikinci grup (n=23) ise aynı dönem boyunca herhangi bir egzersiz uygulamamıştır. Denek denek grubunda kas kuvvetinde belirgin artışlar kaydedilmiştir. Direnç eğitimine odaklanan denek grubu, özellikle kas kütlesinde ve kuvvetinde gözle görülür artışlar yaşamıştır. Bu grup, egzersiz sonrası daha yüksek enerji seviyeleri ve genel fiziksel dayanıklılıkta artışlar bildirmektedir. Özellikle, egzersiz programının sonunda yapılan kuvvet testleri, denek grubunda belirgin artışlar olduğunu gözlenmektedir. Bu, egzersizlerin kas sağlığı üzerinde olumlu etkileri olduğunu düşünülmektedir. Bu bulgular, hem anatomik adaptasyon hem de kuvvet egzersizlerinin sedanter bireylerde motorik ve fizyolojik özellikleri olumlu yönde etkilediğini görülmektedir. (p<0.05) Bu sonuçlar, egzersiz programlarının kişinin yaşam kalitesini artırma potansiyeline sahip olduğunu vurgulamaktadır. Sekiz haftalık anatomik adaptasyon ve kuvvet egzersizleri uygulayan grubun denge (p<0.05) ve sıçrama (p<0.05) özelliğinde pozitif yönde gelişim gözlenmektedir. Esneklik özelliğinde ise herhangi bir değişiklik gözlenmemektedir. (p>0.05) Uygulamalara katılmayan kontrol grubu ise belirtilen fizyolojik ve motorik özelliklerde herhangi bir pozitif gelişim gözlenmemektedir. (p<0.05)
Basketbolcuların zihinsel antrenman ve cesaret düzeyleri ile sporda mücadele ve tehdit algılarının incelenmesi
Bu araştırmanın amacı; basketbolcuların zihinsel antrenman ve cesaret düzeyleri ile sporda mücadele ve tehdit algılarının incelenmesidir. Araştırmaya Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yer alan üniversitelerin Spor Bilimleri Fakülteleri ve Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokullarında öğrenim gören ve basketbol kulüplerinde oynayanan 202'si erkek (%70,1) (yaş=22,92±4,18) 86'sı kadın (%29,9) (yaş=21,85±2,75) olmak üzere toplam 288 müsabık basketbolcu gönüllü olarak katılmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından oluşturulan kişisel bilgi formu, Behnke ve arkadaşları tarafından geliştirilen (2017) ve Türkçe envanterinin revizyonu Yarayan ve İlhan (2018) tarafından yapılan, zihinsel antrenman envanteri, Rossato, Uphill, Swain ve Coleman (2018) tarafından geliştirilen ve Türkyılmaz ve Altıntaş (2020) tarafından Türkçeye uyarlanan sporda mücadele ve tehdit ölçeği ile Konter ve Johan (2012) tarafından geliştirilen cesaret ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde ilk olarak normallik varsayımları için çarpıklık ve basıklık değerlerine bakılmış ve dağılımın normal olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda iki bağımsız grup karşılaştırılmasında t-testi, ikiden fazla bağımsız gruplar karşılaştırmasında One Way Anova testi, değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek için pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen bulgular incelendiğinde, basketbolcuların zihinsel antrenman düzeyinin cesaret ve mücadele ve tehdit düzeyi ile aralarında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Bu sonuçlara istinaden zihinsel antrenman düzeyi arttıkça cesaret ve mücadele ve tehdit düzeyinin de artacağı yönünde bir sonuç tespit edilmiştir. Bununla birlikte araştırma kapsamında demografik değişkenler için yapılan istatistiksel analizler incelendiğinde; cinsiyet, sporculuk düzeyi ve spor yapma yılı değişkenlerinin gruplar içinde anlamlı farklılık oluşturduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; basketbol gibi yoğun fiziksel ve zihinsel efor gerektiren sporlarda, zihinsel antrenmanın değeri yadsınamayacağı tespit edilmiş ve sporcuların zihinsel olarak güçlü olmaları, onları sadece fiziksel olarak değil, duygusal ve psikolojik olarak da daha dirençli kılabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Basketbol, zihinsel antrenman, cesaret düzeyi, mücadele, tehdit algısı.
Basketbolcularda süreye bağlı foam roller kullanımının dikey sıçrama performansına etkilerinin incelenmesi
Foam roller'ın (köpük silindir) kas eklem yapısı üzerine etkileri( gerginlik, sakatlanma,kas kuvveti, gecikmeli kas ağrısı) bir çok çalışmada yer almıştır. Süreye bağlı köpük uygulamalarının sıçrama performansı üzerine etkileri ile ilgili çalışmalar oldukça sınırlıdır. Bu çalışmada Basketbolcularda süreye bağlı foam roller kullanımın dikey sıçrama performansına etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma evrenini İstanbul Göktürk beldesi Fenerbahçe basketbol okulunda oynayan 150 sporcu oluşturmaktadır, örneklemi ise aynı kulüpte basketbol oynayan 35 erkek sporcu oluşturmaktadır. Sporcuların fiziksel özelliklerinden boy uzunluğu ölçümü için boy skalası, vücut ağırlığı için Tanita marka tartı aleti(0.01gr) kullanılmış olup patlayıcı güç ölçümleri için ise surgent jump testi uygulanmıştır. Katılımcıların fiziksel ölçümleri (boy, vücut ağırlığı) alındıktan sonra ise sıçrama testi yapılmıştır. Testten 3 dk sonra; önce sağ bacak daha sonra sol bacak; calf, quadriceps femoris ve İliotibial bant bölgeleri olmak üzere her bir kas üzerine ayrı ayrı 1 dk süre ile köpük silindir uygulaması yapılmış olup, köpük silindir uygulaması biter bitmez sıçrama testi tekrar edilmiştir. Bir hafta sonra uygulanan testler tekrar edilmiş olup; her bölgeye foam roller uygulama süresi 3 dakikaya çıkarılmıştır. Normallik testi yapıldıktan sonra normal dağılım gösteren verilerin değerlendirilmesinde; ikili karşılaştırmalarda t test, ikiden fazla karşılaştırmalarda Anova test kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyenlerde ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney-U Test, kullanılmıştır. Değerlendirmeler p<0,05 güven aralığında yapılmıştır. Foam rollerın uygulandığı 3 dakika ve 9 dakika foam roller sıçrama puanları incelendiğinde 3 dakika foam roller sıçrama ort puanlarının aritmetik ortalaması X = 41.94 iken 9 dakika foam roller sıçrama aritmetik ortalamasının X = 44.28 olduğu görülmektedir. 3 dk ve 9 dk foam roller ortalamaları arasındaki artış 2.34 puandır. Bu farkın anlamlı olup olmadığına yönelik yapılan "Bağımlı Örneklem T Testi" (Paired- Samples T Testi) sonucunda farkın anlamlı olduğu görülmektedir (t= -2.140, p<0.05). Bu sonuç foam roller kullanımının uygulandığı deney grubundaki sporcuların sıçramasında bir artış olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Foam Roller, Dikey sıçrama, Basketbol
Elit atletlerde bacak sertliği ve çeviklik ilişkisi
Bu araştırmada, 18-25 yaş gurubu arasında elit atletlerde artan kasa yüksekliklerine göre baskın ve baskın olmayan ayak/bacağın bacak sertliği ile çeviklik performansı arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır. Araştırmaya yaşları ortalaması (23.87 ± 2.42) boyları ortalamaları (1.81 ± 0.097 m), vücut ağırlığı ortalamaları (75.13 ± 15,93 kg) olmak üzere toplam 15 elit atlet katılmıştır. Veri toplama sürecinde, hareket analizi için Qualisys 3D kamera sistemi ve kuvvet platformu (Bertec, FP4060-10, Columbus, ABD) kullanılmış dolaylı olarak bacak sertliği hesaplanmıştır. Çeviklik testi (Pro Agility) süresi Fusionsports Smartspeed™ PRO fotosel sistemi ile ölçülmüştür. Verilerin analizinde JASP ve Visual 3D programlarından yararlanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, elit düzeyde spor yapan atletlerin baskın ve baskın olmayan ayak/bacaklarına ilişkin dikey sertlik, sıçrama yüksekliği, reaktif kuvvet indeks, Bacak sertliği ve kütle merkezi ile çeviklik arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmemiştir (p>0,05). Sonuç olarak; dikey sertlik, sıçrama yüksekliği, reaktif kuvvet indeksi, Bacak sertliği ve kütle merkezi ile çeviklik önemli ölçüde ilişkili değildir. Takım veya bireysel bazda en uygun sertlik değerlendirmesine dikkat edilmelidir.
Elektronik sporcuların görsel ve işitsel reaksiyon sürelerinin ve isabet doğruluğu değerlerinin spor bilimleri öğrencileri ile karşılaştırılması
Elektronik spor günümüzde ki teknolojik çağda gençler tarafından ilgi görerek ve aynı zamanda gelişerek faaliyet göstermektedir. Bu araştırmada spor bilimlerinde öğrenim gören öğrenciler ile elektronik sporcuların görsel ve işitsel reaksiyon zamanı ve isabet doğruluğu parametrelerinde karşılaştırılması amaçlandı. Araştırmaya spor bilimlerinde öğrenim gören 30 öğrenci (erkek=15 ve kadın=15), profesyonel olarak e-spora katılım gösteren 30 elektronik sporcu (erkek=15 ve kadın=15) gönüllü olarak katıldı. Görsel ve işitsel reaksiyon zamanı ve isabet doğruluğu değerlerinin ölçümleri için bilgisayar kullanıldı. Araştırmada görsel reaksiyon süresini ve isabet doğruluğu değerlerini belirlemek için www.humanbenchmark.com web sitesi, işitsel reaksiyon süresinin ölçülmesi için www.new.cognitivefun.net web sitesi kullanıldı. İsabet doğruluğu bir kere, işitsel ve görsel reaksiyon testleri beş kez ölçüldü ve sonuçların ortalaması milisaniye (ms) olarak kaydedildi. Gönüllüler testleri uygularken dominant ellerini kullandılar. Verilerin değerlendirilmesi IBM SPSS 22.0 istatistik programıyla yapıldı. Araştırmanın istatistiksel analizinde, değerlendirmeye alınan değişkenler, aritmetik ortalama, standart sapma, yüzde ve sayı değerleri ile tanımlandı. Verilerin analizinde elde edilen verilere, çarpıklık ve basıklık değerlerinin -1 ile +1 aralığını aşmadığı için parametrik testler uygulandı. Elektronik sporcular ve spor bilimleri öğrencileri bağımsız örneklem t-testi ile karşılaştırıldı. Parametreler cinsiyete göre incelendiğinde anlamlı farklılığa rastlanmazken spor bilimleri öğrencileri ile elektronik sporcular arasında isabet doğruluğu değerleri parametrelerinde elektronik sporcuların tarafına pozitif yönde anlamlı farklılık bulundu (p<0.05). Sonuç olarak elektronik sporcular, görsel ve işitsel reaksiyon sürelerinde spor bilimleri öğrencileri ile benzer sonuçlar alırken isabet doğruluğu sürelerinde spor bilimleri öğrencilerinin elektronik sporculara göre daha yavaş kaldığı görüldü.
Orta yaş grubu kadınlarda pilates çalışmalarının sağlığa ilişkin fitness parametreleri üzerine etkilerinin incelenmesi
Bu çalışmada; orta yaş grubu kadınlarda on haftalık, haftada iki gün, bir saatlik pilates yer egzersizlerinin egzersiz öncesi ve sonrası fiziksel uygunluk parametrelerinden kassal kuvvet ve dayanıklılık, esneklik ve vücut kompozisyonuna etkilerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmaya yaş ortalaması 50,42±10,81 olan 14'ü kontrol, yaş ortalaması 48,94±4,64 olan 19 denek grubu olmak üzere toplam 33 kadın gönüllü olarak katılmıştır. Araştırma haftada iki gün, bir saat, 10 haftalık pilates yer egzersizleri programına katılan tüm katılımcıların egzersiz başında ve sonunda fiziksel ve motor performans özellikleri değerlendirilmiştir. Fiziksel özelliklerden boy, vücut ağırlığı, deri altı yağ kalınlıkları (Holtain marka 0.02 mm hassasiyet) ölçülmüş, yüzde yağ hesaplanmasında Yuhazs formülü kullanılmıştır. Motor performans testlerinden kassal kuvvet (pençe kuvveti), kassal dayanıklılık (mekik ve şınav), esneklik (otur-uzan testi), uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesi için normal dağlım gösteren grup ilk test ve son test karşılaştırmalarında eşleştirilmiş t testi, en az biri normal dağılım göstermeyen grup karşılaştırmalarında ise Wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılmıştır(p<0.05). Normal dağılım gösteren denek ve kontrol grubu karşılaştırılmalarında bağımsız iki örneklem t testi; en az biri normal dağılım göstermeyen puanların karşılaştırmasında Mann Whitney U testi kullanılmıştır(p<0.05). Sonuç olarak, deney grubunda yer alan kadınların 10 haftalık pilates egzersizleri sonunda kilo, beden kütle indeksi, oturma yüksekliği, triceps, suprailiac, subscapular, abdominal deri altı yağ kalınlığı değerlerinin düştüğü(p<0.05), esneklik, kassal dayanıklılıklarında olumlu yönde anlamlı farklılıklar görülmüştür(p<0.05). Kontrol grubunda anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir(p>0.05). Kadınlarda 10 haftalık haftada iki gün uygulanan Pilates egzersizlerin beden yağlılığında azalmalarave fiziksel uygunluk kapasitelerinde artışlara neden olduğu görülmüştür.
