Recently Added Theses
View AllYapay sinir ağları algoritmaları ile PVP nanoliflerin çaplarının tahmini
Bu araştırmada, Polivinilpirolidon (PVP) polimer, su ve alkol çözeltisi ile elektroeğirme yöntemi kullanılarak nanolifler üretilmiş, üretilen nanoliflerin akış hızı, iğne ucu ve toplayıcı plaka arası mesafe ile uygulanan voltaj değeri kullanılarak veri seti oluşturulmuştur. Nanoliflerin analizi taramalı elektron mikroskobu (SEM) ile çapı Fibraquant programı ile saptanmıştır. Laboratuvar ortamında gerçekleştirilen geleneksel test ve test yöntemleri zaman almakta ve maliyetli olmaktadır. Geleceğe yönelik tahmin ve analizler, geçmişte yapılan gözlem sonucunda elde edilen değerler ile oluşturulan modeller aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Yapay Sinir Ağları (YSA) ve Derin Öğrenme Algoritmaları günümüzde tahmin alanında oldukça kullanılan bir yöntem haline gelmiştir. Bu çalışmada, Yapay Sinir Ağları algoritmaları nanoliflerin çaplarının tahmin edilmesi için kullanılmıştır. Yapay Sinir Ağları ve Derin Öğrenme algoritmalarıyla nanoliflerin çapını etkileyen 4 adet bağımsız değişken girdi değişkeni olarak, nanolif çap değerleri çıktı değişkeni olarak belirlenerek modeller oluşturulmuş, bu modellerden ortaya çıkan sonuçlar literatürle karşılaştırılmıştır. Çalışma, nanoliflerin çaplarının ölçümü uygulamalarında Yapay Sinir Ağlarının ve Derin Öğrenme algoritmalarının uygulanabileceğini göstermiştir. Veri miktarının küçük olması nedeniyle Yapay Sinir Ağı modelinin Derin Öğrenme modeline göre daha başarılı olduğu belirlenmiştir.
Turist rehberliğinde kriz yönetiminin liderlik tarzlarıyla ilişkisi
Bu çalışmanın amacı turist rehberliğinde kriz yönetiminin liderlik tarzlarıyla ilişkisinin belirlenmesidir. Araştırmada ilk olarak araştırmanın değişkenlerini oluşturan kavramlarla ilgili yerli ve yabancı literatür taraması yapılarak kavramsal çerçeve oluşturulmuştur. Bu kapsamda, yerli ve yabancı literatür taranmış; turist rehberliğinde kriz yönetimi ve liderlik tarzları ile ilgili sınırlı sayıda çalışma yapıldığı görülmüştür. Kriz yönetimi literatürü ile ilgili yapılan çalışmalar daha çok dış faktörlere dayalı krizlerle ilgili olduğu için literatürde tur süresince rehberlerin kriz yönetimi davranışını konu edinen herhangi bir araştırmaya rastlanamamıştır. Bu noktadan hareketle Delphi Tekniği kullanılarak kriz yönetimi davranışı ölçeği ve liderlik tarzları envanteri oluşturulmuş; literatürdeki önemli bir boşluk doldurulmuştur. Oluşturulan kavramsal çerçeve doğrultusunda uygulama aşamasında veri toplama yöntemi olarak anket tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de aktif olarak çalışan 8900 eylemli turist rehberi oluşturmaktadır. Bu çerçevede, rehber odalarına kayıtlı eylemli turist rehberi sayısı ve oranı dikkate alınarak toplam 850 anket dağıtılmış olup bu anketlerin 610 tanesi geri dönmüş ve eksik-hatalı anketler değerlendirme dışı bırakılarak toplam 520 anket değerlendirmeye alınmıştır. Turist rehberlerinin anketlere vermiş oldukları cevaplar; faktör analizi, güvenilirlik analizi, yüzde, frekans, varyans analizi, aritmetik ortalama değerleri, t testi, korelasyon ve regresyon analizleri ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, turist rehberlerinin en çok hizmetkâr, dönüşümcü, yaratıcı ve otokratik liderlik tarzları sergiledikleri; en az ise tam serbesti tanıyan liderlik tarzına sahip oldukları belirlenmiştir. Kriz yönetimi davranışı ölçeği içinde yer alan tur sonrası kriz yönetimi davranışı en yüksek ortalamaya sahip boyut olmuştur. Ayrıca dönüşümcü liderlik ile sırasıyla genel kriz yönetimi davranışı ve tur öncesi kriz yönetimi davranışı arasında yüksek düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Tam serbesti tanıyan liderlik tarzı ile kriz yönetimi davranışı arasında ise çok düşük düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır.