Düzenli egzersiz yapan, yaralanma geçirmiş ve geçirmemiş yetişkinlerde, yaralanma kaygısı ve fiziksel aktivitenin değerlendirilmesi
Bu çalışmada, düzenli egzersiz yapan, yaralanma geçirmiş ve geçirmemiş yetişkin bireylerin yaralanma kaygısı ve fiziksel aktivite düzeyleri incelenmiştir. Araştırma, İstanbul ilinde Başakşehir ilçesinde düzenli egzersiz yapan yetişkin bireyleri kapsamış ve kesitsel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma örneklemi, basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmiş ve 384 katılımcıya ulaşılmıştır. Veri toplama sürecinde, katılanların kişisel özelliklerini belirleyen soruların yanında Spor Yaralanma Kaygısı Ölçeği (SYKÖ) ve Fiziksel Aktivite Değerlendirme Anketi (FADA) kullanılmıştır. Araştırmada yapılan ölçek uygulaması sonucu elde edilen veriler SPSS paket programı ile analiz edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda, spor veya egzersiz sırasında yaralanma geçirme durumuna göre spor yaralanma kaygısının anlamlı düzeyde farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Bununla beraber, yaralanma durumu ile fiziksel aktivite düzeyi arasında anlamlı farklılık olduğu ve bu farklılıkta yaralanma geçirenlerin fiziksel aktivite düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada, yaralanma geçirmiş kişilerde, iş ile ilgili faaliyetler ile acı çekme kaygısı ve hayal kırıklığına uğratma kaygısı arasında negatif yönlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada ayrıca, yaralanma geçirmiş kişilerde tedavi olma durumuna göre yapılan analiz sonucunda ise tedavi olmayanların hafta içi diğer aktivite düzeylerinin daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında, yaralanma geçirmiş ve geçirmemiş kişilerde, günde 60 dk'dan fazla egzersiz yapanların yaralanma kaygısının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Son olarak, yaralanma geçirmemiş kadınların fiziksel aktivite düzeyinin erkeklerden daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Irak'ta eğitim gören 10-12 yaş grubu spor yapan ve yapmayan öğrencilerin fiziksel uygunluk ve özgüven durumları
Bu çalışma; Irak'ta öğrenim gören 10-12 yaş grubu İlköğretim öğrencilerinin fiziksel uygunluklarının EUROFİT test bataryası ile ölçülmesi sonrası spor yapan ve yapmayanlar arasındaki farkları incelemek ve bu durumun özgüven düzeylerine olan etkisini saptamak üzere yapılmıştır. Çalışmanın evrenini ve materyalini Süleymaniye Peshmerge Spor kulübünde spor yapan ve Süleymaniye Şehit Abdulrezzak İlköğretim okulunda öğrenimlerini sürdüren 105'i kız 105'i erkek olmak üzere toplam 210 öğrenci oluşturmaktadır. Bunlar içerisinde 120 kişi spor yapmayan, 90 kişi spor yapan öğrencilerden oluşur. Verilerin toplanması aşamasında Piers Harris tarafından geliştirilen Özgüven Düzeyi Ölçeği uygulandıktan sonra EUROFİT TEST bataryası ölçüm aşamasına geçilmesi hedeflenmiştir. Flamingo denge testi, esneklik testi, durarak çift bacak öne sıçrama testi, mekik testi, bükük kol tutunma testi, pençe kuvveti testi, 20 metre dayanıklılık mekik koşusu, 10x5 metre koşu testi, antropometrik ölçümler uygulanmıştır ve verilerin istatistiksel çözümlemeleri SPSS paket programı kullanılarak yapıldı. Verilerin parametrik dağılım gösteren değişkenlere ait kız ve erkekler için spor yapan ve spor yapmayan öğrencilerin fiziksel özellikleri ve eurofit testi verilerinin bağımsız t testi sonuçlarına göre; kızlarda kilo, vücut yağı, bükülü kolla asılma haricinde diğer eurofit test sonuçları arasında anlamlı farkın olduğu bulunmuştur. Erkeklerde boy, kilo, Vücut kütle endeksi, denge, otur eriş, pençe kuvveti, 10x5 koşu haricinde diğer testler arasında anlamlı fark bulunmuştur. Kızlar ve erkekler için Normallik Sınaması sonuçlarına göre; yaş, 20 m koşu ve özgüven değişkenlerine ait normal dağılım özelliği taşımadığı görülmüştür (p<0.05). Bu değişkenlere Parametrik olmayan testler uygulanmıştır. Spor yapan ve spor yapmayan arasındaki yaş ve 20 m koşu ve özgüven değişkenlerinin kız ve erkekler için Parametrik olmayan test sonuçlarına göre; kız ve erkeklerde spor yapma ve yapmama durumuna bakıldığında yaşa göre bir farklılık olmadığı görülürken 20 m koşu ve özgüven arasında kız ve erkeklerde spor yapma ve yapmama durumuna göre spor yapanların lehine anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur (p<0.05). Sonuç olarak baktığımızda spor yapmanın10-12 yaş grubu Irak'lı öğrencilerde fiziksel uygunluk ve özgüven durumları üzerinde olumlu etki oluşturduğu söylenebilir. Anahtar Sözcükler Fiziksel Uygunluk, Beden Kütle Endeksi, Obezite, Eurofit Test Bataryası, Özgüven Ölçeği.
Duhok ilindeki futbol kulüplerindeki oyuncuların sağlık davranışı ve bunun demografik değişiklerle ilişkisi
Bu çalışmada, Duhok İlindeki Futbol Kulüplerindeki Oyuncuların Sağlık Davranışı ve Bunun Demografik Değişiklerle İlişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 35 (%18,1) 17-20 yaş, 55 (%28,4) 21-24 yaş, 64 (%33,1) 25-28 yaş, 39 (%20,2) 29 ve üstü yaş 193 gönüllü katılmıştır. Çalışmaya 83 (%43,1) bekar, 110 (%56,9) evliler oluşturmaktadır. Eğitim Durumlarına ait bulgular 22 (%11,3) ortaokul, 42 (%21,7) ilkokul, 104 (%53,8) lise, 23 (%11,9) lisans, 2 (%1,3) lisansüstü eğitim aldıklarını anlaşılmaktadır. Medeni duruma göre Sağlıklı Davranışına bakıldığında; bekar olanların Sağlıklı Davranışına ilişkin elde edilen puan (134,8) evli olanların ise (133,9) olduğu görülmüş olup istatistiksel olarak anlamlı bir sonuç görülmemiştir (p>0,05). Yaşa göre Sağlık Davranışına bakıldığında; 17-20 yaş (132,6±21,6), 21-24 yaş (133,4±22,6), 25-28 yaş (137,3±15,8), 29 yaş ve üstü (132,1±16,8) olduğu görülmüş olup istatistiksel olarak anlamlı bir sonuç görülmemiştir (p>0,05). Eğitim durumuna göre Sağlık Davranışına bakıldığında; Ortaokul (133,3±21,3), İlkokul (136,0±20,1), Lise (135,0±18,0), Lisans (128,0±20,9), Lisansüstü (145,5±19,0) olduğu görülmüş olup istatistiksel olarak anlamlı bir sonuç görülmemiştir (p>0,05). Sonuç olarak katılımcıların sağlık davranışları orta düzeyde bulunmuştur. Sağlık davranışları geliştirmek için, eğitim programları yapılmalı, Futbolcuların sağlık davranışları alt boyutlarında eksiklikleri belirlenmeli, yapılan eğitimlerin ise, faydalı geri dönütler verip vermediğinin bilimsel çalışmalarla belirlenmeli ve gerekli iyileştirmeler yapılmalıdır. Anahtar Sözcükler: futbol, sağlık davranış, demografik
Taşıma merkezi ortaokullara devam eden öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutum ve özgüven düzeylerinin bazı değişkenlere göre araştırılması (Van ili örneği)
Bu çalışmanın amacı taşıma merkezi ortaokullara devam eden öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutum ve özgüven düzeylerinin bazı değişkenlere göre araştırılmasıdır. Veri toplama aracı olarak Beden Eğitimi ve Spor Dersi Tutum Ölçeği, Piers Harris Öz-Kavram Ölçeği ve Kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Veri analizleri SPSS paket programı kullanılarak yapılmıştır. Kolmogorov-Simirnov ve Shapiro Wilk testleri uygulandığında, verilerin normal dağılım göstermediği tespit edilmiştir. Değişken karşılaştırılmasında Mann Whitney U testi ve Kruskall-Wallis testleri kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi p˂0,05 olarak kabul edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre gözlük kullanımı değişkenine bağlı olarak öz güven düzeylerinde anlamlı fark yokken (p>0,05), tutum düzeylerinde anlamlı fark gözlük kullanmayanlar lehinedir (p˂0,05). Aile tipi değişkenine göre çekirdek ailede yaşayanların tutum puanları parçalanmış ailede yaşayanlara oranla anlamlı derecede yüksektir. Anne ve baba eğitim düzeyi değişkenine göre tutum düzeyinde babası lise mezunu olanlarda okuryazar olmayanlara oranla daha yüksek, anne eğitim düzeyi ilköğretim ve lise olanlarda lisansüstü eğitime sahip olanlara oranla anlamlı derecede yüksek fark tespit edilmiştir (p˂0,05). Spor yapma ve okul sporlarına katılma değişkeni incelendiğinde tutum ve öz güven düzeylerinde spor yapanlar ve sportif faaliyetlere katılanlar lehine anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p˂0,05). Yaş, cinsiyet, sınıf, bireysel oda, VKİ, anne meslek, baba meslek, uyku süresi, spor salonu, sportif faaliyet düzenlenme, taşımalı eğitim süresi ve taşımalı olma durumu değişkenlerine bağlı olarak tutum ve öz güven düzeylerinde anlamlı bir farklılık görülmemiştir (p>0,05).
14-16 yaş ergen kadın basketbolcularda 8 haftalık pliometrik egzersizlerinin basketbolda şut isabeti ve denge üzerine etkisinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı; 14-16 yaş ergen kadın basketbolcularda 8 haftalık pliometrik egzersizlerinin basketbolda şut isabeti ve denge üzerine etkisinin incelenmesidir. Çalışmaya Van ilinde bulunan U-14 ve U-16 kategorisinde en az 2 yıldır basketbol oynayan 14-16 yaş grubu toplam 25 gönüllü sporcu katılmıştır. Sporcularımızdan biri çeşitli sebeplerden bu çalışmaya katılamayıp 24 sporcu ile çalışma devam ettirilmiştir. Bu sporcular 12 deney grubu 12 kontrol grubu olmak üzere ikiye ayrılmışlardır. Deney grubuna teknik-taktik antrenmanlara ek olarak 8 hafta süre ile haftada 4 gün pliometrik antrenman programı uygulanmıştır. Kontrol grubuna ise sadece teknik-taktik antrenman programı uygulandı. Deney ve kontrol grubuna antrenman programlarına başlamadan önce ön test ölçümleri yapıldı. 8 haftalık antrenman programı sonrasında son test ölçümleri yapılarak deney ve kontrol grupları arasında ilk ve son test karşılaştırmaları yapılmıştır. Verilerin istatiksel analizi SPSS 23.0 paket programı kullanılarak yapıldı. Araştırma problem durumunu test etmek amacıyla oluşturulan veriler herhangi bir müdahalede bulunulmadan ilgili analiz programına aktarılmıştır. Veri setinin normal dağılım gösterip göstermediği ilgili değerler incelenerek araştırılmış Elde edilen bulgular sonucunda, değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu, görsel (Histogram ve olasılık grafikleri) ve analitik yöntemlerle incelenmiştir. Bazı parametrelerin literatürün belirttiği değerler eşliğinde normal dağıldığı varsayılsa da yine ilgili literatürün örneklem büyüklüğü baz alınarak görsel grafiklerin incelenmesi önerisi doğrultusunda veri setinin normal dağılmadığına kanaat getirilmiştir. Bu doğrultuda araştırma hipotezleri test etmek için deney ve kontrol grubu arasındaki faklılıkların tespiti için Mann Whitney U Testi iki grubun da ön test ve son test sonuçlarını değerlendirmek için ise Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi uygulanmıştır. Kontrol grubunun, araştırma kapsamında incelenen parametrelerindeki değişimlerin sonuçlarına göre turnike puanı (Z: -2.332 p: .020) ve toplam şut puanı (Z: -2.066 p: .039) parametrelerinde son test verileri lehine anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Deney grubunun ise ön test ve son test verilerinin incelenme sonuçlarına göre grubun son test verileri lehine şut puanı (Z: -2.625 p: .009), turnike puanı (Z: -2.388 p: .017), toplam şut puanı (Z: -2.949 p: .003) ve Mediumequilibrium Center (ML) (Z: -2.472 p: .013) parametrelerinde istatistiki olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarının ön test sonuçlarında istatistiki olarak anlamlı farklılık tespit edilemezken bazı parametrelerin (Şut puanı, Toplam şut puanı, Perimeter Lenght, Area Gap Percentage, Medium Speed) son test sonuçlarında deney grubu lehine istatistiki açıdan anlamlı farklılıklar gözlenmiştir (p<.05). Sonuç olarak; uygun şekilde düzenlenen ve uygulanan pliometrik antrenmanların, basketbolun gereksinimlerine ve antrenman hedeflerine uygun olarak sporcuların performans bileşenlerinde anlamlı gelişmelere yardımcı olacağı gözlemlenmiştir. Bu nedenle, basketbol sporcularının antrenman programlarına bu tür çalışmaların dahil edilmesinin faydalı olacağı düşünülmektedir.
Adölesanlarda fiziksel aktivite, beslenme, egzersiz ve zaman yönetimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu çalışmada, adölesanların fiziksel aktivite seviyeleri ile beslenme-egzersiz davranışları ve zaman yönetimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 14-17 yaş grubu 1182 kişi katılmıştır. Katılımcıların 478 kişisi (%40.4) erkek, 704'ü (%59.6) kızdır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Fiziksel Aktivite Soru Formu, Zaman Yönetimi Ölçeği ve Beslenme Egzersiz Davranış Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmamızda fiziksel aktiviteden x=18.85±6.65 puan, zaman yönetimi ölçeğinden x=77.46±12.14 puan, beslenme-egzersiz davranışı ölçeğinden x=138.86±25.79 puan elde edilmiştir. Araştırmaya katılanların fiziksel aktivite düzeyleri ile zaman planlaması alt boyutunda pozitif yönde, zaman tutumları alt boyutunda pozitif yönde, zaman harcattırıcılar boyutunda negatif yönde, toplam zaman yönetimi ile arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur. Beslenme-egzersiz davranışı incelendiğinde, katılımcıların psikolojik/bağımlı yeme davranışının orta düzeyde, sağlıklı beslenme ve egzersiz davranışının orta düzeyde, sağlıksız beslenme ve egzersiz davranışlarının orta düzeyde, öğün düzeni ile ilgili davranışlarının ise yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyleri, zaman yönetimi düzeyleri ve beslenme egzersiz davranışlarını cinsiyet değişkenine göre değerlendirildiğinde erkeklerin fiziksel aktivite düzeyleri kızlara göre anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Zaman planlaması alt boyutunda kızların düzeyleri erkeklere göre, yine zaman harcattırıcılar alt boyutunda da kızların düzeyleri erkeklere göre anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Araştırmaya katılanlar evinin yakınında park alanı ve spor salonu var mı değişkenine göre değerlendirildiğinde, evinin çevresinde park alanı ve spor salonu olanların fiziksel aktivite düzeyleri evinin çevresinde park alanı ve spor salonu olmayanlara göre anlamlı bir şekilde daha yüksektir. Sonuç olarak adölesanların fiziksel aktivite seviyelerinin düşük, zaman yönetiminin ve beslenme-egzersiz davranışlarının orta seviyede olduğu söylenebilir. Ayrıca aktif olma durumu cinsiyet ,park ve spor Salonuna yakınlığa bağlı olarak zaman yönetimini ve beslenme-egzersiz davranışlarını olumlu yönde etkileyebilmektedir.