Sosyal bilgiler öğretiminde web 2.0 araçlarının kullanımı: Bir karma yöntem araştırması
Teknolojideki gelişmeler ve değişim, hız, kullanışlılık, zaman yönetimi gibi pek çok konuda bireylere ve kurumlara katkı sağlamaktadır. Eğitim öğretim faaliyetleri de bu değişimden etkilenmekte, teknolojinin eğitim-öğretim sürecine uygulanmasına yönelik, bilimsel araştırmalar yapılmaktadır. Bu araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretiminde web 2.0 araçları kullanımının, öğrencilerin dijital okuryazarlık becerilerine, çevresel farkındalıklarına etkisini belirlemenin yanı sıra, Sosyal Bilgiler öğretiminde web 2.0 araçları kullanımına yönelik, öğrencilerin ve araştırmacının görüşlerini ortaya koymaktır. Bu amaca dönük olarak, karma yöntem araştırmalarından, iç içe karma yöntem araştırması biçiminde desenlenen bu araştırmadan elde edilen nitel verilerin, nicel verileri daha derinlemesine açıklaması amaçlanmıştır. Araştırma, 2021-2022 öğretim yılında, Aydın ili Köşk ilçesinde bulunan bir devlet ortaokulundaki 5. sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. Deney grubu 24, kontrol grubu 22 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma, uygulama süreci 10 hafta toplam 30 ders saatini; Sosyal Bilgiler dersi öğretim programında yer alan "İnsanlar Yerler ve Çevreler" ve "Bilim Teknoloji ve Toplum" öğrenme alanlarından seçilen 10 kazanımı kapsayacak biçimde yapılandırılmıştır. Deney grubunda uygulama sürecinde, bazı web 2.0 araçları (Edmodo, Google Earth, ThingLink, Voki, Renderforest, Canva, WordArt, Powtoon, StoryJumper, Padlet, Pixton, Skype, YouTube, LearningApps, Socrative) kullanılarak Sosyal Bilgiler dersleri işlenirken; kontrol grubunda mevcut öğretim programı ve ders kitabı ile Sosyal Bilgiler dersleri işlenmiştir. Araştırmanın deneysel boyutunda, Çetin ve Yalçınkaya (2018) tarafından geliştirilen, ortaokul öğrencilerine yönelik, "Çevresel Farkındalık Ölçeği" ve Ng (2012) tarafından geliştirilen, Hamutoğlu, Güngören, Kaya-Uyanık ve Gür-Erdoğan (2017) tarafından Türkçe' ye uyarlaması yapılan, Eroğlu, Güngören, Kaya- Uyanık ve Gür- Erdoğan (2019) tarafında da ortaokul öğrencileri için ölçme değişmezliği çalışması yapılan, "Dijital Okuryazarlık Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise araştırma süresince öğrenciler tarafından görüş ve gözlemlerin kayıt altına alındığı Sosyal Bilgiler günlükleri ve uygulama süreci boyunca araştırmacının gözlemlerini aktardığı araştırmacı günlüğü nitel veri setini oluşturmuştur. Araştırma sonunda, belirlenen 9 odak öğrenci ile de yüz yüze görüşmeler yapılmış; elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda, web 2.0 araçları ile işlenen Sosyal Bilgiler dersinin, ortaokul öğrencilerinin çevresel farkındalıkları ve dijital okuryazarlık becerileri üzerinde deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yarattığı belirlenmiştir. Öğrencilerin dijital okuryazarlık becerileri ve çevreye karşı tutumlarında, cinsiyet, anne eğitim, baba eğitim durumu değişkenleri açısından farklılık olup olmadığına bakılmıştır. Her iki ölçekte de cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Ancak anne eğitim ve baba eğitim durumu değişkeni bağlamında eğitim durumu "üniversite mezunu" olan anne babalar lehine, öğrencilerin dijital okuryazarlık becerileri ve çevresel farkındalıklarının