Okul öncesi çocuklarda uygulanan hareket eğitimi programının çocukların yaratıcı davranışlarına etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, 4-5 yaş okul öncesi çocuklarda uygulanan hareket eğitimi programının çocukların yaratıcı davranışlarına etkisini incelemektir. Araştırmagrubunu Uşak İl merkezindeki anaokullarında okuyan, 4-5 yaşlarında çalışmaya gönüllü olarak katılan toplam 141 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma, okul öncesi eğitimine ek olarak 14 hafta boyunca iki gün birer saat öğretmen rehberliğinde hareket eğitimi ile desteklenmiş eğitsel oyunlar oynatmanın, çocuklarda yaratıcı düşünme becerisine katkısının olup olmadığını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Çocuklardan 75'i deney, 66'sı kontrol grubuna gelişigüzel dağıtılmıştır. Ölçek olarak Torrence (1981), tarafından geliştirilen ve Karabulut (2012), tarafından Türkçe uyarlaması yapılan Eylem ve Harekette Yaratıcı Düşünme testi kullanılmıştır. 4 aktiviteden oluşan bu test çocukların akıcılık, orijinallik ve hayal gücü açısından değerlendirilmesini sağlayan bir formata sahiptir. Test,çalışmanın başlangıcında tüm çocuklara ön test olarak uygulanmıştır. 14 hafta boyunca kontrol grubu normal eğitimleri dışında planlı bir etkinliğe katılmazken, deney grubu haftada 2 gün birer saat öğretmen rehberliğinde eğitsel oyun oynamıştır. Sürecin sonunda EHYD testi son test olarak tekrar uygulanmış ve elde edilen verilerin istatiksel analizleri yapılmıştır.4 aktiviteden oluşan bu test çocukların akıcılık, orijinallik ve hayal gücü açısından değerlendirilmesini sağlayan bir formata sahiptir. Aktivitelerden 3 tanesi, çocuklara sorulan açık uçlu sorulara çocukların hareket ederek ya da sözlü olarak cevap verebilmesine izin veren testlerden ibarettir. Bu 3 aktivite çocukların cevap sayısına akıcılık olarak, cevapların kişiye özgünlüğünü ise orijinallik açısından değerlendirmektedir. Diğer aktivite ise çocukların hayal gücünü ölçmeye yönelik olarak tasarlanmıştır. Çocuklara verilen rolün (örneğin avcıdan kaçan tavşan) eylemle cevaplanması istenmiştir. Sonuç olarak, hareket eğitiminin yaratıcıdüşünce davranışlarına etkisinin belirlenmesi ile yapılan bu çalışmada; Yunus Emre Okulu Kontrol Grubu Akıcılık Ön test ve Son Test puanları istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p=0,762). Yunus Emre Okulu Deney Grubu Akıcılık Ön test ve Son Test puanları arasındaki Spearman Korelasyon Katsayısı istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,001). Akıcılık Ön Test ve Akıcılık Son Test puanları arasında yüksek derecede pozitif bir ilişki bulunmaktadır (p=0,659). Yunus Emre Okulu Kontrol Grubu Orijinallik Ön test ve Son Test puanları istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır(p=0,221). Yunus Emre Okulu Deney Grubu Orijinallik Ön test ve Son Test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlıbulunmamıştır. (p=0,108). Yunus Emre Okulu Kontrol Grubu Hayal Gücü Ön test ve Son Test puanları arasındaki Spearman Korelasyon Katsayısı istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,001). Hayal Gücü Ön Test ve Son Test Puanları çok yüksek derecede anlamlı bulunmaktadır (r=0,864). Yunus Emre Okulu Deney Grubu Hayal Gücü Ön test ve Son Test puanları arasındaki Spearman Korelasyon Katsayısı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Hayal Gücü Ön Test ve Son Test Puanları arasında, yüksek derecede pozitif ilişki bulunmaktadır (r=0,782). Hakkı Kabaklarlı Okulu Kontrol Grubu Akıcılık Ön Test ve Son Test puanları istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,046). Akıcılık Ön test ve Son test puanları arasında düşük seviyede pozitifbir ilişki bulunmaktadır (r=0,355). Hakkı Kabaklarlı Okulu Kontrol Grubu Orijinallik Ön Test ve Son Test puanları arasındaki pearson korelasyon katsayısı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,011). Orijinallik Ön Test ve Son Test puanları orta seviyede anlamlı bulunmaktadır (r=0,445). Hakkı Kabaklarlı Okulu Kontrol Grubu, Hayal Gücü Ön Test ve Son Test puanları arasındaki Spearman Korelasyon Katsayısı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Hayal Gücü Ön Test ve Son Test puanları arasında yüksek seviyede pozitif korelasyon bulunmaktadır (r=0,759). Hakkı Kabaklarlı Okulu Deney Grubu Akıcılık Ön Test ve Son Test puanları arasındaki Spearman Korelasyon Katsayısı istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,018). Akıcılık Ön test ve Son test puanları arasında orta seviyede pozitif bir ilişki bulunmaktadır (r=0,405). Hakkı Kabaklarlı Okulu Deney Grubu Orijinallik Ön Test ve Son Test puanları istatistiksel olarak anlamlı ilişkibulunmamıştır(p=0,136). Hakkı Kabaklarlı Okulu Deney Grubu Hayal Gücü Ön Test ve Son Test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyonbulunmamıştır (p=0,360). Bu Yüksek Lisans Tezi Uşak Üniversitesi BAP Birimi tarafından proje olarak desteklenmiştir. Anahtar Kelimeler: Hareket Eğitimi, Yaratıcılık, Yaratıcı Düşünme, Okul Öncesi Eğitimi.
Sporun çalışanların stres yönetimi ve öfke kontrolü üzerine etkisinin incelenmesisporun çalışanların stres yönetimi ve öfke kontrolü üzerine etkisinin incelenmesi
Bu çalışma, sporun çalışanların stres yönetimi ve öfke kontrolü üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama model kullanılmıştır. Araştırmaya 383 kişi katılmıştır. Araştırmada Kişisel Bilgi Formu, Stresle Başa Çıkma Ölçeği ve Sürekli Öfke Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verileri elektronik ortamda toplanmıştır. Yapılan normallik testine göre, verilerin normal dağılım gösterdiğinden Independent t test, One Way ANOVA testi uygulanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek için korelasyon, nedensel ilişkiyi belirlemek için regresyon analizi uygulanmıştır. Cinsiyete, yaş gruplarına, eğitim düzeylerine göre stresle başa çıkma ve alt boyutlar arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Yaş grupları ile stresle başa çıkma düzeyi alt boyutları ve toplam puan arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Spor yapma durumları ile pozitif, destek, problem çözme alt boyutları ve toplam puan arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Spor yapma durumları ile sürekli öfke alt boyutu ve toplam sürekli öfke puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Sürekli öfke ile stresle başa çıkma düzeyleri arasında negatif yönde anlamlı düzeyde bir ilişki saptanmıştır. Katılımcıların spor yapma durumlarının stresle başa çıkma toplam ve alt boyutlarını anlamlı düzeyde pozitif yönde etkilediği ancak spor yapma durumlarının sürekli öfke toplam ve alt boyutlarını anlamlı düzeyde etkilemediği bulunmuştur. Sonuç olarak, spor yapan katılımcıların stresle başa çıkma düzeyleri ve öfke düzeyleri yapmayanlara göre daha gelişmiştir. Fiziksel egzersizler ve sportif faaliyetler zindelik, eğlence ve enerji gibi olumlu duyguları artırmanın yanı sıra kaygı, gerginlik, yorgunluk ve öfkeyi azaltmaktadır. Ayrıca, zihinsel sağlığın iyileştirilmesine ve stresle başa çıkma stratejisi olarak kullanılıp mental sağlığı destekleme ve stresle başa çıkma stratejilerinde ulaşılabilir ve uygulanabilir bir yöntem olarak yaygın bir şekilde kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: Spor, Stres, Öfke.
Tekvandocu çocuklara uygulanan eşli Nordic hamstring egzersizi ile direnç bantlı hamstring egzersizinin hamstring kas kuvveti ve bilateral kuvvet farkı üzerine etkisinin karşılaştırılması
ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ TEKVANDOCU ÇOCUKLARA UYGULANAN EŞLİ NORDİC HAMSTRİNG EGZERSİZİ İLE DİRENÇ BANTLI NORDİC HAMSTRİNG EGZERSİZİNİN HAMSTRİNG KAS KUVVETİ VE BİLATERAL KUVVET FARKI ÜZERİNE ETKİSİNİN KARŞILAŞTIRILMASI KAÇGAN, Cengizhan Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı Tez Danışmanı: Doç. Dr. Zait Burak AKTUĞ Haziran, 2024, 47 Sayfa Nordic hamstring egzersizi (NHE) hamstring kuvvetini ve sportif performansı artırmada, hamstring yaralanmalarını ise azaltmada sıklıkla kullanılan bir eksantrik kuvvet egzersizidir. Literatürde bu egzersiz çoğunlukla eşli olarak uygulanırken, direnç bandı ile yapılan NHE ile ilgili bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Bu düşünce ile yapılan çalışmanın amacı, 12-14 yaş arası Tekvandoculara uygulanan eşli NHE ile direnç bantlı NHE'nin hamstring kas kuvveti ve bilateral kuvvet farkı üzerine etkisinin karşılaştırılmasıdır. Çalışmaya tekvando branşında lisanslı 32 sporcu katılmıştır. Katılımcılar sadece tekvando antrenmanı yapan grup (KG) (n=12), tekvando antrenmanına ilaveten eşli NHE'i yapan grup (ENHG) (n=10) ve tekvando antrenmanına ilaveten direnç bantlı NHE yapan grup (DBNHG) (n=10) olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Egzersiz grupları 6 hafta boyunca haftada 3 gün NHE uygulamıştır. Katılımcıların çalışmanın başında ve 6 haftalık egzersiz programı sonunda olmak üzere iki kez H-Bord cihazı ile hamstring kuvvetleri belirlenmiştir. Farklı protokollerin sonuçlarını, ön ve son test ölçümlerini ve protokol*zaman etkileşim etkisini incelemek için, tekrarlanan ölçümler iki yönlü ANOVA testi kullanılmıştır. Analiz sonucunda sağ bacak zirve tork ve ortalama güç parametrelerinde egzersiz gruplarında son test lehine artış bulunmuş, ENHG ve DBNHG ile KG arasında egzersiz grupları lehine fark tespit edilmiştir. Sol bacak zirve tork parametresinde bütün gruplarda, sağ bacak relatif kuvvet parametresinde ENHG ve DBNHG son test lehine fark tespit edilirken, DBNHG ile KG arasında DBNHG lehine fark belirlenmiştir. Bilateral kuvvet farkıparametresinde ise hem ön test son test arasında hem de gruplar arasında anlamlı fark tespit edilmemiştir. Ayrıca DBNHG'nun antrenman hacminin ENHG'na göre daha yüksek olduğu görülmektedir. NHE'ni uygularken doğru pozisyonun sağlaması, NHE esnasında gerilim altında geçen sürenin daha uzun olması ve NHE'de hamstring kırılma noktasının genişletilmesi nedenleri ile bu egzersiz yönteminin direnç bandı yardımıyla yapılması önerilmektedir. Anahtar kelimeler: Nordic hamstring, bilateral fark, tekvando, kuvvet, direnç bandı
Düzenli egzersizin depresyon, mutluluk, mental iyi oluş ve yaşam tatmini üzerine etkisi
Bu çalışma düzenli egzersiz yapmanın depresyon, mutluluk, mental iyi oluş ve yaşam tatminine etkisini araştırmak amacıyla yapıldı. Katılımcılar Balıkesir ilinde yaşayan gönüllülerden oluşmaktadır. Deneysel yapılan bu çalışma ön test ve son test uygulamasına katılan 15 deney ve 15 kontrol grubu olarak planlandı. Örneklem seçimine gidilmeyip yeterliliği için güç analizi yapıldı. Gerekli izin ve onamı alınan çalışma Kasım 2023- Ocak 2023 tarihleri arasında tamamlandı. Araştırma verileri kişisel bilgi toplama formu, "Mental İyi Oluş Ölçeğinin Kısa Formu", "Depresyon ve Mutluluk Ölçeği Kısa Formu" ve "Yaşam Tatmini Ölçeği" kullanılarak toplandı. Tüm katılımcılara ilk ön test uygulanıp sonra deney grubuna 8 hafta süren fonksiyonel antrenman metodu ile haftada 2 gün ortalama 1 saat egzersiz yapıldı. Çalışma sonunda tekrar son test uygulandı. Toplanan veriler SPSS 25 programı kullanılarak analiz edildi. Analizde verilerin normallik varsayımları çarpıklık (skewness) ile basıklık (kurtosis) değerlerine bakılarak kontrol edildi. Tekrarlayan ölçümlerde varyan analizi ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edildi. Ek olarak zamana bağlı yüzde farklılıkları hesaplandı. Araştırmanın sonucuna göre düzenli egzersiz yapanlarla yapmayanlar arasında depresyon, mental iyi oluş ve yaşam tatmini açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlendi. Bu sonuçlar doğrultusunda düzenli egzersizin insanların yaşamlarına olumlu etki yaptığı sonucuna ulaşıldı. Anahtar Kelimeler: Depresyon, egzersiz, mental iyi oluş, mutluluk, yaşam tatmini.
Futbolcularda takım sargınlığı ve narsisizm düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı futbolcuların takım sargınlığı ve narsistik kişilik özellikleri düzeylerinin incelenmesidir. Betimsel ve ilişkisel tarama modeline uygun olarak düzenlenecek bu çalışmanın evrenini; Türkiye Futbol Federasyonuna kayıtlı 2021 – 2022 futbol sezonunda lisansını vizeletmiş 17 yaş ve üstü amatör ve profesyonel 542 futbolcu oluşturmaktadır. Çalışmaya ilişkin veriler; Ames, Rose ve Anderson tarafından 2006'da oluşturulup, Atay tarafından (2009) Türkçe'ye uyarlanan Narsistik Kişilik Envanteri ve Carron, Widmeyer ve Brawley (1985) tarafından geliştirilip, Öcel ve Aydın (2006) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Grup Sargınlığı Envanteri ile araştırmacı tarafından hazırlanan demografik bilgi formu ile elde edilmiştir. Elde edilen veriler normal dağılım göstermesinden kaynaklı parametrik testler uygulanmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda profesyonel ve amatör futbolcuların takım sargınlığı ölçeği alt boyutlarından, grubun görev çekiciliği, grubun görev bütünlüğü ve grubun sosyal bütünleşmesi alt boyutlarında; narsistik kişilik envanteri alt boyutlarından teşhircilik ve kendine yeterlik alt boyutları arasında anlamlı farklılık gözlemlenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda futbolcuların futbol oynama yılı değişkeni açısından takım sargınlığı ölçeği alt boyutlarının tamamında 1-5 ve 6-10 yıldır futbol oynayanların ortalama puanları 11-15 ve 16 ve üstü yıldır futbol oynayanlara göre daha yüksektir. Futbol oynama yılı değişkenine göre 16 ve üstü yıldır futbol oynayanların ortalama puanları, 1-5, 6-10 ve 11-15 yıldır oynayan futbolculara göre daha düşüktür. Sonuç olarak futbolcularda yapılan incelemeler sonucunda, takım sargılığı ölçeğinin alt boyutları ile narsistik kişilik özelliğinin futbolcular ekseninde negatif ve güçlü bir ilişki içerisinde olduğu belirlenmiştir.
Futbol ve voleybolculara uygulanan kor antrenman programının fiziksel uygunluk paremetrelerine etkileri
Bu çalışma futbol ve voleybolculara kor antrenman programının fiziksel uygunluk ve performans parametrelerine etkilerini araştırma amacı ile planlandı. Çalışmaya Pursaklar Belediyespor Kulübü'nde futbol oynamakta olan 20 erkek futbolcu (yaş ortalamaları 15,40±0,82 yıl, boy ortalamaları 1,70±0,06 m, vücut ağırlığı ortalamaları 59,85±5,00 kg) ile Halk Bankası Kulübü'nde voleybol oynayan 14 erkek voleybolcu (yaş ortalamaları 15±00 yıl, boy ortalamaları 1,86±0,06 m, vücut ağırlığı ortalmaları 73,57±7,24 kg) gönülülük esasına göre dahil edildi. Antrenmanlar öncesi futbolcu ve voleybolcuların ön testleri (sürat 10-20 m, 30 saniye mekik, 20 metre mekik koşusu, dikey sıçrama, kor stabilzasyon ) alındı. Her iki gruba normal antrenmanlarına ek olarak ilk 6 hafta (3 gün/ hafta) ve son 2 hafta ( 2 gün/hafta) olmak üzere 8 hafta boyunca kor antrenman programı uygulandı. Antrenmanlar sonunda grupların son test ölçümleri protokole uygun bir şekilde alınmıştır. Elde edilen veriler, IBM SPSS Statistics 22.0 istatistik programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucuna göre antrenman programı sonunda futbol ve voleybolcuların performans paremetrelerinde anlamlı artışlar tespit edildi (p<0.05). Anaerobik güçte ise sadece futbolcularda anlamlı fark gözlemlendi (p<0.05). Her iki grubun prone bridge, gövde fleksiyon ve gövde ekstansiyon son ölçüm değerlerinde anlamlı artış gözlemlenirken, voleybolcularda lateral fleksiyon testinde anlamlı fark bulunmamıştır. Futbol ve voleybolcuların performans ve kor stabilizasyon testleri karşılaştırıldığında performans değerleri anlamlı bir fark gösterirken ,gövde fleksiyon testinde bu fark görülmemiştir (p<0.05). Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre futbol ve voleybol antrenmanlarına ilave olarak uygulanacak kor antrenman programlarının genç futbol ve voleybolcuların kuvvet, sürat, dayanıklılık gibi performans paremetrelerinin gelişimine katkı sağlayacağı söylenebilir. Anahtar kelimeler: Futbol, kor antrenmanı, performans, voleybol,
Elit liglerde oynayan hentbolcuların psikolojik sağlamlık, zihinsel dayanıklılık, kaygı durumları arasındaki ilişki
Elit Liglerde Oynayan Hentbolcuların Psikolojik Sağlamlık, Zihinsel Dayanıklılık, Kaygı Durumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi amacıyla yapılan bu çalışmada veriler katılımcılara Google formlar aracılığıyla ulaştırılmış olup gönüllülük esas alınmıştır. Toplamda 387 kişiye ulaşılmış ve eksiklik ya da hata görülen 21 anket formu analizden çıkartılmış ve analiz için 366 anket formu değerlendirmeye alınmıştır. Veri toplama aracı olarak, Doğan (2015) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (KPSÖ), Smith ve diğerleri (1986) tarafından geliştirilen Akyol ve diğerleri (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Spor Kaygı Ölçeği, Sheard, Golby ve Van Wersch (2009) tarafından geliştirilen Altınbaş (2015) tarafından Türkçeye uyarlanan Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri ve kişisel bilgiler formundan oluşmaktadır. Verilerin analizi katılımcılardan elde edilen bilgiler doğrultusunda SPSS 25.0 paket programı ile %95 güven aralığına göre yapılmıştır. Katılımcıların kişisel bilgilerine yönelik tanımlayıcı istatistikler ve frekans dağılımları hesaplanmıştır. Veri setindeki aykırı-uç değerler Mahalanobis uzaklık değerleri yardımıyla incelenmiş aykırı uç değerler analizden çıkartılmıştır. Kolmogorov-Smirnova testine göre anlamlılık düzeyi p<0.05'den küçük olduğundan verilerin normal dağılıma sahip olmadığı ve analiz için parametrik olmayan testlerin uygulanmasına karar verilmiştir. İkili değişkenler için Mann Witney U testi, ikiden fazla değişkenler için ise Kruskal Wallis H testi yapılmıştır. Ayrıca katılımcıların ruh halleri ile egzersiz bağımlılığı arasındaki ilişki Spearman korelasyon analiziyle belirlenmiştir. Katılımcıların psikolojik sağlamlıkları ile sadece Spor Yapma Sıklığı Değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu, Kaygı Durumları ile cinsiyet, yaş, lig kategorisi, spor geçmişi, hentbol geçmişi ve Spor Yapma Sıklığı değişkenlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu, Zihinsel Dayanıklılık ile cinsiyet, yaş, spor geçmişi, hentbol geçmişi ve Spor Yapma Sıklığı değişkenlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Sonuç olarak hentbolcuların psikolojik sağlamlık ile kaygı düzeyleri arasında anlamlı negatif yönlü orta düzeyde ilişki olduğu, Hentbolcuların psikolojik sağlamlık ile zihinsel dayanıklılık arasında anlamlı bir ilişki olmadığı ve zihinsel dayanıklılıkları ile kaygı düzeyleri arasında anlamlı negatif yönlü orta düzeyde ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin eğlendirerek eğitim (Edutaınment) yaklaşımına ilişkin tutumlarının incelenmesi
Eğitim alanında gerçekleşen değişikliklerle öğrenmenin gerçekleşmesinde eğlence unsurunun kullanılması ve bunun doğrultusunda da eğlence ve eğitim karışımının asıl hedefi olarak da eğitimi eğlence ile desteklemek amacıyla yeni bir öğretim yaklaşımının yani eğlendirerek eğitim yaklaşımının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu kapsamda araştırmanın konusu; Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin eğlendirerek eğitim yaklaşımına yönelik tutumları, bilgi düzeyleri ve deneyimlerini ortaya koymaktadır. Bu çalışma ile Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin eğlendirerek eğitim yaklaşımına ilişkin tutumları, sahip oldukları bilgi düzeyleri ve deneyimleri net bir şekilde ortaya konulabilirse; öğrenme ortamında eğitimciler, eğlendirerek eğitim yaklaşımından yararlanarak bireydeki öğrenmenin kalıcılık düzeyini arttırmayı sağlayabilirler.Araştırmanın evrenini, Anadolu Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Beden Eğitimi Öğretmenliği, Antrenörlük, Rekreasyon ve Spor Yöneticiliği bölümlerinde örgün eğitim gören öğrencilerin %49,1'i üzerinde (338 kişi) uygulanmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak eğlendirerek eğitim yaklaşımına ilişkin tutum ölçeği, tatmin ve tavsiyeyi ortaya koyan memnuniyet ölçekleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde Açıklayıcı Faktör Analizi, Korelasyon Analizi ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi kullanılmıştır.Araştırma bulgularına göre, eğlendirerek eğitim yaklaşımına ilişkin tutum faktörleri arasındaki ilişki, faktörler arasındaki korelasyonlar ,51 ile ,63 arasında değişmektedir. Faktörler arasındaki en düşük ilişki algılanan öğrenme etkisi ve drama ve uygulama faktörleri arasındadır (0,51). Faktörler arasındaki en yüksek ilişki ise, anlatım ve materyal ve drama ve uygulama faktörleri arasındadır (0,63). Faktörler arasında belirlenen Pearson korelasyon katsayılarına göre tüm faktörler arasındaki ilişkinin orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Değişkenler arası ilişkiyi ortaya koyan regresyon modeline ilişkin standardize edilmiş beta (ß) değerleri bakımından incelendiğinde algılanan öğrenme etkisi faktörünün tavsiye ve tatmin bağımlı değişkeninin tamamı üzerinde en güçlü etkiye sahip olduğu görülmektedir. Diğer faktörler ise, ikinci olarak anlatım ve materyal daha sonra drama ve uygulama ve en son olarak eğitimci ve sınıf atmosferi faktörlerinin ise tatmin ve tavsiye bağımlı değişkenlerinin tamamı üzerinde etkiye sahip oldukları belirlenmiştir.Sonuç olarak, eğlendirerek eğitim yaklaşımı ile tavsiye bağımlı değişkeni ve eğlendirerek eğitim yaklaşımı ile tatmin bağımlı değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Tatmin bağımlı değişkeninin tavsiye bağımlı değişkeni üzerinde güçlü bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Eğitim, Beden Eğitimi, Eğlendirerek Eğitim
Futbolcularda bilateral kuvvet ve denge imbalansının baskın bacağa dayalı olarak şut hızı ve isabetine etkisinin araştırılması
Bu çalışmanın amacı futbolcularda bilateral kuvvet ve dengenin şutun hızı ve isabeti üzerine etkileri ile bu etkilerin sağ ve sol baskın bacaklı futbolcularda fark yaratıp yaratmadığını araştırmaktır. Bu amaçla çalışmaya 34 sağ baskın bacak (SağBB) (yaş:21.12±1.85yıl) ve 23 sol baskın bacak (SolBB) (yaş:21.70±2.03yıl) amatör futbolcu gönüllü olarak katılmıştır. Yapılan testlerde izokinetik dinamometreyle futbolcuların baskın bacak (BB) ve baskın olmayan bacak (BOB) diz ekstansiyon ve fleksiyon haraketinde 60°.sn-1, 180°.sn-1 ve 300°.sn-1 açısal hızlarda sergilenen zirve torkları, sıçrama testleriyle tek ve çift bacak ile aktif sıçrama (AS), skuat sıçrama (SS) yükseklikleri, yatay sıçrama (YS) mesafeleri, kinestetik denge cihazıyla bilateral statik ve dinamik dengeleri, şut hızı ve isabeti, Wingate testiyle anaerobik güç ve kapasiteleri, T drill testiyle çeviklikleri, YO-YO IR testiyle indirek yolla maksimal oksijen tüketimleri belirlenmiştir. Gruplararası ve gurupiçi fark olup olmadığını belirlemek için T testi uygulanmıştır. Grupiçi test parametrelerinin birbiriyle ilişkili olup olmadığını belirlemek için Pearson Korelasyon analizi uygulanmıştır. Futbolcularda YS (p<0.05), 60°.sn-1 izokinetik kuvvet H/Q oranında (p<0.05) ve dinamik denge değerlerinde BOB'de (p<0.001), şut hızı ve isabeti açısından ise BB'de (p<0.01) istatistiksel anlamlı fark tespit edilmiştir. Şut ve kuvvet açısından sadece yatay sıçrama mesafesi ile gerek BB gerekse de BOB şut hızı arasında istatistiksel anlamlı pozitif ilişki (r=0.303 ve 0.450, p<0.05) tespit edilirken izokinetik kuvvet ile şut performansı arasında herhangi bir ilişki bulunmamıştır. Denge açısından ise destek bacağı ile BB şut isabeti performansı arasında pozitif yönde istatistiksel anlamlı ilişki tespit edilmiştir (r=0.451, p<0.01). Sağ ve SolBB'li futbolcular karşılaştırıldığında BB AS, BB 300°.sn-1 hamstrings zirve tork ve BB 60°.sn-1 H/Q oranında SağBB'li futbolcularda (p<0.05), BB statik denge, BOB dinamik denge ile BB şut isabeti açısından SolBB'li futbolcularda istatistiksel anlamlı fark (p<0.01) tespit edilmiştir. Sonuç olarak; futbolcularda yatay sıçramanın kuvvetle ilişkisine bağlı olarak şut hızını etkilediği, denge bakımından özelleşmenin dinamik dengede olduğu ve bunun şutun isabetine yansıdığı, SolBB'li futbolcuların SağBB'li futbolculardan daha yüksek denge kabiliyetine ve daha yüksek şut isabetine sahip oldukları belirlenmiştir. Bu sonuçlardan hareketle şut hızını arttırmak için pliyometrik antrenmanlarda yatay sıçramalara, şut isabetini geliştirmek için tek bacak denge ve proprioreseptif egzersizlere yer verilmesi, küçük yaşlardan itibaren her iki bacağın kullanılarak her iki hemisferin geliştirilmesi önerilmektedir.
Elit düzeydeki hentbolcularda müsabaka öncesi ve sonrası reaksiyon zamanları ile müsabaka performansları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Temel motorik özellikler içerisinde yer alan reaksiyon sürati, hentbol oyununun hızlı oynanmasında ve müsabaka performansında gereklilik arz eder. Bu çalışmada hentbolcuların müsabaka öncesi (MÖ) ve sonrası (MS) reaksiyon zamanları arasındaki farklılıklar belirlenerek, müsabaka performansı arasındaki ilişki araştırıldı.Çalışmaya, antrenman yaşı en az beş yıl olan 48 erkek üniversiteli hentbolcu gönüllü olarak katıldı. MÖ ve MS reaksiyon ölçümleri Nelson Reaksiyon Cetveli ile alındı. Müsabakalar kameraya yardımıyla kayıt edilerek, video analizleri yapıldı, sporcu ve takım performans analizi Ulrich'in oyun değer skalası ile elde edildi. Verilerin analizinde SPSS paket programı kullanıldı. Bağımlı ve bağımsız grupların farklılıklarında student t testi kullanıldı. Reaksiyon zamanı ile müsabaka performansı arasında ilişkinin yönü ve gücü Pearson korelasyon analizi ile belirlendi. Anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak değerlendirildi.Araştırmada, MÖ ve MS reaksiyon zamanları karşılaştırıldığında, müsabaka sonrası galip durumda (MSG); (el, MÖ; 0.235 - MSG; 0.214, çift el, MÖ; 0.253 - MSG; 0.226), müsabaka sonrası mağlup durumda (MSM); (el, MÖ; 0.245 - MSM; 0.263, çift el, MÖ; 0.259 - MSM; 0.274, ayak, MÖ; 0.245 - MSM; 0.261) arasında galip ayrılan takımlar lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur (p<0.05). Hentbolcuların reaksiyon zamanları ile müsabaka performansları artı değerleri (MP+) ile çift el reaksiyon zamanı (ÇERZ) arasında (r= 708, p=033), MP+ ile el reaksiyon zamanı (ERZ) arasında (r= -790, p=011), müsabaka performansı eksi değerleri (MA-) ile ERZ arasında (r=975, p=025), toplam müsabaka performansı artı değerler (TMP+) ile ayak reaksiyon zamanı (ARZ) arasında (r= 580, p= 038) anlamlı ilişkiler saptanmıştır (p<0.05).Sonuç olarak, sporcularda bireysel olarak reaksiyon zamanları en kısa olanların, oyun performanslarını (Vt=Vi) etkilemediği, takım olarak reaksiyon zamanları en kısa olan takımın Vt=Vi skorlarının da en yüksek olduğu, MS yorgunluğun reaksiyon zamanına etkisinde, MSG ölçümlerinin; MSM ve MÖ ölçümlerinden daha kısa olduğu görülerek, kazanma ve kaybetme duygusunun daha etkili olduğu söylenebilinir.Anahtar kelimeler: Hentbolcu, Reaksiyon Zamanı, Müsabaka Performansı, Müsabaka Analizi.