bağlamında anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılırken; diğer değişkenler açısından çevresel farkındalık ya da dijital okuryazarlık becerilerinde anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Ortaokul öğrencileri ile yapılan görüşmeler ve öğrencilerin süreç boyunca görüş ve gözlemlerini kayıt altına aldıkları Sosyal Bilgiler günlüklerinin analizi sonucunda, akademik katkı, duyuşsal katkı, beceri kazandırmaya katkı, bireysel gelişime katkı, paylaşım ve etkileşim, öğretim sürecini zenginleştirme, dijital yetkinlik, değerlendirme temalarına ve bu temalara bağlı alt tema ve kategorilere ulaşılmıştır. Öğrenci görüşmelerinde de Sosyal Bilgiler, çevre okuryazarlığı ve web 2.0 araçları temalarına ve bu temalara bağlı alt tema ve kategorilere ulaşılmıştır. Günlük ve görüşmelerde, web 2.0 araçlarının Sosyal Bilgiler dersinde kullanılması açısından yaşanan zorluklara ilişkin de sonuçlar elde edilmiştir. Araştırmacı günlüğünün analizi sonucunda ise, Sosyal Bilgiler ve web 2.0 araçları temalarına ve bu temalara bağlı alt tema, kategorilere ulaşılmıştır. İç içe karma yöntemin doğası gereği, nitel verilerin, nicel verilerin sonuçlarını açıklayıp açıklamadığı da incelenmiştir. Araştırmacı ve öğrenci günlükleri, odak öğrencilerle yapılan görüşmelerde, web 2.0 araçları ile işlenen Sosyal Bilgiler dersine öğrencilerin ilgi duydukları, dersi eğlenerek öğrendikleri ve sevdikleri sonucuna ulaşılmıştır. "Heyecanlandım, güzel geçecek, süre artırsak, uygulamayı sevdim" gibi ifadelerle, deneysel süreçte uygulanan dijital okuryazarlık ölçeğinin tutum alt boyutundan; "Hallettim, hemen öğrendim, sorunu çözdüm, çalıştırdım" gibi ifadelerle, teknik alt boyutundan alınan puanları, deney grubu lehine oluşan anlamlı farkı açıkladığı ve desteklediği sonucuna ulaşılmıştır. Nitel verilerde "etkili geçiyor, net anladım, kalıcı öğrendik" gibi ifadelerle, deneysel süreçte uygulanan dijital okuryazarlık ölçeğinin bilişsel alt boyutundan; "beraber yaptık, herkesin emeği var, ortaklaşa yaptık" gibi ifadeler, sosyal alt boyutundan alınan puanları, deney grubu lehine oluşan anlamlı farkı açıkladığı ve desteklediği sonucuna ulaşılmıştır. Öğrenci günlükleri ve görüşmelerde: "dünyayı kurtarmalıyım, ağaçları korumalıyız" gibi ifadeler, deneysel süreçte uygulanan çevresel farkındalık ölçeğinin, "çevresel duyarlılık" alt boyutundan; "okulumuz her yeri bilgilendirmeli, afişleri her yere göndermeliyiz" gibi ifadeler, "çevre eğitiminde okul ve yayınların rolü" alt boyutunda, deney grubu lehine oluşan istatistiksel olarak anlamlı farkı açıkladığı sonucuna ulaşılmıştır. "Sorunları, afetleri öğrendik, dünyayı kurtarmalıyız" ifadeleri, çevresel farkındalık ölçeğinin, "çevre eğitiminde ders ve öğretmenlerin rolü" alt boyutundan, "çöpleri geri dönüşüme atıyorum, artık başkalarının çöplerini de alıyorum" gibi ifadeler "okul dışında çevre" alt boyutunda, deney grubu lehine oluşan istatistiksel olarak anlamlı farkı açıkladığı ve desteklediği sonucuna ulaşılmıştır. 5. sınıf Sosyal Bilgiler dersi iki öğrenme alanını kapsayan, farklı web 2.0 araçları kullanılan bu araştırma, farklı öğrenme alanlarında ve Sosyal Bilgilerin farklı sınıf seviyelerinde de yapılıp, sonuçları değerlendirilebilir. Anahtar Kelimeler: Web 2.0, dijital okuryazarlık, çevre okuryazarlığı, eğitim teknolojisi, sosyal bilgiler.