Sporcu eğitim merkezlerindeki atletizm branşı öğrenci-sporcuların başarı algıları ile spora katılım güdülerinin incelenmesi
Bu araştırma; Spor Genel Müdürlüğüne bağlı olan Sporcu Eğitim Merkezlerindeki atletizm branşındaki öğrenci-sporcuların spora katılım güdüsüyle başarı algısını belirlemek ve cinsiyet ile SEM'deki yatılı–gündüzlü statüsüne göre spora katılım güdülerinin farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2015-2016 eğitim-öğretim yılında kayıtlı olan 15 Sporcu Eğitim Merkezindeki atletizm branşındaki 245 kadın ve erkek öğrenci-sporcu oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise atletizm branşında 15 Sporcu Eğitim Merkezinde eğitim gören ve müsabakalara katılmış 214 sporcu öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Gill, ve ark. (1983)'nın geliştirdiği ve Oyar ve ark. (2001) tarafından Türk popülasyonuna uyarlaması yapılan Spora Katılım Güdüsü Ölçeği (Participation Motivation Questionnaire) (PMQ), Roberts, Treasure ve Balague (1998) tarafından geliştirilen ve 2006 yılında Çetinkalp tarafından Türkçeye çevrilmiş (2006) Başarı Algısı Envanteri- Çocuk Versiyonu (The Children's Version of The Perception of Success Questionnaire-POSQ-Ch) ve bununla birlikte, sporcuların yaş, cinsiyet gibi demografik bilgilerinin yanı sıra SEM'deki statüleri (yatılı/gündüzlü), SEM'i seçme sebepleri araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu ile ölçülmüştür. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel teknikler, Tek Yönlü Varyans Analiz (ANOVA), Çok Yönlü Varyans Analiz (MANOVA) ve Pearson Korelasyon tekniği kullanılmıştır. İstatistiksel analiz sonuçlarına göre, sporcuların katılım güdüleri arasında cinsiyet ve SEM'deki statülerine göre (yatılı/gündüzlü) istatistiksel olarak anlamlı fark bulunamamıştır (p>0.05). Başarı Algısı değerleri incelendiğinde ise sporcuların görev yönelimleri arasında cinsiyet ve SEM'deki statüsü (yatılı/gündüzlü) değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Bunun yanı sıra, sporcuların hedef yönelimleri ile katılım güdüleri arasında anlamlı pozitif ilişki tespit edilmiştir (p<0.01). Sonuç olarak, kadın sporcuların görevde ustalığı gösterdiklerinde, yeni bir beceri öğrendiklerinde ve fazla çaba gösterdiklerinde erkek sporculara göre performanslarından daha fazla memnun oldukları söylenebilir. Bununla birlikte, yatılı statüsündeki sporcuların gündüzlü statüsündeki sporculara göre beceri öğrenimine, beceri gelişimine, sıkı çalışmaya ve benlik gelişimine daha fazla önem verdikleri görülmektedir. Algısı Anahtar Kelimeler: Spora Katılım Güdüsü, Atletizm, Sporcu, Cinsiyet, Başarı
Farklı antrenman programlarının yüzücülerde antropometrik ve motorik özelliklere etkisi
Bu çalışmanın amacı farklı antrenman programlarının yüzücülerde antropometrik ve motorik özelliklere etkisinin araştırılmasıdır. Araştırmaya Çorum ili'nde 9-11 yaş arasında spor yaşı en az 2 yıl olan 45 kişi katılmıştır. 3 farklı çalışma grubu (elastik bant + yüzme; kara + yüzme; yüzme) oluşturularak 12 haftalık antrenman programı uygulanmıştır. Araştırmada, bazı antropometrik ve motorik özellikler ile 50 m serbest stil yüzme performansları ölçümü antrenman öncesi, 4, 8 ve 12. hafta olmak üzere 4 tekrarlı olarak yapılmıştır. İstatiksel analiz olarak, kategorik değişkenler için tanımlayıcı istatistikler verilmiştir. Parametrik test varsayımları sağlanmadığı için Kruskal Wallis analizi, farklılığın hangi gruplardan kaynaklandığını belirlemek için Mann Whitney U testi yapılmıştır. Antropometrik olarak; gruplar arasında bacak, kol, el ve kulaç uzunluğu, biceps, üst bacak, göğüs, bel, kalça çevresi, omuz ve pelvis çap ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık (p<0,05); motorik özelliklerde, dikey sıçrama, kol kuvveti, sürat, üst gövde kuvveti ve 50 m serbest stil yüzme performanslarında istatiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık bulunmuştur (p<0,05). Boy, vücut ağırlığı, vücut yağ yüzdesi, el bilek, diz ve ayak bilek çapı, uzun atlama, esneklik, aerobik ve denge testi parametrelerinde ise anlamlı düzeyde farklılık görülmemiştir (p>0,05). Sonuç olarak, elastik bant antrenmanı yapan grupta, biceps çevre, dikey sıçrama, esneklik, aerobik kapasite ve üst gövde kuvvetinde; kara antrenmanı yapan grupta ise, üst bacak, göğüs çevre, uzun atlama, kol kuvveti, sürat, denge parametrelerinin daha iyi olduğu görülmüştür. 50 m serbest stil yüzme performansında ise kara antrenman grubunun elastik bant grubuna göre daha fazla iyileşme sağladığı söylenebilir.
Elit düzeydeki güreş ve halter sporcularında lumbal vertebraların morfometrik olarak değerlendirilmesi
Bu araştırma, elit düzeydeki erkek güreş ve halter sporcuları ile erkek sedanter bireylerin lumbal vertebralarının, morfometrik olarak incelenerek yapısal farklılıkların ortaya çıkarılması amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 12 güreş sporcusu, 12 halter sporcusu ve 12 sedanter birey olmak üzere toplam 36 erkek katılmıştır. Lumbal vertebraların iki boyutlu ve üç boyutlu ölçümleri için manyetik rezonans görüntüleme cihazı, elde edilen manyetik rezonans görüntülerinin analizinde ise stereolojik yöntemler kullanılmıştır. Verilerin analizinde, parametrik testlerden Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ile nonparametrik testlerden Kruskal Wallis test istatistiği kullanılmıştır. İstatistiki anlamlılık düzeyi için p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Yapılan ölçümler sonucunda vertebral korpus anterior yüksekliği, vertebral korpus posterior yüksekliği, bilonkav deformite oranı ve kompresyon deformite oranı bakımından sedanter bireyler ile halter sporcuları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark görülürken; intervertebral disk anterior yüksekliği, intervertebral disk medium yüksekliği, bikonveksite indeks oranı, vertebral korpus hacmi ve intervertebral disk hacmi bakımından ise güreş ve halter sporcuları arasında anlamlı fark bulunmuştur. Vertebral korpus medium yüksekliği, vertebral korpus çapı, anterior kama deformite oranı, intervertebral disk posterior yüksekliği ile farfan oranı bakımından gruplar arasında anlamlı farka rastlanmamıştır. Yapmış olduğumuz çalışma sonuçları ışığında, halter sporcularının omurgalarındaki yapısal dejenerasyonları azaltmak için, omurgalarına binen yükün minimal düzeye düşürülmesi gerekmektedir. Bu yüzden sporcuların iskelet sistemi biyomekaniğinin göz önünde bulundurularak, sportif faaliyetlerin gerçekleştirilmesi çok önemlidir. Bu bağlamda özellikle halter antrenörlerinin iskelet sistemi biyomekaniği hakkında eğitim almaları hususunda federasyonların spor kulüplerini yönlendirmeleri gerekmektedir. Sporcuların biyomekanik özelliklerinin belirlenmesi ve bu doğrultuda sporcuya uygun antrenman programının hazırlanması, teknik ve hareketlerin hem antrenman hem de müsabaka esnasında daha doğru ve bilinçli bir şekilde gerçekleştirilmesini sağlayacaktır.
Beden eğitimi öğretmenlerinin beslenme alışkanlıkları ve bilgi düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmada beden eğitimi öğretmenlerinin beslenme alışkanlıkları ve beslenme bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Çorum ili Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda görev yapan kadın (n=53) erkek (n=148) toplam 201 beden eğitimi öğretmeni katılmıştır. Veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Beslenme Alışkanlıkları Formu" ve "Yetişkinler İçin Beslenme Bilgi Düzeyi Anket (YETBİD)" kullanılmıştır. Ölçekler Google anket kullanılarak online olarak uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS 22 paket programına kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen verilerin normallik düzeyi One Sample Kolmogorov-Smirnov; ölçek puanlarının karşılaştırılmasında Tek-Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve İndepented t testi kullanılmıştır. Homojenliği sağlanan veriler Scheffe ve Hochberg GT2 testi ile Post-Hoc çoklu karşılaştırma testi yapılmıştır. Sınıflamalı değişkenler arasındaki ilişkiyi araştırmada ki-kare bağımsızlık testi kullanılmıştır. Ölçek puanlarının arasındaki ilişkilerin incelenmesinde Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 ve p<0.01 olarak belirlenmiştir. Katılımcıların duygusal durumdaki beslenme davranışları cinsiyet ve yaşlarından, tüketilen öğün sayısı ise yaşlarından ve BKİ değerinden etkilenmektedir (p≤0,5). Öğün sayısı ve beslenme konularına ilgi ile BKİ değeri arasında anlamlı fark görülmekle birlikte öğün atlama arasında anlamlı farklılık belirlenmemiştir. Yaptığımız çalışma sonucunda beden eğitimi öğretmenlerinin beslenme bilgi düzeyleri incelendiğinde temel beslenme alt boyutundan aldıkları puan ortalaması orta düzeyde ve besin tercihi alt boyutundan aldıkları puan ortalaması iyi düzeyde olduğunu görülmüştür. Yavaş yemek yiyen, besleme eğitimi alan, spor yapan ve beslenme durumunu iyi olarak tanımlayan beden eğitimi öğretmenlerinin beslenme bilgi düzeyleri anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Beslenme bilgi düzeyi ile tüketilen öğün sayısı, ara öğün tüketimi ve light, diyet, diyabet, düşük kalorili gibi tanımlanan yiyeceklerin tüketimi arasından anlamlı bir ilişki görülmemiştir (p>0.05). Sonuç olarak beden eğitimi öğretmenlerinin beslenme alışkanlıkları kötü olmamakla birlikte beslenme bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu görülmüştür. Beden eğitimi öğretmenlerine gerek mezun oldukları fakültelerde gerek çalıştıkları zaman sürecinde düzenli ve etkin beslenme eğitimlerinin verilmesinin gerekliliği ön plana çıkmaktadır.
Geleneksel sokak oyunlarının 9-10 yaş çocukların dikkat gelişimi üzerine etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı; 9-10 yaş çocuklara uygulanan 8 haftalık geleneksel sokak oyunlarının dikkat gelişimi düzeylerindeki değişime etkisinin incelenmesidir. Bu amaca uygun olarak D2 dikkat testi ve kişisel bilgi formu, Mersin şehrinin Tarsus ilçesinde bulunan Özel Kıvılcım İlkokulunda okuyan 20 deney, 20 kontrol grubu olmak üzere 40 kişiye uygulanmıştır. Deneysel model olarak deney kontrol gruplu öntest-sontest deseni iki aşamada uygulanmıştır. Araştırmada yöntem olarak nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada katılımcıların yaş ve cinsiyet olmak üzere demografik bilgileri alınmıştır. Araştırmada elde edilen bütün veriler kayıt altına alınarak SPSS 25 IBM (statistical package for the social sciences) paket programı yardımıyla değerlendirilmiştir. İstatistiksel analizlerde verilerin normallik dağılım testleri yapılmış olup, veriler ortalama ve standart sapmalar verilerek özetlenmiştir. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği shapiro wilk normallik testi ile tespit edilmiştir. Deney ve kontrol gurubu arasındaki farklılık için T testi kullanılmıştır. Grup içi karşılaştırmalarda ise paired sample t testi kullanılmıştır. Bu çalışmada hata düzeyi p>0,05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmamızda elde edilen verilere bakıldığında deney ve kontrol grubunun ön ve son testleri karşılaştırdığında, deney grubu lehine psiko-motor hızı (TN), sürdürülen dikkat (TN-E), odaklanmış dikkat (CP) değişkenlerinde anlamlı farklar elde edilmiştir (p<0.05). Bu bağlamda çalışmamızda 9-10 yaş çocuklara uyguladığımız 8 hafta 32 saatlik geleneksel sokak oyunlarının, çocukların dikkat gelişimi üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu görülmüştür.
Devlet ve özel üniversite perspektifinden spor eğitimi alan öğrencilerin cinsiyet rolü ve liderlik özellikleri
Spor eğitimi alan üniversite öğrencilerinin devlet ve özel üniversite perspektifinden cinsiyet rollerini ve liderlik özelliklerini belirleyerek, aralarındaki ilişkinin yönünü ve düzeyini tespit etmek amacı ile gerçekleştirilen bu araştırmanın evrenini üniversite öğrenimlerine devam eden spor yöneticiliği, rekreasyon, antrenörlük eğitimi, beden eğitimi ve spor bölümü öğrencileri oluşturmaktadır. Buna göre çalışmaya; Esenyurt Üniversitesi (n=102), Nişantaşı Üniversitesi (n=102), Marmara Üniversitesi (n=149) Gelişim Üniversitesi (n=92), Bilgi Üniversitesi (n=98) ve Hitit Üniversitesi (n=1113), olmak üzere toplam 687 öğrenci katılmıştır. Nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modelinin kullanıldığı bu araştırmada veriler, toplamda 3 bölümden oluşan araştırma formu ile toplanmıştır. Araştırma formunun birinci bölümünde katılımcıların demografik bilgilerine ilişkin sorular, ikinci bölümünde Türkçe uyarlaması Dökmen (2009) tarafından gerçekleştirilen 'BEM cinsiyet rolü envanteri" yer alırken, üçüncü bölümde ise Türkçe 'ye uyarlaması Tabak, Sığrı ve Türköz (2013) tarafından gerçekleştirilen 'Öz-liderlik ölçeği' yer almaktadır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre spor eğitimi alan üniversite öğrencilerinin öğrenim gördükleri üniversite türü, değişkenlerinin ÖLÖ tüm alt faktörlerinde anlamlı farklılığa neden olmaktadır. Öğrencilerin cinsiyetleri, öğrenim gördükleri bölümler, ÖLÖ kendini ödüllendirme ve kendini cezalandırma alt faktörlerinde anlamlı farklılığa neden olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin cinsiyet, BEM tüm alt boyutlarında anlamlı farklılığa, öğrenim gördükleri bölümler BEM kadınsılık ve erkeksilik alt boyutlarında, anlamlı farklılığa neden olduğu tespit edilmiştir.
Dijital oyun bağımlılığının 10 -14 yaş arasındaki çocukların fiziksel aktivite tutumları üzerindeki etkisi: Kütahya ili örneği
Bu çalışmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığının fiziksel aktivite tutumlarına etkisinin incelenmesidir. Çalışmada, nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya 10-14 yaş aralığında 571'i kız (% 49.4) ve 584'ü erkek (% 50.6) toplam 1155 kişi katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 11.59 (Ss = 1.34) olarak hesaplanmıştır. Veri toplama aracı olarak Simonton ve arkadaşları (2021) tarafından geliştirilen ve Türkçe uyarlaması Uyhan ve arkadaşları (2023) tarafından yapılan "Çocuk ve Gençlerde Fiziksel Aktivite Tutum Ölçeği" ve Hazar ve Hazar (2017) tarafından geliştirilen "Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistik, MANOVA ve kanonik korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bulgulara göre bağımsız değişkenler olan cinsiyet, sınıf ve spor yapma durumu değişkenleri arasında anlamlı etkileşim belirlenmemiştir (p>.05). Etkileşim olmaması sonucunda ana etkiler bulguları incelenmiştir. Bulgulara göre fiziksel aktiviteye yönelik olumlu tutum ile sınıf değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık belirlenmiştir (p<.017). Ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı düzeylerinin genel olarak yüksek olduğu belirlenmiştir. Bu bağımlılık düzeyinin cinsiyet, sınıf ve spor yapma durumu değişkenlerine göre farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, öğrencilerin fiziksel aktiviteye yönelik tutumlarının da yüksek olduğu görülmüştür. Fiziksel aktiviteye yönelik tutum düzeyleri incelendiğinde, bu tutumun sınıf ve spor yapma durumuna göre farklılık gösterdiği, ancak cinsiyet değişkeninden etkilenmediği ortaya konmuştur. Ayrıca, dijital oyun bağımlılığı ile fiziksel aktiviteye yönelik tutum arasında orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılıkları fiziksel aktiviteye yönelik tutumu etkilemektedir. Bulgular dijital oyun bağımlılığının fiziksel aktiviteye yönelik olumlu tutumu azalttığını ve olumsuz tutumu arttırdığını göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Dijital oyun, Fiziksel Aktivite, Tutum, Bağımlılık
Üniversitelerarası kadın basketbol 1.liginde oynayan basketbolcuların sezon öncesi sekiz haftalık kombine antrenman uygulaması sonrası bazı biyo-motor özelliklere ve şut isabet oranları üzerine etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı; Üniversitelerarası Kadın Basketbol 1.liginde oynayan basketbolcuların sezon öncesi sekiz haftalık kombine antrenman uygulaması sonrası bazı biyo-motor özelliklere ve şut isabet oranları üzerine etkisinin incelenmesidir. Araştırmaya 32 kadın basketbolcu gönüllü olarak yer almışlardır. Deney grubu basketbolcuların (n=16) yaş ortalamaları 20,5±1,5 yıl; boy uzunluğu 169,2 ± 6,9 cm ve vücut ağırlığı; 65,3 ± 11,6 kg' ve kontrol grubu basketbolcuların (n=16) yaş ortalamaları 20,1± 1,8 yıl; boy uzunluğu 171,81 ± 6,03 cm ve vücut ağırlığı; 67,13 ± 7,4 kg' dır. Araştırmada "boy uzunluğu", "vücut ağırlığı", "5 m,10 m,15 m,20 m ve 25 metre" sürat değerleri, sağlık topu fırlatma, durarak uzun atlama, 1 dakika mekik ve şınav, süreye karşı gövde dayanıklılık, basketbol branşına özgü 25 metre V Cut (kat) sürat , basketbol sahasında 2 sayılık, 3 sayılık şut , serbest atış ve wattbike pro bisiklet üzerinde 6-30 sn anaerobik güç değerleri tespit edilmiştir. Antrenman periyodu iki ay (8 hafta), haftada da beş gün ve günde de 2 saat olarak programlandı. Antrenman içerikleri uygulatıcı tarafından temel program esas alınarak basketbol branşına özgü driller farklı varyasyonlar ile araştırmada yer alan katılımcılara uygulatılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS (17.0) paket programında tekrarlı ölçümler varyans analizinde (Repeated measures anova) zamanXgrup etkileşimi ve simple effect değerlendirilmesi yapıldı. Sonuç olarak, Tekrarlı ölçümler ANOVA veri analizi sonuçlarına göre, müdahale programı öncesi ve sonrası gruplarda meydan gelen farklılık birbiri ile karşılaştırıldığında "5 m,10 m,15 m,20 m ve 25 metre" sürat değerleri, sağlık topu fırlatma, durarak uzun atlama, 1 dakika mekik ve şınav, süreye karşı gövde dayanıklılık, basketbol branşına özgü 25 metre V Cut (kat) sürat , basketbol sahasında 2 sayılık, 3 sayılık şut , serbest atış ve wattbike pro bisiklet üzerinde 6-30 sn anaerobik güç değişkeni boyutunda gruplar arasında fark istatistiksel açıdan anlamlı bulunmuştur. Grupların kendi içinde ön test ve son test değerleri karşılaştırıldığında deney grubunun "5 m,10 m,15 m,20 m ve 25 metre" sürat değerleri, sağlık topu fırlatma, durarak uzun atlama, 1 dakika mekik ve şınav, süreye karşı gövde dayanıklılık, basketbol branşına özgü 25 metre V Cut (kat) sürat , basketbol sahasında 2 sayılık, 3 sayılık şut , serbest atış ve wattbike pro bisiklet üzerinde 6-30 sn anaerobik güç değerlerinde ölçümleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir.Sonuç olarak; elde edilen veriler ışığında, kombine antrenman modellemesinin etkisinin pozitif yönde katkı sağladığı görülmektedir.
Türkiye futbol federasyonu 2.Bölge Futbol hakemlerinin öz yeterlilik düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Futbol Federasyonu 2. futbol hakemlerinin öz yeterlilik düzeylerinin cinsiyet, klasman durumu, hakemlik süresi, lisanslı olarak futbol oynama durumu ve il değişkenine bağlı olarak incelenmesidir. Araştırma grubunu Kocaeli, Sakarya, Bursa ve Kütahya illerinde İl Hakemi, Bölgesel Hakem ve Bölgesel Yardımcı Hakem olarak görev yapan 21'i Kadın 183'ü erkek olmak üzere toplam 204 hakem oluşturmaktadır. Ölçek olarak Dithurbide, Myers, Gullien ve Feltz (2012) tarafından geliştirilen, Pulur ve Karaçam (2017) tarafından Türkçe güvenilirlik ve geçerlilik çalışması yapılan Hakem Öz yeterlilik Ölçeği kullanılmıştır. SPSS 20.0 paket programına aktarılan verilere Kruskal-Wallis H ve Mann-Whitney U testleri uygulanmıştır. Sonuçlara bakıldığında lisanslı olarak futbol oynayan ile oynamayan hakemlerin arasında öz yeterlilik düzeyinde anlamlı bir fark tespit edilememiştir. Ancak lisanslı olarak futbol oynayan hakemlerin öz yeterlilik düzeyi oynamayan hakemlere göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Cinsiyet değişkenini göre erkek hakemler lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Klasman değişkenine göre fiziksel yeterlilik, oyun bilgisi, baskı ve HÖYÖ toplam puanlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Hakemlik süresine göre baskı, karar verme, iletişim, oyun bilgisi alt boyutlarında ve HÖYÖ toplam puanlarında anlamlı fark tespit edilmiştir. İl değişkenine göre baskı alt boyutunda anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Futbol Hakemi, Futbol, Hakem Öz Yeterlilik, Hakem, Spor
Üniversitelerin spor bilimleri fakültelerinde öğrenim gören farklı düzey ve spor dallarındaki sporcuların mental dayanıklılık ve bilinçli farkındalık düzeylerinin başarıya olan etkilerinin araştırılması
Başarı odaklı yaşadığımız bu dönemde sporda başarı nesiller boyu spor psikolojisinin nihai hedeflerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Araştırmamız bilişsel süreçlerin çok karmaşık bir harita olduğu temelinden yola çıkarak sportif başarıya ulaşabilmenin alt boyutlarına hizmet eden beceri ve yeteneklerin etkilerini irdelemeye ve aldığımız sonuçları bilimsel teknikler ile yorumlamayı hedeflemiştir. Bu araştırmanın amacı mental dayanıklılık ve bilinçli farkındalık düzeylerinin farklı değişkenler ve sportif başarı üzerindeki rolünü incelemektir. Bu alanda yapılan çalışmaların az olması ve belirlediğimiz örneklem grubuna yönelik bir çalışma bulunmadığından araştırmaya değer bir çalışma olarak görülmüştür. Çalışmanın araştırma grubu; 2023-2024 Eğitim Öğretim yılında Kütahya, Muğla, Gaziantep, Muş, Kastamonu, Kırıkkale, Trakya illerindeki üniversitelerin spor bilimleri fakültelerindeki öğrenim gören 286'sı kadın, 607'si erkek toplam 893 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma verilerinde tarafımızca oluşturulan "Demografik Bilgi Formu", H., Pehlivan tarafından ülkemizde güvenirlik ve geçerlik çalışmaları yapılmış olan "Sporda Mental Dayanıklılık (SMTQ) Ölçeği" ve E., Tingaz tarafından ülkemize uyarlama ve güvenirlik geçerlik çalışmaları yapılmış olan "Sporda Bilinçli Farkındalık (Mindfulness) Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için üniversitemizden bu çalışmayı yaptığımıza dair bir yazı alınmış ve etik kurul kararı ile ilgili kurum ve kuruluşlara gerekli izin talep edilerek, belirlediğimiz üniversitelerin verdikleri olumlu dönütler sonrası ölçekler spor bilimleri öğrencilerine uygulanmıştır. Araştırmaya katılan kişilere araştırmanın amacı ve elde edilen sonuçların hangi amaçlarla kullanılacağı açıklanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 20.0 paket programı kullanılmıştır. Verilerimizin normal dağılım gösterdiği ve değişkenlere bağlı olarak esneklik düzeyini belirlemek için varyans, standart sapma ve t testi hesaplamaları kullanılmıştır. 3 ve üzeri grup karşılaştırmalarında tek yönlü varyans analizi One-Way ANOVA uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarında öğrencilerin bilinçli farkındalık için p<0,05 düzeyinde anlamlılık ifade eden; cinsiyet, okul, sınıf, not ortalaması, ailede sporla ilgilenme, spor bilimleri seçme sebebi, başarı tanımı, başarı ödülüne sahip olma, sahip olunan ödül türü değişkenleridir. Bilinçli farkındalık düzeylerinde p>0,05 düzeyinde anlamlı fark ifade etmeyen değişkenler; yaş, bölüm, lisanslı sporcu olma, antrenman süresi ve olarak saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin mental dayanıklılık için p<0,05 düzeyinde anlamlılık ifade eden; yaş, bölüm, not ortalaması, spor bilimleri seçme sebebi, lisanslı sporcu olma, antrenman süresi, başarı tanımı, başarı ödülüne sahip olma, sahip olunan ödül türü değişkenleridir. Mental dayanıklılık için p>0,05 düzeyinde anlamlı fark ifade etmeyen değişkenler; cinsiyet, okul, bölüm, sınıf, ailede sporla ilgilenme olarak saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Bilinçli Farkındalık, Spor Başarısı, Zihinsel Dayanıklılık
Kütahya Gençlik Merkezinde faaliyet gösteren gençlerin memnuniyet düzeylerinin farklı değişkenlere göre araştırılması
Bu çalışmanın amacı; Kütahya gençlik merkezinde faaliyet gösteren gençlerin kurumdan aldıkları hizmetlere yönelik memnuniyet düzeylerinin cinsiyet, yaş, öğrencilik durumu, aylık gelir durumu ve medeni durum gibi değişkenler açısından incelemektir. Çalışmaya 2024 yılında Kütahya ilindeki Gençlik Merkezi faaliyetlerine katılan rastgele örneklem yöntemi ile seçilmiş 130 kadın ve 173 erkek olmak üzere toplam 303 genç birey çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan genç bireylerin tanımlayıcı/demografik özelliklerini belirlemek için "Demografik Özellik Formu" ve genç bireylerin Gençlik Merkezinden duydukları memnuniyet düzeylerini belirlemek için "Gençlik Merkezleri Memnuniyet Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler, IBM SPSS 26.0 Programı ile analiz edilmiştir. Tanımlayıcı özelliklere göre ölçek ve alt boyut puanlarının karşılaştırılmasında Bağımsız Gruplar İçin T Testi ve Tek Faktörlü Varyans Analizi uygulanmıştır. Gençlik Merkezi testi, gençlik merkezlerinin memnuniyet ölçeği ile tamamlayıcı ölçümleri arasındaki ilişkiye uygulanmıştır. Araştırma bulgularında genç bireylerin gençlik merkezleri memnuniyet düzeylerinin cinsiyet, yaş, öğrencilik durumu, aylık gelir durumu, medeni durum, hizmet alınan faaliyet alanı, faaliyetlere haftalık katılım süresi ve gençlik merkezlerinde faaliyetlere katılma sebebi değişkenlerine göre anlamlı şekilde farklılaştığı görülmüştür. Gençlik merkezlerinin memnuniyet ölçeği ile iş, eğitim ve yetersiz becerilerin yönleri arasında derin koşullu, olumlu ve anlamlı bir ilişki kurmuştur. Sonuç olarak gençlik merkezlerinden memnuniyet düzeyleri üzerinde cinsiyet, yaş, öğrencilik durumu, aylık gelir durumu ve medeni durum değişkenlerinin etkisinin olduğu ve Gençlik Merkezleri Memnuniyet Ölçeği ve alt boyutları arasında pozitif yönlü ve yüksek düzeyde bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Spor bilimleri fakültesindeki öğrencilerle farklı fakülte öğrencilerinin spor yapma durumuna göre egzersiz sağlık inanç modellerinin araştırılması
Bu çalışmada Kütahya Dumlupınar Üniversitesinde öğrenim gören öğrencilerin egzersiz sağlık inancının araştırılması amaçlanmıştır. Veri toplama aracı olarak Yılmaz (2019) ve Yılmaz ve Kartal (2021) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Egzersiz Sağlık İnanç Modeli Ölçeği" ve demografik bilgi formu kullanıldı. Araştırmada kullanılan anket 811 katılımcı tarafından doldurulup veriler toplandı. Verilerin analizinde SPSS 20.0 programı kullanılmıştır ve katılımcılara ilişkin bilgiler sayı ve yüzde dağılımları ile incelenmiştir. Öğrencilerin egzersiz sağlık inancının demografik özelliklere göre farklılık gösterip göstermediğini incelemek için α=0,05 anlam düzeyinde cinsiyette T Testi, yaş ile egzersiz sağlık inancının ilişiklisini incelemek için Mann Whitney U Testi ve sınıf, fakülte ile egzersiz sağlık inancının ilişkisini incelemek için ise Tukey HSD Testi uygulandı. Anlamlı farklılıkların hangi gruplar arasında olduğu tespit edilmek için Post-Hoc testi uygulandı. Elde edilen bulgulara göre; katılımcıların egzersiz sağlık inancının cinsiyete göre ( p<0,05) anlamlı bir farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Katılımcıların egzersiz sağlık inancının yaşa göre (p;0,326>0,05) anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. 5001-10000 gelir düzeyine (X=53,66) sahip öğrencilerin egzersiz sağlık inancının 10001 ve üstü gelir düzeyine sahip öğrencilerden daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Egzersiz sağlık inancının alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı saptanmıştır. Sağlık İnanç Modeli ölçeği kullanılarak yapılan diğer araştırmaların sonuçları ile yaptığımız çalışmanın sonuçları kıyaslandığında, egzersiz sağlık inancının demografik özelliklerle ilişkilerinin çoğunlukla paralellik gösterdiği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Analiz, Egzersiz, Güvenilirlik, Sağlık İnancı
Reformer pilates egzersizi yapan sedanter kadınların yaşam doyumu ve fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı reformer pilates egzersizi yapan sedanter kadınların yaşam doyumu ve fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesidir. Nicel bir araştırma olan bu çalışmada tarama modeli benimsenmiştir. Çalışmanın evrenini, Ege Bölgesinde sedanter kadınlardan aktif olarak reformer pilates uygulamasına katılan bireyler oluşturmaktadır. Örneklem grubunu ise Kütahya ilinde sedanter kadınlardan reformer pilates stüdyolarında aktif olarak pilates seanslarına katılan 398 katılımcı yer almaktadır. Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyini belirlemek amacıyla "Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi" kısa formu kullanılmıştır. Ayrıca yaşam doyumu ölçeğide uygulanmıştır. Çalışma verilerinin analizinde tanımlayıcı istatistik, korelasyon ve MANOVA analizleri kullanılmıştır. Birden fazla bağımlı değişken (Fiziksel aktivite ve yaşam doyumu) ile birden fazla bağımsız değişkenin (aylık gelir ve yaş) karşılaştırmalarında MANOVA analizi tercih edilmiştir. Korelasyon analizi için pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular p<.05 anlamlılık değerine göre değerlendirilmiştir. Aylık gelir değişkenine göre yaşam doyum ölçeğinde istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptanmıştır Met değeri alt boyutunda ise istatistiksel olarak anlamlı fark görülmemiştir. Met değerleri ile yaşam doyum arasında düşük düzeyde ama anlamlı ilişki saptanmıştır.