Türk Lügati'nde "Elif" maddesi (C.1, s. 1 - 69): İnceleme-çeviri yazı-dizin
Türk Lügati, Hüseyin Kazım Kadri'nin vahdet-i lisâniyye anlayışıyla etimolojik ve mukayeseli şekilde hazırladığı dört ciltlik eseridir. Bu anlayışından kaynaklı olarak eser; Türkiye Türkçesinde kullanılan Türkçe, Arapça, Farsça, Fransızca, İtalyanca, Rumca, Latince, İngilizce dillerinin yanı sıra; Uygur, Çağatay, Kazan, Azeri, Koybal, Yakut, Altay, Çuvaş, Kırgız gibi lehçe ve şivelerinin sözlüğüdür. Dil, lehçe ve şivelerden alınan bu kelimelere en az bir bazen de birçok örnek gösterilerek kelimeler edebi tanıklarla desteklenmiştir. Türk Lügati üzerine daha önceden eser içerisinde bulunan edebi eserlerin incelendiği çalışmalar ve Latin harfleriyle transkripsiyon konusunda çalışmalar yapılmıştır. Eser hakkında yapılan çalışmalar Türk Lügati'nin önemini daha da vurgulamış olacaktır. Bizim de bu eseri incelemekteki amacımız birçok dilden kelimeyi barındıran ve kelimeleri edebi metinlerle destekleyen Türk Lügati'nin zenginliğini bir kere daha gözler önüne sermektir. Çalışmamız; giriş (konu, amaç, yöntem…), Hüseyin Kazım Kadri'nin hayatı, eserleri ve ayrıca Türk Lügati hakkında bilgi, Kutadgu Bilig'den alınan beyitlerin Türk Lügati'ne aktarımında meydana gelen ses olayları ve yazım farklılıkları, çeviri yazılı metin, madde başı ve tanıklar dizini, sonuç bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde; çalışmanın amacı hakkında bilgiler vererek metni çeviri yazı haline getirirken kullandığımız yöntemden bahsedildikten sonra birinci bölümde Hüseyin Kazım Kadri'nin hayatından, eserlerinden ve Türk Lügati hakkında genel bilgi verilmiştir. İkinci bölümde ise belirlenen sayfa aralığında bulunan Kutadgu Bilig beyitlerinin asıl nüshalarındaki farklarından yola çıkarak ses olayları ve yazım farklılıkları incelenmiştir. Üçüncü bölümde belirlenen sayfa aralığının Arap harflerinden Latin harflerine çevirisi yapılmıştır. Dördüncü bölümde Latin harfli ve Arap harfli madde başı dizinleri ile tanıklar dizinine yer verilmiştir. Sonuç kısmında ise inceleme sonucunda elde edilen bulgular ortaya konmuştur. Anahtar Kelimeler: Hüseyin Kazım Kadri, Türk Lügati, Kutadgu Bilig, Dil Bilgisel İnceleme.
Anadolu masallarında sihir motifi üzerine bir inceleme
Sözlü anlatı geleneğinin önemli bir parçası olan masallar geçmişten günümüze kadar önemini korumuş edebi türlerden biridir. Halkın ortak belleğinin ve kültürel ögelerinin birer yansıması olan masallar; iyilik ve kötülük kavramlarının aktarılmasında, hayal gücünü beslemede, içinde barındırdığı olağanüstülükler yönüyle toplumun bir tamamlayıcısı durumundadır. Bu olağanüstülüklerden birini de sihir motifi oluşturmaktadır. Bu çalışmada derlenmiş ve basımı yapılmış yetmiş Anadolu masalında yer alan sihir motifi tespit edilmiş olup bu sihir motifleri Stith Thompson'ın Motıf Index of Folk-Literature adlı eserinde yer alan sihir motifine göre sınıflandırılmaya çalışılmıştır. Çalışmanın masal alanında yapılan yapısal çalışmalara kaynaklık etmesi amaçlanmaktadır.
Konkordato mühletinde muhafaza tedbirleri
2004 sayılı İcra Sayılı ve İflas Kanunu'nda yer alan önemli müesseselerden biri de konkordatodur. İcra ve İflas Kanunu'nun iflasın ertelenmesine ilişkin hükümlerin 7101 sayılı kanun ile yürürlükten kaldırılması sonucu borçlarını ödeyememe tehlikesi içinde bulunan borçlunun konkordato yoluna başvurması kaçınılmaz olmuştur. Konkordato talep eden borçlunun hazırladığı konkordato ön projesinin uygulanıp uygulanamayacağı konkordato mühleti sonucunda anlaşılmaktadır. Konkordato mühleti, mahkemenin vereceği uzatma kararıyla uzun bir süreyi kapsamaktadır. Borçlunun malvarlığının muhafaza edilebilmesi için, konkordato mühletinin alacaklılar ve borçlu açısından İcra İflas Kanunu'nda belirtilen emredici hükümleri bulunduğu gibi mühlet kararı veren mahkemenin de kendiliğinden vereceği tedbirler bulunmaktadır. Birinci bölümde genel konkordato hükümleri incelenmiş olup İcra ve İflas Kanunu, Kooperatifler Kanunu ve Türk Ticaret Kanunun'daki konkordato düzenlemelerine yer verilmiştir. İkinci bölümde, geçici hukuki koruma kavramı açıklanmış ve geçici hukuki korumanın farklı kanunlarda yer alan düzenlemeleri incelenmiştir. Son bölümde ise, konkordato mühletinde borçlunun malvarlığının muhafazası için İcra ve İflas Kanunu'nda yer alan hükümler, mahkemenin alabileceği tedbirler, tedbir kararlarına aykırılık halinde başvurulabilecek yasal yollar ve yapılan başvuru neticesinde Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından verilen kararlar incelenmiştir.