Kamu spor örgütlerinde yengeç sepeti sendromu ve örgütsel adalet algı düzeyinin örgütsel özdeşleşmeye etkisi: Örgüt ikliminin aracı rolü
Günümüzde sporun birey ve toplum sağlığının iyileştirilmesinde ve ulusların sosyal, kültürel ve ekonomik kalkınmasında oynayabileceği rolün büyüklüğü yadsınamaz bir gerçekliktir. Spor hizmetlerinin bu minvalde sağlıklı ve etkin bir şekilde halka sunulmasının ön koşulu Türkiye'de sporu yöneten kurum olan Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın adil yönetilmesi ve çalışanlarının kurumla özdeşleştiği bir ortamın sağlanmasına bağlıdır. Personellerin kendinden daha başarılı olanlara yetişemeyeceğini anlayınca onları aşağı çekmeyi hedef alan, olumsuz davranış ve tutumları içeren kültürel bir eğilim olan yengeç sepeti sendromu ve örgütsel adalet gibi örgütüyle özdeşleşmesinin seviyesini etkileyen durumların, sağlanan olumlu örgüt iklimi ortamıyla minimize edilerek örgüt lehine bir davranışa dönüştürülmesi sporun geleceği açısından önem arz etmektedir. Bu çalışmanın öncelikli amacı gençlik ve spor il müdürlüklerinde görevli personelin yengeç sepeti sendromu ve örgütsel adalet algı düzeyinin örgütsel özdeşleşmeye etkisini belirlemek ve bu etkide örgüt ikliminin aracı rolünü saptamaktır. Çalışmanın evrenini Türkiye genelinde faaliyetlerini sürdüren Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı taşra teşkilatlanmasında yer alan gençlik ve spor il müdürlüklerinde görevli (657 sayılı kanuna tabi memur personel) (n: 21.414) personeli oluşturmakta olup, örneklemini ise bu kurumlarda çalışan personelden rasgele örnekleme yöntemi ile ulaşılmış 1.087 çalışan oluşturmaktadır. Çalışmamızda nicel araştırma yöntemiyle yapılan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin elde edilmesinde önceden geçerlik ve güvenirliği tespit edilmiş, "Yengeç Sepeti Sendromu Ölçeği", "Örgütsel Adalet Ölçeği", "Örgütsel Özdeşleşme Ölçeği" ve "Örgüt İklimi Ölçeği" ölçek formu kullanılmıştır. Verilerin analizi IBM SPSS (25.0) veri analiz programı ile yapılmış olup ölçekler arasındaki ilişkinin varlığını ve moderasyon etkilerini incelemek için process makro (model 4) kullanılmıştır. Çalışma sonunda, örgütsel adaletin örgütsel iklim ve özdeşleşme ile pozitif bir ilişkiye sahip olduğunu ancak, yengeç sepeti sendromunun örgütsel iklim ve özdeşleşme üzerindeki etkilerinin sınırlı olduğu belirlenmiştir. Aynı zamanda örgütsel iklimin örgütsel özdeşleşme üzerinde güçlü ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu, dolayısıyla iklimin özdeşleşmede önemli bir belirleyici olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada sağlanan veriler ışığında gençlik ve spor il müdürlüklerinde görevli personellerin yengeç sepeti sendromu ve örgütsel adalet gibi örgütüyle özdeşleşmesinin seviyesini etkileyen durumların, sağlanan olumlu örgüt iklimi ortamıyla minimize edilerek örgüt lehine bir davranışa dönüştürülmesi sporun geleceği açısından önem arz etmektedir.
Spor bilimleri fakültesi rekreasyon bölümü öğrencilerinin hedonik (Hazcı) tüketim davranışlarının incelenmesi
Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Rekreasyon Bölümü Öğrencilerinin Hedonik (Hazcı) Tüketim Davranışlarının İncelenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmanın evreni 2021-2022 eğitim–öğretim döneminde Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenin gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise, Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi içerisinde öğrenim gören N=194 Rekreasyon Bölümü öğrencileri oluşturmaktadır. Bu öğrencilerden 166'si anketleri araştırmaya uygun bulmuş ve değerlendirmeye alınmıştır. Çalışmaya katılma şartları; kolayda örnekleme metoduyla seçilmiş kişilere sorularak, gönüllü onam formunu okutularak ve imzalamasının ardından, 6 Soruluk kişisel bilgi formu ile "Hedonik Tüketim Ölçeği" doldurulmuştur. Anket formu iki temel bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm 6 soruluk demografik bilgilerden oluşmaktadır. İkinci bölümde, Arnold ve Reynold'un geliştirdiği hedonik tüketim ölçeği kullanılmıştır. Bulgulara bakıldığında kadın öğrencilerin erkek öğrencilere göre daha fazla hedonik tutum sergiledikleri bulunmuş, yaş ilerledikçe hedonik tutumun değerlerini yükseldiği saptanmıştır. Sonuç olarak; Spor Bilimleri Fakültesi Rekreasyon Bölümü Öğrencilerinin Hedonik (Hazcı) Tüketim Davranışlarının İncelenmesinde, kadın öğrencilerin kendilerini alışveriş yaparken değer elde etmek yani bir ürünü başkalarının aldığından daha ucuza alarak veya pazarlık yaparak haz almak ve sosyalleşmek yani arkadaşlar ve aileler ile bağ kurarak hedonik tutum sergilemek ve yaş ilerledikçe daha fazla hedonik tutum içinde bulunmak, ve genellikle diğer elde etmek, başkalarını mutlu etmek ile fikir edinmek yani yeni trendlerden haberdar olmak ve tüketime yön vermek amacıyla hedonik tutum sergiledikleri ve haz aldıkları sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Rekreasyon, Hedonik Tüketim, Haz Alma, Alışveriş
Spor yapan ve spor yapmayan ortaokul öğrencilerinin sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmada, ortaokul öğrencilerinin lisanslı olarak spor yapma ve spor yapmama durumlarına ilişkin sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeylerinin belirlenmesi; bazı değişkenler açısından karşılaştırılarak spor yapmanın gelişim düzeyleri üzerinde etkili olup olmadığını tespit etmek amaçlanmıştır. Araştırmaya, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Şırnak ili Silopi ilçesinde bir ortaokulda öğrenim gören 1205 öğrenciden 5.6.7. ve 8.sınıf düzeylerinde tesadüfi yöntemle seçilen 400 öğrenci gönüllü olarak katılım sağlamıştır. Veri toplama aracı olarak tarafımızca hazırlanan 'Kişisel Bilgi Formu' ile Ji, Dubois ve Flay'in geliştirdiği "Sosyal-Duygusal ve Ahlaki Gelişim Ölçeği"nin Bozgün ve Baytemir tarafından Türkçeye uyarlanmış hali kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 22 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre elde edilen bulgularda; öğrencilerin; yaş, sınıf düzeyi ve gelir durumu değişkenlerine göre sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeyleri arasında anlamlı farklılık görülmezken, cinsiyet değişkenine göre ise kız öğrenciler lehine anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Lisanslı olarak spor yapan öğrencilerin, spor yapmayan öğrencilere göre sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeylerinin öz kontrol, benlik gelişimi ve olumlu sosyal davranış alt boyutlarında ve ölçek toplamında daha yüksek puan ortalamasına sahip olduğu görülerek spor yapanlar lehine anlamlı ve pozitif bir ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca lisanslı olarak spor yapan öğrencilerin spor yapma yılları arttıkça sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeylerinin de arttığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak spor yapma durumunun ve spor yapma yılının sosyal-duygusal ve ahlaki gelişim düzeylerini olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Spor, Spor Yapma, Sosyal-duygusal, Ahlaki Gelişim
Ritim eğitimi ve dans dersi alan ve almayan spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin iletişim becerilerinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı ritim eğitimi ve dans dersi alan ve almayan spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin iletişim becerilerinin incelenmesidir. Aynı zamanda katılımcıların iletişim becerileri onların cinsiyetlerine, yaşlarına, aylık gelir düzeylerine, bölümlerine, sınıflarına, ailede dans ile ilgilenen biri var mı, sorusuna verdikleri cevaplara göre karşılaştırılmıştır. Araştırmanın evreninin İzmir ilinde bulunan Ege Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi ve Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde Ritim Eğitimi ve Dans Eğitimi alan ve almayan öğrenciler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklem gurubunu ise aynı üniversitede ritim eğitimi ve dans dersi alan ve almayan, spor yöneticiliği bölümü, rekreasyon bölümü, beden eğitimi ve spor öğretmenliği bölümü ve antrenörlük bölümü 1,2,3 ve 4'üncü sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Bu araştırmanın veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ve Korkut Owen ve Bugay tarafından geliştirilen 'iletişim becerileri ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın bütün verilerinin analizinde SPSS 28.0 paket programı kullanılmıştır. Araştırmada verilerin normal dağılım gösterip göstermediğini ölçmek adına Shapiro-Wilk testi uygulanmıştır. Çalışmada normal dağılım göstermemiş verilerin analizinde; ikili grupların karşılaştırılmasında Mann Whitney U testi, üç ve daha fazla grubun karşılaştırılmasında Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkiyi ölçmek için Spearman testi uygulanmıştır. Katılımcılardan ritim eğitimi ve dans dersi alanların iletişim ilkeleri ve temel becerileri puanları, kendi ifade etme puanları, iletişim kurmaya isteklilik puanları, etkin dinleme, sözel olmayan iletişim puanları almayanlardan daha yüksek olarak belirlenmiştir. Aynı zamanda katılımcılardan ritim eğitimi ve dans dersi alanların genel iletişim becerileri puanları, almayanlardan daha yüksek olarak belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Dans, Ritim, Ritim Eğitimi, Dans Eğitimi, İletişim Becerileri.
Elazığ yöresi derlenmiş halk oyunlarının hareket analizi
Hareket analizi, halk oyunlarının yazımında kullanılan bir tekniktir. Bu analiz, oyunlara ait hareketleri anlatmak için kullanılan teknik terimleri içerir. Örneğin, basma hareketi vücut ağırlığını ayak üzerine koymakken, dokunma hareketi ayağın yerle temasını sağlamadan ayağın yerle temasını sağlama şeklinde açıklanmıştır. Hareket analizinin, halk oyunlarının unutulmaması, yeni kuşaklara aktarılması ve ilham kaynağı olabilmesi için yazılı kaynakların oluşturulmasında önemli bir rol oynadığı vurgulanmıştır. Bu, diğer sanat dallarında olduğu gibi halk oyunlarının da kendine özgü yazılı kaynaklara sahip olması gerekmektedir Elazığ yöresine ait halk oyunlarının hareket analizi, kültürel zenginliği ve geleneksel danslarının detaylı bir incelemesini içermektedir. Çalışma, belirli oyunların karakteristik özelliklerini ve öne çıkan hareketlerini anlatarak, bu kültürel mirası geniş kitlelere tanıtmayı amaçlamaktadır. Hareket analizi, oyunlardaki temel hareket türlerini, teknik terimleri ve bu hareketlerin kültürel bağlamını içermektedir. Analiz, görsel desteklerle desteklenmiş, her bir oyunun ayrıntılı bir anlatımını içermekte ve bu geleneksel oyunları öğrenmeye çalışanlar için kılavuz niteliği taşımaktadır. Çalışmanın, Elazığ kültürünün yerel, bölgesel, ulusal ve uluslararası düzeyde tanıtılması ve yaygınlaştırılması açısından önemli bir kaynak olması hedeflenmektedir.
Beden eğitimi öğretmenlerinin yüz yüze ve uzaktan hizmet içi eğitim etkinliklerine yönelik algıları
Bu araştırma, beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin yüz yüze ve uzaktan hizmet içi eğitimlere algılarını ölçmeyi amaçlamaktadır. Araştırma amaçları dikkate alındığında; bu araştırmanın tarama modelinde yürütülmesine karar verilmiştir. Bu doğrultuda, araştırmanın evreni 2022-2023 eğitim ve öğretim yılında Elazığ ilindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda görev yapan beden eğitimi ve spor öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise evren içindeki 321 bireyin katılımıyla belirlenmiştir. Araştırmanın verileri, anket yöntemi ile toplanmış olup nicel türdedir. Edinilen verilerin analiz edilmesi sürecinde lisanslı SPSS-25 programından yararlanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplar t testi, ANOVA ve Pearson Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonunda, katılımcıların uzaktan hizmet içi eğitim faaliyetlerini daha ekonomik bulduğu, ulaşılabilir ve haberdar olunması kolay şeklinde algıladığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca, uzaktan hizmet içi eğitim etkinliklerine katılım konusunda istekli olma, bu eğitimlerin daha fazla iletişim imkanı vermesi ve üst kademe görevlere daha iyi hazırlaması noktasında katılımcıların düşük düzey algıya sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Ek olarak, uzaktan hizmet içi etkinliklerine yönelik algının çalışılan okul türü, mesleki kıdem, mezuniyet ve daha önce katılım sağlanan hizmet içi eğitim türüne göre anlamlı bir fark oluşturmadığı belirlenmiştir. Fakat cinsiyete göre elde edilen sonuçlar, kadınların uzaktan hizmet içi eğitim etkinliklerine dair algılarının erkeklerden anlamlı düzeyde yüksek olduğunu göstermektedir. Son olarak, beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin yüz yüze ve uzaktan hizmet içi eğitimlerine ilişkin algılarına dair toplam puan ile katılıma istekliliğe yönelik algı, hizmet içi eğitimin işlevi ve uygulamaya yönelik algı boyutları arasında pozitif yönde ve anlamlı düzeyde ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Katılımcı öğretmenlerin görüşlerinden hareketle, uzaktan hizmet içi eğitimlerinin pratik olması sebebiyle yaygınlaştırılması; fakat içeriklerinin zenginleştirilmesi ve niteliğinin yükseltilmesine dair önerilerde bulunulabilir.
Bireysel ve takım sporcularının çeşitli değişkenlere göre öfke ve saldırganlık düzeylerinin araştırılması
ÖZET BİLİR, N. Bireysel ve Takım Sporcularının Çeşitli Değişkenlere Göre Öfke ve Saldırganlık Düzeylerinin Araştırılması. Dumlupınar Üniversitesi Sağlık Bilimler Enstitüsü, Beden Eğitim ve Spor Programı Yüksek Lisans Tezi, Kütahya. 2018. Bu çalışmanın amacı; milli sporcu ve süper amatör sporcuların, bireysel ve takım sporlarının çeşitli değişkenlere göre öfke ve saldırganlık düzeyleri arasında ilişki olup olmadığının araştırılmasıdır. Araştırmanın Evrenini 2016 yılında Ankara, Samsun, Sivas illerinde Basketbol, Boks, Güreş, Taekwondo, Hentbol ve Futbol branşlarında milli sporcu ve süper amatör sporcularından faal durumunda olan sporcular oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise evrenden tesadüfü olarak seçilen,18 yaş ve üzeri, toplam 290 milli sporcu ve süper amatör sporcularından oluşmaktadır. Bu araştırmada veri toplama aracı olarak geliştirilen kişisel demografik özelliklerini tespit etmek için bilgi formu kullanıldı. Araştırmada verileri toplamak için Özer (1994) tarafından uyarlanan Spielberger'in Sürekli Öfke-Öfke Tarzı Ölçeği (SÖÖTÖ) ve İpek İlter Kiper tarafından geliştirilen saldırganlık ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 14,0 versiyonu kullanılmış ve farklı gurupta bulunan sporcuların puanlarına bağımsız t- test uygulanmıştır. İkiden fazla gruplarda, gruplararası farkı belirlemek için tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Fark oluştuğu durumlarda, gruplararası farkın hangi gruptan kaynaklandığını belirlemek için Tukey HSD Post Hoc testi uygulanmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla öncelikle Pearsonkorelasyon analizi yapılmıştır. Analizlerde anlamlılık düzeyi 0,05 (p<0,05) olarak belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Öfke, Saldırganlık, Spor.
Investigation of organizational commitment, professional stress and other energy levels according to the appointment procedures of physical education teachers
The study is to examine the levels of organizational commitment, commitment to the profession and altruism of physical education and sports teachers who work in private schools and have been assigned to public schools by different methods. The relational screening method, which is among the quantitative research methods, was used in the research. The universe of the study, physical education and sports lesson teachers working in the city of Istanbul; The sample consists of 618 physical education and sports teachers working in various districts of Istanbul. Within the scope of the study, the personal information form prepared by the researcher, the Organizational Commitment Scale developed by Allen and Mayer in 1990 and adapted to Turkish by Güney Çetin Gürkan (2006), the Altruism Scale developed by Ersanlı and Doğru Çabuker (2015) and Lovibond and Lovibond (2015). Stress Scale developed by Akın and Çetin (2007) was developed by Turkish. IBM SPSS 25.0 package program was used in the analysis of the data obtained. In statistical analysis, Independent Sample T test and Mann Whitney U test were used in paired comparisons, ANOVA and Kruskal Wallis test in multiple comparisons, and Logistic Regression analysis was used to examine whether there was a relationship between variables. As a result of the analysis, when looking at the relationship between appointment procedures and occupational stress, it is seen that transfer between institutions and appointment has an effect on professional stress. When the analysis results of the relationship between appointment methods and levels of self-sacrifice were evaluated, it was seen that assigning millikten had an effect on self-sacrifice and altruism. It was concluded that there is no significant relationship between the methods of appointment and organizational commitment. Key Words: Physical Education Teachers, Appointment Procedures, Organizational Commitment, Occupational Stress, Dedication, Altruism RA DOLDURULACAKTIR
13-15 yaş obez erkek çocukların 12 haftalık fiziksel aktivite sonrası beden imajı algısı ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin incelenmesi
Bu çalışma Ankara Büyükşehir Belediyesi aile yaşam ve gençlik merkezlerine üye 13-15 yaş aralığındaki obez çocuklara 12 haftalık egzersiz uygulanarak beden kitle endeksi, beden imajı algısı ve psikolojik iyi oluş düzeyleri üzerindeki etkilerini görmek amacıyla yapılmıştır. Çalışma kapsamında merkezlere üye 13-15 yaş aralığındaki 30 erkek çocuğun beden kitle endeksi puanları ölçülerek obez oldukları tespit edilmiş ve 12 haftalık aktivite öncesinde kendilerine Beden İmajı Algısı ve Psikolojik İyi Oluş ölçekleri uygulanmıştır. Egzersiz programı uygulandıktan sonra ilk uygulama tekrarlanmıştır. İstatistiksel yöntem olarak katılımcılardan elde edilen beden kitle endeksi, beden imajı algısı ve psikolojik iyi oluş değerlerinin normal dağılımlarını incelemek için Kolmogorov-Smirnov Z testi uygulanmıştır. Fiziksel aktivite öncesi ve sonrasındaki farklılığı incelemek için eşli örneklere T Testi (pairedsample t test) uygulanmıştır. Uygulanan fiziksel aktivitenin çocukların yaş faktörüne göre beden kitle endeksi, beden imajı algısı ve psikolojik iyi oluş değerleri üzerinde oluşturduğu farklılaşmayı incelemek için Oneway ANCOVA testi uygulanmıştır. Araştırmada kullanılan istatistik analizler α=0,05 anlamlılık ve %95 güven düzeyinde uygulanmıştır. Uygulanan testler bilgisayar destekli veri analiz programı kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen test sonuçlarına göre katılımcı obez çocukların başlangıç seviyelerine göre kilo verdikleri ve beden kitle endeksi puanlarının düştüğü, beden imajı algısı seviyelerinin yükselerek kendi bedenlerinin farkına varma düzeylerinin yükseldiği ve hoşnutluklarının arttığı, psikolojik iyi oluş düzeylerinin artarak psikolojik güç ve kaynaklarının yükseldiği sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların yaş farklılıklarının beden kitle endeksi, beden imajı algısı ve psikolojik iyi düzeylerine etki etmediği ve gerçekleşen bu değişimin yaştan kaynaklanmadığı tespit edilmiştir.
Türk futbol antrenörlerinin tükenmişlik düzeylerinin değerlendirilmesi
Bu çalışmanın amacı; Türkiye Futbol liglerinde görev yapan Türk futbol antrenörlerinin tükenmişlik düzeyleri ve tükenmişliği etkileyen bazı faktörleri saptamaktır.Çalışmanın evrenini Türk futbol antrenörleri oluşturmaktadır. Örneklemini ise; 19 ilde (Trabzon, Ankara, Malatya, Konya, Karaman, Antalya, Isparta, Burdur, Denizli, Erzurum, Kütahya, Manisa, Samsun, Eskişehir, Uşak, Gümüşhane, Bursa, Kocaeli, Mersin) Amatör, 3. Lig, 2. Lig A, 2. Lig B, 1. Liglerinde görev yapmakta olan 1096 Futbol Antrenörü oluşturmaktadır.Çalışmada antrenörlerin görüş ve beklentilerini anlamak için likert tipi bir ölçek olan Maslach Tükenmişlik Envanteri ( Maslach Burnout Inventory) uygulanmıştır. Anket soruları iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde kişisel bilgiler saptamak için 19 soru sorulmuştur Anketin ikinci bölümünü ise 22 sorudan oluşan Maslach Tükenmişlik Envanteri oluşturmaktadır. Envanter üç alt bölümden oluşmaktadır; duygusal tükenmişlik, duyarsızlaşma ve kişisel başarı.Araştırma sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesinde SPSS programından yararlanılarak bulgular, frekans dağılımı ve çapraz tablolar halinde sunulmuştur.Bu çalışmada antrenörlerimizin antrenörlük mesleğinden beklentilerinin neler olduğu, çalışma şartlarının nasıl olduğu ve tükenmişlik düzeyleri tespit edilerek çözüm önerileri getirilecektir.
G-toleransını etkileyen bazı fiziksel ve fizyolojik faktörlerin incelenmesi
Havacılık teknolojisi, özellikle son yıllarda 5. nesil uçakların da ülkelerin envanterine girmeye başlamasıyla birlikte yüksek bir seviyede erişmekte, fakat bu teknolojiyi etkili şekilde kullanabilmek için yine yetiştirilmiş insan faktörü ön plana çıkmaktadır. Pilotların ani çekişler sonrasında maruz kaldığı yüksek yerçekimsel güce karşı koyma becerisi (G toleransı)'nin fiziksel ve fizyolojik değişkenlerden etkilendiği değerlendirilmektedir. Bu araştırmanın amacı uçuş performanslarını artırmak amacıyla G-toleransına etki edebilecek vücut kompozisyonu, aerobik dayanıklılık, denge, koşu hızı, esneklik, anaerobik kapasite, kuvvet, kalp atım hızı ve kalp atım hızı değişkenliği faktörlerini incelemek ve G toleransı daha iyi olanların vücut kompozisyonu, fiziksel ve fizyolojik özelliklerin de anlamlı bir farklılık olup olmadığını tespit etmektir. Araştırmaya uçuş fizyolojisi eğitimi almış ve sağlık muayenesi mevcut olan gönüllü 41 erkek katılmıştır. Araştırma her bir katılımcı için 4 farklı günde yapılan testlerle tamamlanmıştır. Katılımcılara fiziksel aktivite durumlarını belirlemek üzere Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi ve testlerin algılanan zorluk seviyesini belirlemek üzere Borg Skalası uygulanmıştır. Katılımcılara vücut kompozisyonu ölçümleri (boy, ağırlık, yağ yüzdesi, kas ağırlığı, VKİ), fiziksel özellikler ile ilgili testler (el kavrama-sırt-bacak kuvveti, esneklik, denge, dikey sıçrama, izokinetik kalça kuvveti, 5 m. koşu hızı) ve fizyolojik özellikler ile ilgili testler (aerobik kapasite, anaerobik kapasite, kalp atım hızı, kalp atım hızı değişkenliği, G ölçümü) uygulanmıştır. Araştırma sonunda elde edilen veriler ile G toleransı ile fiziksel ve fizyolojik özelliklerin ilişkisi ile G toleransına göre ayrılmış olan grupların her bir testten almış oldukları değerler karşılaştırılmıştır. Araştırma sonuçlarında daha önceki çalışmalarla paralellik gösteren testlerin (aerobik kapasite, anaerobik güç, KAHD) yanı sıra bilgimiz dahilinde ilk kez yapılan testler ile de (denge, sırt kuvveti, bacak kuvveti, pençe kuvveti, esneklik, izokinetik abduktor ve adduktor kalça kuvveti, dikey sıçrama, koşu hızı) G kuvvetine etki eden faktörler belirlenmiştir. Araştırma sonucunda elde dilen bilgilerin analiz edilmesi sonucunda; vücut kompozisyonu (vücut yağ yüzdesi, VKİ), fiziksel özellikler (izokinetik kuvvet, koşu hızı) ve fizyolojik özellikler (aerobik kapasite, anaerobik kapasite) açısından G toleransı daha yüksek olan grup ile düşük olan grup arasında anlamlı farklılık olduğu söylenebilir. Ayrıca G toleransı ile anaerobik kapasite ve yine anaerobik güç ile ilişkili olan koşu hızı arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmaktadır. Bu sonuçlar doğrultusunda jet pilotlarının ve pilot adaylarının anaerobik özelliklerinin üst seviyede, aerobik kapasitelerinin de belirli bir seviyenin üzerinde olması gerektiği, buna karşılık vücut yağ yüzdesinin de düşük seviyelerde tutulması gerektiği söylenebilir. Jet pilotlarının veya jet pilotu adaylarının; vücut yağ oranlarını ve buna paralel olarak vücut kitle indekslerini kontrol altında tutacak beslenme alışkanlıkları edinmeleri ve G toleranslarını geliştirmek için anaerobik özellikleri ön planda tutacak çalışmalar yapmaları, anaerobik özellikleri geliştirmeye odaklanırken aerobik kapasitenin de tamamlayıcı özellik olarak geliştirecek antrenman programlarını uygulayarak fiziksel aktivite düzeylerini yüksek seviyede tutmaları önerilmektedir.
11-15 yaş arası futbolcuların vücut kompozisyonu, somatotip özellikleri ile bazı fiziksel ve teknik becerilerinin değerlendirilmesi.
ÖZETÇalışkan, M. 11-15 Yaş Arası Futbolcuların Vücut Kompozisyonu, Somatotip Özellikleri İle Bazı Fiziksel Ve Teknik Becerilerinin Değerlendirilmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim dalı Yüksek Lisans Tezi, Kütahya.2011. Bu çalışmada, 3 farklı yaş grubunda (11, 13, 15) yer alan futbolcular arasında vücut kompozisyonu, somatotip özellikler, bazı fiziksel beceri ve iki farklı vuruş tekniğinde ortaya çıkan top hızları arasındaki farkların incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya, Eskişehirspor alt yapısında yer alan yaşları 11-15 arasında değişen futbolcular katıldı. 11 yaş (15 sporcu), 13 yaş (15 sporcu) ve 15 yaş (15 sporcu) gruplarından toplam 45 sporcu değerlendirildi. Araştırmada, boy, vücut ağırlığı, vücut kütle indeksi (VKİ), vücut yağ yüzdesi (VYY), somatotip yapı, durarak uzun atlama mesafesi, mekik yapma kapasitesi, esneklik düzeyi, denge becerisi, 10-20 metre sprint derecesi, iç ve üst vuruş top hızı değerleri ölçüldü. İstatistik yöntem olarak öncelikle verilerin normal bir dağılıma sahip olup olmadığını belirlemek için Kolmogorov-Simirnov ve Shapiro-Wilk normallik testleri uygulandı. Gruplar arasında önemli bir fark olup olmadığını belirlemek için ? =0.05 anlamlılık düzeyinde tek yönlü varyans analizi testi uygulandı (Oneway anova). Önemli bulunan farklılıklar için ikinci seviye testi olarak Tukey's HSD testi uygulandı. Gruplar arası karşılaştırma sonucu boy, vücut ağırlığı, vücut kütle indeksi, mezomorfi değerleri, durarak uzun atlama mesafesi, mekik yapma kapasitesi, 10-20 metre sprint derecesi, iç ve üst vuruş top hızı parametreleri p<0,05 düzeyinde anlamlı farklılıklar bulundu.Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar önceki çalışmaları destekler niteliktedir. Futbolcunun yaşı arttıkça esneklik ve denge değerleri dışında durarak uzun atlama mesafesi, mekik yapma kapasitesi, 10-20 metre sprint derecesi, iç ve üst vuruş top hızı değerlerinde gelişim gözlenmektedir. Bu bilgilerin alt yapılarda çalışan antrenörlere katkı sağlayacağı düşünülmektedir.